KÜNYE
T.C. İzmir 2. Asliye Ticaret Mahkemesi
- Karar tarihi
- 10 Temmuz 2025
- Esas no
- 2024/1113 Esas
- Karar no
- 2025/677
- Dava
- İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle
- Dava tarihi
- 04/10/2024
Karar Metni
1.760 kelime·9 dk okuma·5 bölüm
Yukarıda açık kimliği yazılı taraflar arasında mahkememizde görülen davanın yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
DAVA
Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle. 08/08/2023 tarihinde Trafik Kazası Tespit Tutanağı uyarınca, "Sürücüsü tespit edilemeyen ve kaza yerinden ayrılan... plakalı kamyon ... Mh.... Sk.
No:... önünde park halinden çıkarken aracının hakimiyetini kaybederek geri kaçırması sonucu aracının arka kısımlarıyla no:... önünde park halinde bulunan... plakalı otomobilin arka bagaj ve stop lambalarına çarpması ve... plakalı otomobilin çarpmanın etkisiyle aracının ön kısımlarıyla arkasında park halinde bulunan ... plakalı aracın ön kısımlarına çarpması sonucu 3 araçlı maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiştir.
Bu kazanın oluşumunda... plakalı kamyon sürücüsünün 67/1-a maddesini ihlal ettiği, diğer araçların herhangi bir kusurunun olmadığı kaza yeri incelemeleri sürücü beyanlarından anlaşılmıştır." şeklinde tespit edilmiş.
Davalıya ait... plakalı araç 12.07.2023-2024 tarihleri arasında ... sayılı Zorunlu Mali Mesuliyet Trafik Sigorta Poliçesi ile davacı şirket tarafından sigorta teminat örüntüsüne alındığı, davacı şirket adına Ödemiş İcra Müdürlüğünün ...E. sayılı dosyası ile davalı aleyhine 74.631,11TL takip çıkışlı ilamsız icra takibine başlandığı, davalı borçlu tarafından takibe itiraz edilerek takip durdurulduğu,
açılan icra takibine karşı borçlu tarafından haksız ve hukuki dayanaktan yoksun şekilde itiraz ettikleri, %20’den az olmamak üzere tazminat ödetilmesini ve davalının Ödemiş İcra Müdürlüğü...E sayılı icra takibine yaptığı itirazın iptali ile takibin devamına karar verilmesini dava ve talep etmişlerdir.
CEVAP
Davalı vekili, cevap dilekçesinde özetle; kaza tespit tutanağındaki tespitleri ve kusur durumunu kabul etmediklerini, sigorta şirketinin mevcut durumda sigortalısı olan müvekkili şirkete rücu hakkı bulunmadığını, teminat kapsamında yaptığı ödemelerin müvekkiline yüklenmek istenmesi sigorta şirketinin kötü niyetinden ibaret olduğunu, müvekkiline ait araç olay yerinden kaçmadığını veya gerekli belgelerin düzenlenmesine engel olmadığını, bu anlamda KTK madde 95 gereğince müvekkiline rücu edilemeyeceğinin açık olduğunu, davacı ve davalı müvekkili arasında iş bu dava açılmadan önce mutabakat sağlandığını,
hasar dosyasının kapatıldığını ve ibraname düzenlendiğini, yani davacının müvekkilinden herhangi bir alacak veya talep hakkı bulunmadığını, kabul anlamına gelmemek kaydıyla gerçekleşen kazadan sonra sigorta şirketi yetkililerinin müvekkili şirket yetkilisi ile irtibata geçmiş gerçekleşen kazadan kaynaklı olarak rücu ödemesi yapması gerektiğini aksi takdirde cezai ve hukuki sorumluluklarının doğacağını belirttiklerini, bunun üzerine müvekkil şirket yetkilisinin paniğe kapıldığını ve hukuki tehdit ile karşı karşıya kalmamak adına ödeme yapmayı kabul ettiğini,
bunun üzerine taraflar arasında 08.11.2023 tarihli olarak ... hasar dosyası kapsamında rücu ödemesinin yapıldığını ve hasar dosyasının kapatıldığına ilişkin ibranamenin davacı tarafından düzenlenerek müvekkili şirkete gönderildiğini, hal böyle iken müvekkili tarafından ödeme yapıldığı halde hala müvekkilinden haksız kazanç elde edilmesine çalışılmasını kabul etmediklerini, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir,
DELİLLER
Kaza tespit tutanağı, hasar dosyası, bilirkişi raporu delil olarak değerlendirilmiştir.
Bilirkişi heyetinden alınan 25/04/2025 tarihli bilirkişi raporunun sonuç kısmına göre; "...S O N U Ç: 08.08.2023 günü sürücüsü olay yerini terk eden ...plakalı araç ile Mehmet Akif Ersoy sokak üzerinde geri geri manevra yaptığı esnada aracının arka kısımlarıyla, yolun sağ tarafında park halinde bulunan...ı aracın arka bagaj ve stop kısımlarına çarpması, bu aracın da çarpmanın etkisiyle savrularak aracının ön kısımlarıyla önünde park halinde bulunan ... plaka sayılı aracın ön kısımlarına çarpmasıyla meydana gelen maddi hasarlı trafik kazası sebebiyle;
1)...plaka sayılı davalı şirkete ait aracın firari sürücüsü 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 67/b maddesini ihlal ettiğinden dolayı kazanın oluşumuna TAMAMEN HATASI İLE ETKEN OLDUĞU,
2)... plaka sayılı dava dışı araç park halinde olduğu. meydana gelen kazanın oluşmasına ETKEN FAKTÖRÜ OLMADIĞI,
3)... plaka sayılı dava dışı araç park halinde olduğu. meydana gelen kazanın oluşmasına ETKEN FAKTÖRÜ OLMADIĞI,
4) ... plakalı ... marka aracın ARKA VE ÖN KISIMLARINDA Meydana Gelen Hasarların İşbu Dava Konusu Kaza İle İlintili Olduğu,
5)Dava dışı...plakalı 2004 Model...1.6 Marka otomobilde bahse konu trafik kazası sebebiyle yukarıda belirtilen Serbest Piyasa Şartlarına göre; Aracın kaza tarihindeki hasar görmemiş 2.el piyasa rayiç değeri ile kazadan sonra onarılmış haldeki 2. El rayiç değeri arasındaki fark nedeniyle 29.500,00 TL Değer Kaybı meydana gelmiş olacağı,..." şeklinde rapor sunulduğu görülmüştür.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
1-Dava, zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi kapsamında dava dışı zarar görene ödenen değer kaybı zararının sigortalı araç malikinden rücuen tahsili amacıyla başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.
2-Somut uyuşmazlıkta taraflar arasındaki ihtilaf, dava dışı zarar gören araçta oluşan hasarın davalının maliki olduğu ... plaka sayılı kamyon tarafından gerçekleştirilip gerçekleştirilmediği, olay yerinin terk edilmesi nedeniyle rücu koşullarının oluşup oluşmadığı ve davalıdan talep edilebilecek değer kaybı zararı ve ferilerinin miktarları noktalarında toplanmıştır.
3-Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının B.4.f maddesinde, tazminatı gerektiren olayda, bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu haller hariç olmak üzere, olay yerini terk etmesi veya kaza tutanağı, alkol raporu vb. kazanın oluş koşullarına ilişkin gereken belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranması halinde sigortacının sigorta ettirene rücu hakkı olduğu açıklanmıştır.
Somut uyuşmazlıkta kaza sonrasında trafik görevlilerince düzenlenen kaza tespit tutanağında sigortalı... plaka sayılı aracın sürücüsünün tespit edilemediği ve olay yerinden ayrıldığının belirtildiği, dosyaya sunulan kaza sonrası çekilmiş fotoğraf görüntülerinde de davalıya ait aracın kazanın meydan geldiği sokakta bekler halde görüldüğü, bu itibarla kaza tespit tutanağına da yansıdığı üzere kazanın davalının maliki olduğu araç tarafından gerçekleştirildiği,
kaldı ki davalı savunmasına göre daha önce aynı kazaya ilişkin 38.000,00-TL tutarlı ödemede bulunmuş olduğu ve bu ödemenin de ikrar mahiyetinde olduğu dikkate alındığında dava konusu kazanın davalının maliki olduğu ... plaka sayılı araç tarafından gerçekleştirildiği ve kaza tespit tutanağına göre sürücüsü tespit edilemediğinden Genel Şartlar'ın B.4.f maddesi uyarınca rücu koşullarının oluştuğu kabul edilmiştir.
4-Yukarıda açıklandığı üzere mahkememizce rücu koşullarının oluştuğu tespit edilmekle birlikte davalı sigortalı davacı şirketin ödemiş olduğu tazminat miktarıyla bağlı olmayıp, ödeme tarihinde zarar görenlere yapılması gereken ödeme miktarıyla sorumludur. Davacının ödeme yapması gereken maddi tazminat miktarının belirlenmesinde ise kazanın gerçekleşmesindeki kusur dağılımlarının ayrıca tespiti gerekmektedir
Mahkememizce kazanın gerçekleşmesindeki kusur dağılımlarının tespiti amacıyla alınan 25/04/2025 tarihli bilirkişi raporuna göre dava konusu kazanın davalının maliki olduğu aracın kimliği tespit edilemeyen sürücüsünün KTK'nın 67/b maddesine yönelik kural ihlali nedeniyle meydana geldiği, zarar gören diğer araçların park halinde oldukları ve kusurlarının bulunmadığı yönünde görüş bildirildiği görülmüştür.
Rapora karşı davalı vekili tarafından sair itirazlar ileri sürülmüş ise de araçların park halinde olmaları nedeniyle kazanın oluşumunda etken bir hareketlerinin bulunmadığı, park edilen yerin park edilmesi yasak yerlerden olup olmamasının kazanın oluşumundaki kusurlara bir etkisinin bulunmadığı gözetilerek itirazlar yerinde görülmemiş ve sigortalı araç sürücüsünün asli ve %100 oranında kusurlu olduğu kabul edilmiştir.
5-Sigortacı tarafından sigortalının üçüncü kişilere vermiş olduğu zarar nedeniyle yaptığı ödemelerin rücu koşulları oluşması halinde sigortalıya rücu mümkündür. Rücu miktarı belirlenirken esas olan sigortacının ödemiş olduğu miktar değil, zarar gören üçüncü kişilerin gerçek zararı ve davalının zarar görenlere karşı sorumlu olduğu zarar miktarıdır. Sigortacının zarar görenlere gereğinden fazla ödeme yapmış olması halinde fazladan yaptığı ödemeyi sigortalısından talep etme hakkı bulunmamaktadır.
Dava konusu kaza nedeniyle zarar gören... plaka sayılı aracın Sigorta Tahkim Komisyonu'na başvurusu neticesinde...Başvuru nolu 08/05/2024 tarihli... nolu hakem kararı neticesinde 29.500,00-TL değer kaybı zararına hükmedildiği, hükmün icra takibine konu edilmesiyle vekalet ücreti ve takip ferileriyle birlikte davacının 65.110,68-TL doğrudan ödeme yaptığı ve ayrıca vekalet ücreti üzerinden yapılan stopaj kesintisi sonrası davacı ödemesi toplamının 71.879,50-TL olduğu görülmüştür.
Mahkememizce zarar gören araçta oluşan değer kaybı zararının miktarının hesaplanması konusunda makine mühendisi bilirkişiden rapor alınmış, dosyaya sunulan 25/04/2025 tarihli bilirkişi raporuna göre zarar gören aracın onarımının ekonomik olduğu ve onarım sonrasında 29.500,00-TL değer kaybı zararı meydana geleceği yönünde görüş bildirilmiştir.
Bilirkişi raporuna karşı davalı vekili tarafından sair itirazlar ileri sürülmüş ise de dosyaya sunulan değer kaybı zararı hesaplamasına ilişkin görüş ile Sigorta Tahkim Komisyonu'na sunulan bilirkişi görüşlerinin örtüştüğü, dolayısıyla meydana gelen değer kaybı zararının miktarı yönünden dosya kapsamı ve piyasa rayiçlerine uygun olan zarar tespitine yönelik itirazların yerinde olmadığı değerlendirilmiştir.
6-Dava dışı zarar gören ... plaka sayılı araç maliki... tarafından Sigorta Tahkim Komisyonu'na başvurusu neticesinde ... Başvuru nolu 08/05/2024 tarihli... nolu hakem kararı İzmir...İcra Dairesi'nin ...
Esas sayılı takip dosyasında takibe konu edilmiş, takip çıkışının yargılama giderleri, faiz ve vekalet ücreti eklenmesiyle 57.345,48-TL olduğu, ayrıca icra vekalet ücreti ve takip masraf ve takip sonrası faizle birlikte ödeme tarihi itibariyle 71.879,50-TL'ye ulaştığı, hakem kararı vekalet ücreti ve icra vekalet ücreti üzerinden hesaplanan stopaj ve tevkifatlar davacı tarafça doğrudan maliye veznesine yatırılacağından icra dosyasına 65.110,68-TL tutarlı ödeme yapılarak dosya borcunun kapatıldığı,
davacının maliye veznesine kaynaktan kesinti yaparak borçlanmış olduğu stopaj ve tevkifatları davalıdan talep edebileceği değerlendirildiğinden 71.879,50-TL tutarlı alacak istemi yerinde görülmüştür.
Davalının ödeme tarihi 03/07/2024 olup takip tarihi 30/07/2024 tarihine kadar geçen sürede avans faiz oranı üzerinden 2.751,61-TL talep edilebileceği, takipte bu miktar üzerinden işlemiş faiz talebinde bulunulduğu gözetilerek işlemiş faiz miktarı yönünden yapılan itirazlar da yerinde görülmemiş ve davanın asıl alacak ve ferileri yönünden kabulüne karar verilmiştir.
7-Davalı tarafça cevap dilekçesi ve aşamalarda taraflar arasındaki borç ilişkisinin davalının dava ve takip öncesi ödenen 38.000,00-TL ödeme ile sona erdiği savunulmuş ise de ödemeye ilişkin davalı tarafça sunulan ibraname niteliğindeki belgenin 08/11/2023 tarihinde düzenlendiği, dava konusu değer kaybı zararına ilişkin ise Sigorta Tahkim başvurusunun 08/01/2024 tarihinde gerçekleştirildiği, dosya kapsamında yer alan ekspertiz raporlarına göre zarar gören ...plaka sayılı aracın onarım bedelinin KDV dahil 37.999,20-TL olarak belirlendiği dikkate alındığında taraflar arasındaki 08/11/2023 tarihli ibra belgesinin zarar gören aracın hasar onarım bedeli ödemesine ilişkin olduğu anlaşıldığından davalı vekilinin bu yöndeki savunma ve itirazları yerinde görülmemiştir.
8-Davacı tarafça inkar tazminatı talebinde bulunulmuş ise de, rücu koşullarının mevcut olup olmadığı ve sorumlu olunan miktarın belirlenmesinin yargılamayı gerektirecek nitelikte uyuşmazlıklar olduğu gözetilerek inkar tazminatı talebinin reddine karar verilmiştir.
Katip... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır
İzmir 2. Asliye Ticaret Mahkemesi, E. 2024/1113, K. 2025/677, 10 Temmuz 2025 tarihli karar · Kaynak: UYAP Emsal Karar Arama