Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/742 K.2022/399

Av. ... DAVALI : ... VEKİLİ : Av. ...

DAVA

Alacak (Ticari İşletmenin Satılması Veya Devrinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : ... KARAR TARİHİ : ...

KARAR YAZIM TARİHİ : 09/06/2022

Mahkememize açılan Alacak (Ticari İşletmenin Satılması Veya Devrinden Kaynaklanan) davasının yapılan yargılaması sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ...ın, davalı ... ile davalıya ait ... Mahallesi ...

Bulvarı No:... - ... /... adresinde mukim firın işletmesinin devrine dair ... tarihli sözleşmeyi imzaladıklarını, sözleşme gereğince, davalıya ait fırın işletmesi, 80.000-TL bedel karşılığında işletme içerisinde bulunan tüm demirbaşlarla birlikte müvekkiline devredildiğini, devir sözleşmesine rağmen davalı tarafça ... tarihinde cebir ve baskı ile müvekkiline devredilen işletmenin zilyetliğinin ele geçirildiğini ve müvekkilinin işletmeden zorla gönderildiğini, kasaya ve içerisindeki para ve evraklarına erişimin davalı tarafından engellendiğini, içerisindeki demirbaşları da davalıdan alamadığını,

davalı tarafça cebri yöntemlerle gerçekleştirilen eylemlerin açıkça haksız fesih niteliğinde olduğunu, haksız eylemler nedeniyle müvekkilinin işletmeden beklediği kardan da mahrum kaldığını, cebir ve baskı ile davalı tarafça sonlandırılmış olan sözleşme nedeniyle müvekkilinin uğradığı zararlardan sözleşme kapsamında ödenen 80.000,00-TL'nin ve mahrum kalınan kara karşılık olmak üzere şimdilik 100,00-TL'nin, müvekkili tarafından alınan / yaptırılan demirbaş bedeline karşılık 100,00-TL olmak üzere toplam 80.200,00-TL'nin davalıdan alınarak müvekkiline ödenmesine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

Davalı tarafa, usulüne uygun dava dilekçesi, tensip tutanağı, duruşma gün ve saatini bildirir davetiye tebliğ edilmiş, davalı tarafça süresinde bir cevap dilekçesi sunulmamıştır. Davalı vekili duruşmadaki beyanında: sözleşmenin müvekkili tarafından haklı nedenle fesih edildiğini, davacı tarafa ödemediği vergi borçları nedeniyle dava açacaklarını beyan etmiştir.

YARGILAMA VE GEREKÇE

Dava, alacak davasıdır.

TTK’nın 4. maddesine göre; ticarî davaların iki grup altında incelenmesi mümkündür. Bunlar; tarafların sıfatına ve işin ticarî işletmeyle ilgili olup olmadığına bakılmaksızın ticarî sayılan davalar (mutlak ticari davalar) ile her iki taraf için de ticari sayılan hususlardan doğan davalar (nispi ticari davalar)dır.

Mutlak Ticari Dava; tarafların tacir olup olmadıklarına ve dava konusu edilen işin ticari nitelikte olup olmadığına bakılmaksızın ticari dava olarak sayılan davalar olup, TTK’nın 4/1. maddesinde a ve f bentlerinde 6 bent halinde sayılan dava türleri mutlak ticari davadır.

Nisbi ticari dava ise; her iki tarafı tacir olan ve tarafların ticari işletmesi ile ilgili olan uyuşmazlıklar nisbi ticari dava olarak adlandırılmaktadır.

TTK’nın gerekçesinde; ticari davalar ile ticari olmayan hukuk davalarını ayırmada kullanılan kıstasın “bir yandan her iki tarafın tacir sıfatı ve uyuşmazlığın konusunu teşkil eden işin bu sebepten dolayı ticari sayılması keyfiyeti, diğer yandan tarafların sıfatına bakılmaksızın sadece işin ticari mahiyeti” olduğu açıklanmıştır.

Bu anlamda bir davanın nisbi ticari dava sayılabilmesi için; uyuşmazlığın her iki tarafının tacir olması ve uyuşmazlığın her iki tarafın ticari işletmesi ile ilgili olması gerekli ve zorunludur.

... tarihli Mimarsinan Vergi Dairesi Müdürlüğü'nün cevabi yazısında; ...'nin 2. Sınıf tüccar olduğu ve işletme hesabına göre defter tuttuğunun bildirildiği, ... Sarıoğlan Kaymakamlığı Mal Müdürlüğü'nün cevabi yazısında; ...'ın gerçek usulde mükellefiyet kaydının bulunduğunun bildirildiği görüldü.

Buna göre tarafların işletme hesabına göre defter tutan ikinci sınıf tüccar olduğu görülmektedir. Bilindiği üzere, ikinci sınıf tüccar, tacir sayılmamaktadır. Davacının ve davalının tacir olmaması nedeni ile eldeki davanın nispi ticari dava olmadığı görülmektedir.

TTK'nın 5. maddesine göre aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın, Asliye Ticaret Mahkemesi, ticari davalara bakmakla görevlidir. Dava konusu uyuşmazlık mutlak veya nısbi ticari dava niteliğinde olmadığından, mahkememizin görevi içine girmemektedir. Uyuşmazlığın ticari dava olmaması nedeniyle genel görevli mahkeme olan Asliye Hukuk Mahkemesi bu davanın yargılamasını yapmakta görevlidir.

HMK'nın 114. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendine göre, görev dava şartıdır. Aynı Kanunun 115/1. maddesi gereği mahkeme, dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır. HMK'nın 138. maddesine göre, mahkeme dava şartları ve ilk itirazlar hakkında dosya üzerinden karar verebilir.

Dosya kapsamına göre, dava konusu edilen uyuşmazlığın TTK'nın 4. maddesine göre, ticari dava olmadığı, bu nedenle de mahkememizin görevi alanına girmediği, Asliye Hukuk Mahkemelerinin bu uyuşmazlığı çözmekte görevli olduğu, 6335 Sayılı Kanun ile yapılan değişiklikten sonra mahkememiz ile Asliye Hukuk Mahkemeleri arasındaki ilişkinin görev ilişkisi haline getirildiği, göreve ilişkin usul hükümlerinin uygulanmasının gerektiği, görevin kamu düzeniyle ilgili olduğu,

HMK'nın 115. ve 138. maddeleri gereği mahkemenin görev hususunu kendiliğinden araştırmakla yükümlü olduğu ve davanın her aşamasında görev ile ilgili karar verilebileceği dikkate alındığında, mahkememizin görevsizliği nedeni ile, HMK.'nun 114/1-c ve 115/2 maddeleri gereğince göreve ilişkin dava şartı yokluğu nedeni ile davanın usulden reddine karar vermek gerekmiştir.

Katip ... Hakim ...