İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2018/63 K.2019/19

Davacı tarafından davalı aleyhine açılan Tespit davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda, tüm dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili, mahkememize verdiği 16/01/2018 tarihli dilekçesinde özetle.

Davacının... plakalı tahditli minübüsünü ticari plakası ve ticari hatları kendi üzerinde kalması şartı ile davalı...'e satması için...'ya vekalet verdiğini, davacının vekaleti bu sınırlı yetki ile ... plakalı aracın kasasını davalı tarafa Kemalpaşa ....Noterliğinin 06/08/2001 tarihli... yevmiyeli satış sebebiyle sattığını, noter satış senedinde açık olarak ticari hat ve ticari plakanın davacı uhdesinde kalacağının yazılmadığını, davalı tarafın satıştan sonra trafik müdürlüğüne giderek kendi üzerine ...plakalı aracı üzerine tescil ettirdiğini, davalı tarafın...icari plakayı üzerine geçirmediğini,

tescil ve kayıt işleminin Kemalpaşa Trafik Müdürlüğünde yapıldığını, İzmir Trafik Tescil Müdürlüğüne haricen yaptıkları başvuruda aracın davacı üzerinde değil boşta olduğunun söylendiğini,... plakalı ticari tahditli aracını satmaya yetkili vekil ...nun aracı satarken ticari plakayı satmasının mümkün olmadığını, ancak bu hususun noter satışında açık olarak zikredilmediğini, trafik müdürlüğünün de plakanın kimin üzerinde olduğunda tereddüt gösterdiğini, davalı ile yapılan harici görüşmede... plakayı alıp ticari olarak kullanmadığını beyan ettiğini,

noter satışında ticari plakanın neden satışçının uhdesinde kaldığının yazılmadığını bilmediğini bildirdiğini beyanla ... ticari plakanın davacı adına kayıtlı olduğunun tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı tarafa tebligatın yapıldığı, davaya cevap verilmediği belirlenmiştir.

Davalı... 09/10/2018 tarihli celsede duruşmaya gelerek , '' Ben ... plakalı aracı satış sözleşmesi ile satın aldım. Daha doğrusu vefat eden babam sağ iken bana ... plakalı aracı senin adına yapalım dediği için gittim benim üzerime olduğu için gittim noterde imza attım. Arabanın ticari tahditli plaka olduğunu bilmiyordum. Daha sonra arabayı satarken de yine babam arabayı satıyoruz diye haber verince ben gittim yine satış ile ilgili imza verdim.

Arabanın dediğim gibi ticari tahditli plaka olup olmadığını bilmiyorum. Aracı ben kullanmadım. Bizim limited şirketimiz vardı aracı şirketin işlerinde köye gidip gelmek gibi işlerde babam kullanıyordu. Araç Aliağa ve köylerinde ticari minibüs olarak benim aldığım ve babamın kullandığı dönemde kullanılmadı. Daha sonra da arabayı dediğim gibi... isimli bir kişiye satıldı. Bu davadan önce ben hiçbir şey bilmiyordum....tahditli plaka ile ilgili herhangi bir iddiam yoktur.

Daha doğrusu babam aracı ne için aldı bilemiyorum. Biz başka bir arabamızla kaza yapmıştık. Ondan sonra söz konusu ... plakalı aracı aldı. Daha sonra da biz arabayı aldıktan sonra arabanın plakası değişti... plakayı aldı. Ayrıca ben herhangi bir iddiada bulunsam bile babam ne amaçla arabayı aldığını bilmediğim için bu aşamada başka birşey bilmiyorum. Benim söyleyebileceklerim bundan ibarettir'' şeklinde beyanda bulunmuştur.

DELİLLER VE GEREKÇE

... plakalı araçların trafik kaydı ve üzerlerindeki tüm takyidat ve şerhlerin celbine karar verildiği, İzmir İl Emniyet Müdürlüğü Trafik Tescil Şube Müdürlüğünden gelen 06/02/2018 tarihli yazı cevabında; ... plakalı aracın 26/06/2001 tarihinde ... adına tescil edildiği, Kemalpaşa Noterliğinin 10/08/2001 tarihli satışına istinaden...adına tescil edildiği ve aracın ... plakaya nakil gittiği, Kemalpaşa ...Noterliğinin 04/08/2005 tarihli satışı ile ...adına tescil edildiği ve kaydının halen bu şekilde devam ettiğinin bildirildiği, ekinde gönderilen araç bilgileri kaydında... plakalı aracın ...adına kayıtlı olduğu ve araç üzerinde hak mahrumiyeti bilgisinin bulunmadığının bildirildiği görülmüştür.

Dosyaya gelen İzmir Trafik Tescil Şube Müdürlüğü yazı cevabı ile davaya kaynak... aracın... plakaya nakil gittiği ve söz konusu aracın dava dışı... adına 04/08/2005 tarihli satış sonucu tescil edildiği ve kaydın bu şekilde devam ettiğinin bildirildiği, davaya kaynak teşkil eden aracın davalı adına kayıtlı olmadığı bildirilmiştir.

Yargıtay ...Hukuk Dairesinin ... Karar sayılı 14/08/2013 tarihli kararında ''....Davacı,..., 1985 model... model nolu,... şase ve ... FJ seri nolu biçerdöverin kendisine ait olduğunun tespitini istemiştir.

Dosya kapsamından, eski model menkul eşya vasfında kabul edilen oda veya plaka kaydı olmadan faaliyette bulunabilen tarım iş makinalarının son yıllarda ziraat odalarına kaydının yapılarak plaka verildiği, aksi halde trafiğe çıkma izni verilmediği ve davacının bu kayıt ve plaka tahsis işlemine esas ve delil olmak üzere tespit isteminde bulunulduğu anlaşılmaktadır.

Somut olayda davacı, idari kurumlara sunulduğunda idareyi belli doğrultuda zorlayıcı ve bağlayıcı işlem yapmaya yöneltecek bir karar verilmesini istediğine göre, istemin niteliği gereği uyuşmazlığın görüm ve çözüm yerinin idari yargı yeri olduğu sonucuna varılmaktadır. Mahkemece, yargı yolu bakımından mahkemenin görevsizliği nedeniyle dava dilekçesinin reddedilmesi gerekirken yetkisizlik kararı verilmiş olması usul ve yasaya uygun bulunmadığından kararın bozulması gerekmiştir....'' şeklindedir.

İncelenen dosya kapsamı ve toplanan yazı cevaplarına ve üstte açıklanan Yargıtay 4.Hukuk Dairesinin içtihadının gerekçesine göre davacı talebinin idari işlemin tespitine yönelik olduğu, oysa Adli Yargı mahkemelerince idariyi bağlayıcı tespit kararı verilemeyeceği, bu hususta bizzat idareye başvurulması ve alınan karara göre idari yargı yolunun değerlendirilmesi gerekeceğinden davacı talebinin reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulması gerekmiştir.

Katip... · E İmza Hakim ... · E İmza