İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/757 K.2025/866

Davacı tarafından davalı aleyhine açılan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda, tüm dosya incelendi.

İDDİA VE TALEP

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; " Davalıya ait elektrik aboneliğinde müvekkil şirket görevlilerince yapılan denetleme sırasında kaçak elektrik kullanımının tespit edilerek tutanak düzenlendiğini, kaçak elektrik tutanağına dayanılarak davalı şirket adına kaçak elektrik faturası oluşturulduğunu, davalının kaçak elektrik faturasını ödememesi üzerine davalı şirket aleyhine İzmir... İcra Müdürlüğünün...

Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını davalının söz konusu icra takibine itirazı üzerine takibin durduğunu belirterek İzmir.. İcra Müdürlüğü... Esas takip sayılı icra dosyasına yapılan itirazın iptali ile takibin devamına, alacak likit olduğundan davalının asıl alacağın %20' sinden aşağı olmamak üzere davalının icra inkar tazminatı ödemesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP VE SAVUNMA

Davalıya dava dilekçesi tebliğ edilmiş davalı davaya cevap vermemiştir.

DAVA

Dava, kaçak elektrik kullanımından kaynaklanan faturaya dayalı alacağın tahsili amacıyla girişilen icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.

DELİLLER

-İzmir ... İcra Dairesinin ...esas sayılı dosya sureti, -...Perakende A.Ş nin 10/10/2023 tarihli yazısı ve eki, -Mahallinde yapılan 10/08/2024 tarihli keşif, -Bilirkişi...'nın 10/08/2024 tarihli kök raporu 18/12/2024 tarihli ek raporu, -... Elektrik Dağıtım A.Ş nin 11/04/2025 tarihli yazısı, -Bilirkişi...'ın 01/07/2025 tarihli raporu.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, davalının kaçak elektrik kullanımından kaynaklanan faturaya dayalı alacağın tahsili amacıyla girişilen İzmir ... İcra Müdürlüğü'nün... takip sayılı icra takibine konu itirazının haklı olup olmadığı, bu kapsamda itirazın iptali, takibin devamı, inkar tazminatı koşullarının oluşup oluşmadığına ilişkindir.

... Elektrik Dağıtım A.Ş. tarafından 03.05.2023 tarihinde davalı şirket aleyhine kaçak elektrik faturalarının tahsili amacıyla İzmir ... İcra Müdürlüğünün... esas sayılı dosyası üzerinden ilamsız icra takibi başlatılmıştır. Takipte talep edilen miktar; Asıl alacak olarak ;139.328,68 TL, Gecikme zammı olarak 5 371,54 TL, Gecikme zammı KDV'si olarak ; 66,88 TL olmak üzere, Toplam ;139.767,10 TL'dır. Takip talebi davalıya 05/05/2023 tarihinde tebliğ edilmiş, Davalı vekili tarafından 10.05.2023 tarihinde takibe itiraz edilmesi üzerine takibin durdurulmasına karar verildiği, iş bu davanın 23/09/2023 tarihinde açılmış olduğu anlaşılmıştır.

05.04.2024 tarihinde elektrik mühendisi bilirkişi ... ile birlikte ...Mah. ... Sokak No:... Buca- İzmir adresinde yer alan ve...Konaklama Hizmetleri Ltd. Şti tarafından işletilen butik otelde Mahkememiz tarafından keşif yapılmış akabinde elektrik bilirkişi ... raporunu dosyaya ibraz etmiştir.

Bilirkişi...ın 10/08/2024 tarihli raporunda ; "...Keşif sırasında otelin 14 bağımsız bölümden oluştuğu, bütün bağımsız bölümlerin 1+1 daire şeklinde olduğu, daireler gezildiğinde tüm odalarda bir adet klima, bir adet mini buzdolabı, 1 adet LED televizyon, 1 adet ani su ısıtıcısı bulunduğu görülmüştür.Otelde çok sayıda bağımsız bölümün elektriğinin giriş sigortasından mühürlenmek suretiyle kesilmiş durumda olduğu görülmüştür.

Eldeki davanın konusunu oluşturan ...tesisat nolu abonelik üzerinden 1 nolu bağımsız bölümün beslendiği görülmüş, bu bölümde de aynı elektrikli cihazlar olduğu tespit edilmiştir. 1 nolu bağımsız bölüme ait sayaç tutanak düzenlenmesi sırasında değiştirilmiş, daha sonra tekrar değişmiş olup, keşif sırasında abonelikte... marka... seri nolu 2023 yılı imalatı sayacın takılı olduğu, sayacın enerjisinin kesik ve sigortadan mühürlü olduğu görülmüştür.

DOSYA ÜZERİNDE YAPILAN İNCELEME

1) Takibe konu edilen asıl alacak 139.328,68 TL olduğu halde... Elektrik Dağıtım A.Ş. tarafından dosyaya ibraz edilen kaçak elektrik faturaları... tesisat nolu abonelik için 52.473,34 TL, 12263791 tesisat nolu abonelik için ise 211.464,14 TL'dır.

Faturalar ile takibin farklı olması nedeniyle Sayın Mahkemenizin müzekkeresi ile bu durumun açıklanması istenmiş, bu müzekkereye... Elektrik Dağıtım A.Ş. tarafından gönderilen 09.10.2023 tarihli yazıda;... tesisat numarası ile kayıtlı aboneliğin 19.01.2023 tarihinde sayaca girmeden 1 faz direkt bağlamak suretiyle kaçak elektrik kullandığı tespit edilmiştir. 19.01.2023 tarih ve ... seri nolu Kaçak Tespit Tutanağı gereği 211.464,14 TL kaçak elektrik bedeli tahakkuk etmiştir. Kaçak tahakkuk bedelinin 64.298,00 TL'lık kısmı ödenmiş olup, kalan borç 139.328,68TL'dır” denilmektedir. Bu yazıda açıklandığı üzere takibe konu edilen 139.328,68 TL'lık bakiye borç... tesisat nolu aboneliğe ait kalan borç olduğundan, bundan sonraki bölümlerde bu aboneliğe ait tespit ve değerlendirme yapılacaktır.

2) ... Elektrik Dağıtım A.Ş. görevlilerinin 19.01.2023 tarihinde davalı şirkete ait işyerinde kurulu ... nolu abonelikte yapmış olduğu denetlemede; “kullanıcının bir fazı sayaca girmeden direk bağlayarak kaçak elektrik tüketimi yapıldığı” yönünde...seri nolu Kaçak Elektrik Tespit Tutanağı düzenlenmiştir.

Bu tutanağın düzenlenmesi sırasında, söz konusu tesisat üzerinden hangi bağımsız bölümün beslendiği belirtilmediği gibi, sayaca girmeden direk bağlı faz üzerinden hangi cihazların beslendiği konusunda da bir tespit de yapılmamıştır.

Tutanakta işyerinin butik otel olarak faaliyet gösterdiği ve üç vardiya çalışma olduğu belirtilmektedir. Tutanak, işyeri yetkilisi yada tanık tarafından imzalanmamıştır.(Tutanak sırasında 1 nolu bağımsız bölümde ... marka...eri nolu sayaç takılı olup, tutanak tanziminden sonra aboneliğe... marka ... seri nolu yeni sayaç takılmış, bu sayaç da 20.06.2023 tarihinde sökülerek yerine... marka ... seri nolu bir başka sayaç takılmıştır....nolu tesisat üzerinden 1 nolu bağımsız bölümün beslendiği, sayaç seri numarasından hareketle tespit edilmiştir)

c) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması mevcutken sayaçlara veya ölçü müdahale ederek, tüketimin doğru tespit edilmesini engellemek suretiyle, eksik veya hatıl ölçüm yapılması veya hiç ölçülmeden veya yasal şekilde tesis edilmemiş sayaçtan geçirilerek, mevzuata aykırı bir şekilde elektrik enerjisi tüketmesi,

ç) Dağıtım lisansı sahibi tüzel kişinin ilgili mevzuata uygun olarak kestiği elektrik enerjisini, mücbir sebep halleri dışında açması, kaçak elektrik enerjisi tüketimi olarak kabul edilir.” denilmektedir...

4) Üç fazlı sayaçta bir fazın sayaca girmeden doğrudan bağımsız bölümün kolon hattına bağlanması halinde bu faz üzerindeki elektrikli cihazlasrda tüketilen elektrik enerjisi kaydedilmeyecektir. Bu nedenle söz konusu eylem sayacın eksik değer yönelik olduğundan Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğinin 42.1.c maddesine göre kaçak elektrik kullanımıdır. (... Elektrik Dağıtım A.Ş. tarafından da 42.1.c maddesine göre değerlendirme yapılmıştır)

5) Davalı şirketin tüketimlerinin incelenmesi;

Davalı vekili İcra Müdürlüğüne verdiği itiraz dilekçesinde; “Müvekkilinin bahsi geçen ve butik otelin ilk sahipleri olan şahıslardan ilgili işletmeyi 10/02/2022 tarihinde devir aldığını, kaçak elektrik bağlantısının bu kişiler tarafından yapıldığını, müvekkilinin kaçak elektrik kullanmadığını” beyan etmektedir.

Buna göre bilirkişi raporunda 5 ve 6 nolu sayfalarda davaya konu aboneliğin tüketimleri ve önceki kullanıcıların dönemi de dahil olmak üzere incelenmiştir. Bu tablolardan anlaşıldığı üzere

a) Davalıdan önceki kullanıcıların işlettiği dönemde 1 nolu bağımsız bölümün günlük ortalama tüketimi 6,44 kWh/gün (Aylık ortalama 193 kWh) olarak gerçekleşmiştir.

b) Davalının bu işyerini devir aldığı 10.02.2022 tarihinden 16.07.2022 tarihine kadar geçen yaklaşık 5 aylık sürede de günlük ortalama tüketim önceki kullanıcıların dönemine benzer şekilde günlük 5,46kWh (Aylık 164 kWh) olarak gerçekleşmiştir.

c) 16.07.2022 tarihinden tutanağın düzenlendiği 19.01.2023 tarihine kadar olan 187 günlük dönemde ise davalıya ait 1 nolu bağımsız bölüme ait sayaç sadece 0,098 kWh kaydetmiştir.

d) Bu durum, kaçak elektrik bağlantısının davalının kullanım döneminde 16.07.2022 tarihinde gerçekleştirildiğini net olarak göstermektedir....

... Elektrik Dağıtım A.Ş. tarafından kaçak elektrik kullanım süresi önce 91 gün olarak alınarak davalıya 58.970,11 TL tutarında fatura tahakkuk ettirilmiştir. Bilahare davalının bu faturaya itirazı üzerine bu kere herhangi bir gerekçe gösterilmeden kaçak elektrik kullanım süresi doğrudan 343 gün olarak alınmış ve bu 343 günlük sürenin tamamına ceza katsayısı uygulanarak bu kere 211.464,14 TL'lık kaçak elektrik faturası oluşturulmuştur.

Yukarıdaki tüketim inceleme tablosunda görüleceği üzere 1 nolu bağımsız bölümde kaçak elektrik kullanımının 16.07.2022 tarihinde başladığı net olarak bellidir.

Bu abonelikte son sayaç okuması 17.01.2023 tarihinde yapıldığı, kaçak tespit tutanağı ise 19.01.2023 tarihinde düzenlendiğinden kaçak elektrik kullanım süresi 2 gün olmaktadır. Kaçak elektrik kullanımının 16.07.2022 tarihinde başlaması nedeniyle 16.07.2022 - 17.01.2023 tarihleri arasındaki 185 günlük döneme de 45.1.ç maddesi gereği kaçak ek tüketimi (geriye dönük normal tüketim) hesaplaması yapılması gerekmektedir....

... Elektrik Dağıtım A.Ş. görevlilerince tutanağın düzenlenmesi direk bağlı hat üzerinden beslenen elektrikli cihazlar tespit edilmeden doğrudan bağımsız bölüm proje gücü olan 11,39 KW değeri %60 kullanım katsayısı ile çarpılarak hesaplama yapılmıştır.

Oysa gerek davaya konu aboneliğin beslendiği 1 nolu bağımsız bölümde, gerekse bağımsız bölümlerin tümünde aynı cihazlar mevcuttur. Bu cihazların kurulu gücü aşağıda hesaplanmıştır;

¸ Bu durumda yukarıda hesaplanan kurulu güç değerinin 8.500 W - 8,5 KW olarak alınması gerekmektedir.

8) Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğinin “Kaçak Elektrik Enerjisi Tüketim Miktarının Hesaplanmasında ve Faturalandırılmasında Esas Alınacak Süre” başlıklı 45. Maddesinin 3. bendinde;

“Kaçak elektrik enerjisi tüketim miktarının hesaplanmasında ortalama günlük çalışma

saatleri;

a) Meskenlerde; 5 saat,

b) Tarımsal sulama tüketici grubunda yer alan tüketicilerde; ilgili Tarım İl Müdürlüğünden

ürün bazında alınacak sulama sezonu saati bilgisi çerçevesinde belirlenen saat,

c) Sanayi tüketici grubundan enerji alanlar ile turistik tesisler, akaryakıt istasyonları,

hastaneler, alışveriş merkezleri gibi vardiyalı hizmet veren tüketicilerden, tek vardiyalı çalışanlar

için 7 saat, iki vardiya çalışanlar için 14 saat, üç vardiya çalışanlar için 21 saat,

ç) Diğer tüketicilerde; 8 saat, olarak kabul edilir denilmektedir.

... Elektrik Dağıtım A.Ş. tarafından düzenlenen tutanakta davalının işyerinin butik otel olarak faaliyet gösterdiği ve 3 vardiya çalışıldığı belirtilmektedir.

Butik otel olarak faaliyet gösteren işyeri vardiyalı üretim yapan bir fabrika değildir.

Butik otelin tüketim profilinin normal bir meskenden farkı da yoktur. Meskenlerde günlük çalışma süresi 5 saat olarak alınmakta iken, butik otel olarak faaliyet gösteren ve herhangi bir ortak alanı (yemekhane, kahvaltı salonu, lobi, konferans salonu, çamaşırhane vb) olmayan, sadece odalardan ibaret bir işyerinde günlük çalışma süresinin üç vardiya yani 21 saat alınmasının akla uygun bir tarafı bulunmamaktadır.

Elektrik Piyasasası düzenleme Kurumu Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri yönetmeliğinde değişiklik yapılması için oluşturulan taslakta vardiyalı çalışmanın sadece sanayi grubu için öngörüldüğü, turistik tesislerde çalışma süresinin 10 saat alınmasının öngörüldüğü bu nedenle davalının işyeri için alınacak zorlama bir yorumla dahi en fazla günlük çalışma süresinin 2 vardiya yani 14 saat olduğu, buna göre kaçak elektrik faturasına esas (cezalı) tüketim miktarı; 2 gün x 8,5 KW x %60 x 14 saat/gün > 142,8 kWh olmaktadır.

b) Kaçağa bağlı eksik tüketim (geriye dönük normal tüketim) faturasına esas miktarın hesabı ise; 185 gün x 8,5 KW x %60 x 14 saat/gün * 13.209 kWh olmaktadır.

10) Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğinin “Kaçak Elektrik Enerjisi Tüketimin Faturalandırılması başlıklı 46. Maddesinde;... (3) Tüketicinin aynı veya başka bir kullanım yerinde mükerrer kaçak elektrik enerjisi tükettiğinin tespiti edilmesi durumunda, kaçak elektrik enerjisi tüketiminin tespit edildiği tarihte yürürlükte olan ve birinci fıkrada kapsamı belirtilen tarifenin 2 katı göz önüne alınarak hesaplama yapılır.” denilmektedir.

Davalı şirkette tespit edilen kaçak elektrik kullanımının, mükerrer kaçak kullanım niteliğinde olduğu Kaçak Kayıt Formunda belirtilmektedir. Davalıya ait ... tesisat nolu bir diğer elektrik aboneliğinde de kaçak elektrik kullanımı tespit edilmiştir. Bu nedenle faturanın cezalı kısmının EPDK tarifelerinin 2 katı alınarak hesaplanması gerekmektedir. Kaçağa bağlı ek tüketim miktarı ise cezasız olarak ilgili dönem EPDK tarifelerinin ortalamasına göre hesaplanmıştır....

c) Buna göre davalı şirkete düzenlenmesi gereken toplam Kaçak Elektrik Faturası tutarı; 1.137,83 4 49.605,18 - 50.743,01 TL olmaktadır....

13) Ancak davaya konu alacak amme alacağı niteliğinde olmadığı gibi, elektriğin kullanım yeri ticarethanedir.

Emsal Yargıtay kararlarında bu durumda 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunun 51. Maddesi ile belirlenen oranlar yerine, ticarethane niteliğindeki kullanım yeri için ticari faiz oranlarının uygulanması istenmektedir.

b) Ticari faiz oranları uygulandığında işlemiş faiz hesabı;

Kaçak Elektrik Faturası tutarı 50.743,01TL (Hesaplanan tutar)

Fatura Son Ödeme Tarihi :27.04.2023

İcra Takip tarihi 02.05.2023

Aradaki gün sayısı :5 gün

Yıllık ticari faiz oranı 19610,75

Ticari Faiz tutarı: (50.743,01 x 5 gün x 10,75) / 36.000 - 75,76 TL

Ticari Faiz KDV'si : 75,76 x 9618 - 13,64 TL

Bu durumda davalının takip tarihi itibariyle toplam borcu;

Asıl alacak olarak :50.743,01 TL,

Ticari Faiz olarak 1 75 76TL,

Ticari Faiz KDV'si olarak O 3,64 TL,

TOPLAM

50.832,41 TL olmaktadır.

15)İcra takip tarihi itibariyle davalının ödemesi gereken tutar, ... Elektrik Dağıtım A.Ş.'nin 09.10.2023 sayılı yazısında davalının bu abonelik için ödediği belirtilen 64.298,00 TL'dan daha düşük olduğundan, davacı şirket tarafından davaya konu icra takibinde talep edilebilecek bir bedelin olmadığı " yönünde görüş bildirildiği anlaşılmıştır.

Tarafların itirazları yönünden alınan ek raporunda bilirkişinin kök raporunda yaptığı görüş ve hesaplamalarda bir değişikliği olmadığı yönünde görüş bildirdiği görülmüştür.

Davacının itirazları ve 3 vardiya esası ile 21 saat üzerinden hesaplanması gerektiğine yönelik itirazları yönünden de elektrik Bilirkişinin ... dan ek rapor alınmış buna göre bilirkişi raporunda " otelde kalan bir kişinin 24 saat elektrik enerjisi kullanma olanağının fiziken mevcut olmadığı normal bir mesken gibi sadece günlük olarak uyku ve dinlenme faaliyeti sürdürebileceğinin açık ve tartışmasız olduğu, bu anlamda davacının 3 vardiya alınmasına yönelik itirazına katılmadığı" yönünde rapor sunulmuştur.

Tüm dosya kapsamı, dosyada mevcut olan elektrik bilirkişi... nın 10/08/2024 tarihli raporu, 18/12/2024 tarihli ek raporu ve elektrik bilirkişi ...'ın 01/07/2025 tarihli raporu dikkate alındığında davaya konu ...tesisat nolu abonelik yönünden aboneliğin bulunduğu davacının butik otel olması, bu nedenle vardiyalı çalışma sisteminin bulunmasının hayatın olağan akışına aykırı olduğu, butik otel tüketim profilinin normal meskenden farkı olmayacağına yönelik bilirkişi raporlarının mahkememizce uygun görüldüğü,

buna göre davaya konu alacak amme niteliğinde alacak olmadığından ve elektriğin kullanım yeri ticarethane olduğundan, davaya konu alacak yönünden ticari faiz uygulanması gerektiği, davalının bu abonelik için ödediği 64.298,00 TL dikkate alındığında söz konusu abonelik yönünden takip tarihi itibariyle toplam borcunun bilirkişi raporu ile sabit olduğu üzere 50.832,41 TL olduğu, icra takip tarihi itibari ile davalının bu abonelik için ödediği 64.298,00 TL den daha düşük olduğundan davacının davalıdan talep edebileceği bir bedel olmadığı anlaşıldığından davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

E-İMZA E-İMZA