İzmir 7. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/315 K.2025/102

Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili... A.Ş.'nin deri sektöründe faaliyet göstermekte olup müvekkilinin ...Mah. İzmir ... Asfaltı Caddesi No:... Torbalı/İzmir adresinde yer alan işyerinde 27.03.2024 tarihinde muhasebe arşivinde yangın çıktığını, itfaiye ekiplerinin müdahalesi sonucu yangın söndürüldüğünü, çıkan yangın sonucunda 2016 yılına ait alış/satış faturaları, ödeme ve tahsilat belgeleri, çek-senet alındı/verildi bordroları, kredi kartı ödeme belgeleri, kasa tahsil/tediye makbuzları ve banka dekontları ve ekstrelerinin zayi olduğunu belirterek zayi belgesi verilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 82/7. maddesinde; ''Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde ziyaa uğrarsa tacir ziyaı öğrendiği tarihten itibaren 15 gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinde kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir." düzenlemesi bulunmaktadır.

İlgili kurumlara müzekkere yazılarak davacıya ait ticaret sicil kayıtları, dava konusu edilen ticari defter ve belgelere ait bilgi ve kayıtlar toplanılmıştır.

İzmir Vergi Kaçakçılığı Denetim Daire Başkanlığına yazılan müzekkereye "Mükellef hakkında Başkanlığımız bünyesinde 2012, 2013 ve 2019 vergilendirme dönemlerine ilişkin incelemelerin bulunduğu, fakat yazınızda belirtilen 2016 dönemi ile ilgili olarak Başkanlığımız bünyesinde herhangi bir inceleme görevi yada düzenlenen raporun bulunmadığı anlaşılmıştır." şeklinde cevap verildiği anlaşıldı.

İzmir Büyükşehir Belediye Başkanlığı İtfaiye Dairesi Başkanlığı İtfaiye Yangın Ve Acil Müdahale Şube Müdürlüğü tarafından düzenlenen yangın raporunda "Yangında, idari bina olarak kullanılan arşiv odasında ... A.ş. Ve ...A.ş ait faturalar, banka dekontları, tahsilat belgeleri, çek senet belgeleri, ödeme dekontları, makbuzlar, bordrolar ve muhtelif evraklar kısmen yanmak ıslanmak ve islenmek suretiyle zarar görmüştür. Odanın tavan kaplamasının bir kısmı, ahşap dolaplar, intenet, ups, güvenlik kamera tesisatı, elektrik tesisatı, aydınlatma, çatı bölümüne açılan pencereler ve muhtelif malzemeler yanmak suretiyle zarar görmüştür. Bina hafif eşya orta hasarlıdır" tespitine yer verildiği anlaşıldı.

Davacı tanığı...'ın mahkememizde alınan ifadesinde;"Ben davacı şirkette güvenlik olarak çalışıyorum, saat 04:00 devriyesinden çıkmak üzereyken idari binadan duman çıktığını fark ettim, arkadaşıma itfaiyeye haber vermesini söyledim ben de kapıları açmak üzere idari binaya gittim sadece arşiv odasını açmadım ne ile karşılaşacağımı bilmiyordum, asıl yangın arşiv odasından çıkmıştı, itfaiye görevlileri geldi, şirketin evrakları bu arşiv odasında bulunmaktaydı, şirkete ait evrakların ne kadar zarar gördüğünü bilmiyorum ben sabah işten ayrıldım,tanıklık ücreti talebim yoktur,dedi" şeklinde beyanda bulunmuştur.

Davacı tanığı ...in mahkememizde alınan ifadesinde;" Ben davacı şirkette personel müdürü olarak çalışmaktayım, gece saat 04:00 gibi telefon ile arandım, tarafıma yangının çıktığı bilgisi verildi, yangın söndürüldü fakat bazı evrakları zayi olduğu tespit edildi, tanıklık ücreti talebim yoktur,dedi" şeklinde beyanda bulunmuştur.

6100 sayılı TTK'nun 82.maddesinde tacirlerin saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgeler sayılmıştır. Aynı maddenin 82/7 fıkrasında ise '' bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler, yangın , su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren on beş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir.'' hükmü getirilmiştir.

Yukarıda değinilen yasal düzenlemeler ve somut olay değerlendirildiğinde, davacının TTK'nun 82. Maddesinde saklamakla yükümlü olduğu belirtilen ticari defterlerin davacı şirketin herhangi bir kusuru bulunmaksızın zayi edildiği anlaşılmıştır.

Bu itibarla söz konusu saklama yükümlülüğü olan 01.01.2016 ile 31.12.2016 tarihleri arasındaki alış ve satış faturaları, 01.01.2016 ile 31.12.2016 tarihleri arasındaki ödeme ve tahsilat belgeleri, 01.01.2016 ile 31.12.2016 tarihleri arasındaki çek/senet alındı/verildi bordrolar, 01.01.2016 ile 31.12.2016 tarihleri arasındaki banka dekontları ve ekstreleri, 01.01.2016 ile 31.12.2016 tarihleri arasındaki kredi kartı ödeme dekontları, 01.01.2016 ile 31.12.2016 tarihleri arasındaki kasa tahsil/tediye makbuzlarının "...

Mah. İzmir ... Caddesi No:...Torbalı/İzmir" adresinde bulunan ...Anonim Şirketi isimli işletmede 27/03/2024 tarihinde muhasebe arşivinde çıkan yangın nedeniyle zayi olduğuna ilişkin zayi belgesi verilmesi talebinin kabulüne karar vermek gerektiği takdir ve sonucuna ulaşılmıştır.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır