İstanbul Anadolu 9. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/1005 K.2024/963

T.C. İstanbul Anadolu 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2022/1005 Esas

KARAR NO: 2024/963

DAVA

Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ: 19/12/2022

KARAR TARİHİ: 21/11/2024

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA

Davacı Vekili 19.12.2022 Tarihli Dava Dilekçesinde Özetle. Müvekkilinin sevk ve idaresindeki --------- plaka sayılı motosiklet ile --------- sevk ve idaresindeki--------- plakalı araç maddi hasarlı trafik kazasına karışmıştır. Kaza oluşum anından hemen sonra müvekkilin de karıştığı bir başka trafik kazası meydana gelmiştir. --------- sevk ve idaresindeki müvekkilime ait ---------- Plaka No'lu araç, ---------- Plaka No'lu aracın sebep olduğu kaza nedeniyle hasarlanmıştır.

Kaza sonucu müvekkil araçta meydana gelen hasar ve değer kaybı bakımından uğradığı zarar miktarı tam olarak belirlenememektedir. Huzurdaki davaya konu 08.10.2021 tarihli trafik kazası neticesinde müvekkile ait --------- plakalı araçtaki Hasar bedeli ve değer kaybı tazminatının belirlenmesi mümkün değildir ve kendi: inden böyle bir kalem belirlemesi beklenemez.

Kusur oranına göre Hasar bedelinin hesaplanmasında; hasar gören aracın bilirkişilerce araçtaki hasarın durumu, resim, fatura ve dosyada mevcut diğer belgelerin birlikte değerlendirilmesi neticesinde hesaplanan aracın hasar miktarı belirlenerek hesaplanmalıdır.

Sunulan kaza tespit tutanağında da görüleceği üzere 08.10.2021 tarihinde saat 10.00 sularında ----------- plakalı aracın müvekkile ait ---------- plakalı araca çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği belirtilmiştir. Arz ve izahıma çalıştığımız nedenlere istinaden. HMK 107. Maddesi uyarınca fazlaya ilişkin talep ve dava haklarımız saklı kalmak kaydı ile.

Müvekkile ait araçta meydana gelen 100,00- TL Hasar Tazminatı ve 100,00-TL Değer Kaybı Tazminatı bedelinin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek olan avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini, Yargılama harç ve giderleriyle, vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılması vekaleten talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı Vekili 03.02.2023 Tarihli Cevap Dilekçesinde Özetle. Davacı tarafın, araç hasarı zararı yönünden talep konusunu belirlemiş ve fakat davasını yine de belirsiz alacak davası olarak ikame ettiğini. kabul anlamına gelmemek kaydıyla; davacı tarafın dava konusu tamamen ve açık şekilde belirli olduğunu iddia etmesine rağmen davanın belirsiz alacak davası olarak açılması hukuka aykırı olduğunu bu nedenle davacının belirsiz alacak davası açmakta menfaati bulunmadığından,

Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 107. maddesi uyarınca davanın esasına girmeden doğrudan ve usulen reddinin gerektiğini, müvekkil şirketin sorumluluğu sigortalısının kusuru ve bakiye poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, Kazaya karışan --------- plaka sayılı araç müvekkil şirket nezdinde Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası ile sigortalıdır.

Müvekkil şirketin bu poliçedeki maddi zararlara ilişkin teminat limiti ise kaza tarihi itibariyle araç başına 43.000,00-TL, kaza başına 86.000,00-TL olduğunu, davaya konu edilen aracın aynı yerde birden fazla hasarının olması, araç geçmişinde 3 ve daha fazla hasar olması hallerinde değer kaybı oluşmayacağı için belirtilen hususların tespitini ve netice olarak davanın reddini talep ettiklerini,

davacıya ait aracın davaya konu kaza öncesinde hasarının bulunup bulunmadığının tespiti ve önceki hasarının olması halinde bu hasar nedeniyle değer kaybı oluşmayacağı veya araç rayiç değeri düşeceği için sonraki kazada oluşan değer kaybı meblağının azalacağı izahtan vareste olduğunu, sonuç olarak, 6100 sayılı hmk’ nın 31. maddesinde yer alan “hakimin davayı aydınlatma ödevi” kapsamında davacıya ait aracın önceki hasarlarının tespiti ile değer kaybı meblağının bu tespit esas alınarak belirlenmesini talep ettiklerini, beyan ederek,

Zamanaşımına uğramış davanın reddine, zarar meblağının belirlendiği iddia edilmesine rağmen belirsiz alacak davası açıldığı müşahede edildiğinden davanın usulden reddine, kabul anlamına gelmemek kaydıyla, değer kaybı ve hasar tazminatı taleplerinin cevap dilekçede belirtilen ve re'sen gözetilecek nedenlerle esastan reddine, Ret taleplerimizin kabul edilmemesi halinde; kabul anlamına gelmemek kaydı ile, araç hasarı ve değer kaybı yönünden yukarıda belirttiğimiz gibi bilirkişi incelemesi yapılmasına ve tarafların kusur durumu ile bakiye teminat limiti gözetilerek hüküm kurulmasına,

kabul anlamına gelmemek kaydıyla aleyhe tazminata hükmedilmesi halinde dava tarihinden itibaren yasal faize hükmedilmesine, vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin davacıya tahmiline karar verilmesini vekaleten talep etmiştir. 09.09.2024 Tarihli Bilirkişi Raporunda Dilekçesinde Özetle.

Sürücü ---------- sevk ve idaresinde bulunan ---------- plakalı aracı ile: 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanununa bağlı Yönetmeliğin ilgili bentlerinde açıklanan hükümler gereği, trafik kurallarını ihlal ettiğinden kazanın oluşumunda birinci derecede etkenlik arz ettiği için 6/8 oranında % 75 kusurlu olduğu,

Sürücü --------- sevk ve idaresindeki ---------- plakalı aracı ile: 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanununa bağlı Yönetmeliğin ilgili bentlerinde açıklanan hükümler gereği, trafik kurallarını ihlal ettiğinden kazanın oluşumunda ikinci derecede etkenlik arz ettiği için 2/8 oranında %25 kusurlu olduğu,

08.10.2021 tarihinde meydana gelen kaza da Trafik kazası tespit tutanağındaki bilgiler ve dosya içeriğinde bulunan hasar bilgilerinin, -------- plakalı araçta üzerinde oluşan hasarlı parçalar ile uyumlu olduğu değerlendirmesi yapıldığını, davacı tarafın derdest davaya konu ettiği talebin, sigortalısının belirlenen kusur oranı nispetinde davalı sigortacının, --------- plakalı --------- marka, ---------- tipi araç için düzenlediği ve riziko anında geçerli ve yürürlükte olduğu çekişmesiz olan 31/12/2021-2022 vade tarihli, araç başına 43.000,00 TL limit üzerinden ---------- sayılı Zorunlu Mali Sorumluluk (trafik) Sigortası kapsamında olduğu,

Yargıtay uygulamaları doğrultusunda “aracın modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, aracın kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeri ile kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybının ne olduğunun, daha önce aracın karıştığı kazaların neler olduğu ve bunların değer kaybına etkisinin olup olmadığı”, hususları çerçevesinde yapılan teknik incelemede: Bu bilgiler dâhilinde --------- plakalı, ---------- marka, ---------- Tipi, ---------- model araçta oluşan Hasar bedeli ve Değer Kaybı bedeli için,

derdest davaya konu ettiği ve davalının tazmin etmesini istediği toplam zararının, “ayrıntıları yukarıda açıklanan nedenlerle, hasar bedelinin 4.290,17 TL değer kaybı bedelinin 10.000,00 TL Toplam 534.290,17 TL Dosya içeriğinde davalı ... tarafından 09.11.2021 tarihinde Hasar tazminat ödemesi olarak 6.779,67 TL tutarın davacı tarafa ödendiği, belirtilmiş olup Davalı sigortacının poliçe (43.000,00 TL) limiti kapsamında: bakiye tutar 34.290,17 TL — 6.779,67 TL — 27.510,50 TL olarak hesap edildiği tespit edilmiştir.Tarihli Dava Değeri Arttırım Dilekçesinde Özetle.

Toplamda 200,00 TL tutarındaki talebimizi, bilirkişi raporu doğrultusunda değer kaybı bedelini 7.400,00 TL artırarak davamızın 7.500,00 TL üzerinden, hasar bedelimizi 11.337,95 TL artırarak davamızın 11.437,95 TL üzerinden kabulü ve yargılama giderlerinin davalıdan alınarak tarafımıza ödenmesine, 18.937,95 TL bedele kaza tarihinden itibaren mevduata uygulanacak olan en yüksek faiz oranı işletilmesine, Yargılama giderleri ve ücreti vekaletinin karşı taraflara tahmiline karar verilmesini vekaleten talep etmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava, trafik kazası nedeniyle araçta oluşan hasar ve değer kaybı alacağının tazmini amacıyla açılan itirazın iptali davasıdır.

Taraflar arasında 08/10/2021 tarihli trafik kazası nedeniyle davacının --------- plakalı aracında hasar ve değer kaybı oluşup oluşmadığı, oluşan hasar ve değer kaybı zararının ne kadar olduğu, kazaya karışan sürücülerin kusur durumunun ne olduğu, davaya konu trafik kazası nedeniyle davacının talep edebileceği hasar ve değer kaybı tazminat miktarının ne kadar olduğu ve dava dışı ------- plakalı araç sürücüsünün ZMMS sigorta şirketi olan davalının sorumluluğunun ne kadar olduğu hususlarında ihtilaf bulunduğu tespit edilmiştir.2918 Sayılı KTK'nin 91-101.maddelerinde ZMSS düzenlenmiştir.

ZMSS, motorlu bir aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde o aracı işletenin zarara uğrayan 3.kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitlerle sigortalamaktadır.

Hasar veren aracın trafik sigortacısı , işletenin 2918 sayılı KTK.nun 85/1. madde hükmünde yazılı hukuki sorumluluğunu aynı Kanun’nun 91/1. maddesi uyarınca üstlenmiş olup, gerek 85/1. madde hükmü, gerekse zorunlu trafik sigortası poliçesi genel şartları gereğince, ölüm veya cismani zararlar yanında bir şeyin zarara uğraması halinin teminat kapsamında olduğunu öngörmüş bulunmaktadır.

Dolayısıyla, aracın uğradığı hasar, değer kaybı ve çekici ücreti gibi giderler gerçek ve doğrudan zararlar olup teminat kapsamında kalırken, malikin kazanç kaybı ve ikame araç gideri (araç mahrumiyeti) gibi dolaylı zararları teminat dışındadır.Dolayısıyla, aracın uğradığı hasar, değer kaybı ve çekici ücreti gibi giderler gerçek ve doğrudan zararlar olup teminat kapsamında kalırken, malikin kazanç kaybı ve ikame araç gideri (araç mahrumiyeti) gibi dolaylı zararları teminat dışındadır.

Davaya konu talep ise hasar ve değer kaybı bedeline ilişkin olup belirtilen nedenlerle doğrudan zarar kapsamında değerlendirilmiştir.Mahkememizce makine mühendisi bilirkişiden rapor alınmış olup sürücü ---------- sevk ve idaresinde bulunan ----------- plakalı aracı ile: 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanununa bağlı Yönetmeliğin ilgili bentlerinde açıklanan hükümler gereği, trafik kurallarını ihlal ettiğinden kazanın oluşumunda birinci derecede etkenlik arz ettiği için % 75 oranında kusurlu olduğu,

sürücü--------- sevk ve idaresindeki ------------ plakalı aracı ile: 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanununa bağlı Yönetmeliğin ilgili bentlerinde açıklanan hükümler gereği, trafik kurallarını ihlal ettiğinden kazanın oluşumunda ikinci derecede etkenlik arz ettiği için % 25 oranında kusurlu olduğu, davaya konu araçta 24.290,17 TL hasar bedeli olduğu davalının %75 kusuruna göre hasar bedelinin 18.217,62 TL olduğu,

davalı ... tarafından davacıya 6.779,67 TL hasar ödemesi yapıldığı ve bu hasar ödemesinin mahsubu sonrası bakiye hasar bedelinin 11.437,95 TL olduğu ayrıca dava konusu araçta 10.000 TL değer kaybı bulunduğu ve davalının %75 oranında kusur oranına göre davacının talep edebileceği değer kaybı bedelinin 7.500 TL olduğu tespit edilmiştir.

Bu zararların dolaylı değil gerçek zarar niteliğinde olduğu ve yukarıda açıklanan ilkeler kapsamında davalı tarafından düzenlenen sigorta poliçesi kapsamında olması nedeni ile davalı ... şirketinin oluşan bu zararlardan dolayı sorumlu olduğu,

davacının davalı ... şirketinin 07/06/2022 tarihinde ödeme yaptığı bu nedenle temerrüt tarihinin 09/11/2021 tarihi olduğu anlaşılmakla açılan davanın kabulü ile 11.437,95 TL hasar bedeli ile 7.500,00 TL değer kaybı bedeli olmak üzere 18.937,95 TL tazminatın davalı ...Ş.’den temerrüt tarihi olan 09/11/2021 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte (mükerrer ödeme olmamak kaydıyla kaza tarihindeki poliçe limitiyle sınırlı olarak) davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.