İstanbul Anadolu 9. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2018/233 K.2019/331

T.C. İstanbul Anadolu 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2018/298

KARAR NO : 2019/307

DAVA

Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 14/03/2018

KARAR TARİHİ : 27/03/2019

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde , keşidecisi --------------olan, lehtarı ... olan-----------Şubesine ait ------ keşide tarihli ----- seri numaralı 400.000.00 TL bedelli çekin, cirantacı , lehtar ve yetkili hamil olan müvekkili tarafından davalılardan ...'a tamamen güven ilişkisi çerçevesinde hatır çeki olarak ve teminat olması amacıyla ve arada hiçbir alacak verecek ilişkisi ile ticari bağ olmaksızın teslim edildiğini, ancak dava konusu bu çekin kötüniyetli 3. Şahıslar tarafından cirolanarak tahsil edilebilme ihtimalinin çok yüksek olduğunu,

böyle bir durumda ise müvekkilinin borçlu olmadığı kişilere ödeme yapacak olmasının mağduriyetine sebep olacağını, davalılar ... ile ...soğ arasında herhangi bir ticari ilişki bulunmamasına rağmen davalı ... tarafından sırf iyiniyetli 3. Kişi konumundan faydalanması amacıyla diğer davalı ... ------ dava konusu çekin ciro edildiğini, davalıların açıkça kötüniyetli olup davaya konu çekin hem lehdarı hemde cirantacısı olan müvekkilinin bu çekin ödenmesi durumunda telafisi imkansız zararlara uğrayacağını belirterek; bu çekten dolayı müvekkilinin davalılara borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı ... cevap dilekçesinde, dava konusu çekin davacı olan arkadaşı olan ... tarafından aralarındaki arkadaşlık bağı nedeniyle ciro edilerek kendisine verildiğini, hakkında birçok icratakibi olduğunu, çeki işlerinde kullanmak üzere teminat sağlamak amacıyla kullanmak üzere aldığını ve -------isimli arkadaşına verdiğini, bu şahsın çeki alacağı mala teminat olarak gösterecek olduğunu, onun da çeki ---- isimli kişiye verdiğini, bu şahsı tanımadığını,--- bu çeki tahsil etsin diye davalı ...'a verdiğini öğrendiğini, Çekin iadesini talep etmesine rağmen çekin iade edilmediğini,

daha sonra davalı ... tarafından çekin işleme konduğunu öğrendiğini belirterek, arkadaşı olan davacı ile aralarında hiçbir ticari ilişki olmadığının doğru olduğunu , bu çekten dolayı davacının kendisine borçlu olmadığını kabul ettiğini belirtmiştir.

Diğer davalıya tebligat yapılmış olmasına rağmen duruşmalara gelmemiş ve davaya karşı yazılı cevapta vermemiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava, --------Merkez şubesine ait ---- keşide tarihli--- seri nolu 400.000.00 TL bedelli çek nedeniyle davalılara borçlu olunmadığının tespiti istemine ilişkin olup, İİK nun 72 vd maddelerine dayanmaktadır.

Davacı, davaya konu ettiği ; ------------- şubesine ait lehdarı Hisar --------- (...) , keşidecisi ------------olan 16.03.2018 keşide tarihli ---- bedelli çeki davalılardan ...'a güven ilişkisi çerçevesinde herhangi bir ticari ilişki alacak-borç olmaksızın hatır çeki olarak verdiğini iddia ederek çek nedeniyle davalılara borçlu olmadığının tespitini istemektedir.Davaya konu edilen çek nedeniyle ---- ye yazılan müzekkere cevabi ekinde gönderilen çek fotokopisine göre , çekin lehdarının -----(...) keşidecisinin ------- , cirantalarının lehdar , ...soğ ve ----- olduğu görülmüştür.

Her ne kadar dava dilekçesinde ve çekin arka sayfasında diğer davalının adı ...soğ olarak yazılı ise de, şahsın TC kimlik numarasına göre uyap sisteminde ... olduğu dava dilekçesinin davacı tarafça çekin fotokopisindeki isme göre düzenlendiği anlaşılmıştır.

Davalılardan ... davaya konu çeki davacıdan hiçbir karşılığı olmaksızın , arkadaşı olması nedeniyle işlerinde kullanmak üzere hatır çeki olarak kendisine davacının verdiğini, hakkında çok sayıda icra takibi bulunmasından bahisle çeki ciro ettiği taktirde itibar edilmeyeceğinden bahisle dava dışı üçüncü kişi ------ --- çeki verdiğini, o kişinin de çeki teminat gösterip mal alacağını , ancak çekin üçüncü kişi tarafından diğer davalı ...---- verildiğini, çeki tekrar iade alamadığını, çekin günü gelince davacının bedelini istemesi üzerine üçüncü kişiden çekin iadesini istediğini,

ancak çekin iade edilmediği gibi bedelin de ödenmediğini bildirmiştir.

Davaya konu çekin davacı tarafından hatır - teminat amaçlı olarak davalı ...'a verildiği yönünde davalı ...'in beyanı dışında başkaca yazılı bir delil bulunmamaktadır. Gerek davacının iddiaları, gerekse davalı ...'ın savunmasına göre, ...'ün dava konusu çeki diğer davalıdan yada davalının savunmasında bildirdiği üçüncü kişiden çekin karşılığı olmadığını yani çekin davacı tarafından diğer davalıya teminat amaçlı verildiğini bildiği , daha doğrusu çekin karşılıksız olduğunu bilerek kötüniyetli olarak aldığı yönünde dava dosyasında bir delil bulunmamaktadır.

Yapılan yargılama sonucunda , davanın davalı ... yönünden kabulü nedeniyle kabulüne, diğer davalı ... yönünden , bu davalının kötüniyetli hamil olduğu ispatlanamadığından, davanın reddine karar vermek gerekmiştir.