İzmir 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/1010 K.2025/1007

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili, dava dilekçesi ve cevaba cevap dilekçesi ile duruşmalarda özetle; müvekkili ile davalı şirket arasında, ürün satışından doğan ticari ilişki bulunduğunu, bu ilişki kapsamında, davalı tarafça sipariş edilen ürünlerin, müvekkilinin işletmesinde davalı şirkete teslim edildiğini, teslim edilen mala ilişkin faturalar düzenlenip davalı tarafa tebliğ edildiğini, davalı tarafın teslim aldığı ürünlere ilişkin düzenlenen faturalardan doğan alacağın, ödenmeyen kısmına ilişkin İzmir ...

İcra Müdürlüğü'nün...

Esas sayılı takip dosyasında, davalı şirket aleyhine ilamsız icra takibi başlatıldığını, davalı şirketin süresinde borca ve takibe yaptığı itirazında bir kısım reklamasyon faturası düzenlendiğini ve bu nedenle borcu olmadığına dair haksız itirazı üzerine takibin durduğunu, müvekkili tarafından davalı şirkete teslim edilen ürünlere ilişkin herhangi bir ayıp ihbarında bulunmaksızın, teslim tarihinden yaklaşık bir buçuk ay sonra reklamasyon faturası düzenlenerek müvekkili alacağından mahsup edilmesinin, basiretli bir tüccar olarak satın aldığı ürünü kontrol edip, süresi içerisinde ihbarda bulunma zorunluluğu olan davalının,

iş bu hususta düzenlemiş olduğu reklamasyon faturalarından dolayı, müvekkil alacağının mahsup işlemi yapılamayacağını, ayrıca davalı tarafça düzenlenen reklamasyon fatura bedelleri müvekkili alacağından mahsup edilse dahi, müvekkilinin dayanak faturalardan dolayı ödenmesi gereken bakiye alacağının bulunduğunu, buna rağmen davalı tarafın takibe konu tüm alacağa itiraz etmiş olduğunu beyanla davalının itirazının iptali ile takibin devamına, haksız itirazdan dolayı, takibin durması sebebiyle müvekkili lehine %20 den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava ettiği görülmüştür.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesi ile duruşmalarda özetle; müvekkili şirketin Almanya merkezli yabancı yatırımcı destekli büyük ve global bir şirket olduğunu, yurt içi piyasadan alığı ürünleri yurtdışına ihraç ettiğini, bu kapsamda davacı ile mal alımı sözleşmesi akdettiklerini, iş bu sözleşme kapsamında, 20/05/2022 tarihinden başlayan faturalar ile iki ay içerisinde çok sayıda ve üst üste mal alımları yapıldığını, sipariş edilen ürünlerin hazırlanması, paketlenmesi ve yüklemesi satıcının sorumluluğunda olduğunun kararlaştırıldığını, sözleşmenin 4.5.

Maddesinde "Sevk edilen mal üçüncü kişiye ulaştırılıp, malın gerekli kontrol ve muayenesi üçüncü kişi tarafından yapıldıktan sonra, sözleşme konusu malın alıcı tarafından görüldüğünü ve malın alıcıya teslim edilmiş sayılacağını taraflar kabul ederler.

Malın teslim edilmiş sayılmasından itibaren 48 saat içinde mal ile ilgili ayıp, yanlış teslimat ve benzeri konularda ihbar yapma hakkı saklıdır." hükmünün düzenlendiği, davacı tarafından hazırlanan, paketlenip araca yüklenen ürünlerin, teslim edildiği üçüncü şahısların ayıplı mal olması sebebi ile iade faturaları kestiklerini, müşterileri tarafından kesilen iade faturalarına istinaden müvekkil şirketi tarafından davacıya reklamasyon faturaları kesildiğini, müvekkili şirketin hali hazırda derdest olan üç adet ayıplı mal ile ilgili dosyasının mevcut olduğunu, müvekkili şirketin borçlarını ödememek kastı ile hareket etmediğini,

bu husustaki davacı iddialarının doğru olmadığını, itirazlarında haklı olduğunu beyanla davanın reddine karar verilmesini talep ettikleri görülmüştür.

DELİLLER

Davacı vekili iddiasını ispata yönelik olarak; ticari sicil kayıtları, vergi dairesi kayıtları, İzmir... İcra Müdürlüğü' nün... Esas sayılı dosyası ve münderecatı, İzmir ... İcra Müdürlüğünün ... Esas Sayılı dosyası ve münderecatı, bilirkişi incelemesi, Faturalar, fotoğraflar, sipariş formları, mail ve watsapp kayıtları ve çıktıları, hal kayıt sistemi kayıtları, künye kayıtları, Gümrük ve Ticaret Bakanlığının dava konusu ile ilgili kayıtları, şirket kayıtları, Tarsus... Noterliğinin 08.08.2022 Tarih ... Yevmiye No’lu ihtarnamesi ve tebliğ şerhi, arabuluculuk tutanakları, tarafların ticari defter kayıtları, tanık ve sair her türlü yasal delile dayandığı görülmüştür.

Davalı vekili savunmasını ve iddialarını ispat yönünde; ticaret sicil kayıtları, ticari defter ve kayıtları, bilirkişi incelemesi, faturalar, mal alım sözleşmesi, mail ve whatsapp kayıtları ve çıktıları, tanık ve her türlü yasal delile dayandığı görülmüştür.

İzmir...İcra Müdürlüğü'nün... Esas sayılı takip dosyasının celp ve tetkikinde; alacaklı... vekilince takip borçlusu ... Tarım Ve Gıda Tic.A.Ş aleyhine 1.038.588,01-TL Asıl Alacak üzerinden takip başlatıldığı, 05.10.2022 tarihinde ödeme emrinin borçluya

tebliği edildiği, takip borçlusu vekilince 11.10.2022 tarihinde borca ve ferilerine itiraz

edildiği görülmüştür.

Tarafların dosyaya celbini talep ettiği bilgi ve belgelerin dosyaya teminine müteakiben, dava dosyasının ziraat mühendisi ..., SMMM... ve nitelikli hesaplama uzmanı Dr....en oluşan heyete tevdi edildiği, bilirkişi heyeti tarafından davalı şirket defter ve kayıtları ile dava dosyası üzerinde yapılan inceleme sonucu, dosyaya ibraz edilen 13/06/2024 tarihli raporda özetle; davacı Satıcı ... tarafından davalı şirkete

4.715.731,45-TL mal satılmış olmasına karşın davalı alıcı... AŞ tarafından 3.677.143,70TL ödeme yaptığı, ödeme haricinde davalı şirket tarafından 648.341,93-TL bedelli reklamasyon faturaları düzenlendiği, iş bu faturaların davacı tarafından iade edildiği, iadeden sonra davacının yeniden 648.341,93-TL reklamasyon faturası düzenlediği, davalı şirket tarafından iade esaslarında düzenlenen ayıp ihbarı, bildirimler yönünde dosya kapsamında bir belge bulunmadığından, iddia edilen ayıplı mal üzerinde teknik yönde inceleme yapılamadığı, belge dosyaya sunulduğu takdirde, inceleme ve değerlendirme yapılabileceğinin, heyetin mali incelemeleri “Sipariş formlarında teslim şeklinin 19 Mayıs 2022 ile 27

Mayıs 2022 aralığındaki sipariş formlarında ..., 27 Mayıs 2022

ile 29 Haziran 2022 aralığındaki sipariş formlarında EXW (Ex Works) olarak

belirtildiği,”

EXW teslim şeklinde Davacı Satıcının yükümlülüğü ürünü işyerinde hazır bulundurmak

olduğu;

FCA teslim şeklinde ise davacı satıcının yükümlülüğü ürünü taşıma şirketine teslim

etmekle sınırlı olduğu,

her iki teslim şekli de davacı satıcıya eksik veya ayıplı ürün teslim etme hakkı

vermemekle birlikte; taşımaya konu emtiayı teslim alan taşımacının teslim aldığı

ürünlerdeki eksik ve ayıpları taşıma evraklarına işlemesi gerektiği;

iş bu sebeple öncelikle davalı alıcı tarafından malların ayıplı - eksik teslim edildiği

iddia ediliyor ise; bu durumun kesin delil niteliğindeki taşıma belgeleri ile açıkça ortaya

konması gerektiği;

malın tesliminden sonra meydana gelecek gecikme – kısmi ve tam ziya hallerinden

davacı satıcının sorumlu tutulamayacağı;

davacı ve davalı tarafların tacir sıfatına sahip oldukları dikkate alındığında; TTK m.

23-c bendi uyarınca açık ayıpların 2 – inceleme ve incelettirmeye konu ayıpların ise 8

için de ayıp bildirimlerinin yapılması gerektiği ve süresinde inceleme ve bildirim

yükümlülüğünü yerine getirmeyen alıcının malı ayıplı olarak kabul etmiş sayılacağı;

iş bu heyet teknik ve mali kanaatlerinin Sayın Mahkeme tarafından da benimsenmesi

halinde davacı Satıcı ...’nın; Davalı ...’den 1.038.587,75TL

alacaklı olduğu sonuç ve kanaatine ulaşılması gerekecek olup; nihai takdirin Sayın

Mahkemeye ait olduğunu rapor ve beyan ettiği görülmüştür.

Davalı vekilinin itirazına binaen, dava dosyasının ziraat mühendisi..., SMMM...ve nitelikli hesaplama uzmanı...ndan oluşan heyete tevdi edildiği, bilirkişi heyeti tarafından dosyaya ibraz edilen 28/02/2025 tarihli raporda özetle;

Teknik ziraat bilirkişisinin değerlendirmelerinde, davalı şirket tarafından iade esaslarında düzenlenen ayıp ihbarı bilidirimler yönünde, dosya kapsamında bir belge bulunmadığından, iddia edilen ayıplı mal üzerinde teknik yönde inceleme yapılamamış olduğu, dosya içeriğinden anlaşılmış olduğundan, herhangi bir değerlendirme yapılamadığını; davalının düzenlediği 648.341,93-TL’lik 53 adet reklamasyon

faturasının davacının alacağından mahsup edilip edilmeyeceği takdiri Sayın Mahkemeye bırakılarak, iki

türlü hesaplama yoluna gidildiğini, davalı yanca düzenlenen ve davacının kabulünde olmayan 648.341,93-TL tutarındaki 53 adet

reklamasyon faturasının hiç düzenlenmemiş olduğunun kabul edilmesi durumunda ise davacının takip

talebi ile talep edebileceği asıl alacağın 1.038.588,01 TL olacağı; dava tarihi olan 12.09.2022 tarihi

itibariyle, takip dosya tutarının 1.238.054,74 TL ; icra inkar tazminatının 207.717,60 TL tutarında

olacağı; davalı yanca düzenlenen ve davacının kabulünde olmayan 648.341,93-TL tutarındaki 53 adet

reklamasyon faturasının düzenlenmiş olduğunun kabul edilmesi durumunda ise davacının takip talebi

ile talep edebileceği asıl alacağın 390.246,08 TL olacağı; dava tarihi olan 12.09.2022 tarihi itibariyle,

takip dosya tutarının 468.435,13 TL; icra inkar tazminatının 78.049,21 TL tutarında olacağı; davacı tarafın icra takibi ile talep etmiş bulunduğu alacağına reeskont-avans faizi uygulanması

talebine ilişkin olarak TBK, TTK ve diğer amir kanun hükümlerine istinaden, hesaplamalarda reeskont- avans faizi ile hesaplama yoluna gidilmiş bulunduğunu rapor ve beyan ettikleri görülmüştür.

Davacı vekilinin itirazına binaen dava dosyasının, davacı vekilinin itirazına ek olarak sunduğu içerisinde müvekkiline ait ticari defter ve kayıtların bulunduğunu beyan ettiği CD ile birlikte bilirkişi heyetine tevdii ile itirazları karşılar dosya kapsamına uygun denetime ve hüküm kurmaya elverişli ek rapor aldırılmasına karar verildiği, ziraat mühendisi ..., SMMM... ve nitelikli hesaplama uzmanı ... .dan oluşan heyet tarafından dosyaya ibraz edilen 18/09/2025 tarihli ek raporda özetle; Teknik ziraat bilirkişisinin değerlendirmelerinde davacının ayıplı iddia ettiği mallara ilişkin bir değerlendirmeye gidilemediğinden; davalının düzenlediği 648.341,93-TL’lik 53 adet reklamasyon

faturasının davacının alacağından mahsup edilip edilmeyeceği takdiri Sayın Mahkemeye bırakılarak, iki türlü hesaplama yoluna gidildiği, davalı yanca düzenlenen ve davacının kabulünde olmayan 648.341,93-TL tutarındaki 53 adet

reklamasyon faturasının hiç düzenlenmemiş olduğunun kabul edilmesi durumunda ise davacının takip

talebi ile talep edebileceği asıl alacağın 1.038.588,01 TL olacağı; dava tarihi olan 12.09.2022 tarihi

itibariyle, takip dosya tutarının 1.238.054,74 TL ; icra inkar tazminatının 207.717,60 TL tutarında

olacağı, davalı yanca düzenlenen ve davacının kabulünde olmayan 648.341,93-TL tutarındaki 53 adet

reklamasyon faturasının düzenlenmiş olduğunun kabul edilmesi durumunda ise davacının takip talebi

ile talep edebileceği asıl alacağın 390.246,08 TL olacağı; dava tarihi olan 12.09.2022 tarihi itibariyle,

takip dosya tutarının 468.435,13 TL; icra inkar tazminatının 78.049,21 TL tutarında olacağı; davacı tarafın icra takibi ile talep etmiş bulunduğu alacağına reeskont-avans faizi uygulanması

talebine ilişkin olarak TBK, TTK ve diğer amir kanun hükümlerine istinaden, hesaplamalarda reeskont- avans faizi ile hesaplama yoluna gidilmiş bulunduğunu, nihai takdirin mahkemeye ait olduğunu rapor ve beyan ettikleri görülmüştür.

DEĞERLENDİRME

Dava; ticari satış sözleşmesinden doğan alacağa dair başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali istemine ilişkin olduğu, yapılan yargılama, toplanan kanıtlar ve tüm dosya kapsamından anlaşılacağı üzere,

Taraflar arasındaki uyuşmazlığın, taraflar arasındaki satış sözleşmesi kapsamında, davalı tarafça sipariş edilen ürünlerin satış ve teslim işlemlerinin ne suretle yapılacağı, alıcının satın ve teslim aldığı ürünlerin muayene etme yükümlülüğünün hangi aşamada başlayacağı, bu kapsamda davacı tarafça davalıya satış ve teslim edilen ürünlerden ayıplı ürün bulunup bulunmadığı, var ise ne miktarda ayıplı ürün bulunduğu, ayıplı ürüne ilişkin davalının ihbar yükümlülüğünün hangi tarihte başladığı ve bu yükümlülüğün yerine getirilip getirilmediği, bu kapsamda davalı tarafça düzenlenen reklamasyon fatura bedellerinin davacı alacağından mahsup edilip edilemeyeceği, davacının takip tarihi itibarı ile davalıdan alacaklı olup olmadığı, var ise alacak miktarı noktasında toplanmıştır.

Tüm dosya kapsamı, taraf beyanları, tarafların ticari defter ve kayıtları üzerinde yapılan bilirkişi incelemesi sonucu dosyaya temin edilen bilirkişi heyeti raporları içeriğine göre, her iki tarafın ticari defter ve kayıtlarına göre, taraflar arasında satış sözleşmesinden ticari ilişki bulunduğu, iş bu ilişki kapsamında, davacı şirketin davalı şirkete 4.715.731,45-TL bedel ile mal satışı ve teslimini yaptığı, satışı ve teslimi yapılan mal karşılığı, davalı tarafça 3.677.143,70-TL ödemede bulunulduğu, her iki tarafın ticari defter ve kayıtlarında aynı şekilde kayıtlı olduğu,

tarafların ticari defter ve kayıtlarında, davalı şirket tarafından düzenlenen toplam 648.341,93-TL karşılığı düzenlenen 53 adet reklamasyon faturalarından kaynaklı farklılık bulunduğu, iş bu reklamasyon faturalarının dikkate alınmaması halinde, davacı şirketin davalı şirketten takip tarihi itibarı ile 1.038.588,01-TL alacaklı olduğu, reklamasyon faturalarından kaynaklı davalı alacağının mahsubu halinde ise davacının takip tarihi itibarı ile davalıdan 390.346,08-TL alacak talep edebileceği,

Her ne kadar davalı tarafça, davacı satıcının doğrudan müşterilerine teslimi yapılan gıda ürünü niteliğindeki malın müşterileri tarafından ayıplı olduğunun bildirilmesi sebebi ile ayıptan dolayı oluşan zararının giderilmesine ilişkin 648.341,93-TL toplam bedelli 53 adet reklamasyon faturası düzenlendiği, iş bu miktarın bakiye borç miktarına mahsup edilmesi gerektiğini beyan etmiş ise de, davalı tarafından düzenlenen reklamasyon faturalarının, davacı tarafça ticari defter ve kayıtlarında kayıt edilerek iade edildiği, iade üzerine ikinci defa davalı tarafça düzenlenen faturaların davacı defter ve kayıtlarında kayıt edilmediği,

davalı tarafça düzenlenen reklamasyon faturalarının ayıp iddiasına dayandığı, ancak davalının ayıp iddiasını tesvik eder belge sunamadığı gibi, ayıp iddiasına ilişkin süresinde ihbarda bulunulduğuna dair kanıt da sunamadığı, iş bu sebeple, davalı tarafça düzenlenen reklamasyon faturalarının, davacının satıştan dolayı bakiye alacağından mahsup edilemeyeceği, bu nedenlerle, davalı borçlunun takibe konu alacağa ilişkin itirazında haksız olduğu kanaatine varılmakla, davanın kabulü ile aşağıda yazılı hüküm kurulmuştur.

Başkan ... · E imza · Üye ... · eimza · Üye... · eimza · Katip ... · eimza