Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/731 K.2022/144

Davacı vekili tarafından mahkememize verilen dava dilekçesi mahkememiz esas defterine kaydı yapıldıktan sonra yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili tarafından mahkememize verilen dava dilekçesinde, şirketin müteveffa ...’e ait olduğunu, 17/11/2016 tarihinde vefat ettiğini ve mirasçı olarak ... ile ...’in kaldığını, şirketin terekeye intikal etmesi nedeni ile şirket toplantısının yapıldığını ve ...’in yetkili temsilci olarak seçildiğini, şirketin kayden hayatta olup dava tarihine kadar hiçbir ticari faaliyetinin bulunmadığını, ve bundan sonra da düşünülmediğini, tasfiye sürecinin hızlandırılması için ortaklar pay defterinin gerekli olduğunu ancak tüm aramalara rağmen bulunamadığını, pay defterinin ne zaman kaybolduğunun da bilinmediğini ve dava tarihi itibarı ile öğrenildiğini beyanla şirket pay defterinin kaybolması nedeniyle zayi belgesi verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Talep eden tarafından delil ve belgeler ibraz edilmiş, vergi dairesi kayıtları, ticaret sicil kayıtları, noterlikten talep eden şirkete ait defter tasdik föylerinin tasdikli örneklerinin dosyaya kazandırılmıştır.

Talep, TTK.'nun 82/7. madde hükmüne göre açılmış zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir.

Anılan madde hükmüne göre, "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde ziyaa uğrarsa tacir ziyaı öğrendiği tarihten itibaren 15 gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir".

Tacirin, anılan yasa maddesinden yararlanabilmesi için bir taraftan ticari defterlerin ve belgelerin korunması amacıyla gereken dikkat ve ihtimamı göstermiş bulunması, diğer taraftan da ziyaa uğramanın onun iradesi dışında, elinde olmayan bir nedenle meydana gelmiş olması zorunludur.

Mücbir nedenlerin ispatı, bunu iddia eden tacire aittir.

İleri sürülen mücbir nedenin dayandığı olayların defter ve belgelerin yok olması veya elden çıkması sonucunu doğuracak nitelik ve yoğunlukta olup olmadığı araştırılmalı ve irade dışında defter ve vesikaların tamamen veya kısmen kaybı yahut yok olması sonucu oluştuğunda mücbir neden kabul edilmelidir.

Şirket tüzel kişiliğinin bağımsız bir varlık ve hukuk süjesi olarak şirkete ait tüm ticari defter kayıt ve belgeleri muhafaza etmek, 10 yıl yasal saklama süresi içerisinde dikkat ve özenle korumak zorundadır.

Dolayısıyla ileri sürülen vakıa yasanın açıkladığı anlamda zayi sebebi olarak kabul edilemeyeceği, talep edenin defter ve belgenin korunması amacıyla gereken dikkat ve ihtimamı göstermemiş olduğu, tüm dosya kapsamı ile anlaşılmıştır.

Somut olaya dönüldüğünde: davacı şirket yetkilisi, söz konusu şirketin eşi tarafından kurulduğunu, hiç bir zaman faaliyete geçmediğini, eşinin şirket tek yetkilisi ve ortağı olduğunu, vefat ettiğini ve defterlerin nerede olduğunu bilmediğini ileri sürerek şirket tasfiyesinin yapılabilmesi için zayi belgesi verilmesini talep etmiştir. Tüm bu hususlar birlikte değerlendirildiğinde, TTK'nun 87. Maddesinde düzenlenen şartların bulunmadığı, mücbir sebep ya da irade dışı sebeplerle zayi olgusunun gerçekleşmediği anlaşılmakla davacının davasının reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.