İzmir 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/425 K.2021/547

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA

Davacı vekilinin mahkememize verdiği dava dilekçesinde özetle; dava dışı .... ile müvekkil sigorta şirketi arasında ‘Kapsamlı İşyeri Sigorta Poliçesi’nin düzenlendiğini, bu sigorta poliçesi ile sigortalının riziko adreslerinde oluşacak zararların teminat altına alındığını, sigortalı şirkete ait işyerinde 20.01.2019 tarihinde voltaj dalgalanmasından kaynaklı hasarın ortaya çıktığını, müvekkil şirket tarafından ilgili poliçe gereği zarara uğrayan sigortalıya 35.756,50 TL hasar ödemesi yapıldığını, hasarın ardından düzenlenen ekspertiz raporunda; ‘Ekspertiz esnasında klima sistemlerinin hasarlı kompresörlerinin değiştirildiği,

iç ünite elektronik kartlarının onarımının yapıldığı ve sistemin sorunsuz çalışır durumda olduğu tespit edildiği, yapılan incelemede kompresörlerin sargılarının kısa devre olduğu belirlenmiş ve şebeke voltajının 228 Volt olduğu tespit edildiği, hasarlı kompresörler ... tiptir ve onarımı mümkün değildir.

Hasarlı kompresörlerin birisinin ... dış ünitesine, diğerinin ... dış ünitesine ait olduğu belirlendiği, hasarlı elektronik kartların ... klima sisteminin iç ünitelerine ait olduğu tespit edildiği, sigortalının teknik personelinin ve ilgili sorumlu mühendisinin teknik raporuna göre 20.01.2019 günü yapılan ölçümlerde şebeke voltajının normal değerlerin üzerinde olduğu ve bu hususta 23.01.2019 tarihinde tesisin trafosunun sekonder kademesinin değiştirilmesi ile şebeke gerilimi değerlerinin normal aralıklarda ölçülebildiği belirtilmiştir’ denildiğini,

elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliğinin 33/2.j maddesi uyarınca ....’nin dağıtım lisansına haiz olması ile ilgili mevzuat çerçevesinde kendisine yüklenen sorumlulukları yerine getirmemesi sebebiyle dava konusu voltaj dalgalanmasından ileri gelen hasardan sorumlu olduğunun tespit edildiğini, davalı şirketin, Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliğinin 33/2.j maddesi gereği; tüketicilere, yeterli, kaliteli ve sürekli hizmet sağlaması gerektiğini, bu yüzden davalı şirketin kendi kusurundan kaynaklanan zararlardan sorumlu olduğunun açık olduğunu, 6102 sayılı TTK’nun 1472.maddesinin 1. Fıkrasında;

‘Sigortacı, sigorta tazminatını ödediğinde, hukuken sigortalının yerine geçer’ hükmü uyarınca müvekkil şirketin sigortalısına ödemiş olduğu tazminat tutarını davalı taraftan rücuen tahsil edilmesi gerektiğini, sigortalıya yapılan ödemenin rücuen tazmini amacıyla İzmir ... İcra Müdürlüğünün ...

Esas sayılı dosyası üzerinden icra takibi başlatıldığını, davalı tarafça işbu takibe itiraz edilmesi ve arabuluculuk görüşmelerinin olumsuz sonuçlanması sebebiyle huzurdaki bu davanın açılması zorunluluğunun doğduğunu belirterek; davanın kabulü ile icra takibine yapılan haksız itirazın iptaline ve davalı aleyhine %20’den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

SAVUNMA

Davalı vekili cevap dilekçesi ile özetle; davacı ... tarafından İzmir ... İcra Müdürlüğünün ... sayılı dosyasında başlatılan icra takibine ait ödeme emrinde herhangi bit takip dayanağı gösterilmediğinden, bu usulsüzlük sebebiyle İzmir ... İcra Hukuk Mahkemesinin ...

Esas sayılı dosyası ile ödeme emrinin iptali talepli davanın açıldığını, bu davanın bekletici mesele yapılması gerektiğini, elektrik Dağıtımı ve Perakende Satışı Hizmet Kalitesi Yönetmeliğinin 26.maddesinde; ‘Kullanıcının kendi hatasından kaynaklanmaması kaydıyla kullanıcıya ait teçhizatta ortaya çıkan ve ağıtım şebekesinden kaynaklanan hasara ilişkin zararın tazmini için kullanıcı tarafından dağıtım şirketine zararın çıktığı tarihten itibaren 10 iş günü içinde talepte bulunabilir’ denildiğini, davaya konu hasar ile ilgili olarak davacını sigortalısı tarafından müvekkil şirkete bir başvuru yapılmadığını,

dolayısıyla davanın bu bakımdan reddinin gerektiğini, davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla dava konusu hasarın meydana geldiği iddia edilen ... hatlarının mülkiyetinin ...ne ait olduğunu, bu hatların arıza ve bakım sorumluluğunun ise ...’ne ait olduğunu, bu bakımdan davanın ilgili kurum ve şirkete açılması gerekirken müvekkil şirkete açılmasının usul ve yasaya aykırı olup, davanın husumet bakımından reddini talep ettiklerini, hasarın meydana geldiği öne sürülen 20.01.2019 tarihinde davacının sigortalısının adresi yada civarındaki elektrik şebekesinde cihazlarda hasar oluşturabilecek nitelikte herhangi bir arıza kaydına rastlanmadığını,

ayrıca aynı hattan enerji alan diğer kullanıcı ve abonelerden de benzer şikayet gelmediğini, bu şikayetin sadece davacı taraftan gelmesinin, öne sürülen zararın kaynağının kitlesel sonuçlar doğurması ihtimali göz önüne alındığında söz konusu zararın sigortalının kendi iç tesisatından meydana geldiğini gösterdiğini, davayı ve talepleri kabul anlamına gelmemek kaydıyla, davacının sigortalısı olan ....’nin kendi özel trafosundan (...) beslendiğini, özel trafoların sorumluluğunun müvekkil şirkete ait olmadığını, bu türden özel trafolarda ve hatlarda oluşan arızaların giderilmesinin müvekkil şirketin sorumluluğunda olmadığını,

özel trafolu abonelerin ‘YG İşletme Sorumluluğu Belgesi’ sahibi serbest bir elektrik mühendisi ile sözleşme yaparak trafo merkezinin işletilmesini, periyodik bakımını ve manevraların yürütülmesini sağlamasının gerektiğini, eğer bir hasar söz konusu ise, müvekkil şirketin bu hasardan sorumluluğunun söz konusu olamayacağını ve uygun illiyet bağının kurulmasının mümkün olmadığını, sigorta eksperinin voltaj dalgalanması yönündeki tespitinin kabulünün mümkün olmadığını, bu tespitin ancak alanında uzman bir bilirkişi tarafından yapılabileceğini, sigortalının iddia ettiği zarardan müvekkilinin sorumlu olmadığını,

davacının sigortalısının cihazlarının sorumluluğunun kullanıcı yada malikinin üzerinde olduğunu, elektrikli cihazların elektrik akımına karşı koruyucu ilave mekanizmalar ile korunduğunu, iç tesisattan tümüyle abone olan kişinin sorumlu olduğunu, davacının sigortalısının sigorta akımı yükselterek sigorta atması olarak tabir edilen koruyucu önlemi by-pass etmesinin mümkün olduğunu, elektronik cihazlar için ana sigortanın haricinde voltaj dengelemeye yarayan ekstra sigortaların bulunması gerektiğini, davacının sigortalısının bu ekipmanlar ile koruyucu önlemleri alması gerekirken,

iç tesisattan kaynaklandığı aşikar olan bu arızadan müvekkil şirketin sorumluluğu cihetine gidilmesinin hakkaniyete ve hukuka aykırı olduğunu, hasarın müvekkil şirketten kaynaklandığı yönünde somut bir veri olmamakla birlikte, kabul anlamına gelmemek kaydıyla talep edilen miktarında fahiş olduğunun görüldüğünü, belirterek; ödeme emrinin iptaline yönelik olarak açılan İzmir ... İcra Hukuk Mahkemesinin ...

Esas sayılı dosyasının bekletici mesele yapılmasına, davanın ...’ne ihbarına ve haksız açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Taraflar arasındaki uyuşmazlık ön inceleme duruşmasında. "Davacı ile davalı tarafın; davacının sigortalısının işyerinde bulunan cihazlarda meydana gelen zarardan davalının sorumlu olup olmadığı, zararla davalı sorumluluğu arasında illiyet bağı bulunup bulunmadığı, bulunuyor ise hasarın miktarı hususlarında uyuşamadıkları" şeklinde belirlenmiştir.

Tarafların iddia ve savunmaları kapsamında ileri sürmüş oldukları delilleri mahkememizce toplanmış olup, tarafların iddia ve savunmaları kapsamında davacının sigortalısının işyerinde meydana gelen hasarın miktarı, söz konusu hasardan dolayı davalının sorumlu olup olmadığı, hasar ile zarar arasında illiyet bağının bulunup bulunmadığı hususlarında rapor düzenlemek ve gerektiğinde yerinde ve enerji nakil hattında ve trafolarda inceleme yapmak üzere bilirkişilere yerinde inceleme yetkisi verilerek rapor düzenlenmesi istenilmiştir.

Bilirkişi heyeti 18/05/2021 tarihli raporunda; a) Eksper raporunda belirtilen ... marka ... ve ... model Klima grupları için yeni kompresör temini ve montajı ile arızalı iç ünite kartlarının onarımı için belirlenen 35.756,50 TL tutarındaki hasar bedeli, olay tarihindeki piyasa rayiçlerine uygun olup, hesaplanan hasar tutarı da hasarın niteliği ve hasarın boyutu ile uyumlu olduğu, eksper raporuna istinaden sigortalı firmaya hasar ödemesi davacı ...

Sigorta A.Ş. tarafından 13.03.2019 tarihinde 35.756,50 TL olarak ... kanalıyla yapıldığı, davacı ... tarafından ‘Kapsamlı İşyeri Sigorta Poliçesi’ ile sigortalanan ....’ne ait ... – ... Mah. mevkiindeki spor tesisleri ...’nin.

15,8 KV’luk orta gerilim şebekesinden enerji almakta ve söz konusu tesisler kendine ait güç trafosu (... trafo merkezi) üzerinden beslenmekte olduğunu, kendine ait özel trafo üzerinden enerji alan abonelerin, bağlantı noktasından itibaren enerji nakil hatlarının ve trafo merkezlerinin işletilmesi, bakımı, onarımı ve orta gerilim manevralarının yapılması ....’nin sorumluluğunda olmadığı, bu tür aboneler, ‘YG İşletme Sorumluluğu Belgesi’ bulunan serbest bir elektrik mühendisi ile sözleşme yaparak trafo merkezinin işletilmesini, periyodik bakımını, manevraların yürütülmesini, sözleşmeyi imzalayan elektrik mühendisine yaptırmak zorunda olduğu,

dosya içerisindeki ....’nin ....’ne gönderdiği 04.02.2019 tarihli yazıda; söz konusu trafo için elektrik mühendisi ... ile ‘Yüksek Gerilim Tesisleri İşletme Sorumluluğu Hizmet Sözleşmesi’ imzalandığı belirtilmekte olduğu, söz konusu spor tesislerinin kendisine ait özel trafo üzerinden beslendiğinden, bu tesislere verilen elektrik enerjisi geriliminin ayarlanması, iç tesisatında ve spor tesislerinin elektrik dağıtım sisteminde oluşan arızaların giderilmesi açıklanan nedenlerle davalı ....’nin sorumluluğunda olmadığı, ....’nin ... mevkiindeki elektrik şebekesinden, davacının sigortalısı dışında ....’ne ait ... (...

Mevki), ..., ... (... Sitesi), ... ...

Sitesi, ... ve ... nolu şebeke trafolarının da beslendiği görüldüğü, eğer .... tarafından sisteme verilen orta gerilim elektrik enerjisinin geriliminde izin verilen sınırların dışında bir dalgalanma yaşanmış olsa; sadece davacının sigortaladığı işyerinde değil, orta gerilim seviyesinden enerji alan tüm özel trafolu müşterilerin ve ....’ne ait şebeke trafolarından enerji alan konut ve işyerlerinde de benzeri hasarların oluşması kaçınılmaz olduğu, böyle bir durumda söz konusu müşterilerden .... – ...

Elektrik Arıza servisine çok sayıda arıza ihbarının gelmesi gerektiği halde, 20.01.2019 tarihindeki aramaların planlı enerji kesintisinden haberi olmayan abonelerce yapılan ‘enerji yok’ ihbarı şeklinde olduğu, herhangi bir arıza bildiriminde bulunulmadığı planlı kesintiden sonra enerjinin verilmesini müteakip abonelerin aramalarının bittiğinin görüldüğü, yaz ve kış nüfusu arasında büyük dengesizlikle olan sahil beldelerinde ve turistik yerlerde, yaz döneminde elektrik enerjisi talebinin aşırı artışı sebebiyle orta gerilim hatlarında aşırı yüklenme yüzünden gerilim düşümü yaşanması,

nüfusun ve buna bağlı enerji tüketiminin düşük olduğu kış döneminde ise tersine gerilimin daha yüksek olması sık karşılaşılan bir durum olduğu, orta gerilim şebekesindeki bu durumun alçak gerilim abonelerini veya alçak gerilimden beslenen elektrikli cihazları etkilememesi için; yaz dönemine başlangıcında ve kış dönemine girerken trafoların kademe ayarlarının yapılması gerektiği, özel trafolu abonelerde yaz-kış döngüsünde yapılması gereken trafo kademe ayarı işlemi ....’nin sorumluluğunda olmadığı,

trafo kademe ayarının özel trafo tesisinin Yüksek Gerilim İşletme Sorumlusu olan kişi tarafından yapılması gerektiği, dava konusu olayda davacının sigortalısı olan .... işletme sorumlusunun trafo kademe ayarını kış döneminin ortasında trafo çıkış gerilimi aşırı yükseldiğinde ve cihazlara zarar verecek seviyeye geldiğinde değil, kışa girerken yapması gerektiği, özetle, işletme sorumlusunun cihaz arızasından sonra yaptığı kademe ayarı geç kalınmış bir ayarlama niteliğinde olduğu, yine .... tarafından davalı ....’ne gönderilen yazıda öne sürüldüğü gibi, ... tarafından gerilimler yükseltilip alçaltılmamaktadır.

Gerilim yükselmesi veya düşmesi, orta gerilim hattından çekilen yüke bağlı olarak oluşmaktadır. Bu yüzden .... tarafından gerilimin yükseltileceğinin yada düşürüleceği konusunda abonelere bilgi verilmesi de söz konusu olmadığı, kaldı ki işletme sorumlusu tarafından kademe ayarının yapılması öncesinde ölçülen faz nötr geriliminin 240 volt olup, kademe ayarından sonra faz-nötr geriliminin 220 volta düştüğü belirtilmektedir. Trafonun nominal faz-nötr gerilim çıkışı 230 volttur.

230 volt yerine 240 Volt çıkış olması elektronik cihazların arızalanmasına yol açacak seviyede bir gerilim yüksekliği de olmadığı, eğer .... tarafından davacının sigortalısının bulunduğu bölgeye Elektrik Dağıtımı Ve Perakende Satışına İlişkin Hizmet Kalitesi Yönetmeliği ile izin verilen sınırların dışında yüksek gerilim uygulanmış olsa, bu bölgedeki konut ve işyeri abonelerinin kullandığı klima, TV, elektronik cihaz vb cihazlarda da aynı arızaların yaşanması gerektiği, bu yönde bir hasar yada arıza ihbarının alınmamış olması söz konusu arızaların;

olayda zarar gören cihazların kendi iç yapısından yada sigortalı işyerinin kendi iç tesisatındaki bir arızadan kaynaklanmış olduğuna işaret ettiği, bu hususlar birlikte değerlendiğinde; davacının sigortaladığı ....’ne ait ... mevkiindeki spor tesislerinde kurulu ... marka VRF Klima sistemlerinde oluşan hasarın, .... sorumluluğundaki elektrik dağıtım şebekesinden kaynaklanmadığı, spor tesislerinin kendi trafosundan beslenen elektrik iç tesisatında yada ilgili klima ünitelerinin iç yapısında oluşan bir arızadan meydana gelmiş olabileceği, kanaatine varıldığını bildirmiştir.

Dosya içerisinde yer alan hasar dosyası davacının sigortalısının hasara uğradığı bildirilen emtialarına ilişkin teknik servis formları ve bilirkişilerce yapılan tespit ve değerlendirmelere göre davacı ... şirketinin sigortalısının zarara uğrayan emtialarının arızalanma sebebinin davalı şirketin sağlamış olduğu hizmetten kaynaklanmadığı , söz konusu arızaların sigortalının özel trafosundan sonraki kısımda, diğer bir anlatımla özel trafodan veya sonrasında iç tesisat veya spor tesislerinin elektrik dağıtım sisteminden kaynaklandığı davalı şirketin sunmuş olduğu hizmet ile zarar arasında bir illiyet bağı bulunmadığı,

Davalı şirketin sorumluluğunun dava dışı sigortalı işletmenin özel trafosuna kadar olduğu, özel trafodan beslenen klimların uğramış olduğu hasardan davalının sorumlu olmadığı anlaşılmıştır.

Denetime elverişli ve dosya kapsamı ile uyumlu bilirkişi raporu Mahkememizce de benimsenerek aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır