İstanbul Anadolu 9. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2026/159 K.2026/247

T.C. İstanbul Anadolu 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2026/159 Esas

KARAR NO : 2026/247

DAVA

Menfi Tespit

DAVA TARİHİ : 18/02/2026

KARAR TARİHİ : 13/03/2026

DAVA

Davacı vekili mahkememize sunduğu 18/02/2026 tevzi tarihli ve aynı tarihte harçlandırdığı dava dilekçesinde özetle; müvekkilim 25.05.2025 tarih 1.250.000.TL bedelli ------ Bankası -------- şubesi ---------- seri nolu ve 25.06.2025 tarih 1.250.000.TL bedelli -------- Bankası-------- şubesi--------- seri nolu ile 25.07.2025 tarih 1.250.000.TL bedelli-------- Bankası -------- şubesi --------- seri nolu 3 adet çeki davalı ---------- vermiştir .Her hangi bir ticari alışveriş yada borca karşılık verilmemiştir.

Davalı --------- ricası üzerine hatır çeki olarak verilmiştir. Dolayısıyla bu çekler her hangi bir borç ilişkisine karşı verilmemiştir ve bedelsizdir. Bu çekler davalı --------- tarafından kötü niyetli ciro edilerek piyasaya sürülmüştür. Ayrıca 25.05.2025 tarih 1.250.000.TL bedelli -------Bankası -------- şubesi --------- seri nolu çek ---------- İcra dairesi -----------E sayılı icra dosyasına konu edilmiştir.

Çeklerden sadece bir tanesinin icraya konu edilmesi dahi çeklerin aslında bedelsiz olduğunu ispatlamaktadır.

Bu nedenle 25.05.2025 tarih 1.250.000.TL bedelli --------- Bankası --------- şubesi ---------- seri nolu ve 25.06.2025 tarih 1.250.000.TL bedelli --------- Bankası ---------- şubesi ---------- seri nolu ile 25.07.2025 tarih 1.250.000.TL bedelli -------- Bankası --------- şubesi --------- seri nolu 3 adet çekin bedelsizlik nedeniyle iptaline, bu çeklerden dolayı müvekkilinin borcu olmadığının tespitine, yargılama giderleri ile ücret-i vekaletin karşı taraf üzerine bırakılmasına karar verilmesi talep ve dava etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava. İİK 72. maddesi uyarınca kambiyo senedinden kaynaklı menfi tespit istemine ilişkindir.Davacı, arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılmadığına ilişkin son tutanağın aslını veya arabulucu tarafından onaylanmış bir örneğini dava dilekçesine eklemek zorundadır. Bu zorunluluğa uyulmaması halinde mahkemece davacıya, son tutanağın bir haftalık kesin süre içinde mahkemeye sunulması gerektiği, aksi takdirde davanın usulden reddedileceği ihtarını içeren davetiye gönderilir.

İhtarın gereği yerine getirilmez ise dava dilekçesi karşı tarafa tebliğe çıkarılmaksızın davanın usulden reddine verilir.

Arabulucuya başvurulmadan dava açıldığının anlaşılması halinde herhangi bir işlem yapılmaksızın davanın, dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine karar verilir.6102 sayılı Kanun’un 5/A maddesi, (Ek:6/12/2018-7155/20 md.) "(1) Bu Kanunun 4 üncü maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar (değişik 5.4.2023 7445 S.lı Kanun) para olan alacak , tazminat , itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davalarında dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır.

(2) Arabulucu, yapılan başvuruyu görevlendirildiği tarihten itibaren altı hafta içinde sonuçlandırır. Bu süre zorunlu hâllerde arabulucu tarafından en fazla iki hafta uzatılabilir” düzenlemesini içermektedir.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 4. maddesinin birinci fıkrası, “(1) Her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın;

a) Bu Kanunda,

b) Türk Medenî Kanununun, rehin karşılığında ödünç verme işi ile uğraşanlar hakkındaki 962 ilâ 969 uncu maddelerinde,

c) 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun malvarlığının veya işletmenin devralınması ile işletmelerin birleşmesi ve şekil değiştirmesi hakkındaki 202 ve 203, rekabet yasağına ilişkin 444 ve 447, yayın sözleşmesine dair 487 ilâ 501, kredi mektubu ve kredi emrini düzenleyen 515 ilâ 519, komisyon sözleşmesine ilişkin 532 ilâ 545, ticari temsilciler, ticari vekiller ve diğer tacir yardımcıları için öngörülmüş bulunan 547 ilâ 554, havale hakkındaki 555 ilâ 560, saklama sözleşmelerini düzenleyen 561 ilâ 580 inci maddelerinde,

d) Fikrî mülkiyet hukukuna dair mevzuatta,

e) Borsa, sergi, panayır ve pazarlar ile antrepo ve ticarete özgü diğer yerlere ilişkin özel hükümlerde,

f) Bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kurumlara ve ödünç para verme işlerine ilişkin düzenlemelerde, öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılır. Ancak, herhangi bir ticari işletmeyi ilgilendirmeyen havale, vedia ve fikir ve sanat eserlerine ilişkin haklardan doğan davalar bundan istisnadır” şeklinde düzenlenmiştir.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde. Davanın kambiyo senedine nedeniyle davacının davalılara İİK 72. maddesi uyarınca borçlu olmadığının tespitine ilişkin olduğu, Mahkememizce davacı vekiline," TTK 5/A maddesinde belirtilen 28/03/2023 tarihli değişiklik gözetilerek arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin son tutanağın aslını veya arabulucu tarafından onaylanmış bir örneğini dosyaya sunması için 1(bir) hafta kesin süre verilmesine,

verilen kesin süre içerisinde arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin son tutanağın aslını veya arabulucu tarafından onaylanmış bir örneğinin dosyaya sunulmaması halinde davanın usulden reddedileceğinin işbu ara kararın tebliği ile davacı vekiline İHTARINA " şeklindeki 18/02/2026 tarihli ara karar evrakının 23/02/2026 tarihinde bizzat tebliğ edildiği görülmüştür.

Somut olayda dava ticari dava olup ,6102 sayılı Kanun’un 5/A maddesinin ile TTK 4 üncü maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar (değişik 5.4.2023 7445 S.lı Kanun) para olan alacak , tazminat , itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davalarında dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartı olarak düzenlenmiştir.

6102 sayılı TTK'ya 7155 sayılı yasanın 20. Maddesi ile eklenen 5/a maddesi uyarınca dava açılmadan önce arabuluculuğa başvurulmuş olmasının dava şartı olduğu, davacı vekiline 18/02/2026 tarihli ara karar ile verilen 1(bir) hafta kesin sürenin dolduğu tarih itibariyle arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin son tutanak sunulmadığı ve beyanda bulunmadığı anlaşılmış olup davacının dava açmadan önce arabuluculuk yoluna başvurulmadığı,

davanın 6102 sayılı TTK'nın 5/A maddesi ve 6325 sayılı kanunun 18/A maddesinin 1. fıkrası uyarınca arabuluculuğa başvurulmasına ilişkin dava şartı noksanlığı nedeni ile usulden reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.