İzmir 7. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/784 K.2021/1061

Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili bankanın Genel Müdürlüğünce basımı gerçekleştirilen ve İzmir/... Şubesine gönderilen 10 adet çek yaprağını içerir bir adet çek defterinin tüm aramalara rağmen bulunamadığını ve kaybolduğunu, çek defterinin zayi olduğunu belirterek ... Anonim Şirketinin ... Şubesi müşterisi keşideci ... adına düzenlenmiş ...,...., ..., ..., ..., ..., ..., ...ve ...seri numaralı çeklerin bulunduğu 10 yapraklı 1 adet çek defterinin zayi olduğuna ilişkin zayi belgesi verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

1-... Anonim Şirketinin ... Şubesi tarafından düzenlenen, keşideci ... adına düzenlenmiş ...,...., ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ...seri numaralı çeklerin bulunduğu 10 yapraklı 1 adet çek defterinin kaybolduğuna ilişkin tutulan 16/11/2021 tarihli tutanak sureti, 2-Sair deliller.

DAVA KONUSU

Açılan dava, davacı ... Anonim Şirketinin ... Şubesi müşterisi keşideci ... adına düzenlenmiş ...,...., ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ...seri numaralı çeklerin bulunduğu 10 yapraklı 1 adet çek defterinin zayi olması sebebiyle zayi belgesi verilmesi taleplerine ilişkindir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 82/7. maddesinde; ''Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde ziyaa uğrarsa tacir ziyaı öğrendiği tarihten itibaren 15 gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinde kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir." düzenlemesi bulunmaktadır.

Talebin, davacı banka müşterisine ait boş çek defterinin zayi olduğunun tespiti ile çek defteri açısından zayi belgesi verilmesi olduğu, dava konusu çek defterinin 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 82/7. maddesi düzenlemesi çerçevesinde zayi belgesi verilebilecek defter ve belgelerden olmadığı, kaldı ki bahsi geçen maddede zayi belgesi verilebilmesi için talebe konu defter veya belgenin yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle zayi olmuş olması gerektiği, bu kapsamda talep açısından 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 82/7. maddesinde düzenlenen koşulların gerçekleşmediği kanaatine varılmıştır.

İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesinin 2021/723 Esas 2021/836 Karar sayılı ilamında aynen; ''...Davacı banka tarafından, müşterisi adına düzenlenen çek defterini kaybetmesi nedeniyle, çek defteri için zayi belgesi verilmesi istenmekte ise de, boş çek yapraklarının bulunduğu çek defterleri, TTK'nın 82. maddesinde tanımlanan, ticari defterlerden olmadığı gibi, boş çek yapraklarının kambiyo senedi vasfında kıymetli evrak niteliği de bulunmamaktadır. Bu durumda, mahkemenin gerekçesi hatalı ise de, TTK'nın 82/7. maddesinin şartları, somut olayda oluşmadığından, ilk derece mahkemesince, davanın reddine karar verilmesi doğru olup, davacı vekilinin istinaf itirazları yerinde değildir...'' ibarelerine yer verilmiştir.

Tüm dosya kapsamı, tarafların iddiaları, ... Anonim Şirketinin ... Şubesi tarafından düzenlenen, keşideci ... adına düzenlenmiş ...,...., ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ...seri numaralı çeklerin bulunduğu 10 yapraklı 1 adet çek defterinin kaybolduğuna ilişkin tutulan 16/11/2021 tarihli tutanak sureti ve sair deliller birlikte değerlendirildiğinde, açılan davanın davacı ... Anonim Şirketinin ...

Şubesi müşterisi keşideci ... adına düzenlenmiş ...,...., ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ...seri numaralı çeklerin bulunduğu 10 yapraklı 1 adet çek defterinin zayi olması sebebiyle zayi belgesi verilmesi taleplerine ilişkin olduğu, dava konusu çek defterinin 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 82/7. maddesi düzenlemesi çerçevesinde zayi belgesi verilebilecek defter ve belgelerden olmadığı,

kaldı ki bahsi geçen maddede zayi belgesi verilebilmesi için talebe konu defter veya belgenin yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle zayi olmuş olması gerektiği, bu kapsamda talep açısından 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 82/7. maddesinde düzenlenen koşulların gerçekleşmediği anlaşılmakla, açılan davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.