İstanbul Anadolu 9. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/437 K.2024/613

T.C. İstanbul Anadolu 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2024/437 Esas

KARAR NO: 2024/613

DAVA

Zayi Belgesi Verilmesi

DAVA TARİHİ: 10/06/2024

KARAR TARİHİ: 02/07/2024

DAVA

Davacı vekili mahkememize sunduğu 10/06/2024 tevzi tarihli ve aynı tarihte harçlandırdığı dava dilekçesinde özetle.

Müvekkili şirketin hissedarı ----------, şirket merkezinin bulunduğu,---------- Mah. --------- Sok.--------- Blok No -------- ----------- adresindeki ofisi tamirat ve tadilat yaptırdığını, bu tamirat ve tadilat neticesinde, 04.06.2024 tarihinde, ofiste kullanılmayan bazı eşya araç gereç ve müsveddeler, ofiste çıkan moloz ve çöplerle birlikte atıldığını, akabinde, şirket evrak, belge ve klasörleri dolaplara yerleştirildiğini ve bu esnada müvekkili şirkete ait yönetim karar defterinin olmadığının farkına varıldığını, şirkete ait yönetim karar defterinin de tamirat tadilat esnasında,

ofiste çıkan molozlarla birlikte atıldığının tespit edildiğini, anılan nedenle, müvekkili şirkete ait yönetim karar defteri zayi olduğunu, Türk Ticaret Kanunun 82/7 maddesi “Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren on beş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir.

Bu dava hasımsız açılır.

Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir.” şeklinde olduğunu, yukarıda ifade ettiği üzere müvekkili şirkete ait Yönetim karar defteri müvekkili şirket hissedarının tüm özen ve dikkatine rağmen kaybolarak zayi olan şirket karar defterinin tespiti ve zayi belgesinin verilmesi talebiyle işbu davayı açma zarureti hasıl olduğunu, mahkemenin re’sen göz önünde bulunduracağı nedenlerle; müvekkili şirkete ait yönetim karar defterinin zayi olduğuna dair belgenin verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

----------- Ticaret Sicil Müdürlüğü'nün 14/06/2024 tarihli müzekkere cevabı ile ... ticaret sicil kayıtlarının gönderildiği,

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, 6102 sayılı Kanunun 82/7'nci maddesine dayanılarak açılan zayi belgesi verilmesi talebine ilişkindir.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu 82/1. maddesi gereğince, "Tacir, ticari defterlerini, envanterleri, finansal tablo, bilanço ve faaliyet raporlarını, aldığı mektupları (bir ticari işe ait yazışmaları), gönderdiği mektup suretlerini, kayıtlara esas olan belgeleri, sınıflandırılmış şekilde saklamakla yükümlüdür.Saklama süresi on yıl olup sürenin başlangıcı da kanunda belirtilmiştir (TTK m.82/5-6).

Defter ve belgelerin saklanması yükümü, gerçek kişi tacirlerde ticaretin terk edilmesinden sonra sürdüğü gibi, tacirin ölümü halinde mirasçılar bakımından da devam eder. Mirasın resmi tasfiyesi veya tüzel kişiliğin sona ermesi durumlarında, defter ve belgeler Sulh Hukuk Mahkemesince saklanır.

(TTK m.82/8).6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu 64/4 maddesi uyarınca pay defteri ,yönetim kurulu karar defteri ve genel kurul toplantı ve müzakere defteri gibi işletmenin muhasebesi ile ilgili olmayan defterler de ticari defterlerdir.6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu (TTK)'nun 82/7.

Maddesindeki "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren otuz gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir." şeklindeki düzenlenmiştir.

Tacirin söz konusu düzenlemeden yararlanabilmesi defter ve belgelerin korunması için dikkat ve özen göstermiş bulunması, diğer taraftan da ziya uğramanın onun iradesi dışında elinde olmayan bir neden ile meydana gelmesi gerekmektedir Hasımsız açılan zayi belgesi iptali davasında, TTK'nın 82/7. maddesi gereğince Mahkememizce resen araştırma ilkesi çerçevesinde delillerin toplanarak değerlendirilmesi gerekir.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; talep eden vekili daha önce şirketin --------- şirketi, olduğunu unvan değişikliği yapılarak yeni ünvanının --------- şirketi olduğunu 04.06.2024 tarihinde yapılan tadilat sırasında şirkete ait ----------- Noterliği, 16.05.2014 Tarih, ---------Yevmiye no ile noter onay ve tasdiki yapılmış yönetim karar defterinin de tamirat tadilat esnasında, ofiste çıkan molozlarla birlikte atıldığının tespit edildiğini beyan ettiği anlaşılmıştır.

Davacı vekilinin yasal süresinde Mahkememizden zayi belgesi için talepte bulunduğu ve şirket merkezi itibariyle Mahkememizin yetkili olduğu anlaşılmış olup 6102 sayılı Kanunun 82/7'nci maddesine dayanılarak açılan zayi belgesi verilmesi için tahdidi olarak sayılmamakla birlikte yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğraması gerekmekte olup tacirin söz konusu düzenlemeden yararlanabilmesi defter ve belgelerin korunması için dikkat ve özen göstermiş bulunması ve ziya uğramanın onun iradesi dışında elinde olmayan bir neden ile meydana gelmesi gerekmektedir.

Somut olayda şirkette yapılan tadilat sırasında yönetim karar defterinin molozlarla birlikte çöpe atıldığı beyan edilmiş olup ziya uğramanın davacının iradesi dışında elinde olmayan bir neden ile meydana geldiği hususunda herhangi bir şikayet yahut başvurusunun olmadığı kanunda tahdidi olarak sayılmamakla birlikte yangın,

su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sonucu yada bunlara benzer bir sebepten basiretli bir tacirin göstereceği tüm dikkat ve özenin gösterilmesi halinde dahi önlenemeyen bir sebepten ötürü zıyaa uğradığının ispatlanamadığı sonuç ve vicdani kanaatine varılarak davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.