İzmir 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2019/61 K.2019/1103

Yukarıda açık kimliği yazılı taraflar arasında mahkememizde görülen davanın yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili, mahkememize verdiği dava dilekçesi ile özetle; davaya konu çekin keşidesi olan ...

Şti, dava konusu çeki, müvekkili firma ile yaptığı ticari ilişkiye karşılık teminat çeki olarak keşide ederek müvekkili firmaya verdiğini, çekin müvekili firmaya teslim edildikten sonra müvekkili firmanın rızası hilafına elinden çıkarak zayi olduğunu, müvekkili firmanın işyerinde meydana gelen bu hırsızlık olayı ile ilgili 26/05/204 tarihinde İzmir Cumhuriyet Başsavcılığının ... soruşturma sayılı dosyası ile suç duyurusu yapıldığını, taraflarınca İzmir .... ATM'nin ...

Esas sayılı dosyası ile zayi sebebiyle çek iptali davası açtıklarını, iş bu mahkemece ödeme yasağı kararı verildiğini, davalı ...'in söz konusu çeki bir şekilde ele geçirerek bankaya ibraz ettiğini ve ayrıca çek iptali davasına başvuruda bulunarak çekin yetkili hamili olduğunu iddia ettiğini, bu başvuru sebebiyle mahkemece istirdat davası açmak zorunda kaldıklarını, davalının çekin yasal yetkili hamili olmadığını, davalı ile müvekkili firma arasında hiçbir ticari ilişkinin olmadığını, davaya konu çekin davalı tarafından İzmir ....İcra Müdürlüğünün ... sayılı dosyası ile icra takibine konulduğunu,

icra dosyasına yatan paranın davalıya ödenmemesi ile. Keşidecisinin ... Şti olduğu, 30/06/2014 keşide tarihli, ... Bankası ... Şubesine ait ... hesap no.lu, 100.000,00.-TL bedelli çekin yasal hamilinin davacı firma olduğunun tespitiyle istirdadına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili, cevap dilekçesinde; müvekkilinin davaya konu çek aslını, bizzat keşideci şirket yetkili müdürü ...'dan teslim aldığını, müvekkili alacağının tahsili amacıyla söz konusu çeki, davaya konu çek üzerinde davacı yanın herhangi bir cirosunun bulunmadığını, bu nedenle hak sahibi olmadığını ve bu nedenle çekin iptalini ve istirdadını talep edemeyeceğini, İzmir Cumhuriyet Başsavcılığının ... soruşturma sayılı evrakında takipsizlik kararı verildiğini, Mahkememizce konan ihtiyati tedbir kararının kaldırılarak, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, istirdat davası olup, Mahkememizin 08/09/2015 tarih ve ... Esas, ... karar sayılı kararı ile davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiş, Yargıtay .... Hukuk Dairesinin 26/01/2017 tarih, ... Esas, ... Karar sayılı bozma ilamı ile "...Dava, 6102 sayılı TTK'nın 792. (6762 sayılı TTK'nın 704.) maddesi uyarınca rıza hilafına elden çıkan çekin istirdatı istemine ilişkindir.

6102 sayılı TTK'nın 792. maddesinde "Çek, herhangi bir suretle hamilin elinden çıkmış bulunursa, ister hamile yazılı, ister ciro yoluyla devredilebilen bir çek söz konusu olup da hamil hakkını 790'ıncı maddeye göre ispat etsin, çek eline geçmiş bulunan yeni hamil ancak çeki kötüniyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğu takdirde o çeki geri vermekle yükümlüdür." şeklinde bir düzenlemeye yer verilmiştir.

Bu düzenleme uyarınca rıza hilafına elden çıktığı ileri sürülen çekin istirdatına karar verilebilmesi için davacının dava konusu yaptığı çekin yetkili hamili olduğunu kanıtlaması yanında, çeki elinde bulunduran yeni hamilin çeki kötü niyetle iktisap ettiğini ya da iktisapta ağır kusuru bulunduğunu ispat etmesi gereklidir.

Bu durum karşısında davada ispat yükü çekin istirdatına karar verilmesini talep eden davacıya ait olup aksinin kabulü kıymetli evrakın mücerretlik ilkesini ortadan kaldırır.

Somut uyuşmazlıkta, davacı tarafından dava konusu çekin dava dışı ...

Şti'den teminat çeki olarak alındığı ve bu çekin kaybedildiği ileri sürülmüş, dava dışı şirket yetkilisi tarafından ise çekin davacı şirkete verildiği, davalı ile aralarında hiçbir ticari ilişki bulunmadığı ve çekin davalıya verilmediği beyan edilmiş ve hükme esas alınan bilirkişi raporunda davacı ile dava dışı şirket kayıtlarının birbirini doğruladığı belirtilmiş ve mahkemece de bu deliller esas alınmak suretiyle davanın kabulü ile dava konusu çekin istirdatına karar verilmiş ise de, davacının davalı tarafın çeki kötü niyetle iktisap ettiğini ya da iktisapta ağır kusuru bulunduğunu ispat ettiğinden söz edilemez.

Bu itibarla, mahkemece davanın reddine karar verilmesi gerekirken kıymetli evrakta mücerretlik ilkesi nazara alınmaksızın davanın kabulüne karar verilmesi doğru olmamış, hükmün temyiz eden davalı yararına bozulması gerekmiştir.

SONUÇ

Yukarıda açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün temyiz eden davalı yararına BOZULMASINA, .." gerekçesi ile bozulmuştur. Mahkememizin ... Esas sayılı dosyasında yapılan yargılamasında Yargıtay bozma ilamına uyulmuş olup; davacının, davalının dava konusu çeki kötü niyetle iktisap ettiğini ya da iktisapta ağır kusuru bulunduğunu ispatlayamaması nedeniyle, kanıtlanamayan davanın reddine karar vermek gerekmiştir.

Katip ... e-imzalı Hakim ... e-imzalı