İzmir 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/161 K.2024/616

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVACININ İSTEMİNİN ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

07.04.2023 tarihinde davalı ...'ın sevk ve idaresindeki ... plakalı araç kaza tespit tutanağında da yer aldığı şekli ile müvekkilİ şirkete ait ... plakalı araca çarptığını ve bu kaza nedeniyle davalı sürücü ...' ın %100 kusurlu bulunduğunu, davalının tam kusurlu olduğu Kaza Tespit Tutanağında sabit olduğunu, bahse konu kaza tespit tutanağında da davalı ...'ın park halinde olan müvekkili şirkete ait araca çarptığını bizzat kendisi tarafından da kabul ettiğini, yine meydana gelen kazada davalı sürücü ...'ın tam ve asli kusurlu olduğunun Sigorta Bilgi Gözetim Merkezi (SBM) kayıtlarında da mevcut olduğunu,

davalı ...'ın kullandığı ... plakalı aracın maliki diğer davalı... San.Tic.Ltd.Şti.

Olduğunu, meydana gelen kaza nedeni ile müvekkili şirketin aracında oluşan değer kaybı ile müvekkili şirketin aracını kullanamaması nedeni ile ortaya çıkan mahrum kalınan gün bedelinden kusurlu davalı sürücü ... ile birlikte araç malikinin de müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğunu, müvekkili şirketin aracında meydana gelen hasara ilişkin düzenlenen hasar faturası ve hasar ekspertiz raporunun sunulduğunu, anılan belgelerde kaza sonrası müvekkili şirketin aracında yapılan işlemler yer aldığını ve Mahkemece değer kaybı için aldırılacak bilirkişi raporu sonunda dava değerinin arttırılacağını,

müvekkili şirketin aracında meydana gelen değer kaybı bedelinin karşılanması maksadıyla davalı sigorta şirketine başvuru yapıldığını ve davalı sigorta şirketince 04.12.2023 tarihinde 15.000,00 TL ödeme yapıldığını, her ne kadar davalı sigorta şirketince bir kısım ödeme yapılmışsa da bu ödemenin yetersiz olduğunu, işbu nedenle gerek bakiye değer kaybı bedelinin ödenmesi gerekse mahrum kalınan gün bedelinin ödenmesi maksadıyla tüm davalılara karşı dava şartı arabuluculuk başvurusunda bulunulduğunu ancak ne yazık ki anlaşma sağlanamadığını,

davalı sigorta şirketinin de yine poliçe limitleri ile sınırlı olmak koşuluyla müvekkili şirketin aracında meydana gelen değer kaybından diğer davalılar ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğunu, belirterek belirsiz alacak davası olarak açtıkları işbu davada, açıklanan nedenlerle, gerçekleşen trafik kazası sonucu dava değerini arttırmaya yönelik hakları başta olmak üzere fazlaya ilişkin tüm hakları saklı kalmak kaydıyla;

araç değer kaybı bedeli olarak 100,00 TL, mahrum kalınan gün bedeli olarak 100,00 TL olmak üzere toplam 200,00 TL'nin kaza tarihi olan 07.04.2023 tarihinden itibaren ticari avans faizi ile birlikte davalılardan tahsiline, yargılama gideri ve dava vekalet ücretinin davalılara tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DAVALININ SAVUNMASININ ÖZETİ

Davalı Sigorta vekili cevap dilekçesinde özetle;... plakalı aracın müvekkili şirket nezdinde ... poliçe numaralı Trafik Sigorta Poliçesi ile 22/03/2023 - 22/03/2024 tarihleri arasında sigortalı olduğunu, poliçeden dolayı maddi zararlara ilişkin teminat limiti kaza tarihi itibari ile araç başına 120.000,00-TL olduğunu, müvekkili sigorta şirketine başvuru şartı sağlanmadığını, dava konusu talebin zamanaşımına uğradığını, huzurdaki davanın belirsiz alacak davası olarak açılmasında hukuki yarar bulunmadığını,

kabul anlamına gelmemekle birlikte müvekkili sigorta şirketinin poliçe kapsamındaki sorumluluğu müşterek ve müteselsil olmakla birlikte en fazla poliçe teminat limiti ile sınırlı olduğunu, müvekkili şirket tarafından dava konusu aracın onarımı için ekteki ekspertiz raporu doğrultusunda. 15.06.2023 tarihinde davacının kasko şirketi olan ...

Sigorta A.Ş'ye 4.150,20 TL ve 7/8/2023 tarihinde 659.19 TL maddi hasar bedeli ödendiğini, dava konusu kaza kapsamında zararın karşılanmış olması sebebiyle, davanın reddini, aksi halde, müvekkili şirket tarafından yapılan ödemenin toplam tazminattan ödeme tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte mahsup edilmesini talep ettiklerini, ödemelerin sigorta şirketlerine toplu yapıldığından söz konusu ödemelere ilişkin ...

Sigorta A.Ş'ye müzekkere yazılarak dekontun talep ettiklerini, müvekkili sigorta şirketi tarafından, davaya konu araç için piyasa rayicine göre hesaplanan reel değer kaybı tazminatı ödendiğini ve davacıya karşı bakiye tazminat ödeme borcu kalmadığını, müvekkili şirket tarafından araçta oluşan değer kaybı için 03.12.2023 tarihinde davacıya 15.000,00 TL REEL değer kaybı tazminatı ödendiğini ve başvuru konusu kaza kapsamında zararın karşılanmış olması sebebiyle davanın reddini talep etiklerini, kabul anlamına gelmemekle birlikte,

değer kaybı hesaplamasının maddi olaya uygun olarak yapılması gerektiğini araç kilometresi yüksek ise veya daha önce benzer hasarlara maruz kaldı ise değer kaybından söz edilemeyeceğini, itirazları baki kalmak kaydıyla değer kaybı bedelinin genel şartlara göre hesaplanması gerektiğini, Karayolları Trafik Kanunu’nun 99. maddesi ve yerleşmiş Yargıtay kararları gereğince, yeterli ve gerekli belgelerin eklenmesi sureti ile şirketlerine müracaat tarihinden öncesinde şirketlerinin temerrüdü söz konusu olmadığını, sigortacı yönünden sigorta bedelini ödeme yükümlülüğü belgelerin ibrazından itibaren 8 iş günü içinde,

böyle bir başvuru olmadığı takdirde dava tarihinde muaccel hale geldiğinden bu tarihlerden öncesi için faiz sorumluluklarının bulunmadığını belirterek; davacının haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davasının reddine, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davacı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Diğer davalılara usulüne uygun dava dilekçesi ve eklerinin tebliğ edilmesine rağmen cevaplarını ibraz etmemişlerdir.

DELİLLER

1- Davalı sigorta şirketi nezdindeki hasar dosyası

Davalı sigorta şirketi tarafından sigorta poliçesi ve hasar dosyası Mahkememize sunulmuş, ... numaralı ile açılan hasar dosyası kapsamında davacı tarafa ödeme yapılmadığı anlaşılmıştır.

2- Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi kayıtları

Davacıya ait olup, dava konusu tarihli trafik kazası sebebiyle hasarlandığı ve değer kaybı meydana geldiği belirtilen ... plakalı aracın dava konusu trafik kazasından önceye ilişkin hasar kaydının bulunup bulunmadığı hususunda Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezine müzekkere yazılmış, celp edilen kayıtlardan aracın dava konusu trafik kazasına ilişkin 1 adet hasar kaydının bulunduğu anlaşılmıştır.

3-Araç Tescil kayıtları

Davacının, dava konusu kaza sebebiyle oluştuğunu iddia ettiği ... plakalı araca ve davalı sigorta şirketine ZMMS ile sigortalı...plaka sayılı araca ilişkin trafik tescil kayıtları sistem üzerinden çıkarılmıştır.

DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

Dava, trafik kazası nedeniyle davacıya ait araçta oluştuğu iddia edilen hasar bedelinin ve değer kaybının tahsili istemine ilişkindir.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1456 ncı maddesinde sınırlı ayni hak ile takyit edilmiş bir mal üzerindeki, malike ait menfaat sigortalandığı takdirde, kanunda aksi öngörülmemişse, sınırlı ayni hak sahibinin hakkının sigorta tazminatı üzerinde de devam edeceği, ayni hak sahiplerinin izni bulunmadıkça, sigortacının sigorta tazminatını sigortalıya ödeyemeyeceği hüküm altına alınmıştır.

Yine 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 879 uncu maddesinde muaccel olan sigorta tazminatının, malike ancak bütün rehinli alacaklıların rızasıyla ödenebileceği düzenlenmiştir. Söz konusu rıza beyanının açık olmasının yanı sıra kayıtsız ve şartsız olması da gerekmektedir. Bu nedenle dain-mürtehin hakkı sahibinin muvafakatinin herhangi bir şarta bağlı olmaması gerekir. Diğer bir anlatımla şarta bağlı muvafakat geçerli değildir.

Somut olayda, ...

A.Ş.'nin ... plaka sayılı araç üzerinde rehin hakkının bulunduğu anlaşıldığından Mahkememizce adı geçen bankaya müzekkere yazılarak davacıya ait ... plakalı araç üzerinde dain mürtehin kaydının bulunup bulunmadığı, bankanın söz konusu araç üzerinde dain mürtehin hakkı var ise davacının halen bankaya borcunun olup olmadığı ve varsa miktarının ne kadar olduğu, davacının bankaya bakiye borcu varsa davacı tarafından Mahkememizdeki işbu davanın açılmasına ve tazminatın davacıya verilmesine muvafakatin olup olmadığı hususunda beyanda bulunulması istenilmiştir.

Bankanın 17/07/2024 tarihli yazı cevabında, araç üzerindeki rehin hakkının devam ettiği, dain mürtehin banka nezdindeki borç ve risk tutarının cevap yazısı tarihinde 252.248,00-TL olduğu, bu kapsamda dava açılmasına muvafakatleri olmak ile birlikte ilgili tazminat bedelinin davacıya ödenmesine muvafakatlerinin bulunmadığı beyan edilmiştir.

Banka cevabi yazısından anlaşıldığı üzere, rehin alacaklısının tazminatın sigortalıya ödenmesine muvafakat ettiğine dair kayıtsız ve şartsız bir ibareye ver verilmemiştir.

Dain mürtehinin koşulsuz açık muvafakatinin bulunmasının eldeki davanın görülebilmesi yönünden ön şart olduğu, dain mürtehin hakkına sahip banka tarafından yazılan yazıda şartlı muvafakat verildiği anlaşılmakla, şarta bağlı muvafakatin geçerli kabul edilemeyeceğinden, açık ve kayıtsız şartsız rıza koşulu gerçekleşmediğinden davacının aktif dava ehliyeti olmadığı gözetilerek aktif husumet yokluğundan davanın reddine karar verilmesi gerekmiştir.

Katip ... e-imzalı Hakim ... e-imzalı