İzmir 7. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/517 K.2024/456

Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Şirketin hissedarı 25.06.2024 tarihinde 2022 ve 2023 yılına ait yevmiye defterlerinin gerekli dikkat ve özenin gösterilmesine rağmen elde olmayan bir nedenle temizlik çalışmaları neticesinde kaybolduğu anlaşıldığını, 2023 yılına ait Yevmiye Defteri, 2022 yılına ait Menemen Ticaret Sicil Müdürlüğü tarafından ... onay numaralı, 100 sayfalı olarak tasdik edilmiş olup, söz konusu defterin 3.sayfasına, Menemen ....

Noterliği ... yevmiye numaralı 17.01.2023 tarihli olarak 2023 yılına ait ara tasdik yaptırılmış olup, 4.sayfasından 100.sayfasına kadar 2023 yılı yevmiye kayıtları için kullanılacağını belirterek müvekkili şirkete ait 2022 ve 2023 yılına ait yevmiye defterlerinin zayi olduğuna dair belgenin verilmesini, yeniden 2022 ve 2023 yılına ait yevmiye defterlerinin tasdik edilmesine karar verilmesi ve kapanış tasdiklerinin yapılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DAVA KONUSU

Açılan dava, davacıya ait 25.06.2024 tarihinde 2022 ve 2023 yılına ait yevmiye defterlerinin zayi olduğundan dair tarafına zayi belgesi verilmesi talebine ilişkindir.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava, TTK.’nun 68/son maddesine dayalı zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir.

Bilindiği ve 6102 sayılı TTK'nın 82/7'inci fıkrasında belirtildiği üzere "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir.'' hükmü düzenlenmiştir.

Madde metninde yer verilen "gibi" sözcüğünden de anlaşılacağı üzere "yangın, su baskını veya yer sarsıntısı" örnekleri tahdidi olarak sayılmamış, tacirin elinde olmayan, tacire kusur atfedilemeyecek benzer olaylar da maddenin kapsamında kaldığı kabul edilmiştir. Bununla birlikte tacirin bu maddeden yararlanabilmesi için, somut olayın özelliği de gözetilerek hem defterlerin korunması amacıyla gerekli dikkat ve özenin gösterilmiş olması hem de ziyaa uğramanın onun iradesinin dışında meydana gelmiş olması gerekmektedir.

Görüldüğü üzere hüküm uyarınca,ticari defter ve belgelerin saklanmasında gerekli özeni göstermeyenlerin bu davayı açması mümkün değildir.

Tüm dosya kapsamı belgelerin birlikte değerlendirilmesi neticesinde davacı şirkete ait defter ve kayıtların kaybolduğu iddiasının soyut kaldığı, davacı tarafın TTK'nın 82/7.maddesindeki düzenleme kapsamında zayi nedeniyle iptalini talep edebilmesi için öncelikli olarak bu belgelerin korunması amacıyla gereken her türlü dikkat ve özeni gösterdiği ve buna rağmen TTK 82/7.maddesinde sayılan hallerden birinin gerçekleşmiş olması nedeniyle zayi olayının meydana geldiğinin ispatlanmasının gerektiği, davacının kendi kusuru ile bu defterlerin kaybına sebep olduğu, dosya kapsamı belgeler arasında başkaca bir delilin de bulunmadığı,

davacı taraf bir şirket olup basiretli bir tacir gibi davranma yükümlülüğü bulunduğu, dosya kapsamı ve delil durumuna göre davacı tarafın iddia ettiği hususlarda gerekli önlemi ve güvenlik tedbirlerini almadığı bu sebeple ziyaın oluştuğu kanaatine varılmış olup TTK 82/7.maddesi gereğince belirtilen şartların gerçekleşmediği, zayi belgesi verilmesi yönünde koşulları oluşmadığından yerinde görülmeyen davanın reddine karar verme gereği doğmuştur.

Katip ... e-imzalı Hakim ... e-imzalı