İzmir 7. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/629 K.2023/730

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının dosya üzerinden yapılan incelemesi sonunda,

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Davacı,... Bank A.Ş. Pınarbaşı/İZMİR şubesine ait, 30.04.2009 tarih, ... seri no.lu 14.500,00 TL bedelli çeki, ... Bank A.Ş. Pınarbaşı/İZMİR şubesine ait, 20.05.2009 tarih, ... seri no.lu 10.000,00 TL bedelli çeki, ... Bankası A.Ş. Gaziemir/İZMİR şubesine ait, 15.04.2009 tarih, ... seri no.lu 6.400,00 TL bedelli çeki ve ... Bankası A.Ş.

Gaziemir/İZMİR şubesine ait, 28.09.2009 tarih, ... seri no.lu 10.000,00 TL bedelli çeki keşideciden yapacak olduğu alışverişe karşılık aldığını, davacı almış olduğu ve hamili olduğu davaya konu işbu 4 adet çekleri kaybetmiş olup tüm çabalarına rağmen bulamadığını belirterek ... Bank A.Ş. Pınarbaşı/İZMİR şubesine ait, 30.04.2009 tarih, ... seri no.lu 14.500,00 TL bedelli çeki, ... Bank A.Ş.

Pınarbaşı/İZMİR şubesine ait, 20.05.2009 tarih, ... seri no.lu 10.000,00 TL bedelli çeki, ... Bankası A.Ş. Gaziemir/İZMİR şubesine ait, 15.04.2009 tarih, ... seri no.lu 6.400,00 TL bedelli çeki ve ... Bankası A.Ş. Gaziemir/İZMİR şubesine ait, 28.09.2009 tarih, ... seri no.lu 10.000,00 TL bedelli çeklerin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Talep zayi nedeniyle davaya konu çeklerin iptali istemine ilişkindir.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 651. maddesi "Kıymetli evrak zayi olduğu taktirde mahkeme tarafından karar verilebilir. Kıymetli evrakın zayi olduğu veya ziyanı ortaya çıktığı anda senet üzerinde hak sahibi olan kişi senedin iptaline karar verilmesini isteyebilir." hükmünü içermektedir.

Türk Ticaret Kanunu'nun poliçenin iptaline dair 757 ilâ 763. maddeleriyle 764. maddesinin birinci fıkrası hükümlerinin çekin iptalinde de uygulanması zorunludur.

''6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun iptali düzenleyen "Önleyici önlemler" başlıklı 757. maddesinde;

(1) İradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebilir

(2) Mahkeme, ödemeyi meneden kararında muhataba, vadenin gelmesi üzerine poliçe bedelini tevdi etmeye izin verir ve tevdi yerini gösterir." hükmü düzenlenmiştir.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun "İade davası" başlıklı 763. maddesinde ise;

'' (1) Elden çıkan poliçe mahkemeye sunulursa, mahkeme, iade davası açması için dilekçe sahibine uygun bir süre verir. Dilekçe sahibi bu süre içinde dava açmazsa, mahkeme, poliçeyi, sunmuş olana geri verir ve muhatap hakkındaki ödeme yasağını kaldırır." düzenlemesine yer verilmiştir.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun "İptal kararı" başlıklı 764. maddesi uyarınca;

''Elden çıkan poliçe, verilen süre içinde mahkemeye sunulmazsa, iptaline karar verilir.

Poliçenin iptaline karar verilmiş olmasına rağmen, dilekçe sahibi kabul edene karşı poliçeden doğan istem hakkını ileri sürebilir.''

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 651/2 maddesi uyarınca, kıymetli evrakın zayi olduğu veya ziyanın ortaya çıktığı anda senet üzerinde hak sahibi olan kişi senedin iptalini karar verilmesini isteyebilir.'' denilmiştir.

Mahkememizce ilgili bankalara yazılan müzekkereler neticesinde ... A.Ş Pınarbaşı Şubesi, 20/05/2009 keşide tarihli, ... seri numaralı ve Davacı, ... Bank A.Ş.

Pınarbaşı/İZMİR şubesine ait, 30.04.2009 tarih, ... seri no.lu 14.500,00 TL bedelli çeklerin keşidecisinin davacı olduğu anılan maddeler ve Yargıtay Hukuk Genel Kurulu kararı uyarınca, çekin iptaline ilişkin dava açma hakkı, çeki kaybeden yetkili hamile ait olduğu, davacının ise keşideci olduğu anlaşılmakla söz konusu çekler yönünden eldeki davayı açmakta hukuki yararının bulunmadığı anlaşılmakla ...

A.Ş Pınarbaşı Şubesi, 20/05/2009 keşide tarihli, ... seri numaralı ve Davacı, ... Bank A.Ş. Pınarbaşı/İZMİR şubesine ait, 30.04.2009 tarih, ... seri no.lu 14.500,00 TL bedelli çekler hakkındaki davanın usulden reddine karar vermek gerekmiştir.

... Bankası A.Ş. Gaziemir/İZMİR şubesine ait, 15.04.2009 tarih, ... seri no.lu 6.400,00 TL bedelli çeki ve ... Bankası A.Ş. Gaziemir/İZMİR şubesine ait, 28.09.2009 tarih, ... seri no.lu 10.000,00 TL bedelli çekler yönünden yapılan incelemede ise ilgili bankalardan gelen yazı cevabında söz konusu çeklerin Gaziemir Şubesi nezdinde, ... Vergi kimlik numaralı ... Sanayi Ve Ticaret

Anonim Şirketi adına, ... numaralı hesapta, müşteri tarafından iade olarak kayıtlı olduğunun bildirildiği davacının davasını ispat edemediği anlaşılmakla ... Bankası A.Ş. Gaziemir/İZMİR şubesine ait, 15.04.2009 tarih, ... seri no.lu 6.400,00 TL bedelli çeki ve ... Bankası A.Ş. Gaziemir/İZMİR şubesine ait, 28.09.2009 tarih, ... seri no.lu 10.000,00 TL bedelli çekler yönünden davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.

Katip ... e-imzalı Hakim ... e-imzalı