Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/788 K.2022/374

Av. ...

DAVA

İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : ... KARAR TARİHİ : ...

KARAR YAZIM TARİHİ : 20/05/2022

Mahkememize açılan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı aleyhine Kayseri ... Dairesi'nin ...

Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalının takibe itiraz ettiğini, davalı tarafın davacı şirkete borcu olmasına rağmen, bir takım gerçeğe aykırı iade faturalarını ve davacı firmaya herhangi bir ürün satmamasına rağmen gerçeğe aykırı satış faturası keserek ticari defterlerinde kendisini borçlu göstermeme çabası içersine girdiğini, davalı tarafın gerçeğe aykırı kestiği faturalarla ilgili Kayseri Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... hazırlık numaralı dosyası ile suç duyurusunda bulunulduğunu, tarafların tacir olmaları hasebiyle asıl alacağa,

ticari/avans faizi uygulanmasına karar verilmesini belirterek icra takibine haksız ve kötü niyetli olarak itiraz eden davalının %20'den aşağı olmamak üzere davacı tarafa icra inkar tazminatı ödemesine karar verilmesini, yargılama masrafları ile dava vekalet ücretinin ve arabuluculuk vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; taraflar arasında ... tarihi itibariyle ticari ilişki başladığını, tarafların karşılıklı olarak alım satım işleri gerçekleştirdiklerini, dosyada mevcut olan ... fatura tarihli ... fatura No'lu 14.900,00 TL bedelli fatura, ... tarihli ...

Fatura No'lu 161.780,28 TL bedelli fatura bedellerinin söz konusu çeklerle ödendiğini, davacı tarafça da bu durumun kabul edildiğini, aynı zamanda tarafların ticari ilişkileri bu süreçte devam etiğini ancak davacı tarafça başlatılan haksız fatura süreci öncesinde, davacıya fason işlem yapmak üzere teslim edilen ... plaka suntalem malzemenin ... plakasına;

davacı tarafça zorla el konulduğunu, bu sebeple davacının davalı şirkete 17.000 TL borcunun bulunduğunu, davaya ve icra takibine konu olan ... tarihli ... fatura Nolu "Fiyat Farkı" adı altında düzenlenen 19.500,00 TL tutarlı faturanın davacı tarafça tamamen haksız menfaat elde etmek amacıyla düzenlendiğini, söz konusu faturalara konu malların bedelleri davalı şirket tarafından çek ile ödendiğini, söz konusu çeklerin giriş bordrolarının yapılarak,

davacının kaşeleri ile imzalandığını, davacının çekleri alıp ticarette kullandıktan sonra vadelerinin uzun olduğu gerekçesiyle çeklerin vade tarihleri gelmeden haksız olarak "FİYAT FARKI" adı altında müvekkil şirkete fatura kestiklerini, davalı şirketin davacı tarafından aleyhine başlatılan icra takibinde borçlu olduğu herhangi bir rakamın bulunmadığını aksine 17.000TL alacağının olduğunu, davacı tarafça haksız ve anlam verilemeyecek şekilde davalı şirkete fatura kesildiğini, davalının ise zaten elinde çek bulunduran ve bunları ticari piyasada kullanan davacının kestiği faturaları iade ettiğini,

bu hususta davalı şirketin tarafından davacıya Bursa ...

Noterliği ... tarihli ... yevmiye numaralı ihtarname çektiğini, davacı şirkete fason işlem yapmak üzere indirilen ... plaka suntalem malzemenin ... plakasına davacı tarafça el konulduğunu, malzemenin davacıya fatura edildiğini, bahsedilen malzemelerin davalı şirkete halen iade edilmediğini, davalı şirkete fiyat farkı olarak fatura edilen ... numaralı faturanın gerçeği yansıtmadığından dolayı karşılığında ... fatura kesilmek zorunda kalındığını, davacının davalı şirket yetkililerine watshapdan üzerinden tehdit içerikli mesajlar gönderdiğini belirterek işbu haksız davanın reddine,

takibinde haksız ve kötü niyetli olan davacı/alacaklı hakkında açılan davanın harca esas bedelinin %20'sinden az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DELİLLER

Kayseri ... Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyası uyaptan celp edilmiş, takip alacaklısının ... Ltd. Şti, takip borçlusunun ... Mağazacılık A.Ş olduğu, genel haciz yoluna özgü icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin davalıya ... tarihinde tebliğ edildiği, davalının ... tarihinde borca ve yetkiye itiraz ettiği görülmüştür.

Kayseri Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... Soruşturma sayılı dosyası uyaptan celp edilmiş, gelen yazı cevabı ile dosyanın yetkisizlikle Bursa Cumhuriyet Başsavcılığı'na gönderildiği görülmüştür.

Uludağ (Bursa) Vergi Dairesi'ne müzekkere yazılarak ... Mağazacılık Anonim Şirketi'nin dava konusu faturaları Form BA ile beyan edip etmediğinin sorulmuş, gelen yazı cevabı ile; dava konusu faturaların Form Ba ile beyan edildiği bildirilmiş, ilgili Form Ba kayıtları gönderilmiştir.

Bursa Cumhuriyet Başsavcılığı'na müzekkere yazılarak ... soruşturma sayılı dosyasının bir örneği uyaptan celp edilmiş, gelen yazı cevabı ile; ilgili soruşturma dosyasına kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verildiği görülmüştür.

... Bankası A.Ş. ... İstanbul Şubesi'ne müzekkere yazılarak; keşidecisi ... Hizmetleri A.Ş. olan;

a) ... seri numaralı, ... tarihli, 50.000,00 TL bedelli,

b) ... seri numaralı, ... tarihli, 30.000,00 TL bedelli iki adet çekin ibraz edilip edilmediği, ibraz edilmiş ise kim tarafından ve hangi tarihte ibraz edildiği, ödeme yapılıp yapılmadığı, yapılmış ise kime, hangi tarihte, ne kadar ödeme yapıldığı sorulmuş, gelen yazı cevabı ile; 50.000,00 TL bedelli çekin ... tarihinde takas sistemi aracılığıyla ... Bankası müşterisi ... San. A.Ş hesabına ödendiği, 30.000,00 TL çekin ... tarihinde takas sistemi aracılığıyla ... bank müşterisi ... . San. Ve Tic. Ltd. Şti hesabına ödendiğinin bildirildiği görülmüştür.

... Bankası A.Ş. ... İstanbul Şubesi'ne müzekkere yazılarak; keşidecisi ... Hizmetleri A.Ş. olan ... seri numaralı, ... tarihli, 75.000,00 TL bedelli çekin ibraz edilip edilmediği, ibraz edilmiş ise kim tarafından ve hangi tarihte ibraz edildiği, ödeme yapılıp yapılmadığı, yapılmış ise kime, hangi tarihte, ne kadar ödeme yapıldığı sorulmuş, gelen yazı cevabı ile; söz konusu çekin takas merkezi aracılığı ile tahsil edildiği, tahsil bilgilerinin ... Bankası A.Ş'den talep edilmesi gerektiği bildirilmiştir.

... Bankası'na müzekkere yazılarak takas merkezi aracılığı ile tahsil edildiği bildirilen, keşidecisi ... Hizmetleri A.Ş. Olan ... seri numaralı, ... tarihli, 75.000,00 TL bedelli çekin ibraz edilip edilmediği, ibra edilmiş ise kim tarafından ve hangi tarihte ibraz edildiği, ödeme yapılıp yapılmadığı, yapılmış ise kime, hangi tarihte, ne kadar ödeme yapıldığı ve ibraz anına ilişkin ekran görüntüsüne ait bilgiler celp edilmiştir.

... bank A.Ş'ye müzekkere yazılarak takas merkezi aracılığı ile ibraz edildiği bildirilen, ... Bankası ... /İstanbul şubesine ait .. seri numaralı, ... keşide tarihli, keşidecisi ... Hizmetleri A.Ş. olan 15.000,00 TL bedelli çekin ibraz edilip edilmediği, ibraz edilmiş ise kim tarafından ve hangi tarihte ibraz edildiği, ödeme yapılıp yapılmadığı, yapılmış ise kime, hangi tarihte, ne kadar ödeme yapıldığı ve ibraz anına ilişkin ekran görüntüsüne ait bilgiler celp edilmiştir.

Tüm deliller toplandıktan sonra bilirkişi incelemesi yaptırılmış, mali müşavir muhasebeci bilirkişi Prof. Dr. ... ... tarihli bilirkişi raporunda özetle;

1. Davacı tarafça başlatılan icra takibinde davalıdan 26.180,28 TI. asıl alacak ve 969,42 TL işlemiş faiz talep ettiğini, ancak derdest davanın faizsiz tutar üzerinden açıldığını, takip talebinde faturalar ve bakiye cari hesap alacağı takip dayanağı olarak gösterildiğini,

2. Davacının alacağına konu yaptığı 196.180,28 TL tutarlı 3 adet fatura bulunduğunu, bu faturaların hem davacının hem de davalının ticari defterlerinde kayıtlı olduğunu, söz konusu faturaların davalı tarafça Ba formu ile vergi idaresine beyan da edildiğini, bu durumda fatura bedeli olan 196.180,28 TL tutarlı satışın ispatlanmış olduğunu,

3. Davalı taralça davacıya 170.000 TL tutarlı 4 adet çek verildiğini, dosyadaki belgelerde bu çeklerin davacıya teslim edildiğine ilişkin çek giriş bordroları bulunduğunu, davacının bahse konu çekleri almadığı ve tahsil etmediğine yönelik iddiası bulunmadığını, zaten 15.000 TL'lik çek hariç diğerlerinin ödendiğine ilişkin banka yazılarının da dosyada bulunduğunu,

4. Netice itibariyle davacının ispatlanan 196.180,28 TL tutarındaki faturalar karşılığında 170.000 TL ödeme yapıldığını ve davacının davalıdan bakiye 26.180,28 TL alacaklı olduğu sonucuna varıldığını, davacının da bu tutarı davalıdan talep ettiğini, davalı taraf her ne kadar 19.500 TL bedelli faturanın fiyat farkı faturası olduğunu ileri sürmüş ise de söz konusu faturanın davalı tarafça kabul edilerek vergi idaresine beyan edildiği yönünde görüş ve kanaatini bildirmiştir. Bilirkişi raporunun taraflara tebliğ edildiği, rapora karşı davacı vekilinin beyan dilekçesi sunduğu, davalı vekilinin ise itiraz dilekçesi sunduğu görülmüştür.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, YARGILAMA VE GEREKÇE

Dava, davacı tarafından faturaya dayanarak davalı aleyhine başlatılan ilamsız icra takibine davalı tarafın süresinde itirazı üzerine İİK 67.maddesi uyarınca bir yıllık yasal süresi içinde açılmış itirazın iptali davasıdır.

Kayseri ... Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyası uyaptan celp edilmiş, takip alacaklısının ... Tic. Ltd. Şti, takip borçlusunun ... Mağazacılık A.Ş olduğu, genel haciz yoluna özgü icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin davalıya ... tarihinde tebliğ edildiği, davalının ... tarihinde borca ve yetkiye itiraz ettiği görülmüştür.

Davacının dava dilekçesinde icra takibine vaki itirazın iptalini istemiş iken harca esas değeri ise yalnız icra takibine giren asıl alacak üzerinden yatırmış olması nedeni ile mahkememizce davacı taraftan bu hususta açıklama yapılması istenilmiş, davacı vekili ... tarihli duruşmada imzalı beyanı ile yalnız asıl alacağa vaki itirazın iptalini istediğini, faize ilişkin itirazın iptali talebinin olmadığını açıklamıştır.

İcra takibinin dayanağı fatura olmakla, faturanın delil olma kuvveti üzerinde durmak gerekir. Faturanın TTK'da tanımına yer verilmemiştir. Vergi Usul Kanunu'nun 229.maddesinde fatura, "Satılan emtia ve yapılan iş karşılığında müşterinin borçlandığı meblağı göstermek üzere emtiayı satan veya işi yapan tüccar tarafından müşteriye verilen ticari bir vesika" olarak tanımlanmıştır.

TTK 21/1.maddesine göre "Ticari işletmesi bağlamında bir mal satmış, üretmiş, bir iş görmüş veya bir menfaat sağlamış olan tacirden, diğer taraf, kendisine bir fatura verilmesini ve bedeli ödenmiş ise bunun da faturada gösterilmesini isteyebilir". TTK 21/2. maddesine göre "Bir fatura alan kişi aldığı tarihten itibaren sekiz gün içinde, faturanın içeriği hakkında bir itirazda bulunmamışsa bu içeriği kabul etmiş sayılır".

... Tarihli ... Esas ... Karar sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı'nda, 'fatura sözleşmenin yapılmasıyla ilgili değil; taraflar arasında yapılmış bir satım, hizmet, istisna ve benzeri sözleşmenin ifa safhası ile ilgili bir belgedir. Öyle ki, taraflar arasında bu tür bir sözleşme ilişkisi yoksa düzenlenen belge fatura olmayıp, olsa olsa icap mahiyetinde kabul edilebilecek bir belgedir.." denilmiştir.

Fatura akdin kurulumuna değil, ifasına ilişkin belge olduğundan faturaya dayalı alacak talebinde bulunmak için öncelikle akdî ilişkinin kanıtlanması gerekir. Bu nedenle faturaya dayalı alacağın ispatı kural olarak davacıya aittir.

Davalı defterleri üzerinde yapılan incelemede davaya ve takibe konu faturaların tamamının davalı şirket defterlerine işlendiği tespit edilmiştir. Usulüne uygun tutulsun veya tutulmasın ticari defterler sahibi aleyhine delil teşkil eder. Davalının faturaları defterine kaydetmiş olması içeriğine itiraz etmediği ve fatura konusu malı da teslim aldığı anlamına gelir. Bu durumda davalı borcu ödediğini ispatlamalıdır. (Yargıtay kapatılan 19 Hukuk Dairesi Başkanlığı'nın 016/5984 E.2017/840 K sayılı içtihadı).

Diğer taraftan davaya konu faturalardan ... tarihli 19.500,00 TL bedelli fatura içeriği incelendiğinde fiyat farkı faturası olduğu görülmekte olup, davalının söz konusu faturayı kabul edip ticari defterlerine kayıt etmesi nedeni ile mahkememizce artık fiyat farkı faturasının şartlarının doğup doğmadığı üzerinde durulmamış, davalının kabul idaresine üstünlük tanınmıştır.

Davalının ödeme olarak gösterdiği çeklerden 15.000,00 TL tutarlı çek hariç diğer çeklerin tamamının kayıtları celp edilmiş, söz konusu çeklerin ödeme olarak davacı defterlerinde kayıtlı olduğu görülmüştür. Her ne kadar ... tarihli, 15.000,00 TL bedelli, keşidecisi ... A.Ş. olan çekin ödemeye ilişkin kayıtları celp edilmemiş ise de söz konusu çekin de davacı defterlerinde ödeme olarak kayıtlı olduğu, söz konusu çeklerden sonra davacının davalıdan 26.180,28 TL'lik bakiye alacağının olduğu anlaşılmıştır. Davalı taraf fazlaya dair ödeme iddiasında bulunmamış ve ödeme belgesi sunmamıştır. O halde davalı tarafın dava konusu edilen 26.180,28 TL'lik bakiye alacak için davacıya borçlu olduğu ve icra takibine haksız bir şekilde itiraz ettiği anlaşılmıştır.

Davalı vekili cevap dilekçesinde açıkça yemin deliline de dayandığından, davalı vekiline, davacıya yemin teklif etme hakkı hatırlatılmış, davalının davacıya yemin teklif etmediği görülmüştür. İzah edilen nedenle davanın kabulü ile Kayseri ... Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyasında davalı tarafından asıl alacağa yapılan itirazın iptali ile takibin 26.180,28 TL asıl alacak üzerinden devamına karar vermek gerekmiştir.

Davacı, davalının icra inkar tazminatına mahkum edilmesini istemiştir.

İİK'nun 67/2.maddesine göre "Bu davada borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın "yüzde yirmisinden" aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkum edilir." Buna göre davacı lehine icra inkar tazminatına hükmetmek için İİK 67.maddesindeki itirazın iptaline özgü dava şartlarının yanında, davalının haksız olması, itirazın iptaline karar verilen alacağın likit olması ve davacının talebi gerekir.

Somut olayda alacağın faturadan kaynaklı likit bir alacak olması ve davacının talebi gözetilerek, itirazın iptaline karar verilen 26.180,28 TL'nin takdiren % 20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

Davacı vekili, dava öncesi ara buluculuk aşamasına müvekkili adın katıldığını, sürecin anlaşamama ile sonuçlandığını belirterek AAÜT'nin 16/2-c maddesi uyarınca lehine vekalet ücretine hükmedilmesini talep etmiş ise de AAÜT'nin 16/2-c ile 2-ç maddeleri bir bütün halinde değerlendirildiğinde, davacının aynı vekil ile ara buluculuk ve dava sürecini yürütmesi halinde ara buluculuk süreci için davacıya ek ücret takdir edilmeyeceği kanaatine varılmış, bu yöndeki talep kabul edilmemiştir. İzah edilen nedenlerle davanın kabulüne karar verilmiş ve mahkememizce aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.