İzmir 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2019/447 K.2023/99

Mahkememizde görülen Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. 11/10/2015 tarihinde sürücü ..., sevk ve idaresindeki ... plakalı aracı ile ... Caddesi üzerinde Çiğli istikametine doğru seyir halindeyken ışıklardan karşıya geçmekte olan yaya ...'e çarparak ölümüne neden olduğunu, kaza sonrası tutulan Trafik Kazası Tespit Tutanağı'nda müteveffa ...'in asli kusurlu olduğunu, kazaya karışan ... plakalı aracın sürücüsü...'ın tali kusurlu olarak belirlendiğini, Karşıyaka... Asliye Ceza Mahkemesi'nde ...

Esas numarası ile görülen davada mahkemeye sunulan Adli Tıp Kurumu Trafik Dairesi'nin 10/05/2016 tarihli raporuna göre müteveffa asli kusurlu, davalı sürücü...'ın tali kusurlu olarak tespit edildiğini, ... plakalı aracın kaza tarihi itibariyle geçerli ... Poliçe Numaralı Trafik Sigortasının davalı ... A.Ş.

Tarafından yapıldığını, maddi tazminat istediklerini, ödeme yapılmadığını, meydana gelen kazada ...'in hayatını kaybetmesiyle 15/03/1983 doğumlu eşi ..., 24/10/2001 doğumlu kızı ... ve 30/04/2003 doğumlu oğlu ...'in eş ve babalarının maddi desteğinden yoksun kaldıklarını, açıkladığı nedenlerle;

davacı eş için 10.000,00-TL, çocuklardan her biri için ise 5.000,00-TL destekten yoksun kalma tazminatının ödenmesini, ... için 30.000,00-TL, çocuklardan her biri için 15.000,00-TL manevi tazminatının davalı sürücü... ve araç sahibi ...'tan müşterek ve müteselsilen alınarak ödenmesini, ... plakalı aracın davalı ruhsat sahibi adına kayıtlı olması halinde Trafik kaydı üzerine Tedbir Şerhi konulmasını, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı yan üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.

CEVAP

Davalı... ve ... vekili, cevap dilekçesinde özetle. Müvekkili...'ın 11/10/2015 tarihinde yönetiminde olan ... plaka sayılı araç ile ... Caddesinden, Çiğli istikametine doğru seyir halindeyken yayalar için kırmızı, sürücüler için yeşil ışık yandığı anda müteveffa ...'in yola fırlaması neticesinde ölümlü trafik kazası meydana geldiğini, kazada müvekkilinin kusuru olmadığını, Karşıyaka ... Asliye Ceza Mahkemesi'nin ...

Esas, ...Karar sayılı dosyası kapsamında dinlenen tanık beyanları ve yapılan incelemelerde...'ın kusurlu olmadığını, İstanbul Adli Tıp Kurumu İhtisas Dairesi'nin 10/05/2016 tarihli ikinci raporunda müteveffa ...'in asli kusurlu,...'ın alt düzeyde tali kusurlu bulunduğunu, açıkladığı nedenlerle; davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı yana bırakılmasını talep etmiştir.

CEVAP

Davalı ... A.Ş. vekili, cevap dilekçesinde özetle.

Davanın yetkisiz mahkemede açılmış olduğunu, müvekkilinin yerleşim yeri itibariyle İstanbul Anadolu Mahkemeleri'nin yetkili olduğunu, yasa ve sözleşme hükümlerinde ön görülen sürelerin geçmiş olması nedeniyle zaman aşımına uğradığını, sigorta şirketinin sigortalısının kusuru oranında tazminat ödemesi yapmakla yükümlü olduğu göz önüne alınarak davacı tarafından müvekkilinin sigortalı araç sürücüsünün kusuru bulunduğunun ispat edilmesi gerektiğini, zarar hesabı için seçilecek bilirkişinin aktüerler siciline kayıtlı kişilerden olması gerektiğini,

müterafik kusur ve hatır taşıması hususlarının araştırılarak tazminat tutarından indirim yapılmasını, davacıların dava konusu kaza nedeniyle elde ettiği gelir ve tazminatların mahsubunun gerektiğini açıkladığı nedenlerle; usule ilişkin itirazlarının kabulünü, davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretlerinin karşı tarafa tahmilini talep etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Ceza dosyası: Karşıyaka ... Asliye Ceza Mahkemesi' nin ... E. ... K. 20.01.2017 tarihli kararından ...' in vefat ettiği kaza nedeniyle,...' aleyhine Taksirle adam öldürme suçundan açılan kamu davasında mahkumiyet kararı verildiği, kararın 10.03.2017 tarihinde kesinleştiği görülmüştür.

Sigorta poliçesi ve teminat limiti: Dosyaya sunulu sigorta poliçesinin davalı sigorta şirketi tarafından kazaya karışan ... plakalı araç için düzenlenen, ... sayılı, 26.11.2014/2015 vadeli ZMMS poliçesi olduğu tespit edilmiştir. Kaza tarihinde Hazine Müsteşarlığı tarafından belirlenen ölüm/sakatlanma teminat limiti kişi başına 290.000,00 TL olup davalı sigorta kuruluşunun sorumluluğu bu limit içinde tespit edilmiştir.

Poliçe kapsamında yapılan ödemeler: Dava tarihinde sonra, Mayıs 2020 tarihinde davacılar ile davalı ... A.Ş. arasındaki sulh gereğince, davacı ... için 80.035,74-TL, davacı ... için 7.787,78-TL ve davacı ... için 6.625,42-TL DYK tazminatı ödendiği, bu dosya ile tefrik olunan İzmir ...Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasına davacı vekilince sunulan 27.05.2020 tarihli feragat dilekçesi ve aynı dosyaya davalı ... A.Ş. vekili tarafından sunulan beyan dilekçesi içeriğinden tespit edilmiş, yapılan ödemeler neticesinde davacıların ... A.Ş. aleyhine açtıkları davadan feragat ettikleri ve İzmir ...Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasında, feragat nedeni ile davanın reddine karar verildiği görülmüştür

Hak Sahipliği: Dosyaya ibraz edilen nüfus kayıtlarının incelenmesinde, davacı ...' in ölen desteğin eşi, ...' in ölen desteğin kızı, ...'in ölen desteğin oğlu olduğu görülmüştür.

Gelir durumu: Ölenin sağlığında garson olarak yevmiyeli çalıştığı aylık ortalama kazancının 3.000,00-TL olduğu davacı tarafça beyan edilmiştir. Dosyaya alınan SGK/HDC belgesinde ölenin çalışmalarının son olarak 2007 yılında kuruma bildirildiği, bu süreler için kazanç bildiriminin asgari ücret seviyesinde olduğu, ölene 2009 yılında maluliyet aylığı bağlandığı, ancak daha sonra aylığın durdurulduğu, ölenin tescil kaydının pasif olarak işaretlendiği görülmüştür. Dosyada, ölenin asgari ücret üzerinde kazanç elde ettiğine dair davacı tarafın soyut beyanı dışında yazılı belge ve başkaca delil olmadığından hesaplamada asgari ücret esas alınmıştır.

Ödeme karşılaştırma hesabında pasif dönem için AGİ hariç net asgari ücret kullanılmış olup, 2020 yılı için aylık net tutarı, 2.103,97-TL, yıllık net tutarı, 25.247,64-TL’dir.

SGK ödemeleri: Kurum yazı cevabında rücuya tabi ödeme yapılmadığı bildirildiğinden indirilecek tutar bulunmamaktadır.

ATK Raporu: Ankara ATK Trafik İhtisas Dairesi tarafından düzenlenen 14/10/2020 tarihli raporda özetle. Sürücü..., yönetimindeki "..." plaka sayılı otomobil ile gündüz vakti, yerleşim yeri içinde, azami hız limitinin "70 km/s" olduğu, 10,5 m genişliğinde, bölünmüş yolda, ...

Caddesi'ni takiben Çiğli yönüne seyri sırasında No:... sayılı yer önüne geldiğinde; her ne kadar seyir yönüne yeşil ışık yanıyor olsa da dikkatli olması ve hızını mevcut şartlara göre azaltması gerekirken, içerisinde, olay anını gösteren kamera görüntülerinin yer aldığı CD'nin de incelenmesinden, bu hususa yeterince özen göstermediği anlaşılmış olup, seyir yönüne göre sol tarafından, aniden taşıt yoluna giren yaya ...'e çarpmayı önleyebilmek adına fren tedbirine de başvurmaması nedeniyle çarpmayı önleyemediği olaydaki; dikkatsizliği ve tedbirsizliği ile %15 (yüzde on beş) oranında kusurlu olduğu,

Yaya ..., olay yeri ışık kontrollü yaya geçidinden karşıdan karşıya geçmek istediğinde, dikkatli olması ve geçişini, geçeceği yol üzerinde seyretmekte olan araçlara kırmızı ışık yanmakta iken yapması gerekirken, bu hususa riayet etmeyip, araçlara yeşil ışık yanmaktayken, aniden taşıt yoluna girmesi sonucu, sağından, Çiğli yönüne seyretmekte olan sürücü... yönetimindeki "..." plaka sayılı otomobilin çarpmasına maruz kaldığı olaydaki;dikkatsizliği,tedbirsizliği ve kurallara aykırı davranışıyla %85 (yüzde seksen beş) oranında kusurlu olduğu görüşü ile raporlarını düzenlemişlerdir.

ATK Raporu: Ankara ATK Trafik İhtisas Dairesi tarafından düzenlenen 24/02/2021 tarihli raporda özetle; Sürücü..., sevk ve idaresindeki otomobil ile yerleşim yeri içinde seyri sırasında ışıklı yaya geçidi ve kavşak bulunan yere, mahal şartlarında hızını ayarlamadan yaklaşıp zamanında etkin frenle önlem almadığı olaydaki oluş oluş şartlarında alt düzeyde tali kusurlu olduğu kusur oranının %15(yüzde onbeş) olduğu,

Yaya ..., karşıdan karşıya geçiş yapmak istediğinde her ne kadar yaya geçidini kullanıyor ise de ışık sistemini kontrolü altında bulundurmayıp trafiği kontrol etmemiş olup yeşil ışıkta seyirle ilk geçiş hakkına haiz olarak yaklaşan vasıtanın seyir yoluna ışık ihlaliyle girerek sebebiyet verdiği olayın oluşumunda dikkatsizliği, tedbirsizliği ve kurallara riayetsizliği ile Asli kusurlu olduğu kusur oranının %85 (yüzde seksenbeş) olduğu görüşü ile raporlarını düzenlemişlerdir.

Bilirkişi Raporu: Bilirkişi ... tarafından 22/11/2022 tarihinde düzenlenen raporda özetle. Davacı ...'in tazminat alacağı yönünden davalı ... A.Ş.'nin ödeme tarihi olan 2020 yılı verileri ile yapılan hesaplamada, destek zararının 59.784,15-TL olarak hesaplandığı, ... A.Ş. Tarafından yapılan 80.035,74-TL ödeme ile destek zararının tümünün karşılandığı ve davacının bakiye tazminat alacağı kalmadığının tespit edildiği, davacı ...'in tazminat alacağı yönünden davalı ...

A.Ş.'nin ödeme tarihi olan 2020 yılı verileri ile yapılan hesaplamada; destek zararının 2.598,62-TL olarak hesaplandığı, ... A.Ş. tarafından yapılan 6.625,42-TL ödeme ile destek zararının tümünün karşılandığı ve davacının bakiye tazminat alacağı kalmadığının tespit edildiği, Davacı ...'in tazminat alacağı yönünden davalı ... A.Ş.'nin ödeme tarihi olan 2020 yılı verileri ile yapılan hesaplamada; destek zararının 7.159,10-TL olarak hesaplandığı, ...

A.Ş. tarafından yapılan 7.787,78-TL ödeme ile destek zararının tümünün karşılandığı ve davacının bakiye tazminat alacağı kalmadığının tespit edildiği görüşü ile raporunu düzenlemiştir.

Dava, Trafik kazasından kaynaklanan ölüm sebebiyle destekten yoksun kalma tazminatı ve manevi tazmianat istemine ilişkindir. Tüm dosya kapsamı ve hükme esas alınan bilirkişi raporuna göre; 11.10.2015 günü saat 18:30 sıralarında sürücü..., sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı otomobil ile ... istikametinden Çiğli istikametine seyirle olay yerine geldiğinde, ışıklı yaya geçidi bulunan yerde, karşıya geçmek için orta refüjden yola giren yaya ...'e, aracın sol ön kesimi ile çarpması neticesi dava konusu olay meydana geldiği, 24.02.2021tarihli ATK Raporındaki gerekçelere Sürücü...’ın %15 oranında kusurlu olduğu, Yaya ...’in %85 oranında kusurlu olduğu anlaşılmıştır.

Ölen desteğin dosyaya sunulan belgelere göre asgari ücretli sayılarak, kaza tarihi itibariyle, ölüm – sakatlık halleri için Hazine Müsteşarlığı tarafından Trafik Sigortaları için belirlenen kişi başı poliçe teminat limiti 290.000,00-TL olduğu, davacı ...’e davalı ... A.Ş.’nin ödeme tarihi olan 2020 yılı verileri ile yapılan hesaplama ile destek zararının 59.784,15-TL olduğu, ...

A.Ş. tarafından yapılan 80.035,74 TL ödeme ile destek zararının tümünün karşılandığından davacının bakiye tazminat alacağı kalmadığı, davacı ...’in davalı ... A.Ş.’nin ödeme tarihi olan 2020 yılı verileri ile yapılan hesaplama ile destek zararının 2.598,62 TL olduğu, ... A.Ş. tarafından yapılan 6.625,42 TL ödeme ile destek zararının tümünün karşılandığı ve davacının bakiye tazminat alacağı kalmadığı, davacı ...’e davalı ...

A.Ş.’nin ödeme tarihi olan 2020 yılı verileri ile yapılan hesaplama ile destek zararının 7.159,10 TL olduğu, ... A.Ş. tarafından yapılan 7.787,78 TL ödeme ile destek zararının tümünün karşılandığı ve davacının bakiye tazminat alacağı kalmadığı bu nedenle davacıların maddi tazminat alacağı bulunmadığından maddi tazminat davalarının ayrı ayrı reddine karar verilmiş,

TBK. nun 56/2 maddesindeki "Ağır bedensel zarar veya ölüm hâlinde, zarar görenin veya ölenin yakınlarına da manevi tazminat olarak uygun bir miktar paranın ödenmesine karar verilebilir. " şeklindeki yasal düzenleme gereğince davacıların manevi tazminat talep etme hakkı mevcuttur. Manevi tazminat, 22.06.1966 tarih ve 7/7.sayılı İçtihatları Birleştirme Kararı'nda da etraflıca açıklandığı üzere, ne bir ceza ne de gerçek anlamda bir tazminattır.

Manevi tazminat, zarara uğrayanda, manevi huzuru gerçekleştirecek ve tazminata benzer bir fonksiyonu da olan özgün bir nitelik taşır. Zarara uğrayanın manevi ızdırabını bir nebze dindiren, ruhsal tahribatını onaran bir araçtır.Takdir edilecek manevi tazminet miktarı bir yandan manevi acıları gidermeli, kamuoyu ve sosyal vicdanda kabul görmeli, diğer yandan ise zarar gören açısından zenginleşme aracı olmamalıdır.

Kusur oranı, her ne kadar matematiksel anlamda bir indirim yapılmasını gerektirmezse de manevi tazminatın miktarını tayinde önem arz eder.

Bu kapsamda somut olay değerlendirildiğinde, davacıların desteğinin ölümü ile sonuçlanan kazanın meydana geliş şekli, davaya konu trafik kazasında dava dışı sigortalı sürücünün kusur oranı, desteğin bu kaza neticesi ölmüş olması, olay tarihindeki paranın alım gücü, tarafların ekonomik ve sosyal durumları, davacıların, yaralanması nedeniyle çektiği elem ve ızdırap nazara alınarak, davacıların ve araç maliki ve sürücüsü hakkındaki manevi tazminat talebinin kısmen kabul, kısmen reddine karar vermek gerekmiş aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... ¸e-imzalıdır Hakim ... ¸e-imzalıdır