Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/185 K.2021/1096

Av.

DAVA

İtirazın İptali (Bankacılık İşlemlerinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 10/03/2021

KARAR TARİHİ : 06/12/2021

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 28/12/2021

Mahkememizde görülmekte olan itirazın iptali (bankacılık işlemlerinden kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı Banka vekilinin dava dilekçesinde özetle; davalı... Şti. ile müvekkili banka arasında genel nakdi ve gayri nakdi kredi sözleşmesi imzalandığını, borçlunun kredi borcunu ödeyememesi üzerine hesapların kat edildiğini, asıl borçlu ile müteselsil kefillere Kayseri ...

Noterliği'nin 03/12/2018 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi keşide edilerek davalıya tebliğ edildiğini, borçluların gönderilen ihtarnameye rağmen borçlarını ödememeleri üzerine alacağın tahsili için Kayseri Banka Alacakları İcra Dairesi'nin ...

Esas sayılı takip dosyası ile davalı borçlu aleyhine icra takibine başlandığını, davalı borçlunun borca itirazı üzerine takibin durduğunu, alacağın davalı borçlunun kullandığı taksitli ticari krediden kaynaklandığını, davalının imzalamış olduğu genel nakdi ve gayri nakdi kredi sözleşmesinin "Muacceliyet ve Temerrüt Halleri İle Uygulanacak Gecikme Faizi Oranı" başlıklı 10.5.

"Müşteri’nin kredi borcunu (taksitlendirilmiş kredilerde taksitlerden herhangi birini), masraf, komisyon ya da her türlü ad altındaki ücreti ödeme tarihinde/vadesinde ödenmemesi veya borcun sözleşme kapsamında muaccel hale gelmesi halinde;

müşteri, borcun hangi tür krediden doğduğuna ve bu kredi vadesine bakılmaksızın alacağın muaccel hale geldiği tarihten itibaren bankaca borçlu cari hesap şeklinde çalıştırılan kredilere uygulanan en yüksek cari faiz oranının 2 katı oranında gecikme faizi ödeyeceğini kabul ve taahhüt eder." maddesinde krediye uygulanacak temerrüt faiz oranlarının davalı tarafından kabul edildiğini, temerrüde düşen davalıdan talep edilen asıl alacağın ve temerrüt faizinin sözleşmeye ve kanuna uygun olduğu beyanla davanın kabulü ile davalının Kayseri Banka Alacakları İcra Dairesi'nin ...

Esas sayılı takip dosyasına vaki itirazlarının iptaline ve takibin devamına, davalının alacak miktarının %20’sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine ve dava masrafları ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı banka tarafından icra takibinde uygulanan temerrüt faiz oranlarının fahiş olduğunu, davacının her ne kadar taraflar arasında düzenlenen kredi sözleşmesinde faiz oranları konusunda tarafların anlaştığı ileri sürülse de faiz oranlarının dürüstlük kurallarına uygunluğunun da araştırılmasının gerektiğini, kredi tahsis ve kredi kullandırım ücretinin Resmi Gazete'de yayımlanan 10/02/2020 tarihli ve 2020/4 sayılı Bankalarca Ticari Müşterilerden Alınacak Ücretlere İlişkin Usul Ve Esaslar Hakkında Tebliğ'e aykırı olduğunu, bilgilendirme yapılmadığını beyan ederek davanın reddine ve davacı aleyhine %20'den az olmamak üzere icra inkar (kötüniyet) tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Mahkememizce taraf teşkili sağlanmış davanın taraflarına delillerini ibraz etme olanağı tanınmış uyuşmazlığın çözümü için gereken bütün deliller toplanmıştır. Taraflarca Kayseri Banka Alacakları İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı takip dosyasına, genel nakdi ve gayri nakdi kredi sözleşmesine, Kayseri ... Noterliği’nin 03/12/2018 tarih ve ... yevmiye sayılı ihtarnamesine, taksitli ticari kredi ödeme planına, ... A.Ş.’nin 20/09/2012 tarih ve ... no’lu genel mektubuna, davacı banka kayıtlarına ve bilirkişi incelemesine delil olarak dayanılmıştır.

Kayseri Banka Alacakları İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde davacı banka vekili tarafından, davalı ... Ltd.

Şti. aleyhine ... nolu taksitli ticari krediden kaynaklanan 618.051,14-TL asıl alacak, ... nolu taksitli ticari krediden kaynaklanan 516.172,20-TL asıl alacak, 24.658,44-TL BSMV, 23.701,33-TL masraf, 591.985,96-TL 29/11/2018-07/09/2020 tarihleri arasında işlemiş %38,40 oranında temerrüt faizi, 29.599,30-TL BSMV, 10.352,86-TL masraf ve 493.168,71-TL 29/11/2018-07/09/2020 tarihleri arasında işlemiş %38,40 oranında temerrüt faizi olmak üzere toplam 2.307.689,94-TL alacak üzerinden asıl borçlu İloğlu ....

Ltd. Şti.'nin yukarıda belirtilen tüm borçlardan ve sorumlu olduğu asıl alacak tutarlarına, takip tarihinden alacağın tamamen tahsiline kadar, yine hesap tablolarında belirtilen oranlardan işleyecek temerrüt faizleri, faizlerin gider vergisi, avukatlık ücreti, icra harç ve masraflarıyla birlikte, fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak ve anılan icra dairesinin ...

Esas sayılı dosyasıyla tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla 07/09/2020 tarihinde ilamsız icra takibi başlattığı, ödeme emrinin davalı borçluya tebliğ edildiği, davalı borçlu vekili tarafından icra müdürlüğüne verilen 04/02/2020 tarihli dilekçe ile itiraz edilmesi üzerine icra müdürlüğünce İİK'nun 66/1. maddesi uyarınca takibin durdurulmasına karar verildiği görülmüştür.

Kayseri Banka Alacakları İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde davacı banka vekili tarafından, dava dışı kefiller ... hakkında asıl borçlu ... Şti.'ne kullandırılan kredilere kefil olmalarından dolayı toplam 1.849.871,66-TL alacak üzerinden 26/11/2019 tarihinde ilamsız icra takibi başlattığı, ödeme emrinin dava dışı borçlulara tebliğ edildiği, dava dışı borçlular vekili tarafından icra müdürlüğüne verilen 04/12/2019 tarihli dilekçe ile itiraz edilmesi üzerine icra müdürlüğünce İİK'nun 66/1. maddesi uyarınca takibin durdurulmasına karar verildiği görülmüştür.

Davacı banka tarafından takibe dayanak yapılan genel nakdi ve gayri nakdi kredi sözleşmesi, Kayseri ... Noterliği’nin 03/12/2018 tarih ve ... yevmiye sayılı hesap kat ihtarnamesinin muhataba tebliğ şerhli örneği, taksitli ticari kredi ödeme planı örneği, ... A.Ş.’nin 20/09/2012 tarih ve ... no’lu genel mektubu (faiz genelgesi) dava dosyamıza ibraz edilmiştir.

İlgili delillerin toplanmasından sonra HMK'nun 266. maddesi gereğince bilirkişi incelemesi yaptırılmasına, HMK'nun 267. ve 268. maddesi gereğince dava dosyasının re'sen seçilecek bir bankacı bilirkişiye tevdine, bilirkişiye HMK 268. maddesi gereği davacı bankanın HMK'nun 273. maddesi gereğince kredi sözleşmesinin tarafları, kredi miktarı, kefalet limiti, hesap kat tarihi, kat ihtarındaki miktar ve ihtarın tebliğ tarihi, ihtarın tebliğ tarihinin ve ihtarda verilen sürenin dikkate alınarak son gününün hafta sonu veya resmi tatil gününe denk gelip gelmediğinin de bakılarak temerrüt tarihinin tespiti,

bankanın temerrüt tarihi itibari ile fiilen uyguladığı en yüksek akdi faiz oranının belirlenip sözleşme hükümleri ile kararlaştırılan şekilde davalı tarafın sorumlu olduğu temerrüt faizi oranı ve miktarının tespiti, asıl alacak ve miktarı, BSMV miktarı, işlemiş faiz ve miktarı, masraf gibi takip talebinde ve ödeme emrinde talep edilen her bir alacak kalemi yönünden inceleme ve hesaplama yapılması,

ve neticeten toplam borç miktarının tespiti, takip tarihinden dava tarihine kadar olan dönemde yapılan tahsilat varsa tarihi ve miktarı, müteselsil kefillik durumu hususlarında hüküm vermeye ve denetime elverişli açıklamalı rapor tanzimi için bilirkişiye yetki ve görev verilmesine karar verilmiştir.

Bankacı bilirkişi ... tarafından düzenlenen 04/11/2021 tarihli raporda özetle; "Taleple bağlılık kuralı gereğince davacı bankanın davalı asıl borçludan icra takip tarihi itibariyle ... nolu taksitli krediden kaynaklanan 516.172,20-TL asıl alacak, 350.721,80-TL işlemiş faiz, 17.536,09-TL BSMV toplamı 884.430,09-TL ve ... nolu krediden kaynaklanan 618.051,14-TL asıl alacak, 419.945,15-TL işlemiş faiz ve 20.997,26-TL BSMV toplamı 1.058.993,55-TL olmak üzere genel toplamda 1.943.423,64-TL nakit alacağının bulunduğu" bildirilmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, YARGILAMA VE GEREKÇE: Dava, genel nakdi ve gayri nakdi kredi sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsiline yönelik icra takibine başlatılan ilamsız icra takibine vaki itirazın İİK'nun 67/1. maddesi uyarınca iptali istemine ilişkindir.

Tarafların uyuşmazlık noktalarının ana başlıklarıyla; takibe konu edilen nedenlerle davacının davalılardan alacaklı olup olmadığı, davalıların icra takibine itirazlarının iptalinin gerekip gerekmediği ve davacının İİK'nun 67/2. maddesi uyarınca icra inkar tazminatı talep edip edemeyeceği hususlarında toplanmaktadır.

Bilindiği üzere, 2004 sayılı İcra İflas Kanunu’nun 67. maddesi uyarınca itirazın iptali davası; alacaklının, icra takibine karşı borçlunun yaptığı itirazın iptali ile İİK’nun 66. maddesine göre itiraz üzerine duran takibin devamını sağlayan bir eda davası olup, itirazın tebliğinden itibaren bir yıllık süre içinde açılan davada borçlunun itirazında haksızlığının belirlenmesi ve alacağın likit olması halinde, istem varsa borçlu aleyhine icra inkar tazminatına da hükmedilebilir. (Baki Kuru, İcra ve İflas Hukuku, 2006, s.219, 223). İcra dosyasında itiraz dilekçesinin alacaklıya tebliğ edildiğine ilişkin bir belge bulunmadığından, eldeki davanın bir yıllık yasal süre içinde açıldığı anlaşılmıştır.

İcra takibi asıl borçlu şirket hakkında başlatılmış olmakla kefalete ilişkin hükümlerin irdelenmesine gerek görülmemiştir.

Hesap kat ihtarnamesinin incelenmesinde;davacı bankanın kullanılan kredilerin ödenmemesi üzerine Kayseri ... Noterliği'nin 03/12/2018 tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile hesapları kat ederek davalı asıl borçlu davalı ...

Şti. ile dava dışı ... ve ...'na hitaben 30/11/2018 tarihi itibariyle muaccel hale gelen ana para faiz, KKDF, BSMV ve sözleşme gereğince ödenmesi gereken toplam 1.197.247,77-TL taksitli ticari kredilerinden kaynaklanan alacaklarını 3 gün içinde ödenmesinin talep ediliği ve teminat mektubu kredisinden kaynaklanan 150.000,00-TL bedelinin 3 gün içinde depo edilmesi, aksi halde yasal yollara başvurularak tahsil yoluna gidileceğinin ihtar etmiş, hesap kat ihtarnamesinin asıl borçlu davalı ...

Şti.'ne sözleşmede yazılı adresine çıkarılan tebligatın 06/12/2018 tarihinde tebliğ edildiği görüldüğünden ödeme için verilen 3 günlük sürenin ilavesi ile asıl borçlu davalı şirket için temerrüt tarihinin 10/12/2018 olarak tespit edilmiştir.

01/07/2012 tarihinde yürürlüğe giren 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 88. ve 120. maddelerinde temerrüt faizine sınırlamalar getirilmiştir. Yürürlük Kanunu'nun 7. maddesine göre söz konusu hüküm 01/07/2012 tarihinden önce başlatılmış takiplerde de uygulanacaktır. Ancak 6102 sayılı TTK'nun 8. maddesine göre ticari işlerde faiz serbestisi ilkesi geçerlidir. Ticaret Kanunu Borçlar Kanunu'na göre daha özel bir kanundur.

Aynı tarihte yürürlüğe giren bu özel kanunlar arasındaki farklı nitelikteki hükümler söz konusu olduğundan daha özel nitelikteki 6102 sayılı TTK hükümlerinin dikkate alınarak faiz oranının belirlenmesi gerekir. Mahkememizce 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 88. ve 120. maddesindeki sınırlamaların uyuşmazlıkta uygulanamayacağı taraflar arasındaki kredi sözleşmesi hükümlerinin uygulanması gerekeceği düşünülmüştür.

Taraflar arasında düzenlenen 16/01/2017 tarihli genel nakdi ve gayrı nakdi kredi sözleşmesinin incelenmesinde sözleşmenin 54 sayfa ve 15 ana maddeden oluştuğu, sözleşmenin.

1. maddesinde müşteri ve kredi limiti belirtildiği, 4. maddesinde nakit kredilerin tanımlandığı, 4.4. fıkrasında kredili mevduat hesabı kullandırılması ile ilgili hükümlere yer verildiği, 8. maddesinde gayrı nakdi kredilerin kullandırılmasına ilişkin genel hükümlere yer verildiği, 9. maddesinde teminatlar ana başlığı altında, 9.11. maddesinde kefaletle ilgili hükümler açıklandığı, sözleşmenin 10. maddesinde muacceliyet, temerrüt halleri ve temerrüt faizi oranı ile ilgili açıklama yapıldığı,

10.5. maddesinde ise "Müşteri kredi borcunu (taksitlendirmiş kredilerde taksitlerden herhangi birini) masraf, komisyon ya da her türlü ad altındaki ücreti ödeme tarihinde, vadesinde ödenmemesi veya borcun sözleşme kapsamında muaccel hale gelmesi halinde; müşteri borcunun hangi tür krediden doğduğuna ve bu kredi vadesine bakılmaksızın alacağın muaccel hale geldiği tarihten itibaren bankaca borçlu cari hesap şeklinde çalıştırılan kredilere uygulanan en yüksek cari faiz oranının 2 katı oranında gecikme faizi ödeyeceğini kabul ve taahhüt eder." denildiği,

sözleşmenin 10.6. maddesinde "Müşteri işbu sözleşmeye dayanan kredi ve hesaplara yürütülen faiz, komisyon fon payı ve gider vergilerini her faiz döneminin son gününe kadar nakden veya hesaben ödemediği takdirde, bu andan itibaren temerrüde düşmüş olacağından, bankanın bu sözleşmeden ve mevzuattan doğan diğer hakları saklı kalmak kaydıyla, temerrüt anından itibaren yukarda açıklandığı şekilde temerrüt faizi talep etmeye hakkı olduğunu …bunları hesap özetinde göstermek veya bunlar için ayrıca hesap özeti göndermek zorunda olmadığını kabul ve taahhüt eder." hükmünün düzenlendiği görülmüştür.

Davacı banka tarafından yayımlanan genelge ile ticari alacaklara yıllık %19,20 oranında temerrüt faizi uygulanacağı belirtilmiş olduğu, banka gecikme faiz oranının ticari kredi faiz oranının 2 katı olarak belirlendiğinden bu oranın %38,40 olduğu, davacı bankanın da icra tabininde %38,40 oranında temerrüt faizi talep ettiği, bu faiz oranının yasaya, sözleşmeye ve yerleşik yargı uygulamalarına uygun olduğu görülmektedir.

Kredi sözleşmesine dayanılarak yapılan eldeki davaya konu icra takibinde alacak hesabı yapılırken; takibe dayanak kredi sözleşmelerindeki hüküm nedeniyle davacı bankanın kayıt ve belgelerinin esas alınması hesabın kat edildiği tarih itibariyle davacı banka alacağının belirlenmesi bu miktara kat tarihinden ihtarda verilen ödeme süresinin sonuna kadar geçen sürede borçlunun henüz mütemerrit duruma düşmediğinin kabulü ile akdi (cari=sözleşme dönemi) faiz uygulanmalı; ödeme süresinin dolmasından sonra (temerrüdün gerçekleşmesi üzerine) alacağa temerrüt faizi uygulanmalıdır.

Buna göre, temerrüt tarihine kadar akdi faiz ve faizin gider vergisi hesaplanıp kapitalize edilerek temerrüt tarihindeki asıl alacağın bulunması, bu alacağa takip tarihine kadar temerrüt faizi ve BSMV işletilerek takip tarihindeki toplam alacak miktarının bulunması, takip tarihinden sonra yapılan ödemeler var ise bunların öncelikle masraf ve faizlere mahsubunun yapılması ve dava tarihindeki alacak miktarının belirlenmesi gerekir.

Mahkememizce aldırılan bankacı bilirkişinin raporunda buna uygun hesaplama yapıldığı görülmekle mahkememizce benimsenmiş ve hükme esas alınmıştır.

Bankacı bilirkişi raporuna göre taleple bağlılık ilkesi gereği icra takip tarihi ve dava tarihi itibarı ile davalı şirketin ... nolu taksitli krediden kaynaklanan 516.172,20-TL asıl alacak, 350.721,80-TL işlemiş faiz, 17.536,09-TL BSMV toplamı 884.430,09-TL ve ...nolu krediden kaynaklanan 618.051,14-TL asıl alacak, 419.945,15-TL işlemiş faiz ve 20.997,26-TL BSMV toplamı 1.058.993,55-TL olmak üzere genel toplamda 1.943.423,64-TL nakit alacağının bulunduğu hesaplanmış ve bu konudaki görüş ve kanaatini bildirilmiştir.

Bilirkişi raporu dosya kapsamı ile uyumlu, denetime elverişli ve Yargıtay 19. Hukuk Dairesi Başkanlığı'nın konu ile ilgili içtihatları ile uyumlu bulunduğundan hükme esas alınarak, davanın kısmen kabulü ile Kayseri Banka Alacakları İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı takip dosyasına davalının vaki itirazının kısmen iptali ile Kayseri Banka Alacakları İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı takip dosyası ile tahsilde tekerrür olmamak kaydı ile; ... nolu taksitli ticari krediden dolayı.

516.172,20-TL asıl alacak, 350.721,80-TL işlemiş temerrüt faizi ve 17.536,09-TL BSMV toplamı 884.430,09-TL, 50406 nolu taksitli ticari krediden dolayı.

618.051,14-TL asıl alacak, 419.945,15-TL işlemiş temerrüt faizi ve 20.997,26-TL BSMV toplamı 1.058.993,55-TL olmak üzere genel toplamda (884.430,09-TL + 1.058.993,55-TL=) 1.943.423,64-TL üzerinden icra takibinin devamına, takip tarihinden tahsil tarihine kadar ... ve ...nolu taksitli ticari kredilerden doğan asıl alacakların yıllık %38,40 oranında temerrüt faizi işletilmesine ve takip sonrası işleyecek tüm faizlere %5 oranında BSMV yürütülmesine ve sübut bulmadığından dolayı davalı hakkındaki davacının fazlaya ilişkin itirazın iptali isteminin reddine karar vermek gerekmiştir.

Davacı taraf, dava dilekçesinde icra inkar tazminatı talebinde, davalı taraf ise cevap dilekçesinde kötüniyet tazminatı talebinde bulunmuştur.

İİK'nun 67/2. maddesine göre "Bu davada borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın "yüzde yirmisinden" aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkum edilir." Buna göre davacı lehine icra inkar tazminatına hükmetmek için davalının haksız olması, itirazın iptaline karar verilen alacağın likit olması ve davacının talebi gerekir.

Davalı hakkında davanın kısmen kabulüne karar verilen alacak miktarının genel kredi sözleşmesinden kaynaklı banka kayıtlarına dayalı likit, yani belirlenebilir bir alacak olduğu kanaati ile, İİK'nun 67/2. maddesi gereğince itirazın iptaline karar verilen toplam 1.943.423,64-TL'nın takdiren %20'si oranında icra inkar tazminatının davalılardan alınarak davacıya verilmesine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.

Davalı lehine kötü niyet tazminatına hükmedebilmek için davanın reddine karar verilen kısmı hakkında davacının takip yapmakta kötü niyetli olduğunun ispatlanması veya kötü niyetin dosya kapsamından anlaşılması gerekmektedir. Davacının kötü niyetli olduğuna ve kötü niyetle icra takibi başlatıldığına dair herhangi bir delil bulunmaması ve bu hususun ispatlanmamış olması nedeniyle koşulları oluşmadığından davalının kötü niyet tazminatı taleplerinin reddine karar vermek gerekmiştir.

Başkan ... · e-imzalıdır · Üye ... · e-imzalıdır · Üye ... · e-imzalıdır · Katip ... · e-imzalıdır