İstanbul Anadolu 9. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/928 K.2024/2

T.C. İstanbul Anadolu 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO: 2023/928

KARAR NO: 2024/2

DAVA

Alacak (Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ: 11/08/2021

KARAR TARİHİ: 02/01/2024

---------- Tüketici Mahkemesi'nin --------- Sayılı görevsizlik kararı ile mahkememize tevzi edilen dosya incelendi.

DAVA

Davacı vekili mahkemeye sunduğu 11/08/2021 tarihli dava dilekçesinde özetle: 17/10/2018 tarihinde davalıya ait -------- plakalı aracın ---------sevk ve idaresindeki --------- plakalı araç ile çarpıştığını, davalıya ait aracın trafik sigortacısının müvekkili olduğunu, söz konusu kaza neticesinde müvekkiline yapılan başvuru sonucu hasar dosyası açıldığını, hasar dosyası kapsamında yapılan inceleme ve alınan raporlar sonucu hak sahibine 01/08/2019 tarihinde 33.810,71 TL ödendiğini, hak sahibinin daha sonraki başvurusu üzerine --------- E. Sayılı dosyasında verilen karar sonucu hak sahibi ile sulh olunduğunu ve 07/04/2021 tarihinde 42.903,00 TL,

05/04/2021 tarihinde 5.239,00 TL ve 29/03/2021 tarihinde 225.900,00 TL ödeme yapıldığını, ödemeler toplamının 307.852,71 TL olduğunu, kazada davalıya ait ---------- plakalı aracın sürücüsü olan ---------- ehliyetsiz olduğu ve--------- ihlali yaparak kazaya sebebiyet verdiğinin olay yerine gelen polis memurlarınca hazırlanan kaza tespit tutanağında tespit edildiğini,

Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası genel şartlarının B.4 maddesinin b bendi uyarınca yapılan ödemelerin davalıdan rucüen isteme haklarının olduğunu belirterek toplam 307.852,71 TL nin ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili mahkemeye sunduğu 24/11/2023 tarihli cevap dilekçesinde özetle: Husumet itirazlarının olduğunu, müvekkilinin söz konusu araç üzerindeki hakimiyetinin ortadan kalktığını, müvekkilinin dava dışı -------- ile şirket ortağı olduğunu ve kendi aralarında yapılan sözleşme gereğince söz konusu araçları bu şahsa teslim ettiğini, kazaya karışan araç üzerinde fiili hakimiyet dava dışı kişide olup bu davanın muhatabının müvekkili olmadığını, kazanın meydana gelmesinde müvekkilinin kusuru olmadığını,

tahkim komisyonunca belirlenen bedelin yüksek olduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.-------- Sayılı görevsizlik kararı ile "...Somut olayda davacının ZMMS şirketi davalının araç maliki olduğu, davacı tarafından sigortalanan aracın yaptığı kaza sonucu 3. Kişiye ödenen bedelin davalıdan tahsili amacı ile eldeki davanın açıldığı, poliçeye konu -------- plaka sayılı aracın su tankeri olup trafik kayıtlarında da kamyon olduğu,

bu nedenle aracın hususi olmaması karşısında davalının tüketici olarak kabulünün mümkün olmadığı anlaşıldığından mahkememizin görevsizliğine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir." şeklindeki gerekçe ile dava dosyası mahkememize gönderilmişitir.

DELİLLER

-------- Müdürlüğüne müzekkere yazılarak ---------- Plaka sayılı aracın trafik kayıtları celp edilmiştir.---------- Soruşturma sayılı dosyası uyaptan celp edilmiştir. -------- Esas sayılı dosyası celp edilmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesinden kaynaklanan rücuen tazminat talebine ilişkindir.-------- Sayılı görevsizlik kararı ile davacının ZMMS şirketi, davalının araç maliki olduğu, davacı tarafından sigortalanan aracın yaptığı kaza sonucu 3. Kişiye ödenen bedelin davalıdan tahsili amacı ile eldeki davanın açıldığı, poliçeye konu --------- plaka sayılı aracın su tankeri olup trafik kayıtlarında da kamyon olduğu,

bu nedenle aracın hususi olmaması karşısında davalının tüketici olarak kabulünün mümkün olmadığı gerekçesiyle dava dosyası mahkememize gönderilmişitir.Her ne kadar somut olayda davacı sigorta şirketi zmm sigorta poliçesi kapsamında 3. Kişiye ait ödediği hasar bedelini kendi sigortalısından rücuen tazminini talep etmiş olup sigortalı aracın ---------- plaka sayılı aracın trafik kayıtlarında da kamyon olarak tescilli olması nedeniyle tüketici olamayacağı gerekçesiyle Mahkememize karşı görevsizlik kararı verilmiş ise de.

6102 sayılı TTK'nın 4. maddesinde ticari davalar tanımlanmıştır. Anılan maddenin 1. fıkrasında her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın madde metninde yer alan a,b,c,d,e ve f bentlerinde sayılan davaların ticari dava olduğu öngörülmüştür.

Bununla birlikte aynı kanunun 12. maddesi "Bir ticari işletmeyi, kısmen de olsa, kendi adına işleten kişiye tacir denir" hükmünü içermektedir. Ticari davalar, mutlak ticari davalar, nispi ticari davalar olmak üzere iki gruba ayrılır.Mutlak ticari davalar, tarafların tacir olup olmadığına ve işin bir ticari işletmeyi ilgilendirip ilgilendirmediğine bakılmaksızın ticari sayılan davalardır. Mutlak ticari davalar, TTK'nın 4/1. maddesinde bentler halinde sayılmıştır.

Bunların yanında Kooperatifler Kanunu (m.99), İcra İflas Kanunu (m.154), Finansal Kiralama Kanunu (m.31), Ticari İşletme Rehni Kanunu (m.22) gibi bazı özel kanunlarda belirlenmiş ticari davalar da bulunmaktadır. Bu guruptaki davaların ticari dava sayılabilmesi için taraflarının tacir olması veya ticari işletmeleriyle ilgili olması gibi şartlar aranmaz.

TTK'nın 4/1. bendinde sınırlı olarak sayılan davalar arasında yer alması veya özel kanunlarda ticari dava olarak nitelendirilmesi yeterlidir. Bu davalar kanun gereği ticari dava sayılan davalardır.Nispi ticari davalar, her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili olması halinde ticari nitelikte sayılan davalardır. TTK'nın 4/1. maddesine göre, her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan ve iki tarafı da tacir olan hukuk davaları ticari dava sayılır.

Bu hükme göre bir davanın ticari dava sayılabilmesi için, hem iki tarafın ticari işletmesini ilgilendirmesi hem de iki tarafın tacir olması gereklidir. Bu şartlar birlikte bulunmadıkça, uyuşmazlık konusunun ticari iş niteliğinde olması veya ticari iş karinesi sebebiyle diğer taraf için de ticari iş sayılması davanın ticari dava olması için yeterli değildir.

Ticari iş karinesinin düzenlendiği TTK’nın 19/2. maddesi uyarınca, taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin diğeri için de ticari iş sayılması, davanın niteliğini ticari hale getirmez. TTK, kanun gereği ticari dava sayılan davalar haricinde, ticari davayı ticari iş esasına göre değil, ticari işletme esasına göre belirlemiştir.

Hal böyle olunca, işin ticari nitelikte olması davayı ticari dava haline getirmez.Nitekim--------- sayılı ilamında da belirtildiği üzere ; davalıya ait aracın kamyon olması ve tescil kayıtlarında kullanım amacının ticari , kullanım amacının yük taşımacılığı olarak belirtilmesi nedeniyle tüketici olarak kabulünün mümkün olmadığı anlaşılmış ise de ,davanın yukarıda yapılan açıklamalar doğrultusunda ticari dava şartları taşımadığı,

davacı sigortacının ödeme yaptığı dava dışı --------- plakalı araç malikinin haklarına halef olduğu , trafik kaza tespit tutanağında ---------- plakalı araç hususi kodu ile kayıtlı olduğunun belirtildiği ve tescil bilgilerinin inceelnmesinde dava dışı ödeme yapılan ---------- plakalı araç malikinin ---------- olduğu anlaşılmış olup sadece davalının mesleki ve ticari amaçla hareket etmesinin davanın ticari dava olduğu anlamına gelmeyeceğinden davanın genel hükümler uyarınca Asliye Hukuk Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerektiği kanaatine varılarak aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.