İzmir 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2018/103 K.2018/1268

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili 23/01/2018 tarihli dava dilekçesinde özetle.

Davalı ile imzalanan 13.01.2014 tarihli sözleşme ile davalının işletmecisi olduğu... işletmesine, müvekkilinin pazarladığı ürünlerin verileceği, davalının ise sözleşmede yazılı ürün türlerinde rakip firma ürünü satmayacağını, bulundurmayacağını, tanıtımını yapmayacağını reklam niteliği taşıyan mamul ve malzeme bulundurmayacağını, sözleşmeye aykırılık halinde davalıya verilen 106.500,00.-TL. katkı bedeli ile cezai şartın talep edileceği konusunda anlaşmaya varıldığını, davalının işletmeyi devir ettiğini, işletmede rakip ürün sattığını, rakip ürünlere ait reklam niteliği taşıyan mamul ve malzemeler bulundurduğunun İstanbul Anadolu ...

Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ... D.İş sayılı dosyası ile tespit edildiğini, davalıya ödenen 106.500,00.-TL. katkı payının dava tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalının 28.06.2018 havale tarihli cevap dilekçesinde özetle; ... isimli işletmeyi 2013 yılında devir aldığını, tefecilerin haciz uygulaması üzerine kuyumcu dükkanı dahil olmak üzere tüm mal varlığını kaybettiğini, 2014 yılında da barı devretmek zorunda kaldığını, davacının devirden sonra yaklaşık 2,5 yıl aynı işletme ile alışverişe devam ettiğini, davacı firmanın bölge sorumlusu ve dağıtımcılarının da firmanın devredildiğini bildikleri halde tarafına herhangi bir tebliğ yapılmadığını beyanla davayı kabul etmediğini, böyle bir borcu olmadığını, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Taraflar arasında uyuşmazlık bulunan hususlar ;

Davacı ve davalı arasında imzalandığı belirtilen davaya konu 13/01/2014 tarihli sözleşme nedeniyle tarafların edimlerini yerine getirip getirmedikleri, davacının ödediği katkı bedelini davalıdan talep edip edemeyeceği, noktalarında toplandığı tespit edilmiştir.

DELİLLER

Taraflar arasında imzalanan satınalma sözleşmesi fotokopisi, faturaların fotokopileri, İstanbul Anadolu ...Sulh Hukuk Mahkemesi' nin ... D. İş sayılı dosyası, dosyamız arasındadır.

Dosyamız içerisindeki İstanbul Anadolu...Sulh Hukuk Mahkemesi' nin ... D. İş sayılı dosyasının incelenmesinde; davacı T...A.

Ş tarafından davalı ...' e ait işletmede 13/01/2014 tarihli ... yıl geçerliliği olan sözleşmeye göre sözleşme konusu işletmenin kimin adına kayıtlı olduğunun, davacı şirketin pazarladığı biraların satılıp satılmadığının, işletmede hangi marka bira satışı yapıldığının ve hangi markaya ait reklam malzemesi bulundurulduğunun tespiti istenmiş yaptırılan tespit sonucunda aldırılan bilirkişi raporunda; dava dışı ... isimli şahsın işletmeyi davalı...'den devraldığı, davalı tarafın delil tespiti isteyen davacı şirketin pazarladığı biraları satmadığı ancak malzemelerin bulundurulduğu, ancak rakip ürünlerin bulundurduğu ve satıldığı,

rakip ürünlerin reklam niteliği taşıyan mamul ve malzemelerin mevcut olduğu sözleşme hükümlerini ihlal ettiği bildirilmiştir.

Mahkememiz dosyası Hesap Bilirkişisine tevdii edilerek; davacının davaya konu söçzleşme nedeniyle davalıya ödemiş olduğu katkı payını talep edip edemeyeceği, tarafların sözleşmedeki edimlerini yerine getirip getirmediklerinin tespiti hususlarında rapor tanzimi istenmiş, bilirkişinin 30/10/2018 havale tarihli raporunda özetle; taraflar arasında davacının pazarladığı ürünlerin satışı için, 13.01.2014 tarihinde ... yıl süreli bayilik sözleşmesi yapıldığı, davacı tarafın 28.11.2017 tarihinde davalı işyerinde yaptırdığı delil tespitinde davalının işletmesini devrettiğinin tespit edildiği,

tek satıcılık sözleşmesinin yapımcı ile tek satıcı arasındaki hukuki ilişkileri düzenleyen, çerçeve niteliğinde ve sürekli bir sözleşme olduğu, bu sözleşme ile yapımcı ürünlerinin tamamının veya bir kısmının belirli bir bölgede satmak üzere tek satıcıya bedeli karşılığında göndermeyi, buna karşılık tek satıcı da sözleşme konusu malları kendi adına ve hesabına satarak bu malların sürümünü artırmak için faaliyette bulunmayı yüklendiği, tek satıcılık sözleşmesinde kural olarak edimlerin ve yükümlülüklerin bu sözleşmenin tarafları arasında yani yapımcı ile tek satıcı arasında karşılıklı olduğu,

üçüncü kişilere herhangi bir yükümlülük getirmediği, tek satıcıya o bölgedeki ... hakkını tanımanın ve bu olanağı sağlamanın yapımcıya düşen bir akdi yükümlülük olduğu,

Taraflar arasında yapılan sözleşmede karşılıksız yardım için davacı şirketin, işletmecinin pazarlamayı etkin şekilde yapması amacıyla bir kereye mahsus olmak üzere işletmeciye 106.500,00.-TL. ödeyeceği, İşletmeci, sözleşme şartlarından birisi olan işyerini devretmesi şartına aykırı davranması halinde şirketten aldığı nakti yardımının tamamını iade edeceği, sözleşmenin feshinde satıcının kusurlu olmaması kusurun bayii de olması halinde, bayiinin aldığı karşılıksız yardımın tamamının iade etmesi gerektiği,

Eldeki davada bayiinin, sözleşmede yer alan, "...A.Ş. nin yazılı muvafakati ve onayı olmadan sözleşme süresinde işyerini ve işletme ruhsatını başkalarına devir ve temlik edemez, kiralayamaz, işyerini başka bir adrese taşıyamaz, faaliyet alanını ve faaliyet türünü değiştiremez ve yeni ortak veya ortaklar alamaz." hükmüne aykırı davrandığını, sözleşmeye aykırı olarak, işletmeyi devir ettiği için kusurlu olduğu ve aldığı karşılıksız yardımın tamamını iade etmesi gerektiği, davacının davalıya karşılıksız verdiği 106.500,00.-TL. nin iadesini talep edebileceğini belirtmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Mahkememizce yapılan yargılama sonunda iddia, savunma, deliller ve tüm dosya kapsamına göre; Dava; sözleşme hükümlerinin ihlaline dayalı karşılıksız katkı tutarının tahsili talebinden ibaret alacak davasıdır.

Taraflar arasında 13.01.2014 tarihli satın alma sözleşmesi imzalandığı, sözkonusu sözleşmeye göre yeniden satıcı olarak davalının sözleşmede belirtilen adresteki işletmede davacı şirketin pazarladığı sözleşme konusu ürünleri satmayı ve bulundurmayı, rakip ürünleri satın almamayı, bulundurmamayı, tanıtımını üstlenmemeyi, reklam niteliği taşıyan mamul ve malzemeleri bulundurmamayı, işletmeyi başkalarına devretmemeyi, kapatmamayı taahhüt ettiği, İstanbul Anadolu...

Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ... d.iş sayılı dosyası ile yapılan delil tespitinde davalının işletmeyi başkasına devrettiği ve rakip ürünlerin satıldığı ve reklamının yapıldığının belirlendiği, davalının da mahkememizdeki beyanında işletmeyi devrettiğini ikrar ettiği, dolayısıyla davalının sözleşmeye aykırı davrandığı, sözleşme gereğince davacının davalıya 106.500,00 TL karşılıksız katkı bedeli verdiği, bu hususun dosyaya sunulan belge ve davalının ikrarıyla da sabit olduğu, sözleşmenin ...maddesinde yeniden satıcının veya devralanın sözleşme hükümlerine aykırı davranmaları halinde...

A.Ş. den alınan tüm yardımların iade edileceği düzenlendiğinden davacının davalıya ödediği katkı bedelini talep etmekte haklı olduğu kanaatine varılarak davanın kabulü yönünde aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · ¸ Hakim ...¸