İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/736 K.2023/1030

Davacı tarafından davalı aleyhine açılan Menfi Tespit davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda, tüm dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Davalı ...'nin İzmir... İcra Dairesi'nin ...

Esas sayılı dosyasında davacı aleyhine icra takibi başlattığını, icra takibinin keşidecisinin davacı, keşide tarihinin 11/01/2017, ödeme tarihinin 31/03/2017 tarihi olan 6.000,00 TL'lik ve yine keşide tarihi 11/01/2017 ödeme tarihinin 31/03/2017 olan 7.000,00 TL'lik iki adet bonoya dayandığını, davacının bonolardan kaynaklı borcu bulunmadığını, söz konusu bonolardan anlaşılacağı üzere davacının keşide ettiği bonoların... Teks. Ür. İl. Hay. Gıda Tur. İnş. Haf. Nak. San. Tic.

Ltd. Şti.'ye ciro ettiğini, ciro edilen firmanın da ...'a ciro yaptığını, sonrasında ...'un cirolarının iptal edildiğini ve davalı ...'ye ciro yapıldığını, ciroların sebebinin bonoların... Tekstil ... Ltd. Şti.'nin ...'a borcu için teminat olarak verildiğini, zira ...'un... Tekstil ... Ltd.

Şti.'nin kendi düzenleyici bonoları teminat olarak kabul etmediğini, ...'un kendi bölgesinde bulunan dükkanların elektrik ve suyunu kesme yetkisi bulunduğundan ticari işletmesinin işlerinin durmasını engellemesinin başka bir yolu olmadığı için davacının çaresizce bonoları düzenlemeyi kabul etmek zorunda kaldığını, hatta davacının daval... Tekstil Ltd. Şti.'nin ödemesi gereken kiraları da yine davalı... Tekstil Ltd. Şti. talimatı ile ...'un isteği üzerine ...'a ödediğini,...

Tekstil Ltd. Şti.'nin borçlu olduğu İzmir ...İcra Dairesi'nin ...Esas sayılı dosyasından davacıya gönderilen haciz ihbarnamesine olumsuz cevap verilmesi üzerine alacaklı tarafından İzmir... İcra Mahkemesi'nin...

Esas sayılı dosyasından hakikate aykırı beyanda bulunmak suçundan dava açıldığını, davacı ile davalılar arasındaki ilişkinin bu şekilde de ortaya konduğunu, bonoların teminat amaçlı verildiğini ve konusuz kaldığını, protesto çekme icra takibine borçlu olarak ekleme yoluna dahi gidilmediğinden takipte borçlu olarak davacının gösterildiğini beyan ederek davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; arabuluculuğun dava şartı olup davanın usulden reddi gerektiğini, davalının alacağın temliki şeklinde elde ettiği senedi İzmir ... İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyasından 10 örnek icraya koyduğunu, takibin itirazsız kesinleştiğini, bononun incelendiğinde borçlusunun davacı alacaklısının... Ltd. Şti. olduğu, diğer davalılarında ciranta ve temlik alacaklısı olduğu, senedin teminat senedi olmadığı,... Ltd.

Şti.'nin senette kefil değil alacaklı olduğunu, hizmet aldığı ... A.Ş.'ye senedi vermiş olabileceğini, işin bu yanının kendilerini ilgilendirmediğini, borcunu ...'a ödeyerek alacaklı olduğu senedi geri alıp borçlu davacıdan alan alacağını davalı ...'ye temlik ettiğini, temlikin davacıyı ilgilendiren bir husus olmadığını, dava konusunda tanık dinlemeyeceğini, davanın reddi gerektiğini, verilen ihtiyati tedbirin kaldırılmasını talep etmiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı iddialarını kabul etmediklerini, dava şartı yokluğunda davanın reddi gerektiğini, davalı ile davacı arasında alacak borç ilişkisi bulunmadığını, basit husumet yokluğundan davanın reddi gerekeceğini, ...'un ne hamil ne ciranta olduğunu, senet dolayısı ile davalıya dava ikame edilmesinin yersiz ve hukuki yarardan yoksun bulunduğunu bildirmiş ve husumetten davanın reddini talep etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava, kambiyo senedine dayalı menfi tespit istemine ilişkindir.

İzmir Bölge Adliye Mahkemesi ...Hukuk Dairesi'nin ...Esas, ... Karar sayılı İlamında. "Somut olayımızda açılan dava alacak ve tazminat davası olmayıp menfi tespit davası olduğundan arabuluculuk dava şartına tabi değildir. O halde mahkemece eldeki davada arabuluculuğa gidilmesinin zorunlu olmadığı gözönünde bulundurularak yargılama yapılıp bir karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamıştır.

Her ne kadar 6102 sayılı TTK nın 7445 sayılı kanunun 31. Maddesi ile değişik 5/A maddesinde; menfi tespit davaları da arabuluculuk kapsamına alınmış ise de; ilk derece mahkemesi karar tarihinde menfi tespit davalarının 5/A maddesinde arabuluculuk kapsamında olmaması ve 7445 sayılı kanunun 31. Maddesinin yürürlük tarihinin 01/09/2023 tarihi olması nedeniyle TTK nın 5/A maddesinde yapılan değişikliğin somut olayımızda uygulanamayacağı kanaatine varılmıştır.

Sonuç olarak yapılan yargılamaya, toplanan delillere ve dosya içeriğine göre, HMK'nın 353/1-a-4 maddesi gereğince ilk derece mahkemesi kararının sair hususlar incelenmeksizin kaldırılmasına ve dava dosyasının kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi gerekmiştir." şeklinde karar verilerek Mahkememiz 01/11/2019 tarih, ... Esas ...Karar sayılı kararının kaldırılmasına karar verilmiştir.

Tüm dosya kapsamına göre davacı tarafça dava dilekçesinde, davaya konu edilen senedin teminat senedi olduğunun iddia edildiği görülmüştür. Bononun teminat senedi olduğunun bunu iddia eden tarafça yazılı olarak ispatı gerekir. Bu durum ise ya bono üzerinde hangi hukuki ilişkinin teminatı olduğunun açık bir şekilde yazması ya da hukuki ilişkiye dayanak olan sözleşme ya da bir diğer belge de teminat senedi olduğu iddia edilen bonoya ayrıca ve açıkça atıf yapılması gerekmektedir.

Davacı tarafça senedin teminat senedi olduğuna dair yazılı bir ispat yapılamadığından bahisle senedin teminat senedi olduğunu kabul etmek mümkün değildir. Bu haliyle davanın davalı ... ve Orse Tekstil Ürünleri İlaçlama Hayvancılık Gıda Turizm İnşaat Hafriyat Nakliyat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi yönünden esastan reddi gerekmiştir.

Senetten kaynaklı olarak borçlu olmadığı yönünde bir iddianın bir kimseye karşı ileri sürülebilmesi için iddianın ileri sürüldüğü kişinin senet alacaklısı sıfatında olması gerekir. Senet üzerinde ...' nin alacaklı sıfatını haiz olduğu yönünde hiçbir kayıt bulunmadığından önceki kaydın taraf iradeleriyle ortadan kaldırıldığından bahisle bu yönden davanın pasif husumet yokluğundan reddine karar vermek gerekmiştir.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır