İzmir 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/472 K.2025/496

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVACININ İSTEMİNİN ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. 31.07.2023 tarihinde, davalı ...'un sevk ve idaresinde olan diğer davalı sigorta şirketi tarafından ...poliçe numarasıyla sigortalanan... plakalı aracın geri geri gelmek suretiyle,... Mah. ...k.

No:...Bornova/İzmir adresinin önünde müvekkil şirkete ait... plakalı park halindeki araca çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kazada ... plakalı araç sürücüsünün tam kusurlu olduğunu, müvekkili şirket adına kayıtlı aracın sol arka kapısı ve sol ön kapısının hasar gördüğünü, kazadan kaynaklı müvekkilinin aracında değer kaybı meydana geldiğini, değer kaybı ve mahrumiyet bedeline ilişkin hiçbir ödeme yapılmadığını, herhangi bir kazaya karışmamış olan orijinal aracın onarım ve yenilemesi için 15.100,00 TL + KDV'lik ödeme yapıldığını, müvekkili şirketin kazaya karışan aracı ticari amaçla kullanmakta olduğunu,

aracın onarım ve yenileme için 9 gün serviste kaldığını, müvekkil şirketin yaşanan olay sebebiyle hem gelir kaybına hem de aracından mahrum kaldığını, somut olayda yaklaşık ispatın evleviyetle gerçekleştirilmiş olup müvekkilin hakkını elde etmesinin engellenmemesi adına davalının dava değerine yetecek kadar taşınır, taşınmaz malları ile bankada bulunan mevduat hesapları üzerinde ihtiyati haciz uygulanmasına,

davanın kabulü ile müvekkil şirket adına araçta oluşan değer kaybı kaynaklı HMK madde 107 uyarınca sonradan arttırılmak üzere şimdilik 5.000 TL'nin kaza tarihinden itibaren işleyecek faiziyle birlikte davalılardan tahsiline (davalı sigorta şirketi yönünden poliçe limitine kadar olan kısmının), aracın tamir süresince kullanılamaması nedeni ile araç mahrumiyetinden kaynaklanan karşılığının HMK madde 107 uyarınca sonradan arttırılmak üzere şimdilik 1.000-TL'nin kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalı ...'tan tahsiline,

yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Dava değerinin belirlenmesi; Davacı vekili 02.05.2025 havale tarihli dilekçesi ile dava dilekçesinde 5.000,00-TL olarak talep edilen değer kaybı talebini 14.500,00TL'ye, 1.000,00-TL olarak talep edilen ikame araç talebini 3.043,05 TL'ye artırdıklarını beyanla, talebe dair harcı ikmal etmiştir.

DAVALININ SAVUNMASININ ÖZETİ

Davalı... Sigorta A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle.

Davacının... plaka sayılı aracında meydana gelen hasar zararı zorunlu mali mesuliyet poliçesi kapsamında davacıya 02/02/2024 tarihinde 18.120,00 TL ödendiğini, davacının başvuru şartını yerine getirmediğini, bu nedenle davanın başvuru şartı yokluğu nedeniyle reddine karar verilmesi gerektiği, davacının talep ettiği alacak kalemlerinin belirsiz alacak olarak kabulü mümkün olmadığını, davacının belirsiz alacak davası açmakta menfaati bulunmadığından davanın reddi gerektiğini, dava konusu araçta meydana gelen "değer kaybının" belirlenebilmesinde aracın modeli ve yaşı, Kullanım şekli,

aracın yetkili bir serviste ve orijinal parçalarla onarılıp onarılmadığı, oluşan hasarın aracın orijinalliğini etkileyip etkilemediği, aracın daha önce değer kaybına uğrayacak bir kazaya karışıp karışmadığı, gerçekleşen kaza sonucunda araç sahibinin bir kayba uğrayıp uğramadığı,

ayrıca araç satılmadığı sürece bir değer kaybının olmayacağını, yine araçta bir değer kaybı oluşsa bile aracın modeli eskidikçe değer kaybının azalacağının da doktrinde dikkate alınması gerektiğini, ikame araç bedeli ve kazanç kaybına ilişkin tazminat taleplerinin poliçelerin teminatları kapsamında olmayıp davacının bu yöndeki taleplerine ilişkin müvekkil şirketin herhangi bir sorumluluğu bulunmadığını, davacının kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi talebinin haksız olduğunu, müvekkil şirket yönünden davanın dava şartı yokluğu nedeniyle reddine,

mahkeme aksi kanaatte ise değer kaybı ve kazanç kaybı bedeli alacak kalemlerinin belirsiz alacak olarak kabulü mümkün olmadığından hasar ve değer kaybı ekspertiz raporu da alınarak davanın ikame edilmesi karşısında huzurdaki davanın kısmi dava olarak kabulüne; tarafların kusur durumlarının tespiti için ATK dan rapor alınmasına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.

Dava dilekçesi ve ekleri ile tensip zaptının usulüne davetiye ile davalı ...' a tebliğine rağmen davalı dilekçeler aşamasında davaya cevap vermemiş, duruşmalara iştirak etmemiştir.

DOSYANIN SAFAHATI

Mahkememiz 26.07.2024 tarihli ara kararı ile davacı vekilinin, davalı ...' un dava değerine yetecek kadar taşınır, taşınmaz malları ile bankada bulunan mevduat hesapları üzerine ihtiyati haciz konulması talebinin yargılamayı gerektirdiği ve yaklaşık ispat şartı oluşmadığından reddine dair karar verilmiştir.

DELİLLER

1-Trafik kazası tespit tutanağı, kazaya ilişkin fotoğraflar, ehliyet ve ruhsat suretleri

2-Davalı sigorta şirketi nezdindeki hasar dosyası

Davalı sigorta şirketi tarafından sigorta poliçesi ile hasar dosyası Mahkememize sunulmuş, ... nolu poliçe kapsamında açılan... hasar dosyası kapsamında davacıya 02/02/2024 tarihinde 18.120,00-TL hasar ödemesi yapıldığı bildirilmiş, ödemeye ilişkin dekont ibraz edilmiştir.

3-Hasar onarım faturası

4-Trafik Tescil kayıtları

Davacının, dava konusu kaza sebebiyle hasarlanarak değer kaybına uğradığını belirttiği... plakalı aracına ve davalı ...'un maliki ve sürücüsü, diğer davalı sigorta şirketi tarafından sigortalı olan ... plakalı araca ilişkin trafik tescil kayıtları sistem üzerinden çıkartılarak dosyamız arasına alınmıştır.

5- Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi kayıtları

Davacıya ait olup, dava konusu 31.07.2023 tarihli trafik kazası sebebiyle hasarlanarak değer kaybına uğradığı belirtilen ... plakalı aracın dava konusu trafik kazasından önceye ilişkin hasar kaydının bulunup bulunmadığı hususunda Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezine müzekkere yazılmış, celp edilen kayıtlardan aracın dava konusu trafik kazasından önce 1 adet hasar kaydının bulunduğu anlaşılmıştır.

6-Ekspertiz raporu

Davalı sigorta şirketi tarafından ZMMS poliçesine istinaden açılan ... nolu hasar dosyası kapsamında aldırılan 31.01.2024 tarihli ekspertiz raporunda,... plaka sayılı araçta yedek parça ve işçilik olmak üzere KDV hariç 15.497,19-TL hasar meydana geldiği tespitlerinin yapıldığı anlaşılmıştır.

7-Bilirkişi raporları

Mahkememizce, Adli Trafik bilirkişisi ve araç değer kaybı hususunda uzman Otomotiv Uzmanı bilirkişiden aldırılan 17.03.2025 havale tarihli raporda özetle;

Davalı sürücü ... idaresindeki... plakalı kamyonet ile sürücülerin geri manevraları sırasında trafik düzen ve güvenliği açısından uymak zorunda oldukları hususlara gerekli önem ve özeni göstermeyerek aksine davranışla, kontrolsüz geri manevra yaparak,

arkasında yolun sağında yola paralel vaziyette nizami park halinde bulunan davacı firma adına kayıtlı... plakalı kamyonetin sol yan kısmına, aracının sağ arka köşe kısmıyla dikkatsiz, tedbirsiz ve kontrolsüz davranış faktörleriyle çarparak sebebiyet verdiği kazada, 2918 sayılı KTK'nın sürücü asli kusurlarından 84/J (Manevraları düzenleyen genel şartlara uymama) ile 84/L (Park için ayrılmış yerlerde veya taşıt yolu dışında kurallara uygun olarak park edilmiş araçlara çarpma) hükümlerini ihlal ettiği, davacı adına kayıtlı... plakalı aracın,

olay mahalli yolun sağında yola paralel vaziyette nizami park halinde olması nedeniyle kazanın oluşumuna katkı sağlayacak etkenliği olmadığı kanaatine varıldığı,

Dosyada mevcut olay yeri ve hasarlı resimler ve hasar evraklarının incelenmesinde;... plakalı aracın sol yan kısmından aldığı darbe sonucunda hasar oluştuğunun tespit edildiği, aracın üzerinde tespit edilen hasarın, olay yerinde çekilen resimlerin ve trafik kazası tespit tutanağının incelenmesinden bahse konu olan kaza sorasında meydana gelebilecek nitelikte olduğu,

Davaya konu olan... plakalı aracın kasko değer listesindeki artış oranları dikkate alınarak yapılan incelemelerde 31.07.2023 hasar tarihindeki piyasa değerinin 476.000,00 TL olduğunu tespit edildiği, araçta davaya konu kaza nedeniyle değişim, onarım ve boya yapılan parçaların sol ön kapı ve sol arka kapı olduğu,

Yargıtay'ın yerleşik içtihatları gereği aracın kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeri ile kaza meydana geldikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre yapılan hesaplama sonucu, davaya konu... plakalı aracın marka, model ve tipi, kilometresi, piyasada tercih edilebilirliği ve yıpranma durumu, kullanım özelliği ve şekli, segmenti ve rengi, SBM'ye yansıyan hasar rakamı, kaporta boya işlemlerinin hangi parçalara uygulandığı ve tamiratın yapılış şekli, değişen parçalar için çıkma, muadil veya orijinal parça kullanılıp kullanılmadığı,

daha önceden aynı bölgeden hasarı olup olmadığı hususları dikkate alınarak kaza tarihinden önceki değeri 476.000,00 TL olan aracın hasar onarımı yapıldıktan sonraki değerinin 461.500,00 TL olduğu, aracın kaza tarihinden önceki 2. el satış değeri ile aracın tamir edildikten sonraki ikinci el satış değeri arasındaki farka göre ortalama değer kaybı bedelinin 14.500,00 TL olduğunun tespit edildiği,

... plakalı aracın onarım süresinin parça teminin uzun sürmesi ve aracın tamirini yapan şirket veya kişinin iş yoğunluğu dikkate alınmadan 5 iş günü olduğu, kaza tarihinde muadil bir aracın ortalama günlük kiralama bedelinin 608,61-TL olduğu, buna göre dava konusu araç için mahrumiyet (ikame) bedelinin 3.043,05 TL olduğu rapor edilmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava açılmadan önce başvuru şartının yerine getirilmediği iddiası yönünden:

KTK'nın 97.maddesi "Zarar görenin, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerekir. Sigorta kuruluşunun başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde başvuruyu yazılı olarak cevaplamaması veya verilen cevabın talebi karşılamadığına ilişkin uyuşmazlık olması hâlinde, zarar gören dava açabilir veya 5684 sayılı Kanun çerçevesinde tahkime başvurabilir." şeklindedir.

Davacının bu kapsamda dava açılmadan önce davalı sigorta şirketine başvurduğu, madde metninde başvuru sırasında hangi belgelerin sunulacağına ilişkin bir hükmün bulunmadığı sabit olduğundan davalı sigorta şirketi vekilinin gerekli belgelerle başvurulmadığı gerekçesiyle davanın usulden reddine karar verilmesi gerektiğine ilişkin itirazlarına itibar edilememiştir. (Emsal olarak. Yargıtay 4. HD'nin 25/10/2021 tarih 2021/4498 E. 2021/7405 K. Sayılı kararı )

Davanın Esası Yönünden:

Dava, trafik kazası nedeniyle davacıya ait araçta oluştuğu iddia edilen değer kaybının ve ikame araç bedelinin tazmini istemine ilişkindir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık, 31/07/2023 tarihinde meydana gelen trafik kazasında tarafların kusur durumlarının ne şekilde olduğu, kaza sebebiyle davacının aracında değer kaybı meydana gelip gelmediği, davacının araç mahrumiyetinin oluşup oluşmadığı, oluştu ise miktarı ile davacının değer kaybının ve araç yoksunluk bedelinin tazmini talebinin ve avans faiz işletilmesi talebinin yerinde olup olmadığı noktalarında toplanmaktadır.

Dava konusu trafik kazasının; 31.07.2023 günü saat 13:30 sıralarında, davalı sürücü ... sevk ve idaresindeki... plaka sayılı aracı ile İzmir- Bornova ilçesi Çamdibi Semti Meriç mahallesi 571/123 sokak no:4 önünde geri manevra yaptığı esnada aracının sağ arka köşe kısmıyla, arkasında yolun sağına yola paralel vaziyette nizami park edilmiş olan davacı şirket adına kayıtlı... plakalı kamyonetin sol yan kısmına çarpması neticesinde meydana geldiği;

Açıklanan oluş şekliyle gerçekleşen kazada... plaka sayılı araç sürücüsü davalı ...'un sevk ve idaresindeki araç ile seyri esnasında 2918 sayılı KTK'nın sürücü asli kusurlarından 84/j maddesinde düzenlenen "Manevraları düzenleyen genel şartlara uymama" kuralı ile 84/l maddesinde düzenlenen "Park için ayrılmış yerlerde veya taşıt yolu dışında kurallara uygun olarak park edilmiş araçlara çarpma" hükümlerini ihlal ettiği anlaşıldığından, meydana gelen olayda asli ve tam kusurlu olduğu, davacı adına kayıtlı... plakalı aracın olay mahalli yolun sağında yola paralel vaziyette nizami park halinde olması nedeniyle kazanın oluşumuna katkı sağlayacak etken davranışının bulunmadığı aldırılan bilirkişi heyeti raporu doğrultusunda Mahkememizce değerlendirilmiştir.

Kazanın oluşumuna asli ve tam kusuruyla sebebiyet veren... plakalı araç, davalı sigorta şirketi nezdinde kaza tarihini de kapsar şekilde ZMSS poliçesi ile sigortalıdır. Davalı ... kaza tarihinde aracın işleteni ve sürücüsüdür.

Yukarıdaki izah şeklinde meydana geldiği anlaşılan trafik kazasında, davacıya ait... plakalı aracın hasar gördüğü,... plakalı araç sürücüsü davalı ...'un kazanın oluşumunda asli ve tam kusurlu olduğu, davacıya ait araç sürücüsünün kusurunun bulunmadığı,

denetime ve hüküm kurmaya elverişli bilirkişi heyetinin 17.03.2025 tarihli raporunda hesap edilen değer kaybının Yargıtay içtihatları doğrultusunda aracın kaza tarihinden önceki 2. el satış değeri ile aracın tamir edildikten sonraki ikinci el satış değeri arasındaki farka göre hesaplandığı ve Mahkememizce hükme esas alınan bilirkişi raporu uyarınca hasar ile kaza tarihi itibariyle davacıya ait... plakalı aracın sol ön kapı ve sol arka kapı kısımlarından darbe alarak hasarlandığı,

aracın marka, model ve tipi, kilometresi, piyasada tercih edilebilirliği ve yıpranma durumu, kullanım özelliği ve şekli, segmenti ve rengi, SBM'ye yansıyan hasar durumu, kaporta boya işlemlerinin hangi parçalara uygulandığı ve tamiratın yapılış şekli, değişen parçalar için çıkma, muadil veya orijinal parça kullanılıp kullanılmadığı, daha önceden aynı bölgeden hasarı olup olmadığı hususları dikkate alınarak yapılan hesaplamada kaza tarihinden önceki değeri 476.000,00-TL olan aracın hasar onarımı yapıldıktan sonraki değerinin 461.500,00-TL olduğu;

buna göre 31.07.2023 tarihli kazadan dolayı araçta 14.500,00-TL değer kaybı meydana geldiği belirlenmiştir.

Bu surette belirlenen 14.500,00-TL değer kaybı tazminatının davalı sigorta şirketi yönünden -sigortalı aracın ticari araç vasfında olduğu gözetilerek- dava tarihinden işleyecek avans faizi ile diğer davalı davalı ... yönünden kaza tarihi olan 31/07/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

Davacının ikame araç bedelinin tazmini talebi yönünden, mahkememizce alınan bilirkişi heyet raporunda tespit edildiği üzere; davacının işleteni olduğu davaya konu... plaka sayılı aracın makul hasar onarım süresinin 5 iş günü olduğu, hasar onarım işlemleri nedeniyle kullanılamayan aracın günlük araç bedelinin, aracın emsalleri göz önüne alındığında günlük 608,61-TL olduğu, buna göre davacının talep edebileceği ikame araç bedelinin 3.043,05-TL olacağı kabul edilerek meydana gelen trafik kazası sonucunda oluşan bu zarardan araç maliki ve sürücüsü olarak davalı ...'un sorumlu olacağı kabul edilmiştir.

Katip... · E imza¸ Hakim ... · eimza¸