İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/626 K.2024/948

Davacı tarafından davalı aleyhine açılan Tazminat (Trafik Sigortası Kaynaklı) davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda, tüm dosya incelendi.

İDDİA VE TALEP

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;... plakalı araç ile... plakalı araç arasında 24.12.2022 tarihinde trafik kazası meydana geldiği, trafik kazasının oluşumunda ...lakalı araç sürücüsünün %75, davacıya ait ...plakalı aracın %25 kusurlu olduğunun belirtildiği, kusur durumlarına itiraz edildiği, değer kaybı bedelini hesaplanması için Sigorta Eksperine dosyanın teslim edildiği, 443.31 TL hizmet bedeli karşılığında değer kaybı bedelinin 15.000,00 TL olarak hesaplandığı, davacıya ait araçtaki gerçek değer kaybı bedelinin bilirkişi incelemesi ile netlik kazanacağı, davalı sigorta şirketine 26.04.2024 tarihinde yazılı olarak başvuru yapıldığı,

yapılan başvuruya rağmen davacının zararının karşılanmadığını belirterek şimdilik 100,00 TL değer kaybı bedelinin kaza tarihinden itibaren işlenecek ticari faizi ile birlikte tahsili, 443.31 TL olarak ödenen ekspertiz hizmet bedelinin yargılama gideri olarak değerlendirilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir

CEVAP VE SAVUNMA

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

Davacı tarafın kısmi dava olarak davasını açması mümkün iken davanın belirsiz alacak davası olarak açılmasının hatalı olduğu, bu sebepten dolayı menfaat yokluğu nedeniyle belirsiz alacak davasının reddinin gerektiği, davalı sigorta şirketinin yerleşim yerini İstanbul olmasından dolayı davanın yetki yönünden reddedilerek dosyanın yetkili İstanbul Anadolu asliye hukuk mahkemesine gönderilmesi gerektiği, davacı tarafın kusur oranı dikkate alınarak 21.873.69 TL hasar bedeli ödemesi yapıldığı,

sigorta şirket tarafından 368.17 TL ekspertiz ücretinin ödendiği değer kaybı için kusur oranı dikkate alınarak 05.05/2023 tarihinde 7.926.66 TL ödeme yapıldığı, davalı sigorta şirketinin üzerine düşen görevi yerine getirmesinden dolayı sorumluluğunun kalmadığı, dosyada kusur durumu incelemesi yapılması, değer kaybı ile ilgili olarak kaza tarihi itibarıyla reel kayıp uygulanmasının gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DAVA

Dava 6098 Sayılı TBK'nın 71 ve 2918 Sayılı KTK'nın 85 ve devamı maddeleri kapsamında açılan motorlu araç işletilmesinden kaynaklanan maddi tazminat (değer kaybı) isteğine ilişkindir.

DELİLLER

-Kaza tutanağı, -Sigorta Tahkim Komisyonunun ... sayılı başvuru dosyası, -Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezinin 15/08/2023 tarihli yazısı ve eki, -Türkiye Noterler Birliğinin 21/08/2023 tarihli yazısı ve eki, -... Sigorta A.Ş'nin bila tarihli yazısı ve eki, -Bilirkişi ...'in 14/12/2023 tarihli raporu, -Bilirkişi ...'in 26/04/2024 tarihli bilirkişi raporu.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Davacının, 24/12/2022 tarihinde kendisine ait... plakalı araç ile...plakalı araçların çift taraflı, maddi hasarı trafik kazasına karıştığı, bu kaza neticesinde... plakalı aracında hasar oluştuğu, bu hasar nedeniyle değer kaybı zararının meydana geldiği, zararın kazaya sebebiyet veren ... plakalı aracın zmms sigortacısı olan davalı sigorta tarafından tazmin edilmesi gerektiği iddiası ile iş bu davada değer kaybı talebinde bulunduğu, davalı sigortanın ise davanın belirsiz alacak davası olarak ikame edilemeyeceği, yetki ve görev itirazları olduğu, davacının değer kaybı zararının karşılandığı,

sorumluluklarının poliçe teminat limiti, gerçek zarar ve sigortalı araç sürücüsünün kusuru ile sınırlı olduğunu savunduğu, taraflar arasında davanın belirsiz alacak davası olarak açılıp açılamayacağı, mahkememizin görevli ve yetkili olup olmadığı, davaya konu kazada taraf sürücülerinin kusur durumlarının ne olduğu, davacı aracının hasarlanıp hasarlanmadığı, bakiye değer kaybı zararının bulunup bulunmadığı, bakiye değer kaybı zararı var ise miktarının ne olduğu ve davalının sorumlu olup olmadığı hususlarında uyuşmazlık bulunduğu görülmüştür.

Davaya konu uyuşmazlığın haksız fiilden kaynaklandığı, davacının haksız fiil failinin zmms sigortacısı olarak davalıya husumet yönelttiği, taraflar arasında sözleşmesel ilişki bulunmadığı, uyuşmazlığın sigorta hukukundan kaynaklanması nedeniyle mutlak ticari dava olduğu anlaşılmakla davalı sigortanın görev itirazının reddine karar verilmiştir.

Davaya konu kazanın İzmir İli Buca ilçesinde meydana geldiği, söz konusu mahalin mahkememiz yargı çevresi içerisinde olduğu 6100 sayılı HMK nun 16 maddesi uyarınca mahkememizin yetkili olduğu anlaşılmakla davalının yetki itirazının reddine karar verilmiştir.

Davalı sigorta tarafından davanın belirsiz alacak davası olarak açılamayacağı savunulmuş ise de aracın geçmiş hasar kayıtları ve dava konusu kazaya ilişkin hasar dosyası ile diğer delillere göre tazminat hesabının yapılması gerektiği, bu hesabın davacı tarafından bilinmesinin ve yapılmasının mümkün olmadığı, davacının davaya konu talebinin bilirkişi incelemesi yapılmasını gerektirdiği mahkememizce değerlendirilmekle davalı sigortanın usule ilişkin itirazı yerinde görülmemiştir.

Mahkememizce davacıya ait aracın sicil ve geçmiş hasar kayıtları ile dava konusu kaza nedeniyle görmüş olduğu onarım işlemlerine ilişkin kayıtların ilgili kurumlardan istenildiği ve dosyaya kazandırıldığı görülmüştür.

Mahkememizce taraf sürücülerinin kusur durumunun belirlenmesine ilişkin olarak bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verildiği, dosyanın trafik bilirkişisine tevdi edildiği, bilirkişi tarafından düzenlenen 14/12/2023 tarihli raporda, davalı sigorta poliçeli araç sürücüsü ...'ın sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı kamyonu ile...Sokağı takriben seyir halinde Aydın Hatboyu Caddesi kavşağına gelip giriş yaptığı esnada aracının sol yan kısmına,

solu Aydın Hatboyu Caddesinden Karabağlar istikametine seyir halinde olan firari sürücünün sevk ve idaresindeki... plaka sayılı davacı kamyonetinin ön kısımları ile çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, davalı sigorta poliçeli araç sürücüsü... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı kamyonu ile gece vakti meskun mahal gidiş geliş trafiğin işlediği yola gereken dikkat ve özeni göstermesi, kaza mahalli T kavşak başına geldiğinde mutlak durması, sağında/solunda gelen araç trafiğini izlemesi, gelen araçlaraçlar var ise bu araçların geçişine izin vermesi,

güvenli ortam oluştuktan sonra manevra ile yönünü çevirip güvenli seyrini devam etmesi gerekirken, sürücü belirtilen hususlara riayetetmeyerek yola gereken dikkat ve özeni göstermediği, idaresindeki araç ile tedbirsiz biçimde gerektiği kadar yol kontrolü yapmadan kavşağa giriş yaptığı, yaparken de yaratmış olduğu ortamda trafik akımı için tehlike ve engel teşkil ettiği, sonrasında da solunda gelen ve geçiş hakkına haiz davacı aracının önünü kesip yandan çarpmasına olanak sağlaması olayında 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 57/a maddesini ihlal ettiği, kazanın oluşumunda hatası ile etken olduğu,

firari sürücünün sevk ve idaresindeki...plaka sayılı davacı kamyoneti ile gece vakti meskun mahal gidiş geliş trafiğin kaza saati itibari ile sakin işlediği aydınlatmanın yeterli yola gereken dikkat ve özeni göstermediği, aracının hızını yolun icap ve şartlarına göre uyarlamayıp görüş alanını etkin kontrollü altında bulundurmadığı, kavşak bölgesine yaklaştığında güzargahına girmiş olan sigortalı kamyonu zamanında fark edemediği,

tedbirsiz seyrini koruyup yandan çarptığı, sonrasında da iyi niyet göstermeyip olay yerinden ayrılması olayında 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 52/a-b maddelerini ihlal ettiği, kazanın oluşumunda hatası ile etken olduğu yönünde görüş ve kanaat bildirildiği anlaşılmıştır.

Mahkememizce davacının zararının bulunup bulunmadığı, varsa ne olduğu hususlarının belirlenmesine yönelik olarak dosyanın otomotiv bilirkişisine tevdi edildiği, bilirkişinin 26/04/2024 tarihli raporunda; davacı aracının dava konusu kazada ön kısımlarından hasar gördüğü, kaza ile hasarın uyumlu olduğu, yapılan serbest piyasa araştırmasında dava konusu aracın kaza öncesi rayicinin 146.350,00 TL olduğu, aracın onarım gördükten sonraki rayicinin ise 133.850,00 TL olarak tespit edildiği, buna göre davacının değer kaybı zararının 12.500,00 TL olduğu, davalı tarafından dava öncesinde davacıya ödendiği belirtilen 7.926,66 TL ödeme yapıldığı yönünde görüş ve kanaat bildirildiği görülmüştür.

Yukarıda yapılan açıklamalar ve tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde.

24/12/2022 tarihinde davacıya ait... plakalı araç ile ... aracın çift taraflı, maddi hasarı trafik kazasına karıştığı, mahkememizce alınan trafik bilirkişi raporuna göre davalı sigorta sürücüsünün kazanın T kavşakta meydana geldiği, davalı sürücüsünün kavşak başına geldiğinde mutlak durması, geçiş yapmakta olan davacı aracına geçiş önceliği sağlaması gerekirken buna riayet etmediği, mevcut hızı ile kavşağa giriş yaptığı, davacı sürücüsünün ise kavşağa yaklaştığında geçiş önceliği kendisinde olmakla birlikte hızını yavaşlatması gerekirken bu kurala riayet etmediği,

her iki sürücünün de kazanın meydana gelmesinde etken olduğu yönünde görüş bildirildiği, her ne kadar bilirkişi tarafından kusur yüzdelik dağılımı yapılmamış ise de kazanın meydana geliş şekli ile trafik bilirkişinin tespitlerine göre davalı sürücünün kazanın meydana gelmesinde asli %75 kusurlu, davacı sürücüsünün ise tali %25 kusurlu kabul edilmesinin somut olayda hakkaniyete uygun olduğu, davalı tarafından kusur raporuna itiraz edilmiş ise de kazanın meydana geliş biçimi, kaza mahalline ilişkin özellikler ve diğer dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde bilirkişi raporunun mahkememizce yerinde görüldüğü,

davalının itirazlarının yerinde olmadığı, yeniden kusur incelemesi yapılmasının yargılamaya katkı sağlamayacağı, davalı sürücüsü ile onun eyleminden sorumlu olan kişilerin meydana gelen zarardan davalı sürücüsünün kusuru oranında sorumlu olduğu, dava konusu kazada davacıya ait aracın ön kısımlarından hasarlandığı ve hasarlanan parçaların niteliğine ilişkin taraflar arasında uyuşmazlık bulunmadığı,

yerleşik Yargıtay uygulaması doğrultusunda değer kaybı talebi yönünden tazminat hesaplamasında davacının taleplerinin genel hükümlere ve serbest piyasa rayiçlerine göre değerlendirilmesi gerektiği, mahkememizce alınan otomotiv bilirkişi raporuna göre davacı aracının kaza tarihi itibariyle hasarsız halinin serbest piyasa rayiçlerine göre 146.350,00 TL, onarılmış haldeki kaza sonrası serbest piyasa rayicinin ise 133,850,00 TL olduğu, davacının 12.500,00 TL değer kaybı zararının bulunduğunun tespit edildiği, taraflarca bu rapora itiraz edilmiş ise de tarafların soyut itirazlarını destekler somut herhangi bir delil sunulmadığı,

kaza tarihi itibariyle dava konusu aracın niteliği, özellikleri, kullanım şekli, geçmiş hasar kayıtları ve ülkemizin ekonomik koşulları ile meydana gelen hasarın boyutuna göre bilirkişi tarafından belirlenen değer kaybı zararının makul olduğu, davacının davalı sürücüsünün %75 kusuruna karşılık 9.375,00 TL değer kaybı zararı bulunduğu, davalı tarafından dava öncesinde davacıya 7.926,66 TL değer kaybı ödemesi yapıldığı,

bu ödeme mahsup edildiğinde davacının bakiye 1.448,34 TL bakiye değer kaybı zararı bulunduğu ve bunu talep edebileceği, davalı sigortanın kazaya sebebiyet veren aracın 23/08/2022-23/08/2023 tarihleri arasındaki dönemde ve kaza tarihi itibariyle zmms sigortacısı olarak zmms teminatı kapsamında kalan (kaza tarihi itibariyle maddi hasarlarda davalı sigortanın teminat limitini araç başına 100.000,00 TL'dir) davacının bakiye değer kaybına ilişkin zararından sorumlu olduğu,

davalı sigortanın eksik ödeme yapmış olduğu 05/05/2023 tarihi itibariyle temerrüde düştüğü, davacının bu tarih itibariyle faiz talep edebileceği, dava konusu aracın niteliği ve davacının sıfatına göre uygulanması gereken faizin yasal faiz olduğu, davacı vekilinin dava değerini 23/07/2024 tarihli dilekçesi ile arttırdığı, dilekçenin davalıya usulüne uygun tebliğ edildiği, mahkememizce alınan kusur ve zarar gören davacıya ait aracın değer kaybı bedeline ilişkin hesaplama yapan otomotiv bilirkişi raporunun yukarıda yapılan açıklamalar doğrultusunda kaza tarihi itibariyle serbest piyasa rayiçleri ile dosya kapsamı ile usul ve yasaya uygun, gerekçeli, denetime ve hükme esas alınmaya elverişli olduğu anlaşılmakla davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

6102 sayılı TTK'nın sigorta sözleşmelerine ilişkin genel hükümlerin düzenlendiği kısmında yer alan 1426/1. maddesinde "sigortacı, sigorta ettiren, sigortalı ve lehtar tarafından, rizikonun, tazminatın veya bedel ödeme borcunun kapsamının belirlenmesi amacıyla yapılan makul giderleri, bunlar faydasız kalmış olsalar bile, ödemek zorundadır" düzenlemesi yapılmıştır. Davacı tarafından değer kaybı zararının bulunup bulunmadığına ilişkin yaptırılan özel eksper incelemesi için ödenen (ve belgesi sunulu ve piyasa rayiçlerine göre makul olan) ekspertiz ücreti anılan kanun hükmü kapsamında değerlendirilmiş ve 6100 sayılı HMK'nun 323.maddesi uyarınca yargılama gideri olarak hüküm altına alınmıştır.

E-İMZA E-İMZA