İzmir 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/1006 K.2024/746

Mahkememizde görülmekte olan İflas (Doğrudan Borçlu Tarafından Talep Edilen İflas (İİK 178)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili mahkememize sunduğu dava dilekçesinde; davacı şirketin tarım alanında ticari faaliyet yürütmek üzere 02.04.2015 tarihinde kurulduğunu, sermayesinin 3.000.000,00-TL olduğunu, şirketin ana faaliyet konusunun pamuk ve çırçır işletmesi olduğunu, önceleri kiralanan fabrikada ticari faaliyetine başladığını, daha sonra Bergama ... bulunan ... parseldeki tarlayı satın alıp yatırım yaptığını, hali hazırda şirketin...

Bergama İzmir adresinde kurulu olduğunu, şirket yönetiminin bu şekli ile şirkete ciddi yatırımlar yaptığını, ancak fabrika yapım sürecinde çiftçilerden ucuz fiyattan borç pamuk alındığını, bu pamukların satılarak finansman elde edildiğini ve fabrika inşaatının tamamlandığını, fabrikanın yapım sürecinde pamuk fiyatının 3-3,25TL arasında değişmekteyken, 2020 yılı Mart-Ağustos döneminde fiyatların 3,80TL mertebesine geldiğini, pamuk fiyatlarının aşırı artması, TL 'nin değerinin dolar karşısında aşırı düşmesi,

Covit-19 salgın hastalığının ticari faaliyette daralma getirmiş olması karşısında şirketin pasif varlıklarının aktif varlıklarını geçtiğini, şirketin finansman ihtiyacını karşılayamadığını, bunun için ortaklık arayışına girdiğini ancak sonuçsuz kaldığını, çiftçilere olan borçlarını da ödeyemediğinden çalışamadığını, müvekkili şirketin borçlarını ödeyemez duruma geldiğini, mevcut hali ile borca batık olduğunu ileri sürerek, İİK 178 maddesi gereğince iflasına karar verilmesine,

bu arada şirket aleyhine başlatılacak icra takipleri ile başlatılmış icra takipleri hakkında İİK 159 maddesi uyarınca durdurulması yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesine, şirketin tüm taşınır ve taşınmazları üzerine ihtiyati tedbir konulmasına, iflas açılana kadar şirket mallarının korunmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Dava; İİK 178-179 maddelerine dayalı iflas talebine ilişkindir.

Davacı tarafından İİK 178 maddesinde tanımlanan mal beyanı sunulmuş mahkememizce değerlendirilmiştir.

İflas talebi İİK 180 maddesinin yollaması ile İİK'nun 166 maddesinin 2 fıkrasındaki usulle ilan olunmuştur.

Müdahale talep edenlerin müdahale talepleri değerlendirilmiş kabul edilmiştir.

İzmir Ticaret Sicil Müdürlüğünün cevabı yazısından, davacı ... San. Ve Tic. A.Ş.'nin İzmir Ticaret Sicilinin Merkez ... Sicilinde kayıtlı olduğu, adresinin (muamele merkezinin) ... İzmir olup, sermayesinin 3.000.000,00-TL olduğu, şirket temsilcisinin ve tek ortağının ... olduğu anlaşılmıştır.

Davacının ihtiyati tedbir talebinin kısmen kabulüne, İİK 181. Maddesi yollaması ile İİK 159. Maddesi uyarınca, davacı şirketin gayrimenkullerinin, araçlarının, üretimde kullanılan araçlarının devrinin önlenmesine karar verilmiştir.

Davacı şirket temsilcisi alınan beyanında; pamuk fiyatlarının ani yükselişi karşısında borçlarını ödeyemez ve borca batık duruma düştüklerini, iflasa karar verilmesini beyan etmiştir.

Davacı şirketin taşınmazlarına ilişkin tapu kayıt örnekleri getirtilmiş, davacı şirketin araçlarına ilişkin kayıt örnekleri Uyaptan çıkartılarak dosyaya eklenmiş, alacaklılara ilişkin sunulan bildirim ve deliller değerlendirilmiştir.

Davacı şirketin reel öz varlığının tespiti bakımından mal varlığı değerleri üzerinde bulundukları yer mahkemeleri aracılığı ile keşif ve bilirkişi incelemesi yapılmış, böylelikle mal varlıklarının rayiç değer tespiti yapılarak, reel bilanço ve öz varlık hesaplaması yapılmıştır.

Bilirkişiler Makine Mühendisi İbrahim Kurşun, YMM ..., sundukları 12.10.2021 tarihli raporda, davacı şirketin 30.09.2021 tarihli kaydı öz varlığının müspet 2.896.732,34-TL olduğunu, ancak reel değerlere göre aktif toplamının 25.459.464,46-TL olduğunu, borç toplamının 21.617.911,06-TL olduğunu, reel öz varlığının 3.841.553,40-TL olduğunu ve borca batık olmadığını ortaya koymuşlardır. Davacı vekili sunduğu bilirkişi raporuna karşı itiraz dilekçesinde, değeri tespit edilen bir kısım mal varlığının değerinin daha düşük olduğunu ve bir kısım leasingli mal varlığının bilançodan çıkartılmasını ileri sürerek ek bilirkişi raporu alınmasını talep etmiştir.

Davacı vekilinin itirazlarının değerlendirilmesi bakımından teknik bilirkişilerden değerleme konusunda ek rapor alınmış, akabinde borca batıklık yönünden ek rapor alınmıştır.

Bilirkişiler Makine Mühendisi..., YMM ..., sundukları 19.08.2022 tarihli ek raporlarında, davacı şirketin 30.06.2022 tarihli mali verilerine göre kaydi öz varlığının +2.794.212,44-TL olup, kaydi olarak borca batık olmadığı gibi, reel değerlere göre öz varlığının +2.937.977,42-TL olması nedeni ile borca batık olmadığını ortaya koymuşlardır. Davacı vekili sunduğu itiraz dilekçesinde bilançodan borca batıklığın anlaşılamadığını, kendilerinin sunduğu bilançoya göre borca batık durumda olduğunu, güncel hesaplama yapılması konusunda yeni bir bilirkişi heyetinden rapor alınmasını talep etmişlerdir.

Davacı tarafın itirazlarının değerlendirilmesi, en son bilançosu ile 2022 Eylül bilançosu dikkate alınarak ve şirketin bu arada icraen satılan gayrimenkul ve menkulleri de göz önünde bulundurularak, rayiç değerlere göre borca batık olup olmadığı konusunda ek rapor alınmasına karar verilmiştir.

Bilirkişiler Makine Mühendisi ..., YMM ..., sundukları 15.12.2022 tarihli ek raporlarında, davacının 30.09.2022 tarihli bilanço verilerine göre kaydi öz varlığının menfi -6.001.014,46-TL olması nedeni ile borca batık olduğu gibi reel değerlere göre aktif toplamının 26.351.212,37-TL, borç toplamının 28.886.637,46-TL olduğunu, borç toplamının aktif toplamından 2.535.425,09-TL fazlalığı nedeni ile borca batık olduğunu, 3.000.000,00-TL olan ödenmiş sermayesini koruyamadığını bildirmişlerdir.

Davacı vekili bu kez sunduğu itiraz dilekçesinde davacı şirkete ait fabrika binasının müştemilatı ile birlikte İcra Hukuk Mahkemesi tarafından yaptırtılan kıymet takdiri raporunda değerinin 99.343.019,34-TL olduğunun belirlendiğini, söz konusu taşınmazın satışı halinde bu tutarın alacaklıların alacaklarını karşılamaya yettiğini, bu durumda borçlarının ödenebilir olduğunu ileri sürerek, fiyat artışları nazara alındığında iflas durumunun ortadan kalkacağını bildirerek, yeniden keşif yapılarak, şirket mal varlığının değerinin tespitini talep etmiştir.

Mahkememizce yapılan değerlendirmede, zamana bağlı olarak şirket mal varlığının değerinin artması ihtimalinde şirket borçlarının da faiz nedeni ile artacağı, bugüne kadar şirket mal varlığı üzerinden yapılan keşif ve bilirkişi incelemesi ile alınan rapor ve ek raporları ile aktiflerin tespit edildiği, davanın açıldığı tarihten itibaren kıymet takdirine ilişkin rapor ve ek raporlara itiraz nedeni ile bu sürecin henüz sonuçlanmış iken, daha önce değerin yüksek tespit edildiği yönünde davacı vekilince bu kez taşınmazın değerinin daha yüksek olduğu nedeni ile itirazda bulunduğu,

bu durumun usul ekonomisine aykırı olarak yargılamayı uzattığı, kaldı ki iflas kararı verilmeden önce iflas davasının devamı sürecinde mal varlığı üzerine konulan tedbirlerin İİK 159 maddesi uyarınca icraen satışa engel olmadığı, dolayısı ile bir kısım alacaklarının şirket mal varlığından alacaklarını alır iken diğer alacaklılara aktiflerden para düşmeyeceği durumunun ortaya çıkacağı, bu nedenle davanın mümkün olan en kısa sürede sonuçlandırılması gerektiği kanaatine varılmakla, davacı vekilinin yeniden kıymet takdiri yapılması talebi reddedilmiş ve 15.12.2022 tarihli rapor hükme esas alınmıştır.

Mahkememizce 07.04.2023 tarihinde, toplanan tüm deliller karşısında, davacı İzmir Ticaret Sicil Müdürlüğünün Merkez ... sicilinde kayıtlı ... Ürünleri San. Ve Tic.

A.Ş.'nin borca batık olduğu ileri sürülerek iflasının istendiği, mahkememizce şirketin mal varlığının tespiti konusunda teknik ve uzman bilirkişilerden rapor alındığı ve en son olarak da Makine Mühendisi ... ve YMM ...'den alınan 15.12.2022 tarihli ek raporda, şirketin raporun düzenlenme tarihine göre şirketin en son bilançosu olan 30.09.2022 tarihli verilerine göre kaydi öz varlığının -6.001.014,46-TL olduğu, reel bilançosuna göre aktif toplamının 26.351.212,57-TL olup, borç toplamının 28.886.637,46-TL olduğu, dolayısı ile reel öz varlığının -2.535.425,09-TL olup, reel olarak borca batık olduğu,

3.000.000,00-TL ödenmiş sermayesini koruyamadığı, İİK 179 maddesindeki iflas şartlarının oluştuğu anlaşılmakla, iflasına ve iflasının açılmasına karar verilmiş, mahkememiz 07.04.2023 tarih ... esas ... karar sayılı kararının istinaf edilmesi üzerine İzmir BAM ....HD'nin 24.10.2023 tarih ... esas ... karar sayılı kararı ile ''....Mahkemece, bilirkişi heyetinden alınan 15.12.2022 tarihli ek raporda, davacının 30.09.2022 tarihli bilanço verilerine göre kaydi öz varlığının menfi -6.001.014,46-TL olması nedeni ile borca batık olduğu gibi reel değerlere göre aktif toplamının 26.351.212,37-TL, borç toplamının 28.886.637,46-TL olduğu,

borç toplamının aktif toplamından 2.535.425,09-TL fazlalığı nedeni ile borca batık olduğu, 3.000.000,00-TL olan ödenmiş sermayesini koruyamadığı bildirilmiştir.

Davacı tarafça, davacı şirkete ait fabrika binasının müştemilatı ile birlikte İcra Hukuk Mahkemesi tarafından yaptırtılan kıymet takdiri raporunda değerinin 99.343.019,34-TL olduğunun belirtilmesine göre, ekonomik koşulların hızla değişimi karşısında davacı iddialarının değerlendirilmesi gerektiği kanaatine varılmıştır.

Mahkemece karar tarihine en yakın tarih itibariyle iflas şartlarının oluşup oluşmadığı, davacı şirketin iştigal konusunda uzman sektör bilirkişisi, yine şirketin mal varlığının niteliğine göre, rayiç değeri belirleyebilecek uzman kişilerden oluşan heyetten, gerekirse keşif icrası ile yeniden rapor alınmak sureti ile, sonucuna göre, İİK 178.maddesi gereğince iflas şartlarının oluşup oluşmadığı belirlenerek karar vermek gerekirken anılan husus dikkate alınmadan karar verilmesi yerinde olmamıştır.

Sonuç olarak yapılan yargılamaya, toplanan delillere ve dosya içeriğine göre, mahkeme kararı ve dayandığı gerekçeler uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecek derecede önemli delillerin toplanmamış veya değerlendirilmemiş olması nedeniyle HMK'nın 353/1-a-6 maddesi gereğince yerel mahkeme kararının kaldırılarak, dosyanın mahkemesine iadesine karar vermek gerekmiştir.'' karar verilerek mahkememiz kararı kaldırılmış olmakla mahkememizce yeniden istenen hususlar araştırılarak işin esasına girilmiştir.

İzmir BAM .... H.D'nin kararı da dikkate alınarak davacı tarafından yargılama aşamasında yapılan ödeme belgeleri de göz önünde bulundurularak, davacı şirketin gayrimenkulleri, araç ve iş makineleri yönünden Kınık ve Bergama'da bulunan gayrimenkul ve menkuller de değerlendirilerek, davacı şirketin mal varlığının rapor tarihi itibarı ile güncel rayiç değeri belirlenerek, borca batık olup olmadığı hususunda ek rapor düzenlenmesine karar verilmiştir.

Bilirkişiler 31.07.2024 tarihli ek raporlarında, davacı şirketin 05.04.2023 tarihli kaydi özvarlığının - 6.024.543,73-TL olduğu, kaydi bilançoya göre borca batık olduğu, şirketin reel değerlere göre aktif toplamının 160.473.214,47-TL olduğu, borç toplamının ise 5.881.003,44-TL olduğu, aktif toplamının borç toplamından fazla olduğu, davacı şirketin borca batık olmadığı belirtilmiştir.

Davacı vekili 27.09.2024 tarihli duruşmada; asli müdahillerin taleplerinden vazgeçtikleri, icra dosyalarından da feragat edildiğini, bütün borçların ödendiğini, bilirkişi raporunda görünen bir miktar borcun mizanda göründüğünü, borca batıklık durumu olmadığının da tespit edildiğini, Mahkeme'nin daha önce vermiş olduğu iflas kararının kaldırılmasına ve ihtiyati tedbir kararlarının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davacı şirket her ne kadar İİK'nun 178. Maddesi uyarınca iflas talepli dava açmış ve mahkememizce iflasına karar verilmiş ise de, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi kararında da belirtildiği üzere ekonomik koşulların hızla değişimi karşısında davacı iddialarının değerlendirilmesi gerektiği, böylece yeniden alınan bilirkişi raporuna göre şirketin aktif toplamının 160.473.214,47-TL olduğu, borç toplamının ise 5.881.003,44-TL olduğu, aktif toplamının borç toplamından fazla olduğu ve dolayısı ile şirketin borca batık olmadığı anlaşılmıştır. Mahkememizce daha önce iflas kararı verilmiş, iflas kararı İzmir BAM tarafından kaldırılmış, ancak iflas kaldırılmamış, iflas işlemleri durmuştur.

Davacı vekilinin gerek dosyaya sunduğu dilekçeler, gerekse duruşmadaki beyanı dikkate alındığında, talep İİK 182.maddesi kapsamında değerlendirilmiştir.

Davacı şirketten alacaklı olduğunu ileri süren alacaklılar mahkememize sundukları dilekçeler ile davacı şirketten alacaklarının kalmadığına ilişkin beyanda bulunmuşlar, davacı vekilince dosyaya sunulan dekontlardan anlaşılacağı üzere davacı şirketin vergi borçları ödenmiş, dosyaya yansıyan belgelerden icra dosyalarındaki hacizlerin kaldırıldığı görülmüş, alacaklıların alacaklarını tahsil ettiklerine yönelik beyanları İİK 182/1 Maddesinde düzenlenen alacaklıların taleplerini geri aldıklarına dair beyanname niteliğinde olduğu,

dolayısı ile iflasın kaldırılması konusunda yasada aranan şartların sağlandığı anlaşılmakla, davanın kabulü ile daha önce iflasına karar verilen İzmir Ticaret Sicil Müdürlüğü'nün ... ticaret sicil numarasında kayıtlı ... Ürünleri San. Ve Tic. A. Ş.'nin iflasına dair mahkememiz ... esas ve ... karar sayılı 07.04.2023 tarihli iflas kararının kaldırılmasına karar vermek gerekmiştir.

Başkan ... ✍e-imzalı Üye ... ✍e-imzalı Üye ... ✍e-imzalı Katip ... ✍e-imzalı