İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/492 K.2024/353

Davacı tarafından davalı aleyhine açılan Tazminat davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda, tüm dosya incelendi.

İDDİA VE TALEP

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... İplik Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi'nin mülkiyetinde

bulunan... tescil plakalı araç ile ... tescil plakalı araç arasında 25/08/2021 tarihinde İzmir ili, Gaziemir ilçesinde trafik kazası meydana geldiği, bununla birlikte kazanın meydana gelişinde tümüyle davalı araç sürücüsünün dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı davranışlarının etkin rol oynadığı, trafik kazasının ardından, davalı şirket mülkiyet hakkına konu araç üzerinde çeşitli onarım faaliyetleri gerçekleştirilerek kazanın zarar doğrucu etkilerinin ortadan kaldırılma çabası göstermişse de tüm bu faaliyetler sonucunda aracın piyasa değerinde düşüş yaşandığını belirterek fazlaya ilişkin talep ve dava haklarımız saklı kalmak üzere şimdilik1.000,00 TL değer kaybı tazminatının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak müvekkile ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP VE SAVUNMA

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;... plakalı aracın... poliçe numarasıyla 05.01.2021/2022 tarihleri arasında müvekkil şirket nezdinde Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası ile sigortalı olduğu, açılmış olan davanın belirsiz alacak davası olmadığını, fazlaya ilişkin hakların saklı tutulması nedeniyle davanın kısmi dava niteliğinde sayılması gerektiği, kusura ilişkin yeterli inceleme yapılmaksızın sigortalı araç sürücüsünün kusurlu olduğu iddiasının kabul edilemeyeceği, kusur oranının tespiti adına Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesinden rapor alınması gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir

Diğer davalıların davaya cevap vermediği, davalı...un duruşmalardaki beyanlarında davanın reddine karar verilmesini talep ettiği görülmüştür.

DAVA

Dava 6098 Sayılı TBK'nın 71 ve 2918 Sayılı KTK'nın 85 ve devamı maddeleri kapsamında açılan motorlu araç işletilmesinden kaynaklanan maddi tazminat (değer kaybı) isteğine ilişkin ilişkindir.

DELİLLER

-Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezinin 05/07/2023 tarihli yazısı ve eki, -...Sigorta A.Ş'nin 01/07/2023 tarihli yazısı ve eki, -Türkiye Noterler Birliğinin 19/07/2023 tarihli yazısı ve eki, -Bilirkişi ...'in 28/10/2023 tarihli raporu, -...Sigorta A.Ş'nin 11/10/2023 tarihli yazısı ve eki, -İzmir ATK Trafik İhtisas Dairesinin 19/01/2024 tarihli raporu.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Davacının, 25/08/2021 tarihinde kendisine ait... plakalı araç ile davalı...in sürücüsü ve davalı ...'in maliki olduğu... plakalı araçların çift taraflı, maddi hasarı trafik kazasına karıştığı, bu kaza neticesinde ...ında hasar oluştuğu, bu hasar nedeniyle değer kaybı zararının meydana geldiği, zararın kazaya sebebiyet veren ... zmms sigortacısı olan davalı sigorta ve aracın sürücüsü ve işleteni olan diğer davalılar tarafından tazmin edilmesi gerektiği iddiası ile iş bu davada değer kaybı talebinde bulunduğu, davalı sigortanın sorumluluğunun poliçe teminat limiti, gerçek zarar ve sigortalı araç sürücüsünün kusuru ile sınırlı olduğu,

mahkemece kusur ve hesap yönünden bilirkişi incelemesi yapılması gerektiğini savunduğu, diğer davalıların davaya cevap vermediği, davacının iddialarını inkar etmiş sayıldığı, taraflar arasında davaya konu kazada davacı aracının hasarlanıp hasarlanmadığı, değer kaybı zararının bulunup bulunmadığı, değer kaybı zararı var ise miktarının ne olduğu, taraf sürücülerinin kusur durumlarının ne olduğu ve davalıların sorumlu olup olmadığı hususlarında uyuşmazlık bulunduğu görülmüştür.

Taraflar arasında doğrudan sözleşme ilişkisi bulunmaması, sorumluluk sigortalarının TTK'da düzenlenmesi, davalılar arasında ihtiyari dava arkadaşlığı bulunması ve usul ekonomisi ilkesi ile aynı neden ve eylemden kaynaklanan davada olası hüküm uyuşmazlıklarının bertaraf edilmesi için davaların birlikte yürütülmesi gerektiği anlaşılmakla mutlak ticari dava niteliğindeki somut uyuşmazlıkta mahkememizin görevli olduğu değerlendirilmiştir.

Mahkememizce davacıya ait aracın sicil ve geçmiş hasar kayıtları ile dava konusu kaza nedeniyle görmüş olduğu onarım işlemlerine ilişkin kayıtların ilgili kurumlardan istenildiği ve dosyaya kazandırıldığı görülmüştür.

Mahkememizce taraf sürücülerinin kusur durumunun belirlenmesine ilişkin olarak bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verildiği, dosyanın trafik bilirkişisine tevdi edildiği, bilirkişi tarafından düzenlenen 28/10/2023 tarihli raporda, davalı sigorta poliçeli araç sürücüsü ...’un sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracı ile...Sokağı takriben seyir halinde... Caddesi kavşağına geldiğinde aracının ön kısımlarını, solu Yarbay Refik Cesur Caddesinden düz seyirle kavşağı geçmekte olan davacı taraf sürücü ...’ın sevk ve idaresindeki... plaka sayılı aracının sağ yan kısımlarına çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, davacı taraf sürücü ...ın sevk ve idaresindeki ...plaka sayılı aracı ile gündüz

vakti meskun mahal trafiğin normal gidiş geliş işlediği görüşe açık kontrolsüz dört yönlü kavşağa

gelmeden kural gereği hızı asgari hadde düşürüp durma mesafesinde yaklaşması, ilk geçiş hakkını

sağında gelen davalı aracına vermesi gerekirken, bu hususlara riayet etmediği, sevk ve idaresindeki aracı ile kavşak başına geldiğinde sağında geçiş hakkına haiz bir aracın kavşağa girebilecek olma

ihtimalini yok sayıp tedbirsiz biçimde giriş yaptığı, bu tavrı nedeni ile yaratmış olduğu tehlikeli

ortamda sağında gelen davalı aracının önünü kesip yandan çarpmasına maruz kalması olayında, 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 57/a maddesini ihlal ettiği, kazanın oluşumunda hatası ile etken olduğu, davalı sigorta poliçeli araç sürücüsü...'un ise sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı

aracı ile gündüz vakti meskun mahal trafiğin normal gidiş geliş işlediği görüşün kavşak kollarında açık

yola gereken dikkat ve özeni göstermesi, dört yönlü kavşağa yaklaştığında ilk geçiş hakkına sahip

olmasına rağmen tedbirli davranıp hızını ve görüş alanını müteyakkız biçimde kontrollü altında tutması,

sonrasında da solunda gelen aracı fark edip kazayı önleyici tedbir alabilmesi gerekirken, belirtilen

hususlara riayet etmediği, mahal şartlarını göz önünde bulundurmadan tedbirsiz biçimde kavşak alanını geçmek istemesi sonucunda meydana gelen kazada 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 52/a-b maddelerini ihlal ettiği, kazanın oluşumunda hatası ile etken olduğu yönünde görüş ve kanaat bildirildiği anlaşılmıştır.

Taraflarca 28/10/2023 tarihli kusur raporuna itiraz edilmesi üzerine mahkememizce İzmir Trafik İhtisas Dairesinden 25/08/2021 tarihinde meydana kazada davacı, davalı sürücü ve dava dışı üçüncü kişilerin kusur durumlarının tespitine yönelik olarak kaza tespit tutanağında bulunan bilgiler, dosya içerisinde bulunan kaza ve hasara ilişkin fotoğraflar, mahkememizce alınan 28/10/2023 tarihli kusur raporu ve taraf vekillerinin 13/11/2023 tarihli kusur raporuna ilişkin beyan ve itirazları dikkate alınarak kazanın ne şekilde meydana geldiği, kazanın meydana gelmesinde dikkatsiz ve tedbirsiz davranışların neler olduğu,

gerekli dikkat ve özenin gösterilip gösterilmediği, davaya konu olayda ihlal edilen kuralların hangileri olduğu, yolun ve aracın kazaya etkisinin olup olmadığı, etkisi var ise ne şekilde olduğu, meydana gelen kazada taraf sürücülerin kusur oranlarının ne olduğu, dosya içerisindeki evraklar ile aracın markası, modeli, yaşı, km, kaza öncesi ve kaza sonrası hasarı, yapılan onarım işlemleri ve sair hususlar dikkate alınarak, davaya konu trafik kazası sonucu davacı aracında hasar oluşup oluşmadığı, hasar oluşmuş ise hasar gören kısımların kaza ile uyumlu olup olmadığı,

aracın daha önce hasar kaydı var ise bu hasar kayıtları dikkate alınarak araçta dava konusu kaza nedeniyle değer kaybı oluşup oluşmadığı, aracın onarımının ekonomik olup olmadığı, onarımı ekonomik değil ise piyasa koşullarına göre kazadan öncesi ikinci el piyasa rayiç bedeli ve kazadan sonraki hurda değerinin belirlenmesi, değişen parça olması halinde kıymet kazanma tenzili ile hurda ve amortisman uygulanıp uygulanmadığı,

belirlenen rayiç değerden de aracın hurda bedeli indirilmek suretiyle davacının gerçek zararının tespiti, aracın tamiri ekonomik ise aracın kaza öncesi ikinci el piyasa rayiç değeri ile kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybının kaza tarihi itibariyle tespiti hususlarında rapor düzenlenmesinin istenildiği,

İzmir Adli Tıp Trafik İhtisas Dairesinden alınan 19/01/2024 tarihli raporda, 25/08/2021 günü saat 13.00 sıralarında sürücü... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı otomobil ile...Sokak üzerinden seyirle olay mahalli dört yönlü kavşağa geldiğinde aracının ön kısmıyla gidiş istikametine göre sol tarafındaki kavşak kolundan gelerek kavşağa giriş yapan sürücü ... sevk ve idaresindeki... plaka sayılı otomobilin sağ yan kısımlarına çarpması neticesinde ... plaka sayılı aracın hasarına konu olan trafik kazası meydana geldiği,

sürücü ...'un sevk ve idaresindeki otomobil ile yerleşim yeri içerisindeki olay mahalli kontrolsüz dört yönlü kavşağa dikkatli bir şekilde yaklaşması, kavşak kollarını etkin şekilde gözlemleyip sol tarafındaki kavşak kolundan kavşağa giriş yapan otomobile karşı kazayı önlemek adına zamanında uygun tedbir alması gerekirken bu hususlara yeterince riayet etmeyip sol tarafındaki kavşak kolundan kavşağa giriş yapan otomobile yan kısmından çarptığı olayda %25 oranında kusurlu olduğu, sürücü ...ın ise sevk ve idaresindeki otomobil ile yerleşim yeri içerisindeki olay mahalli kontrolsüz dört yönlü kavşağa dikkatli bir şekilde yaklaşması,

kavşak kollarını etkin şekilde gözlemleyip gidiş yönüne göre sağ tarafındaki kavşak kolundan seyirle gelen otomobile ilk geçiş hakkını tanıması gerekirken bu hususlara riayet etmeyip yerleşim yeri içerisindeki dört yönlü kontrolsüz kavşak mahallinde sağ tarafındaki kavşak kolundan seyirle gelen aracın ilk geçiş hakkını ihlali etmek suretiyle kazaya sebebiyet verdiği olayda %75 oranında kusurlu olduğu, ... plaka sayılı davacı aracının sağ yan kısımlarından darbe aldığı,

Yargıtay'ın yerleşik içtihatlarında değer kaybının, aracın kazadan önceki ikinci el piyasa değeri ile kazadan sonra onarımın yapılması durumunda oluşan ikinci el piyasa değeri arasındaki fark olarak belirtildiği, dosyada mevcut 30/09/2021 tarihli kasko ekspertiz raporuna göre... plaka sayılı otomobilin onarımının KDV dahil olmak üzere 4.543,00TL olduğu, aracın kaza tarihindeki yaşı, kilometresi ve piyasa koşulları bakımından değerlendirilme yapıldığında ikinci el piyasa değerinin 111.000,00 TL olduğu,

tercih edilen onarım yöntemine göre değer kaybına neden olacak başlıca iş ve işlem basamaklarının sağ ön çamurluk, sağ ön kapı, sağ arka kapı ve sağ A sütun alt takviye üzerinde yapılan işlemden kaynaklanmakta olup dikiz aynası, cam gibi parçalar üzerinde yapılan işlemlerde değer kaybının oluşmayacağı, buna göre onarım yöntemine bağlı olarak yapılan bu işlemlerin kaza tarihindeki aracın yaşı, kullanılmışlık düzeyi, mevcut kazadaki hasarlı kısımları, hasar miktarı ile piyasa koşulları dikkate alındığında araçta yaklaşık 4.000,00TL değer kaybına sebebiyet vereceği,

aracın onarılmasından sonra aracın ikinci el piyasa değerinin kaza tarihinde 107.000,00TL olduğu yönünde görüş ve kanaat bildirildiği görülmüştür.

Yukarıda yapılan açıklamalar ve tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde.

25/08/2021 tarihinde davacıya ait ... plakalı araç ile davalı ... sürücüsü ve davalı ...'in işleteni olduğu... plakalı araçların çift taraflı, maddi hasarı trafik kazasına karıştığı, mmahkememizce trafik bilirkişi ve ATK Trafik İhtisas Dairesinden alınan 28/10/2023 ve 19/01/2024 tarihli raporlara göre davaya konu kazanın kontrolsüz kavşakta meydana geldiği, davacı sürücüsünün kontrolsüz kavşağa yaklaşırken hızını yavaşlatması ve sağdan gelmekte olan ve geçiş üstünlüğüne sahip olan davalı aracına ilk geçiş hakkı vermesi gerekirken bu kurallara riayet etmediği,kazanın meydana gelmesinde asli %75 kusurlu olduğu,

davalı sürücünün ise kontrolsüz kavşağa yaklaşırken ilk geçiş hakkı kendisine ait olmakla birlikte hızını yavaşlatması ve kontrollü bir şekilde kavşakta durması ve sonrasında geçmesi gerekirken bu kurallara riayet etmediği, kazanın meydana gelmesinde tali %25 kusurlu olduğu, taraflarca bu raporlara kusur yönünden itiraz edilmiş ise de, kazanın meydana geliş biçimi, taraf sürücülerinin kaza tutanağına yansıyan beyanları ve diğer dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde trafik bilirkişi ve ATK Trafik İhtisas Dairesinden alınan 28/10/2023 ve 19/01/2024 tarihli raporların kusur yönünden hakkaniyete ve somut olaya uygun görüldüğü,

davalı sürücü ile onun eyleminden sorumlu olan kişilerin meydana gelen zarardan davalı sürücünün kusuru oranında sorumlu olduğu, dava konusu kazada davacıya ait aracın, sağ yan kısımlarından hasarlandığı ve hasarlanan parçaların niteliğine ilişkin taraflar arasında uyuşmazlık bulunmadığı,

her ne kadar davalı sigorta tarafından 7327 sayılı yasa ile 2918 sayılı KTK'nun 90 ve 93 maddelerinde değişiklik yapıldığı ve değer kaybına ilişkin hesaplamanın zmms genel şartlarına göre yapılması istenilmiş ise de Anayasa Mahkemesinin 29/12/2022 tarih ve ...osya kapsamında 7327 sayılı yasa ile KTK'nun 90.maddesinin 1.fıkrasına eklenen 2.cümlenin iptaline karar verildiği, iptal kararlarının derdest dosyalar yönünden uygulanmasının zorunlu olduğu,

Anayasa Mahkemesinin iptal kararlarının usuli kazanılmış hakların istisnasını teşkil ettiği, Anayasa Mahkemesince bir kanun hükmünün iptal edildiği bilindiği halde görülmekte olan davaların anayasa aykırılığı saptanan kurallara göre görülüp çözümlenmesinin Anayasanın üstünlüğü prensibine ve hukuk devleti ilkesine aykırı düşeceği, bu kapsamda iş bu davada Türk Borçlar Kanunun haksız fiile ilişkin hükümleri,

KTK hükümleri ile genel şartların bunlara aykırı olmayan hükümleri ile bu doğrultuda yeni genel şartlarla çeliştiği durumda Yargıtayın genel şartlarının yürürlüğe girmesinden önceki yerleşmiş içtihatları doğrultusunda uygulama yapılması gerektiği, bu nedenle değer kaybı talebi yönünden tazminat hesaplamasında davacının taleplerinin genel hükümlere ve serbest piyasa rayiçlerine göre değerlendirilmesi gerektiği, mahkememizce ATK dan alınan 19/01/2024 tarihli raporda davacı aracının kaza tarihi itibariyle serbest piyasa rayiçlerine göre 4.000,00 TL değer kaybı zararının bulunduğunun tespit edildiği,

kaza tarihi itibariyle dava konusu aracın niteliği, özellikleri, kullanım şekli, geçmiş hasar kayıtları ve ülkemizin ekonomik koşulları ile meydana gelen hasarın boyutuna göre ATK tarafından belirlenen değer kaybı zararının makul olduğu,

davacının davalı sürücünün %25 kusuruna karşılık 1.000,00 TL değer kaybı zararı talep edebileceği, davalı sürücü,...un haksız fiil faili, davalı ...'un işleten, diğer davalı sigortanın ise kazaya sebebiyet veren aracın 05/01/2021-05/01/2022 tarihleri arasındaki dönemde ve kaza tarihi itibariyle zmms sigortacısı olarak zmms teminatı kapsamında kalan davacının değer kaybına ilişkin zararından müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğu,

davalı sigortanın dava tarihi itibariyle temerrüde düştüğü, davalı ...in trafik kaza tarihi itibariyle temerrüde düştüğü, davacının bu tarihler itibariyle temerrüt faizi talep edebileceği, davacının talebine göre uygulanması gereken faizin yasal faiz olduğu,

mahkememizce alınan kusur ve zarar gören davacıya ait aracın değer kaybı bedeline ilişkin hesaplama yapan Adli Tıp Trafik İhtisas Dairesinden alınan bilirkişi raporunun yukarıda yapılan açıklamalar doğrultusunda kaza tarihi itibariyle serbest piyasa rayiçleri ile dosya kapsamı ile usul ve yasaya uygun, gerekçeli, denetime ve hükme esas alınmaya elverişli olduğu anlaşılmakla davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

E-İMZA E-İMZA