KÜNYE
T.C. İzmir 4. Asliye Ticaret Mahkemesi
- Karar tarihi
- 5 Kasım 2025
- Esas no
- 2023/462
- Karar no
- 2025/975
- Dava
- Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan
- Dava tarihi
- 02/06/2023
Karar Metni
2.205 kelime·11 dk okuma·5 bölüm
Yukarıda tarafları yazılı davanın mahkememizde yapılan yargılaması sonunda dava dosyası ve ekleri incelendi;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı... , 09/07/2022 tarihinde hakimiyetinde bulunan ...model ve ... tescil plakalı araç ile 29 Ekim Mahallesi 2205 Sokak üzerinde hareket halindeyken, ...'ndan Buca istikametine doğru dönemece hızlı bir şekilde giren...'ın sevk ve idaresi altındaki ... tescil plakalı araç şiddetli bir şekilde kendisine çarptığını, davalı araç sürücüsünün bu aşamada karşı şeride taşkınlık yaparak aracının sağ ön bölümü ile davacının içinde bulunduğu araca çarptığını, bu çarpmanın etkisiyle savrulan davacının aracı aynı yönden gelen...'nın yönetimindeki ... tescil plakalı araca çarparak durabildiğini,
zorunlu mali sorumluluk sigortacısı yönünden manevi tazminat hariç tutulmak üzere davacının uğradığı çeşitli tür ve boyuttaki bu zararlar yönünden davalıların müştereken ve müteselsilen, zararı giderme yükümlülüğünün koşullarını oluşturduğunu, fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak üzere; haksız fiil sonucu bedensel zararlar başlığı altında tedavi giderleri, kazanç kaybı ile çalışma gücünün yitirilmesinden kaynaklı maddi zarar tutarına karşılık şimdilik 1.000,00-TL (belirsiz alacak) Maddi Tazminatın, haksız fiilin gerçekleştirildiği tarihten itibaren yasal faizi ile birlikte davalılardan alınarak davacıya ödenmesine,
yine haksız fiil sonucunda çeşitli boyutlarda acı ve eleme maruz kalınmasıyla şahısvarlığında meydana gelen eksilemeye karşılık 70.000,00 TL Manevi Tazminatın, haksız fiilin gerçekleştirildiği tarihten itibaren yasal faizi ile birlikte davalılar ... ile...'dan alınarak davacı şirkete ödenmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP
Davalı...Ş vekili cevap dilekçesinde özetle.
Haksız ve mesnetsiz davanın reddine, Dava şartı arabuluculuk başvurusu yerine getirilmediğinden davanın usulden reddine, Dava konusu kaza iş kazası olduğundan müvekkil sigorta şirketinin sorumluluğu doğmamaktadır,bu nedenle davanın reddine, Ret taleplerimizin kabul görmemesi halinde dosyada kusur oranlarının tespiti için dosyanın ATK'ya tevdiine, Davacının dava tarihinde geçerli yönetmelik hükümlerine uygun maluliyet oranının tespitine, Hesaplama yapılacaksa ... - %1,8 Teknik Faize göre hesaplama yapılmasına, Davacının SGK'dan geçici iş göremezlik ödeneği ve PSD geliri alıp almadığının müzekkere marifetiyle tespit edilmesine,
Müterafik kusur araştırması yapılmasına, ceza dosyası kapsamında uzlaşma bulunup bulunmadığına yönelik gerekli tespitlerin yapılmasına, Sorumluluğun azami poliçe teminatı ile sorumlu tutulmasına, temerrüte düşmemiş ve dava açılmasına sebebiyet vermemiş bulunan müvekkil şirket aleyhine vekalet ücreti, yargılama giderleri ve faize karar verilmemesine, Kabul anlamına gelmemek üzere aleyhe hüküm kurulması halinde ise poliçe limiti ve sigortalının kusur oranı dikkate alınarak hüküm kurulması gerekliliğine, reddedilen kısım için ise yargılama ücreti ve ücreti vekaletin davacı yana tahmiline karar verilmesini talep etmişlerdir.
KANITLAR
Türkiye Noterler Birliği Başkanlığı kayıtları celp edilmiştir.
Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi'nden tramer kayıtları celp edilmiştir.
... Hastanesi,... tüm tedavi evrakları celp edilmiştir.
İzmir Sosyal Güvenlik Kurumundan davacıya geçici iş göremezlik kapsamında ödeme yapıldığı bilgisi dosyaya intikal etmiştir.
...'nden davacının maaş bordrosu dosyaya celp edilmiştir.
Ege Üniversitesi Sağlık Kurulu Raporu dosyaya kazandırılmıştır.
... Kurumundan maluliyet raporu aldırılmıştır.
Bilirkişi Adli Trafik Uzmanı ... 01.12.2023 tarihli raporu aldırılmıştır.
Bilirkişiler Aktüerya-Tıp -Nitelikli Hesaplamalar Uzmanı Dr. ... ve Aktüerya-Nitelikli Hesaplamalar Uzmanı Av. ... 09.06.2025 tarihli rapor aldırılmıştır.
GEREKÇE
Dava; trafik kazasından kaynaklanan maddi tazminatın karşı araç ZMMS sigortacısından,manevi tazminatın karşı araç işleten ve sürücüsünden tahsili davasıdır.
Dava tarihinde yürürlükte olan, ...sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “işletenlerin, bu kanunun 85/1.maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”, aynı yasanın 85/1.maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi,
aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiş, 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın amacı A.1 maddesinde “Karayolları Trafik Kanunu uyarınca motorlu araç işletenlerine yüklenen hukuki sorumluluk için düzenlenen Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasına yönelik ilgililerinin hak ve yükümlülüklerine ilişkin usul ve esasların düzenlenmesidir.” şeklinde belirlenmiştir.
Sigortanın kapsamı ise genel şartlar A.3. maddesinde “sigortacı, poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, üçüncü şahısların ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, ... sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde Genel Şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri, kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür.
Sigortanın kapsamı üçüncü şahısların, sigortalının Karayolları Trafik Kanunu çerçevesindeki sorumluluk riski kapsamında, sigortalıdan talep edebilecekleri tazminat talepleri ile sınırlıdır.” şeklinde düzenlenmiştir.
Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları 14 Mayıs 2015 gün ... sayılı Resmi Gazete'de yayınlanarak 01 Haziran 2015 tarihinde yürürlüğe girmiştir.
Olay tarihinde yürürlükte bulunan ... sayılı KTK.nın ...maddesinde “Zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatlar bu Kanun ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabidir.
Söz konusu tazminatlar ve manevi tazminata ilişkin olarak bu Kanun ve genel şartlarda düzenlenmeyen hususlar hakkında 11/1/2011 tarihli ve ... sayılı Türk Borçlar Kanununun haksız fiillere ilişkin hükümleri uygulanır.” şeklindeki düzenleme ve zorunlu mali sorumluluk sigortası teminatı kapsamı dışında bulunan hallerin düzenlendiği 92/i maddesindeki “Bu Kanun çerçevesinde hazırlanan zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartları ve ekleri ile tanımlanan teminat içeriği dışında kalan talepler.” şeklindeki düzenleme Anayasa Mahkemesinin 17.7.2020 tarihinde ...
E-...K. sayılı kararı ile Karayolları Trafik Kanunu’nun ... maddesinin birinci cümlesinde yer alan “...ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda…” ibaresi ile ikinci cümlesindeki “…ve genel şartlarda…” ibaresinin ve ... maddesinin (i) bendinin Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar verilmiştir.
Anayasa Mahkemesinin iptal kararı ile zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatların zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarına göre belirleneceğine dair düzenleme iptal edilmiştir. T.C.
Anayasası’nın 153/6. maddesinde, “Anayasa Mahkemesi kararları Resmî Gazetede hemen yayımlanır ve yasama, yürütme ve yargı organlarını, idare makamlarını, gerçek ve tüzel kişileri bağlar.” düzenlemesi mevcut olup, bu düzenlemenin doğal sonucu olarak Anayasa Mahkemesi’nce bir kanun veya kanun hükmünde kararnamenin tümünün ya da bunların belirli hükümlerinin Anayasa’ya aykırı bulunarak iptal edildiğinin bilindiği halde görülmekte olan davaların Anayasa’ya aykırılığı saptanan kurallara göre görüşülüp çözümlenmesi, Anayasa’nın üstünlüğü prensibine ve hukuk devleti ilkesine aykırı düşeceği için uygun görülmeyeceği kabul edilmektedir.
Anayasa Mahkemesi’nin somut norm denetimi neticesinde verdiği iptal kararlarının Resmî Gazete’de yayımlanması ile sonuç doğuracağı ve eldeki tüm uyuşmazlıklara uygulanması gerektiği uyulması zorunlu yargısal içtihatlar ile kabul edilmiştir.
Yargıtay içtihatları ile kabul edilen “usuli kazanılmış hak” olgusunun, birçok hukuk kuralında olduğu gibi yine Yargıtay içtihatları ile geliştirilmiş istisnalarının bulunduğu, yeni bir İçtihadı Birleştirme Kararı (09.05.1960 tarihli ve ...sayılı YİBK) ya da geçmişe etkili bir yeni kanun çıkması, benzer şekilde uygulanması gereken bir kanun hükmünün, hüküm kesinleşmeden önce Anayasa Mahkemesince iptaline karar verilmesi hallerinde, usulü kazanılmış hakka göre değil, İBK'na veya geçmişe etkili yeni kanuna ya da Anayasa Mahkemesinin iptal kararından sonra oluşan yeni duruma göre karar verilebileceği (HGK’nın 21.01.2004 tarihli ve ...E., 19 K..
03.02.2010 tarihli ve ... E., ... K), dolayısıyla bilirkişi raporları alındıktan ve bu raporlar nedeniyle taraflar lehine oluşan usulü kazanılmış hakka göre değil sonra Anayasa Mahkemesi'nin iptal kararından sonra oluşan yeni duruma göre karar verilmesi gerektiği, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi ...
Hukuk Dairesi'nin ...esas, ... karar sayılı, ... esas, ... karar sayılı emsal kararlarında da belirtildiği üzere Anayasa Mahkemesi'nin yukarıda anılan iptal kararı sonrasında oluşan yeni duruma göre KTK'nun ...
Maddesi hükmü dikkate alındığında, zarar gören hak sahiplerinin zarar veren...kişilerden ve sigorta şirketinden talep edebilecekleri tazminatın kapsamının belirlenmesinde kullanılacak yöntem ve ölçütler konusunda kısıtlama bulunmadığından, üçüncü kişi olan davacıların uğradığı sürekli iş göremezlik zararının tespitinde ... sy Türk Borçlar Kanunu hükümleri dikkate alınarak, Yargıtay tarafından uzun yıllardır benimsenen progresif rant (%10 artırım ve iskonto) yöntemi ve Yargıtay ... ’nin ...esas, ...Karar sayılı 21/01/2021 tarihli ,... esas, ... karar sayılı 14/01/2021 tarihli emsal kararlarında “...
Bölümü, ... Danışmanlık, ... ve ...’nin çalışmalarıyla “...” adı verilen “Ulusal ...Tablosu” hazırlanmış olup, ...'nca da ilk peşin sermaye değerlerinin hesabında anılan tabloların uygulanmasına geçilmiştir. Gerçek zarar hesabı özü itibariyle varsayımlara dayalı bir hesap olup, gerçeğe en yakın verilerin kullanılması esastır.
Bu durumda diğer kurumlar ile Yargıtay Daireleri arasında tazminat hesabında birliğin sağlanması açısından ve yine bu tablonun ülkemize özgü ve güncel verileri içermesi de göz önüne alındığında, Dairemizce de tazminat hesaplarında bakiye ömrün belirlenmesinde ... tablosunun esas alınmasının güncellenen ülke gerçeklerine daha uygun olacağı” yönündeki gerekçesi dikkate alınarak ...” adı verilen “Ulusal ...Tablosu” esas alınarak yapılan hesaplama esas alınmıştır.
Maluliyet raporuna ilişkin incelemede. Davacının tazminat hesabı için, uğradığı maluliyetin varlığı ve oranının mevzuata uygun bir şekilde belirlenmesi gerekir. Yargıtay....nin ... E. ...
K. Sayılı içtihadında “.. veya Üniversite Hastanelerinin Adli Tıp Anabilim Dalı bölümleri gibi kuruluşlarının çalışma gücü kaybı olduğu iddia edilen kişide bulunan şikâyetler dikkate alınarak oluşturulacak uzman doktor heyetinden kaza tarihi 11.10.2008tarihinden önce ise ..., 11.10.2008 tarihi ile 01.09.2013 tarihleri arasında Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği, 01.09.2013-01.06.2015 tarihleri arası Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği, 01.06.2015-20.02.2019 tarihleri arası Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurul Raporları Hakkında Yönetmelik,
20.02.2019 tarihinden sonra Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümleri dikkate alınarak yapılması gerekmektedir...” denilmiştir.
Kaza tarihindeki yönetmelik hükümleri dikkate alınarak düzenlenen rapora itiraz olması nedeniyle İstanbul Adli Tıp Kurumundan maluliyet raporu aldırılmış olup raporlar arasında çelişki bulunmadığı dikkate alınarak rapora itirazlar kabul edilmemiştir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacı...'a 09/07/2022 tarihinde hakimiyetinde bulunan ... marka,...model ve ... tescil plakalı araç ile...'ın sevk ve idaresi altındaki ... tescil plakalı araç ile çarptığını, Mahkememizce aldırılan bilirkişi raporunda davacının kusursuz olduğu, İstanbul Adli Tıp Kurumu'ndan aldırılan maluliyet raporuna göre davacının % 2 oranda sürekli iş göremezlik oranı olduğunun tespit edildiği, davacı zararının Yargıtay'ın yerleşen uygulamaları ile benimsenen progresif rant (%10 artırım ve iskonto, TRH 2010 tablosu esasına dayalı) yöntemi ile yapılan bilirkişi raporundaki hesaplamalara göre hesaplandığı,
dosya içerisinde bulunan SGK yazılarından, davacı tarafa dava konusu kaza nedeniyle geçici iş göremezlik ödeneği ödendiği, bu nedenle hesaplanan tazminattan ödenen miktarın mahsup edildiği, Davalı tarafça davacının zararının ceza dosyasında giderildiği beyan edildiğinden bu konuda inceleme yapıldığı, ceza dosyasında davacıya ödeme yapılmadığının tespit edildiği, davalı tarafa ödeme yaptığına ilişkin dekontları dosyaya sunmak üzere süre verildiği ancak davalı tarafça dosyaya herhangi bir belge ibraz edilmediğinden davalının bu yöndeki savunmalarına itibar edilmediği, maddi tazminatın poliçe limiti kapsamında kaldığı,
davacı tarafça maddi tazminat isteminin davalı... şirketine karşı yöneltildiği, Davalı... şirketinin KTK.nın 85 ve ...
Maddeleri uyarınca meydana gelen zarardan sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında sorumlu olduğu, kazanın poliçe süresi içerisinde gerçekleştiği ve zarar miktarının poliçe limiti dahilinde kaldığı, geçici iş göremezlik tazminatından davalı... şirketinin sağlık giderleri teminatı kapsamında sorumluğunun devam ettiği, bilirkişi hesap raporunun Yargıtay yerleşik uygulamalarına uygun olarak düzenlendiği ve hüküm kurmaya yeterli olduğu anlaşıldığından maddi tazminat davasının kabulüne karar verilmiştir.
Manevi tazminata ilişkin yapılan değerlendirme; Davacı tarafça manevi tazminat istemi işleten ve araç sürücüsüne karşı yöneltilmiştir.
TBK. nun 56/2 maddesindeki "Ağır bedensel zarar veya ölüm hâlinde, zarar görenin veya ölenin yakınlarına da manevi tazminat olarak uygun bir miktar paranın ödenmesine karar verilebilir. " şeklindeki yasal düzenleme gereğince davacının manevi tazminat talep etme hakkı mevcuttur. Manevi tazminat, 22.06.1966 tarih ve...sayılı İçtihatları Birleştirme Kararı'nda da etraflıca açıklandığı üzere, ne bir ceza ne de gerçek anlamda bir tazminattır.
Manevi tazminat, zarara uğrayanda, manevi huzuru gerçekleştirecek ve tazminata benzer bir fonksiyonu da olan özgün bir nitelik taşır. Zarara uğrayanın manevi ızdırabını bir nebze dindiren, ruhsal tahribatını onaran bir araçtır.Takdir edilecek manevi tazminat miktarı bir yandan manevi acıları gidermeli, kamuoyu ve sosyal vicdanda kabul görmeli, diğer yandan ise zarar gören açısından zenginleşme aracı olmamalıdır.
Kusur oranı, her ne kadar matematiksel anlamda bir indirim yapılmasını gerektirmezse de manevi tazminatın miktarını tayinde önem arz eder.
Bu kapsamda somut olay değerlendirildiğinde, davacının yaralanmasına neden olan kazanın meydana geliş şekli, davaya konu trafik kazasında davacının kusurunun bulunmaması, davacının sürekli maluliyetinin olması, olay tarihindeki paranın alım gücü, tarafların ekonomik ve sosyal durumları, davacının, yaralanması nedeniyle çektiği elem ve ızdırap nazara alınarak, davacının manevi tazminat talebinin tam kabulüne karar vermek gerekmiş aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
05/11/2025 Katip ... ¸E-imza Hakim ... ¸imza
İzmir 4. Asliye Ticaret Mahkemesi, E. 2023/462, K. 2025/975, 5 Kasım 2025 tarihli karar · Kaynak: UYAP Emsal Karar Arama