İzmir 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/135 K.2025/297

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) Davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA

Davacı vekilinin mahkememize verdiği dava dilekçesinde; 18.02.202l taıihinde sürücü ... sevk ve idaresindeki... plakalı araç ile sürücü... sevk ve idaresindeki ...lakalı araç ile kazaya karışması neticesinde kazada sürücü...in tam kusurlu olduğunu.... plakalı müvekkil aracında eksper tarafından l l6.585.52-TL (KDV dahil) hasar meydana geldiğini. Ekspeniz bedeli olarak 800-TL ödendiğini. şimdilik araçta meydana gelen hasar bedeli için 20.000-TL ve 800-TL ekspertiz bedelinin temerrüt tarihinden başlamak üzere avans faizi ile birlikte ödenmesini talep ve dava ettiği görülmüştür.

SAVUNMA

Davalı ... vekilinin mahkememize verdiği cevap dilekçesinde; "...Öncelikle, huzurda görülmekte olan dava zamanaşımına uğradığından zamanaşımı itirazımızı sunuyoruz. davanın zamanaşımı nedeniyle reddini talep ederiz. Müvekkil şirketin sorumluluğu sigortalısının kusuru ve bakiye poliçe limiti ile sınırlıdır. kazaya karışan... plaka sayılı araç müvekkil şirket nezdinde karayolları motorlu araçlar zorunlu mali mesuliyet sigortası ile sigortalıdır. müvekkil şirketin bu poliçedeki maddi zararlara ilişkin teminat limiti ise kaza tarihi itibariyle araç başına 43.000,00-tl'dir. dosya üzerinde yapılan tüm ödemeler poliçe teminat limitinden mahsup edilmelidir.

araç hasarı talebine ilişkin beyanlarımız asla kabul anlamına gelmemek kaydıyla, öncelikle, mükerrer ödeme ve sebepsiz zenginleşmenin engellenmesi için konu kaza nedeniyle sigortalı veya kasko sigortacısı tarafından zarar görene bakiye ödeme yapılıp yapılmadığı hususunun tespitini talep ederiz. Kabul anlamına gelmemek kaydıyla somut uyuşmazlıkta, dosyaya bakiye ödeme ve onarıma ilişkin de herhangi bir fatura sunulmamıştır.

Türk Medeni Kanunu’nun 6. maddesine göre; “kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür.” bu noktada karşı yandan aracın onarılıp onarılmadığı konusunda bilgi sorulmasını, aracın onarılması halinde onarıma ilişkin fatura ve diğer belgelerin dosyaya sunulmasının istenmesini talep ederiz.

Poliçe teminatı dışındaki ekspertiz masrafı ve sair masraf talebine yönelik beyanlarımız yokluğumuzda tanzim ettirelen ekspertiz raporu için istenen tespit gideri poliçe kapsamında karşılanabilecek bir meblağ niteliğinde değildir. kaldı ki, karşı taraf ekspertiz raporu aldırmasına karşın bu rapordaki meblağa dayanarak davasını açmamıştır.zamanaşımına uğramış davanın reddine, aksi halde, talebin cevap dilekçemizde belirttiğimiz ve re'sen gözetilecek nedenlerle esastan reddine,

TTK. md. 1447 kapsamında hasar ile beyanın uyumlu olup olmadığının araştırılmasına,

ret taleplerimizin kabul edilmemesi halinde; kabul anlamına gelmemek kaydı ile, araç hasarı yönünden yukarıda belirttiğimiz gibi bilirkişi incelemesi yapılmasına ve tarafların kusur durumu ile bakiye teminat limiti gözetilerek hüküm kurulmasına,

talebin kabulü halinde, dava tarihinden itibaren yasal faize hükmedilmesine,

yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline, karar verilmesini dilerim" şeklinde görüş ve kanaatini bildirmiştir.

UYUŞMAZLIĞIN TESPİTİ, DELİL DEĞERLENDİRMESİ ve GEREKÇE :

1).Dava, haksız fiil nedeniyle oluşan Hasar Bedelinin Tazmini istemine ilişkin HMK md. 107 uyarınca açılmış olan Belirsiz Alacak Davasıdır.

2) Ticari uyuşmazlıklarda "Zorunlu Arabuluculuk" bir dava şartı olarak 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 5/A maddesinde düzenlenmiş olup, “Bu Kanunun 4’üncü maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkında dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır.” hükmünü içermektedir.

Dosya içeriğinde davacının dava öncesi arabuluculuk bürosuna başvurduğuna ilişkin ilk veya son oturum tutanağının bulunmadığı görülmüştür.

Ancak Karayolları Trafik Kanunu'nun "14/4/2016 tarihli 6704 sayılı Kanunun 5 md. ile değişik "Doğrudan doğruya talep ve dava hakkı" başlıklı 97. Maddesinde yer alan:

"Zarar görenin, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerekir. Sigorta kuruluşunun başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde başvuruyu yazılı olarak cevaplamaması veya verilen cevabın talebi karşılamadığına ilişkin uyuşmazlık olması hâlinde, zarar gören dava açabilir veya 5684 sayılı Kanun çerçevesinde tahkime başvurabilir." hükmü gereğince özel bir ön şart öngörülmüş olması nedeniyle bu ön şartın yerine getirilmesi halinde ayrıca bir de zorunlu arabuluculuk yolunu tüketmenin gereksiz olacağı yönündeki giderek istikrar kazanan kararları da nazara alınarak davacı tarafın dava öncesinde zorunlu arabuluculuk yolunu tüketmemiş olması mahkememizce usulden red nedeni yapılmamıştır.

3) Davalı ... AŞ'nin dosyaya sunmuş olduğu hasar dosyası içeriğinde davacı vekilince davadan önce yazılı başvuruda bulunduğunu gösterir 29.11.2021 tarihli başvuru dilekçesinin bulunduğu ve böylelikle dava şartı olan Yazılı Başvuru şartının da sağlandığı görülmüştür.

4) Davaya konu trafik kazasının 18.02.2021 tarihinde, İzmir ili Gaziemir ilçesinde gerçekleştiği, ...'in sevk ve idaresindeki... plaka sayılı aracın ...ın sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı araç ile çarpışmasıyla kazanın vuku bulduğu dosyada mevcut Kaza Tespit Tutanağında görülmektedir.

5) Zarar gören... plaka sayılı aracın kaza tarihinde davacı ... adına tescilli olduğu,

Sigortalı ... sayılı aracın ise; davalı ... adına tescilli olduğu dosyada mevcut ruhsat suretinden anlaşılmaktadır.

6) Sigortalı ...plaka sayılı aracın 30.11.2020 - 30.11.2021 tarihlerini kapsar şekilde ... Sigorta AŞ.'de Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası (ZMMS) yani zorunlu trafik sigortası ile sigortalanmış olduğu ... no'lu poliçe sureti ile anlaşılmaktadır. Davaya konu trafik kazasının tarihi poliçede belirtilen risk periyodu içinde yer almaktadır.

7) Trafik kazaları sonucu uğranan zararlardan sorumluluk da haksız fiil sorumluluğu kapsamında yer almaktadır. Haksız fiil, bir kimsenin hukuka aykırı ve kusurlu bir davranışı ile başka bir kimsenin zarara uğramasına yol açmasıdır.

Haksız fiil sorumluluğu; "Haksız Fiilden Doğan Borç İlişkileri" başlığı altında, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir.

TBK md. 49; "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Zarar verici fiili yasaklayan bir hukuk kuralı bulunmasa bile, ahlaka aykırı bir fiille başkasına kasten zarar veren de, bu zararı gidermekle yükümlüdür."

TBK md. 50; "Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır." hükmünü içermektedir.

8) 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu;

91/1. Maddesinde; "İşletenlerin, bu kanunun 85/1 maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası (MMS) yaptırmaları zorunludur";

85/1. Maddesinde; "Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.";

85/son maddesinde ise; "İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur." hükümlerine yer verilmiştir.

Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları A-3 maddesinde; "Sigortacı, poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, üçüncü şahısların ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde bu Genel Şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri, kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür. Sigortanın kapsamı üçüncü şahısların, sigortalının Karayolları Trafik Kanunu çerçevesindeki sorumluluk riski kapsamında, sigortalıdan talep edebilecekleri tazminat talepleri ile sınırlıdır." düzenlemesi ile sorumluluk sınırları gösterilmiştir.

Yukarıda açıklanan ve alıntılanan hükümler doğrultusunda Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası'nın motorlu bir aracın işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.

9) Sigortalı... plaka sayılı aracın 30.11.2020 - 30.11.2021 tarihleri arasında zorunlu mali sorumluluk trafik sigortası ile davalı ...Ş.'de sigortalıdır. Kaza 18.02.2021 tarihinde meydana gelmiş olup, risk periyodu içerisinde olduğundan davacının talep ettiği hasar bedelinden sigorta şirketi sorumludur.

Ancak sigortacının sorumluluğu, yukarıda izah edilen sorumluluk esasları dahilinde işletilen aracın işleteninin veya işletenin kusurundan sorumlu olduğu sürücünün kusurlarından kaynaklanan zararlarla sınırlı olarak davalı araç sürücüsünün kusuru oranındadır. Bu nedenle aracın işleteninin veya sürücüsünün kusur durumunun incelenmesi gerekmektedir.

10) Kaza tespit tutanağının polis marifetiyle tanzim edilmemiş olması nedeniyle tutanakta kusur tespitinin bulunmadığı görülmektedir.

TBK'nın 50. maddesi uyarınca davacı, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır. Davacının bilirkişi deliline dayanmış olması nedeniyle mahkememizce bilirkişiden kusur ve hasar bedelinin belirlenmesi için rapor aldırılmıştır.

11) Mahkememizce aldırılan 14/12/2022 Tarihli bilirkişi raporunda;

*Kazanın oluşumunda... plakalı otomobil sürücüsü ...’in 2918 sayılı karayolları trafik kanununun asli kusurlu hallerden olan madde 84/j (manevraları düzenleyen genel şartlara uymama) bendini ihlal ettiği,

Kazanın oluşumunda... plakalı otomobil sürücüsü ...'ın trafik kural ve kaide ihlali yapmadığı,

*Davacıya ait... plakalı araçta meydana gelen hasarın 90.000-TL (KDV dahil) olduğu:

Davacı tarafından aracın sigortaya devri halinde sigortanın davacıya 220.000-TL bedelin ödenmesinden sorumlu olduğu;

*Aracın davacıda kalması durumunda sigortanın davacıya 90.000-TL bedelin ödenmesinden sorumlu olduğu,

*Hasarın kaza ile uyumlu olduğu görüş ve kanaatine varılmıştır.

*800,00-TL ekspertiz ücretinin uygun olduğu, ödenip ödenmediği mahkemenin taktirine bırakılmıştır." şeklinde görüş ve kanaatini bildirmiştir.

12) İstanbul Adli Tıp Kurumunca 22/07/2024 tarihinde hazırlanan raporda: "Kaza sonucunda davacı tarafın aracında meydana gelen zararın 90.000,00-TL olduğu kanaatini bildirir müşterek rapordur." şeklinde görüş ve kanaatini bildirmişlerdir.

13) Kaza tespit tutanağının taraflarca kendi aralarında tanzim olunduğu ve bu nedenle tutanakta kusur dağılımına ilişkin bir tespit bulunmadığı görülmüştür.

14) 14/12/2022 Tarihli bilirkişi raporunda... plakalı otomobil sürücüsü ...’in 2918 sayılı karayolları trafik kanununun asli kusurlu hallerden olan madde 84/j (manevraları düzenleyen genel şartlara uymama) bendini ihlal ettiği,...plakalı otomobil sürücüsü ...'ın trafik kural ve kaide ihlali yapmadığı belirtilmiş olup rapora karşı davalılar... ve ... tarafından her hangi bir itiraz dilekçesi sunulmadığı, sigorta şirketi vekilinin ise her ne kadar 10.01.2023 tarihli itiraz dilekçesi sunmuş ise de dilekçe içeriğinde kusur dağılımına ilişkin her hangi bir itirazlarının yer almadığı, mevcut itirazlarının hasar miktarına yönelik olduğu görülmüştür.

Bu nedenle davalılarca 14/12/2022 Tarihli bilirkişi raporundaki kusura ilişkin tespitler mahkememizce de benimsenmiş ve... plakalı otomobil sürücüsü ...'in % 100 kusurlu, ...plakalı otomobil sürücüsü...ın ise kusursuz olduğu kabul edilmiştir.

15) 14/12/2022 tarihli bilirkişi raporu ile 22.07.2024 tarihli ATK raporunda tespit olunan hasar bedeli tutarlarının birbiriyle örtüşmesi nedeniyle işbu raporlarda tespit olunan sonuç rakama itibar edilerek davalı ... şirketinin sorumlu olduğu hasar bedelinin 90.000,00 TL olduğu kabul edilmiştir.

16) Davacı vekili bilirkişi raporu doğrultusunda talebini arttırmış, harcını karşılamıştır.

17) Davacı tarafça dava öncesi davalı ... şirketlerine yazılı başvuru yapılmış olup işbu başvurunun Kargo üzerinden yapıldığı, dava dilekçesi ekinde sunulan kargo takip ekranı görüntüsünden teslimatın 21.12.2021 tarihinde gerçekleştiği, işbu tebliğ tarihinden itibaren 8 iş günü sonunda 03.01.2023 tarihinde temerrüte düştüğünün kabulü gerekmiştir.

18) Her ne kadar davacı vekili dava dilekçesinde avans faizi talep etmiş ise de; sigortalı... plaka sayılı aracın Noterler Birliğinden celp olunan sorgu evraklarında ve taraflarca tanzim olunan kaza tespit tutanağında kullanım amacının "Hususi" olduğunun belirtildiği ve böylelikle ticari plaka olmadığı görülmekle Avans Faizi yerine Yasal Faiz işletilmesine karar vermek gerekmiştir.

19) Yargılama giderlerinin kapsamı HMK'nın 323. maddesinde açıklanmış olup, davacının talep ettiği ekspertiz ücreti yargılama giderleri içerisinde kaldığından işbu ücret yargılama giderlerine eklenmiştir.

20) İşbu davada yargılama usulünün Basit Yargılama olmasına rağmen yargılama sürecinde 2 kez dosyanın takipsizlik nedeniyle işlemden kaldırıldığı ve 2 kez davacı tarafın yenileme talebi ile yargılamaya devam olunduğu görülmekte ise de davacı vekilinin 21.06.2022 tarihli dilekçe içeriğinde belirtilen hususlar nazara alınarak davacı vekilinin 21.06.2022 tarihli celseye katılım sağlayamamasının haklı nedene dayandığı değerlendirilmiş ve adli yargılanma hakkı ile hukuki dinlenilme hakkı gözetilerek 21.06.2022 tarihli işlemden kaldırmaya ilişkin ara karar nazara alınmamış ve yargılama tamamlanarak aşıdaki karara hükmolunmuştur.

20/03/2025 Katip ... · ¸e-imza Hakim ... · ¸e-imza