İzmir 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2018/1023 K.2024/885

Yukarıda açık kimliği yazılı taraflar arasında mahkememizde görülen davanın yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle.

Müvekkilinin davalı taraf ile yaptığı MR Görüntüleme Hizmet Alım Sözleşmesi'ni müvekkilinin rızası olmadan feshettiğini ve bu nedenle cezai şart bedelinin ödenmesi gerektiğini iddia ettiğini, davalının müvekkilinin rızası olmaksızın ... cihazını sistemden çıkartarak sözleşmeyi feshettiğini, bunun üzerine müvekkilinin noter aracılığıyla ihtarname göndererek cezai şartın ödenmesini talep ettiğini, davalının ihtarnameye rağmen cezai şart bedelini ödediğini ve müvekkili tarafından başlatılan icra takibine de itiraz ettiğini, davacı taraf, davalının itirazının haksız ve kötü niyetli olduğunu,

bu nedenle davalının haksız ve kötü niyetli olarak yaptığı itirazının iptali ile İzmir ... İcra Müdürlüğünün...E. sayılı takibin devamına, alacağı semeresiz bırakmak maksadı ile yapılan haksız itiraza istinaden kötü niyetli davalı-borçlu şirket aleyhine %20' den aşağı olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili, cevap dilekçesinde özetle; davalı müvekkili firmanın davacının MR cihazının montajı için gösterdiği alana MF cihazının, yan arsa sahibi ile görüşüldüğünü 5 yıl inşaat yapılmayacak dedikleri alana da MR cihazının su soğutma (... ünitesini ve klimaların dış ünitelerinin montajın yaparak MR cihazını hasta çekimine hazır hale getirerek sözleşme şartını yerine getirdiğini, ancak Davacı firmanın, MR cihazının montajının yapıldığı alanın TIP Merkezi Yapı kullanma izin belgesinde otopark olarak belirlendiğini sözleşmeden önce ve montaj esnasında davalı müvekkili firmadan açıkça gizlediğini,

bu husus dava firma yetkilileri tarafından 15 Nisan 2017 tarihinde MR montajının bitmesi ve denem çekimlerinin yapılmasından sonra MR çekimi için hasta gönderilmemesi üzerin ortaya çıktığını, davalı müvekkili firmanın sözleşmeyi karşı tarafın rızasını almadan tek taraflı fesih etmediğini, davalı müvekkili firmanın sözleşmeyi karşı tarafın rızasını alarak fesih ettiğini, sözleşmenin 2. maddesi son cümlesindeki altyapı hazırlama yükümlülüğüne uymayan ve açık alanda çalışması gereken MR su soğutucu (...) ünite için açık alanda yer gösteremeyen ...A.Ş. sözleşmeyi fiilen ve zimnen fesih etmiş olduğunu,

haksız ve yersiz davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir,

DELİLLER

İzmir ... İcra Müdürlüğü'nün... E sayılı dosyası, ticari defter ve kayıtlar, keşif, bilirkişi raporları delil olarak değerlendirilmiştir.

Bilirkişi heyetinden alınan 17/02/2023 tarihli bilirkişi raporunun sonuç kısmına göre; "...Dava konusu MR Cihazının davalıya ait hastanenin fiziki durumu nedeniyle arızalanma ihtimali bulunmamaktadır. MR cihazının soğutma cihazı MR sistem odası içinde dışarıda ek bir cihaz/tertibata ihtiyaç duymadan çalışabilmektedir.

Bu sebeple hastanenin fiziki durumu itibariyle MR cihazının kullanımına devam edilmesinin mümkün olduğu görüşündeyiz. Sözleşme öncesi arıza kayıtlarının da MR cihazı soğutma sistemi ile ilgisi bulunmamaktadır...." şeklinde rapor sunulduğu görülmüştür.

Bilirkişi heyetinden alınan 20/06/2023 tarihli bilirkişi ek raporunun sonuç kısmına göre; "... Davalı vekilinin 13/03/2023 havale tarihli bilirkişi raporuna itiraz dilekçesinde özetle;

"... ünitesi ve split klimaların dış üniteleri 4 adet komşu parsele montajı yapılmıştı 2018 de burada inşaat yapılacağı gerekçesi ile bu cihazlar kantin arkasına bina içerisine tekrar montajı yapılmıştır. Keşif tarihinde görüntüleme merkezinde bulunan dava dışı MR cihazının marka modeli belirtilmemiştir. ünitesinin hiçbir kapalı MR cihazında sistem odasında olması mümkün değildir." denmektedir.

Chiller ünitesi ve split klimaların dış ünitelerinin (4 adet) ilk montajının 2018 yılı öncesinde komşu parselde otopark alanında olduğuna dair bir fotoğraf, bir tutanak, bir protokol v.b. bilgi, belge, bulgu dava dosyası içerisinde bulunmamaktadır. Bu sebeple bu konu ile ilgili bir değerlendirme yapılamamıştır.

Kök bilirkişi raporunda 5. Sayfada çalışır durumdaki örneğinin fotoğrafında görüleceği üzere 1.5 T MR cihazının soğutma sistemine ait sıvı soğutucu cihazın sistem odası içerisinde kullanılması mümkündür.

Kök bilirkişi raporuna yapılan itirazların değerlendirilmesi sonucu kök bilirkişi raporumuzdaki görüş ve kanaatimizi değiştirecek bir husus bulunmamaktadır.." şeklinde rapor sunulduğu görülmüştür.

Bilirkişi heyetinden alınan 19/01/2024 tarihli bilirkişi raporunun sonuç kısmına göre;."...İnceleme kısmında ayrıntılarıyla anlatılana hususlar göz önünde bulundurulduğunda;

Uygun işletme şartlarının sağlanması durumunda MR cihazının çalışmasına fiziki bir engel olmadığı

Davalı tarafından sağlanan chiller cihazının bölge şartlarına uygun olmadığı,

Chiller cihazının kapalı mahale monte edilmesinin uygun olmadığı." şeklinde rapor sunulduğu görülmüştür.

Bilirkişi heyetinden alınan 16.05.2024 tarihli bilirkişi raporunun sonuç kısmına göre; "...Davaya konu olayda ...cihazının bir cephesi açık kapalı alana monte edildiği, ancak çevresel durumunun hangi şartlarda olduğunun dosya kapsamında tespitinin mümkün olmadığı, ...10 ºC kW P6 47 C model Su Soğutucu ve... Cihazının ideal çalışma şartlarının – 30°C  +43 ºC olduğu, ancak  +55ºC kadar çalışabileceği, Chiller Cihazının yukarıda ağırlığının 270 kg. ile 310 kg arasında olduğu, bu ağırlığın çatıda yapılacak konstrüksiyon ile montajının da mümkün olduğu, bu nedenle heyetimizce dava konusu MR cihazının çalıştırıldığı hastane binasında çalışma ortamının MR cihazının çalışma özelliklerine uygun olduğu görüş ve kanaatine varılmıştır.." şeklinde rapor sunulduğu görülmüştür.

Bilirkişi heyetinden alınan 14/08/2024 tarihli bilirkişi raporunun sonuç kısmına göre; "...Davacı...Özel Eğitim Hizmetleri San. Ve Tic. A.Ş. ile davalı ...Medikal Elektronik Matbaa Pazarlama Ve Yatırım Tic. Ltd. Şti. arasındaki itirazın iptali ( Ticari Satımdan Kaynaklanan ) davasında, davalı tarafın 2016-2017-2018 ve 2019 yılı ticari defter kayıtları, ilgili yıl Gelir İdaresi Başkanlığı onaylı Kurumlar Vergisi beyannameleri ile dava dosyası içerisindeki evrakların incelenmesi neticesinde;

- Davalı ...Medikal Elektronik Matbaa Pazarlama Ve Yatırım Tic. Ltd. Şti. tarafından ibraz edilen 2016-2017-20018-2019 yılı ticari defterlerin açılış ve kapanış onaylarının 6102 Sayılı TTK ve 213 sayılı VUK ilgili madde hükümleri uyarınca yasal sürelerde ve usule uygun şekilde yaptırıldığı tespit edilmiştir.

- Avans faizi hesaplaması ile ilgili detayın raporun D. Avans Faizi Hesabında detaylı bir şekilde verildiği,

- Davalı şirketin 2016 yılı hariç diğer yıllarda şirket faaliyetinin zarar ile sonuçlandığının beyan edildiği,

- Davalı şirketin bilançosunda yer alan hazır değerlere ( nakit varlıklar) göre borç ödeme gücünün bulunmadığı, ancak diğer rasyo oranlarına ve bilançoda görülen paraya çevrilebilen kalemlere göre ( Ticari alacaklar, stoklar, demirbaşlar, makine ve cihazlar vb. ) borç ödeme gücünün bulunduğu ve sözleşmede kararlaştırılan cezai şart bedelinin davalı şirketin ekonomik mahvına sebebiyet verecek nitelikte olmadığı görülmekte olup, iş bu raporun nihai takdiri Sayın Mahkemenindir.

Davalı tarafın 2016-2017-2018-2019 yılı ticari defter ve kayıtları ve dava dosyası içerisindeki evrakların incelenmesi sonucu hazırlanmış olan iş bu rapor 8 sayfa olarak düzenlenmiş olup Sayın Mahkemenizin takdirlerine saygı ile arz olunur.." şeklinde rapor sunulduğu görülmüştür.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

1-Dava, sözleşmeden kaynaklanan cezai şart bedelinin tahsili istemiyle başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali davasıdır.

2-Davacı vekili dava dilekçesinde, 60 ay süreli MR görüntüleme hizmet alım sözleşmesi imzalandığını, sözleşmenin 3-b maddesi ile sözleşmeyi karşı tarafın rızası olmadan fesheden tarafın 200.000,00-TL cezai şart ödemekle sorumlu olduğunu, davalının sözleşmeyi davacının rızası olmadan haksız olarak feshettiğini, cihazın kullanımı sırasında arıza meydana gelmesi nedeniyle parça değişimi yapıldığı, parça değişim fiyatının maliyeti nedeniyle davalı şirketin cihazı satmak suretiyle sözleşmeyi feshetmek istediğini, 05/04/2018 tarihinde MR cihazının kullanımının kapatıldığı,

davalıya MR cihazının kullanıma açılması için Karşıyaka ...Noterliği'nin 05.04.2018 tarihli... yevmiye numaralı ihtarnamesinin gönderildiği ancak davalı şirketin İzmir ...Noterliği'nin 05.04.2018 tarihli cevabi ihtarnamesiyle cihazın dava dışı...Medikal Teknoloji Ltd.Şti.'ne satıldığının ve sözleşmenin feshedildiğinin bildirildiği, cihazın satın alan şirket tarafından MR cihazının tüm parçalarıyla birlikte alındığı, davalının tek taraflı olarak sözleşmeyi feshetmiş olması nedeniyle cezai şart ödemekle yükümlü olduğu, davacı şirketin MR cihazının kullanımı için gerekli tüm izinleri almış olduğu ve altyapısının yeterli olduğu,

davalının itirazının haksız olduğu ileri sürülerek itirazın iptaline ve %20'den az olmamak üzere inkar tazminatına hükmedilmesi talep edilmiştir.

3-Davalı vekili cevap dilekçesinde, davacı şirketin MR cihazının kurulumu için gerekli fiziki şartları sağlamadığını, MR cihazının kullanımı için İzmir İl Sağlık Müdürlüğü'nün izin vermemesi üzerine MR cihazının kurulum tarihi 15.04.2017'den 15.05.2017 tarihine kadar kullanılamadığını, davalı şirketin bu yüzden zarara uğradığını, MR cihazının çalışması için açık alanda soğutma bölümünün kurulması gerektiğini, davacı şirkete ait binanın yan tarafında bulunan arsada Ocak 2018 tarihinden itibaren hafriyata başlanacağı ve sonrasında bina yapılacağının anlaşıldığı, fesih kararı alınmasındaki en önemli sebebin bu olduğu,

çünkü soğutma ünitesi ve 6 adet klima dış ünitesinin yan parselde bulunan arsada yer aldığını, davalı şirketin davacı şirket rızasını alarak sözleşmeyi feshettiği, davacı şirketin sözleşmenin 2.maddesi uyarınca altyapı hazırlama yükümlülüğünü yerine getirmediğini ve kurulum için yeni yer göstermediğini bu nedenle sözleşmenin davacı tarafa zımnen feshedilmiş olduğunu, cihazın soğutucu bölümünün bir cephesi açık kapalı alana taşınması nedeniyle sık sık arıza yapmaya başladığını, arızalarda kusurlu tarafın davacı şirket olduğunu, soğutucu...bölümün arızası nedeniyle 18.000,00-USD tutarlı parça değişimi yapıldığı,

bu zarardan davacı şirketin sorumlu olduğunu, davacı şirket yetkilisine cihazın kapalı alanda çalıştırılamayacağının ifade edildiği, davacı şirket yetkilisi Dr.... ile davalı şirket yetkilisi ...in sözleşmenin sonlandırılması hususunda anlaştıkları, sözleşmenin feshi ve cezai şart talebinden vazgeçildiğine dair belgenin davalı şirket yetkilisi tarafından imzalandığı, davacı şirket yetkilisinin ise feragatnameyi daha sonra imzalayacağını belirttiği ancak bu belgeyi teslim etmediği, sözleşmenin feshinin davacı şirkete ait hastane binasının MR cihazının çalışmasına uygun olmamasından kaynaklandığı savunularak davanın reddi talep edilmiştir.

4-Dava konusu uyuşmazlık karma nitelikte kira sözleşmesi ve hizmet sözleşmesi unsurlarını içeren "MR Görüntüleme Hizmet Alım Sözleşmesi" başlıklı sözleşmeden kaynaklanmaktadır. Sözleşme içeriğinin incelenmesinde davalı şirketin MR cihazının kullanımını kendisinin sağlayacağı teknisyenle birlikte davacı şirkete sunma borcu altına girdiğinden sözleşmenin ağırlıklı unsurunun hizmet yönünde olduğu ve kira sözleşmesi niteliğinin baskın olmadığı anlaşıldığından görevli mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemesi olduğu değerlendirilmiştir.

5-Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarının incelenmesinde, taraflar arasındaki ihtilaflı hususların,

A-Sözleşmenin her iki tarafın karşılıklı fesih iradesi ile sonlandırılıp sonlandırılmadığı,

B-Dava konusu MR cihazının davacıya ait hastane binasında çalıştırılmasının teknik nedenlerle mümkün olup olmadığı, bu nedenle davalının sözleşmeyi haklı nedenle feshedip feshetmediği,

Noktalarında toplandığı anlaşılmıştır.

6-Öncelikle davalı tarafın birlikte fesih iradesine yönelik olarak savunmalarının irdelenmesinde, sözleşmenin feshinde bir şekil şartı bulunmamakta ise de, her iki tarafın tacir olduğu ve yazılı sözleşmenin bulunduğu, karşılıklı ihtarnameler yoluyla taleplerin birbirine iletildiği açık olan ticari ilişkide sözleşmenin tarafını oluşturan iki şirketin fesih iradesinin birlikte bulunduğu ve karşılıklı rızaya dayalı olarak sözleşmenin feshedildiğinin tanık beyanı ile ispat edilemeyeceği, davalının bu husustaki savunmasını ancak yazılı bir delil ile ispat etmesi gerektiği,

dosyadaki diğer delil durumu itibariyle davalının bu yöndeki savunmasını ispata elverişli bir delilin bulunmadığı, davacı şirketin sözleşmeyi fesih iradesini gösterir açık bir davranışının da ispat edilemediği, MR cihazının davalı şirket tarafından sistem üzerinden kapatılması sonrasında dahi tekrar hizmete alınmasının ihtarname yoluyla talep edildiği de dikkate alındığında fesih iradesinin varlığından söz edilemeyeceği anlaşıldığından, davalı tarafın bu yöndeki savunmalarını ispat edemediği değerlendirilmiştir.

7-Taraflar arasındaki bir diğer ihtilaf sözleşme konusu MR cihazının davacıya ait hastane binasında çalışmaya uygun olup olmadığı noktasındadır. Sözleşmenin imzalandığı aşamada MR cihazının soğutucu bölümünün bina dış cephesinde bulunan boş arsada yer aldığı ve bu arsaya inşaat yapılması gündeme geldikten sonra soğutucu cihazın ve diğer parçaların yarı kapalı bir alana alındığı her iki tarafın da kabulünde olup, davalı tarafça cihazın binada çalışmasının mümkün olmadığı savunulmuştur.

Davalı şirket tarafından davacı şirkete gönderilen İzmir...Noterliği'nin 05.04.2018 tarihli... yevmiye sayılı ihtarnamesi içeriğinin incelenmesinde, özetle; sözleşmenin devam edebilmesinin her iki tarafın da memnuniyetiyle mümkün olabileceği, MR cihazının ...parçasının değiştirilmesi gerektiği, piyasa araştırmasında 20.000,00-USD fiyat alındığı, MR hizmetinin devam edebilmesi için bu parçanın değiştirilmesi gerektiğinden bu durumun 16.03.2018 tarihli e-posta ile davacı şirkete bildirildiği, davalı şirketin parça değişimi yapacak nakit maddi imkanı olmadığından cihazın satılmasına karar verildiği,

davacı şirketin satın almada öncelikli olduğu ancak satın almaması halinde cihazın 3.bir şirkete satılacağının davacı şirkete bildirildiği, davacı şirketin satın alma teklifine olumlu bir cevap vermemesi üzerine şirketin cihazı...Medikal Teknoloji Ltd.Şti.'ne cihazın satıldığını ve peşinat alındığını, satın alan şirketin cihazı sökmek üzere geldiği binaya alınmaması üzerine söküm işlemi yapılmadığını, sözleşmenin kira sözleşmesi olmaması nedeniyle kiralananın el değiştirmesi hükümlerinin uygulanamayacağını ve cihazın yeni sahibi olan şirkete teslim edilmesi gerektiği hususunun ihtaren bildirildiği görülmüştür.

Davalı şirketin 05.04.2018 tarihli ihtarnamesinde sözleşmenin feshedildiğine dair bir beyan bulunmamakla birlikte, sözleşme konusu MR cihazının tamirinin gerçekleştirilemeyecek olması nedeniyle cihazın 3.kişiye satıldığının ifade edildiği görülmüştür. Fesih iradesi açık olarak karşı tarafa bildirilebileceği gibi bu iradenin davranış yoluyla da ortaya konulması fesih sonucunu doğurmaktadır.

Somut uyuşmazlıkta cihazın 3.kişiye satılmasının örtülü bir fesih iradesi olarak değerlendirilmesi gerekmektedir. Davalı tarafça açık bir fesih iradesi ve feshi nedeni gösterilmemiş ise de, yine ihtarname içeriğinde MR cihazının 3.kişi şirkete satılmasının nedeni olarak MR cihazının arızalı parçasının değiştirilmesi için gereken maddi imkanın bulunmaması olarak gösterildiği de açıkça görülmüştür.

Bu durumda, davalı şirketin davacı şirkete ait binanın fiziki şartlarının cihazın çalışmasına uygun fiziki koşulları sağlamadığına yönelik bir fesih nedeni bildirmemiş olduğu, sözleşmenin feshinin farklı nedenlere dayandırıldığı, takip ve dava aşamasında ise davacıdan kaynaklanan nedenlerle sözleşmenin zorunlu olarak feshedildiğinin savunulduğu,

sözleşmenin feshine yönelik bozucu yenilik doğurucu bir irade açıklamasının davacı şirkete ulaşmasıyla birlikte sözleşmenin geleceğe yönelik olarak sona erdiğinin kabulü gerektiği, fesih iradesini ve sebeplerini gösteren 05.04.2018 tarihli davalı ihtarnamesinin davacı şirkete ulaşması sonrasında artık farklı bir sebeple sözleşmenin sona erdirildiğinin savunulamayacağı değerlendirilmiştir.

Açıklanan nedenlerle, davalı şirketin sözleşmenin feshine yönelik irade açıklamasında açıkça cihazın onarım bedelinin karşılanamamasından dolayı 3.kişiye satıldığının beyan edildiği, takip ve dava aşamasında bu fesih nedeni çerçevesinde savunma yapılabileceği, davalının davacı şirkete iletmediği bir fesih nedeninin yargılama sırasında savunulamayacağı değerlendirilmiş,

davalı şirketin arızalanan cihazın onarım bedelinin karşılanmasına yönelik maddi gücünün bulunmamasının bir haklı fesih nedeni olarak kabulünün mümkün olmadığı değerlendirildiğinden davalı şirketin sözleşmeyle kararlaştırılan cezai şart bedelini ödemekle sorumlu olduğu kabul edilmiştir.

8-Yukarıda açıklanan nedenlerle davalı şirketin feshi bildiren ihtarnamede gösterilen fesih nedeniyle sınırlı olarak yapılan incelemede, feshin haklı nedene dayanmadığı değerlendirildiğinden cezai şart koşullarının oluştuğu kabul edilmiştir. Ancak her ne kadar cezai şart koşulu oluşmuş ise de, davalının sözleşmeyi fesih savunmasında dayandığı hususların müterafik kusur olarak kabul edilip edilmeyeceği yönünde değerlendirme yapılması gerekmektedir.

Mahkememizce öncelikle cihazın tüm servis ve bakım kayıtları ilgili teknik servisten celp edilmiş, sonrasında ise dosyanın elektrik-elektronik mühendisi bilirkişi ve makine mühendisi bilirkişiden oluşan heyete tevdi edilerek bilirkişi raporu alınmış, dosyaya sunulan 17.02.2023 tarihli bilirkişi raporunda dava konusu MR cihazının hastane binası içerisinde çalıştırılabileceği, ayrı bir açık alana ihtiyaç duymayacağı yönünde görüş bildirildiği görülmüştür.

Rapora karşı davalı tarafça itirazlar ileri sürülmüş, mahkememizce ek rapor alınmış ise de davalı itirazlarının yeterli ölçüde karşılanmadığı değerlendirildiğinden farklı bir bilirkişi heyetinden yeniden rapor alınmasına karar verilmiştir.

Farklı bir elektrik-elektronik mühendisi bilirkişi ve makine mühendisi bilirkişiden oluşturulan bilirkişi heyeti tarafından dosyaya sunulan 19.01.2024 tarihli bilirkişi raporunda ise dava konusu MR cihazının ... ünitesinin kapalı alanda kullanılmasının uygun olmadığı, bu durumun performans kaybı ve soğutma zafiyeti oluşturabileceği yönünde görüş bildirilmiştir.

Rapora karşı davacı tarafça itirazlar ileri sürülmüş, mahkememizce yapılan inceleme ve değerlendirmede, dosyaya sunulan 17.02.2023 tarihli bilirkişi raporuyla 19.01.2024 tarihli bilirkişi raporları arasında çelişki oluştuğu anlaşıldığından çelişkilerin giderilmesi ve ayrıca fiziki şartların yerinde incelenmesi için 1 elektrik, 1 elektrik-elektronik ve 1 makine mühendisi bilirkişiden oluşan heyet eşliğinde davacıya ait hastane binasında keşif yapılarak MR cihazının hastanede kullanımının uygun olup olmadığı yönünde rapor alınmış, dosyaya sunulan 16.05.2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle,

MR cihazının ideal çalışma sıcaklığının -30 ila +43 santigrat derece arasında olduğu ancak +55 derece sıcaklığa kadar çalıştırılabileceği, +55 derece sıcaklık sonrasında çalışmayacağı, bu nedenle cihazın İzmir ilinde çalışmasının mümkün olduğu,

yine cihazın yerleştirildiği kapalı alanlarda yeterli havalandırmanın yapılmasıyla da cihazın çalıştırılabileceği, ayrıca cihazın ağırlığının 270-310 kg arasında olduğu ve çatıya yerleştirilecek bir konstrüksiyon ile montajlanması halinde de çalışmasının mümkün olabileceği, bu nedenle davacıya ait hastane binasında çalışma ortamının MR cihazının çalışma özelliklerine uygun olduğu yönünde görüş bildirilmiştir.

Bilirkişi raporu davalı şirket vekili Av....'a e-tebligat yoluyla 22.05.2024 tarihinde tebliğ edilmiş ise de, rapora karşı itirazların 2 haftalık yasal itiraz süresinden sonra 12.06.2024 tarihinde dosyaya sunulduğu görülmüş, süresinde itiraz dilekçesi sunulmamakla birlikte, itiraz nedenlerinin yerinde olmadığı, bilirkişi heyetinin yalnızca konstrüksiyon kullanılmasıyla kullanım değil yarı kapalı alanda kullanımın da uygun olacağı yönünde görüş bildirmiş olduğu dikkate alınarak yeniden rapor alınmasına gerek görülmemiştir.

Sonuç itibariyle, mahkememizce alınan 17.02.2023 tarihli ve 16.05.2024 tarihli bilirkişi heyet raporları doğrultusunda dava konusu MR cihazının davacıya ait hastane binasında çalışmasının uygun olduğu gözetilerek, davalının bu husustaki savunmalarının hem haklı fesih nedeni oluşturmayacağı hem de sözleşmenin feshinde davacının da müterafik kusurlu olmadığı kabul edilmiştir.

9-Taraflar arasındaki sözleşmede tek taraflı fesih halinde 200.000,00-TL cezai şart öngörülmüş olup, bunların 4 taksit halinde tahsil edileceği belirlenmiştir. Dava konusu takipte ilk 3 takside ilişkin 150.000,00-TL ve işlemiş faiz talebinde bulunulmuştur.

Taraflarca sözleşme ile tespit edilmiş olan cezaî şart miktarı, borçlu durumda olan tacirin, iktisaden mahvına neden olacak ve onun eskisi gibi ticarî faaliyetini devam ettirmesine imkân tanımayacak derecede ağır ve yüksek ise, o zaman, böyle bir cezaî şartı ahlâk ve adaba aykırı bir şart olarak kabul ederek, kısmen veya tamamen iptali cihetine gitmek mümkündür.

Mahkememizce davalı şirkete ait ticari defter ve kayıtların incelenmesi neticesinde alınan 09.08.2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle: Davalı şirketin sözleşme tarihi itibariyle nakit varlıklarının cezai şart ödemesine yeterli olmadığı ancak paraya çevrilebilecek duran varlıkların borç ödemesine yeterli olduğu ve cezai şartın davalı şirketin ticari hayatının mahvına neden olmayacağı yönünde görüş bildirilmiştir.

Mahkememizce yapılan değerlendirmede, davalı şirketin mevcudunda bulunan emtia ve cihazlar dikkate alındığında cezai şart bedeli miktarının ticari hayatının mahvına sebebiyet verecek boyutta olmadığı anlaşıldığından cezai şart bedelinde tenkis yoluna gidilmemiştir.

10-Davaya cevap dilekçesinde ve yargılama aşamalarında davalı şirket tarafından dava konusu MR cihazının kurulumu aşamasında gerekli izinlerin geç alındığı ve benzeri savunmalarda bulunulmuş ise de bu hususların cihazın kurulum aşamasına ilişkin olduğu ve cihaz kurulumu sonrasında yaklaşık 1 yıla yakın süre faaliyet gösterdiği, davalının cihazın faaliyete geçmesindeki gecikme sonrasında makul bir sürede fesih hakkını kullanmadığı ve sözleşmeyi ayakta tutarak uzun sayılabilecek bir süre ihtirazı kayıtsız olarak sözleşmenin ifasına devam ettiği, sonuç itibariyle kullanım izninin alınması aşamasına yönelik savunmaların dava konusu fesihte haklı neden olarak değerlendirilemeyeceği kanaatiyle bu yöndeki savunmalar da yerinde görülmemiştir.

11-Davacı tarafça takipte işlemiş faiz talebinde bulunulmuştur.

Davacı şirketin 05.04.2018 tarihli ihtarnameyle davalı şirkete cezai şart talebinde bulunduğu ve aynı tarihli ihtarnameyle davalı şirketin MR cihazını 3.kişi şirkete satması nedeniyle fesih iradesini belirttiği, 05.04.2018 tarihi itibariyle temerrüt oluştuğu gözetilerek 05.04.2018 tarihinden itibaren 50.000,00-TL için avans faizi, 05.05.2018 tarihinden itibaren için cezai şart bedelinin 2.taksidi için avans faizi ve 05.06.2018 tarihinden itibaren 3.taksit olan 50.000,00-TL için avans faizi talep edilebileceği anlaşıldığından bu yönden alınan raporda davacı şirketin 1.taksit için 1.081,85-TL,

2.Taksit için 667.81-TL ve 3.taksit için 186,99-TL takip öncesi işlemiş faiz talep edebileceği yönünde görüş bildirildiği, davacı tarafça takipte bu miktarlardan daha az işlemiş faiz talebinde bulunulduğu gözetilerek işlemiş faiz talebinin yerinde olduğu kabulü ile bu yönden de itirazların iptaline karar verilmiştir.

12-Davacı tarafça inkar tazminatı talebinde bulunulmuş ise de, cezai şart isteminin haksız fesih halinde söz konusu olabileceği ve davalının sorumlu olup olmadığı hususunun yargılamayı gerektirir nitelikte olduğu gözetilerek şartları oluşmadığından inkar tazminatı talebinin reddine karar verilmiştir.

13-Ayrıntılı nedenleri yukarıda açıklandığı üzere, davalı şirketin feshe ilişkin ihtarnamesinde cihazın 3.kişiye satış nedeni olarak arızalı cihazın onarımının gerçekleştirilememesinin gösterildiği, davacı şirketten kaynaklanan bir fesih nedeninin gösterilmediği, dava aşamasında fesih nedeninin değiştirilerek farklı bir fesih nedeni savunmasında bulunulamayacağı, aksi düşünülmüş olsa dahi davalının dava aşamasında savunduğu fesih nedenine yönelik yapılan keşif ve bilirkişi incelemeleri neticesinde MR cihazının davacıya ait binada uygun koşullar sağlanması halinde kullanılabileceğinin tespit edildiği,

bu yönden de davalının haklı fesih savunmasını ispat edemediği, sözleşmenin feshinde davacı şirkete atfedilebilecek bir kusur bulunmadığından müterafik kusur indirimi uygulanmayacağı, dava konusu cezai şart bedelinin davalı şirketin ticari hayatının mahvına yol açabilecek ölçüde yüksek olmaması nedeniyle tenkis yoluna gidilmesinin gerekmediği değerlendirilerek davanın kabulüne karar verilmiştir.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim... · e-imzalıdır