Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/769 K.2023/44

Mahkememizde görülmekte olan itirazın iptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile davalı arasında ... - ... tarihleri arasında gerçekleşen ticari ilişkide müvekkili şirket tarafından kesilen Euro bedelli faturalara istinaden davalı tarafından bir kısım ödemeler yapıldığını, müvekkili şirket tarafından Euro bedelli fatura kesilmesine rağmen davalı şirketin fatura tarihindeki kur üzerinden ödemeleri gerçekleştirdiğini, şirketin faturaların ödeme tarihindeki kur üzerinden ödenmemesi nedeniyle oluşan kur farkı nedeniyle bakiye alacağı için davalıya icra takibi başlatıldığını, Kayseri ...Dairesi'nin ...

Esas sayılı icra takibine davalının haksız ve kötü niyetli olarak itiraz ettiğini ve icra müdürlüğünce takibin durdurulmasına karar verildiğini, davalı tarafın ödemek zorunda olduğu borcunu hiçbir delil ve haklı gerekçe olmaksızın inkar ettiğini belirterek davalının Kayseri ...Dairesi'nin ...

Esas sayılı icra takibine yaptığı itirazının HMK'nun 109. maddesi uyarınca şimdilik 1.000,00-Euro'luk kısmının iptaline, takibin devamına ve takip konusu alacağın %20’sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekilince sunulan cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın dilekçesinde müvekkili ile olan ticaretlerine ilişkin kesilen faturaların Euro bedelli olduğunu ve ödemelerin bu yönde yapıldığını iddia etmekte olup bunun kabulünün kendilerince mümkün olmadığını, müvekkili ile davacı arasındaki ticari alışverişin kesinlikle Euro değil, TL üzerinden yapıldığını ve ticari alımlar nedeni ile yapılan anlaşmaların da TL üzerinden yapıldığını, sadece örnek olması bakımından dilekçesi ekinde sunmuş olduğu iki adet faturadan da görüleceği üzere davacının aynı ürüne TL faturası kestiğini,

aradan yarım saat sonra yine aynı ürün koduna bu sefer hem TL hem de Euro olarak fatura kesildiğini, kaldı ki eğer sadece Euro faturası kesilmiş olsa idi ödemenin banka bilgilerinin TL değil Euro olması gerektiğini, Euro cinsinden fatura kesildiğini iddia eden davacının ... tarihinde e-mail üzerinden müvekkilinden mutabakat istediğini ve müvekkilinin de 341.301,95-TL bakiye olduğunu kaşe imza yaparak davacı şirkete gönderdiğini, davacı şirketten bu mutabakata karşı herhangi bir itiraz edilmediğini ve TL üzerinden mutabakata varıldığını, davacının iyi niyetli olmadığını, davacı tarafça ilk önce İstanbul Bakırköy ...

İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı takip dosyasından gönderilen ödeme emrinde alacak tutarının 36.695,57-Euro olarak gösterildiğini, kendilerince gerek borca gerekse yetkiye itiraz edildiğini ve takibin durdurulduğunu, daha sonra alacaklı Kayseri ...Dairesi'nin ... Esas sayılı takip dosyasından göndermiş olduğu ödeme emrinde ise alacak tutarı olarak 36.695,57-TL gösterildiğini belirterek haksız açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Mahkememizce taraf teşkili sağlanmış davanın taraflarına delillerini ibraz etme olanağı tanınmış uyuşmazlığın çözümü için gereken bütün deliller toplanmıştır. Davacı tarafça Kayseri ...Dairesi'nin ... Esas sayılı takip dosyasına, faturalara, ticari defter ve kayıtlara ve bilirkişi incelemesine delil olarak dayanılmıştır. Davalı tarafça İstanbul Bakırköy ... İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı takip dosyasına, Kayseri ...Dairesi'nin ... Esas sayılı takip dosyasına ve bilirkişi incelemesine delil olarak dayanılmıştır. Davacı ve davalı tarafça delil olarak dayandıkları bir kısım deliller dilekçelerinin ekinde dosyaya ibraz edilmiştir.

Kayseri ...Dairesi'ne müzekkere yazılarak ... Esas sayılı takip dosyasında takibin açıldığı tarihi gösteren sayman mutemet alındısı, takip talebi, ödeme emri, ödeme emrinin borçluya tebliğine ilişkin tebliğ mazbatası, borçlunun borca itiraz dilekçesi, icra müdürlüğünün durdurma kararı, borçlu tarafından kısmi ödeme yapılmış olması halinde ödeme belgesi ve takip dayanağı olan belgenin bir örneğinin Uyap sisteminden gönderilmesi istenilmiştir.

Ayrıca adı geçen takip dosyası Uyap sistemi üzerinden dava dosyamıza eklenmiştir.

İncelemesinde; davacı alacaklı ... tarafından davalı borçlu ... aleyhine açılmış 33.343,00-TL takip tarihi cari ekstre alacağı, 3.352,57-TL takip tarihi işlemiş faiz olmak üzere toplam 36.695,57-TL tutar üzerinden ilamsız icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin borçluya ... tarihinde tebliğ edildiği, icra müdürlüğü tarafından, süresinde verilen itiraz dilekçesine istinaden ... tarihinde icra takibinin durdurulmasına karar verildiği anlaşılmıştır.

Davacının bağlı bulunduğu Yenikapı Vergi Dairesine müzekkere yazılarak, dava dilekçesinin ekindeki faturalar müzekkere ekine eklenmek sureti ile ilgili faturaların davacı tarafından Form BS beyannamesi ile beyan edilip edilmediğinin sorulmasına ve ilgili kayıt ve belge örneğinin istenilmesine, karar verilmiştir. ... tarihli yazı ile müzekkeremize cevap verilmiştir.

Davalının bağlı bulunduğu Kayseri Vergi Dairesi Başkanlığı'na müzekkere yazılarak, dava dilekçesinin ekindeki faturalar müzekkere ekine eklenmek sureti ile ilgili faturaların davalı tarafından Form BA beyannamesi ile beyan edilip edilmediğinin sorulmasına ve ilgili kayıt ve belge örneğinin istenilmesine karar verilmiştir. Müzekkeremize ... tarihli yazı ile cevap verilmiştir.

Kayseri Ticaret Odası Başkanlığı'na müzekkere yazılarak davacının Ticaret Odasına kaydı olup olmadığının, varsa faaliyet alanının sorulmasına, ilgili kayıt ve belge örnekleri istenilmiştir. ... tarihli yazı ile müzekkeremize cevap verilmiştir.

Kayseri Esnaflar Odası Başkanlığı'na müzekkere yazılarak davalının Esnaflar Odasına kaydı olup olmadığının, varsa faaliyet alanının sorulmasına, ilgili kayıt ve belge örnekleri istenilmiştir. ... tarihli yazı ile müzekkeremize cevap verilmiştir.

Kayseri Vergi Dairesi Başkanlığı'na müzekkere yazılarak; a) Davalının bilanço esasına göre mi yoksa işletme hesabı esasına göre mi defter tuttuğunun, b) işletme hesabına göre defter tutması halinde 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 177. ve ilgili diğer maddelerinde belirtilen esnaf işletme sınırı tutarının altında kalıp kalmadığının (esnaf işletme sınırı içinde olup olmadığının) sorulmuş, ilgili bilgi ve belge örnekleri istenilmiştir. ... tarihli yazı ile müzekkeremize cevap verilmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, YARGILAMA VE GEREKÇE: Dava, alacağının tahsiline yönelik başlatılan ilamsız icra takibine vaki itirazın İİK'nun 67/1. maddesi uyarınca iptali, takibin devamı ve icra inkar tazminatı istemlerine ilişkindir.

Yapılan araştırmalar neticesinde gelen müzekkere cevaplarından davalı gerçek kişinin de tacir olduğu görülmekle 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 4/1-a maddesine göre davaya bakmaya mahkememiz görevlidir.

6545 sayılı yasanın 45/3. maddesi uyarınca yargılama tek hakim tarafından yürütülmüş ve sonuçlandırılmıştır.

Mahkememizde açılan ve sonuçlanan davada dava değeri 500.000,00-TL'nın altında olması nedeniyle 7251 sayılı kanunla değişik 6102 Türk Ticaret Kanununun 4/2. maddesi uyarınca basit yargılama usulü uygulanmıştır.

Tarafların uyuşmazlık noktalarının ana başlıklarıyla; davacının kısmi dava açmakta hukuki yararı bulunup bulunmadığı, takibe konu edilen nedenlerle davacının davalıdan alacaklı olup olmadığı, davalının icra takip dosyasına vaki itirazlarının haklı olup olmadığı, bu itirazlarının iptalinin gerekip gerekmediği, icra inkar tazminatı ve kötü niyet tazminatının yasal koşullarının bulunup bulunmadığı hususlarının olduğu anlaşılmıştır.

Bilindiği üzere, 2004 sayılı İcra İflas Kanunu’nun 67. maddesi uyarınca itirazın iptali davası; alacaklının, icra takibine karşı borçlunun yaptığı itirazın iptali ile İİK’nun 66. maddesine göre itiraz üzerine duran takibin devamını sağlayan bir eda davası olup, itirazın tebliğinden itibaren bir yıllık süre içinde açılan davada borçlunun itirazında haksızlığının belirlenmesi ve alacağın likit olması halinde, istem varsa borçlu aleyhine icra inkar tazminatına da hükmedilebilir. (Baki Kuru, İcra ve İflas Hukuku, 2006, s.219, 223). İcra dosyasında itiraz dilekçesinin alacaklıya tebliğ edildiğine ilişkin bir belge bulunmadığından, eldeki davanın bir yıllık yasal süre içinde açıldığı anlaşılmıştır.

İİK'nun 58. maddesi "Takip talebi icra dairesine yazılı veya sözlü olarak ya da elektronik ortamda yapılır. Talepte şunlar gösterilir:

1. (Değişik: 2/7/2012-6352/9 md.) Alacaklının ve varsa kanuni temsilcisinin ve vekilinin adı, soyadı; alacaklı veya vekili adına ödemenin yapılacağı banka adı ile hesap bilgileri; varsa Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası veya vergi kimlik numarası; şöhret ve yerleşim yeri; alacaklı yabancı memlekette oturuyorsa Türkiye’de göstereceği yerleşim yeri (Yerleşim yeri gösteremezse icra dairesinin bulunduğu yer yerleşim yeri sayılır.);

2. (Değişik: 2/7/2012-6352/9 md.) Borçlunun ve varsa kanuni temsilcisinin adı, soyadı, alacaklı tarafından biliniyorsa Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası veya vergi kimlik numarası, şöhret ve yerleşim yeri; Bir terekeye karşı yapılan taleplerde kendilerine tebligat yapılacak mirasçıların adı, soyadı, biliniyorsa Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası veya vergi kimlik numarası, şöhret ve yerleşim yerleri;

3. (Değişik: 17/7/2003-4949/12 md.) Alacağın veya istenen teminatın Türk parasıyla tutarı ve faizli alacaklarda faizin miktarı ile işlemeye başladığı gün, alacak veya teminat yabancı para ise alacağın hangi tarihteki kur üzerinden talep edildiği ve faizi;

4. Senet, senet yoksa borcun sebebi;

5. Takip yollarından hangisinin seçildiği; Alacak belgeye dayanmakta ise, belgenin aslının veya alacaklı yahut mümessili tarafından tasdik edilmiş, borçlu sayısından bir fazla örneğinin takip talebi anında icra dairesine tevdii mecburidir. Alacaklıya takip talebinde bulunduğuna ve verdiği belgelere, talep ve takip masraflarına dair bedava ve pulsuz bir makbuz verilir." hükmünü getirmiştir.

İtirazın iptali davası açılabilmesinin koşullarından birisi de ortada geçerli bir ilamsız icra takibinin bulunmasıdır. Geçerli bir ilamsız icra takibinin mevcut olmaması halinde itirazın iptali davası açılamaz. Bu husus dava şartı olup, mahkemece re’sen gözetilmelidir.

Nitekim Yargıtay 19. Hukuk Dairesi'nin 2016/19481 Esas ve 2018/700 Karar sayılı emsal ilamında "....İtirazın iptali davası açılabilmesinin koşullarından birisi de ortada geçerli bir ilamsız icra takibinin bulunmasıdır. Geçerli bir ilamsız icra takibinin mevcut olmaması halinde itirazın iptali davası açılamaz. Bu husus dava şartı olup, mahkemece re’sen gözetilmelidir.Dava dosyası içinde bulunan dava konusu Bandırma ... İcra Müdürlüğü’nün ...

Esas sayılı takip dosyasının aslı incelendiğinde, dayanak takip talebi ile takip borçlusuna çıkarılan ödeme emrinin içerik olarak birbirinden farklı olduğu anlaşılmaktadır. Böyle bir halde geçerli bir ilamsız icra takibinin varlığından söz edilemez. Mahkemece bu yön gözetilerek geçerli bir takip bulunmadığı gerekçesiyle davanın, dava şartı yokluğundan reddi gerekirken işin esası hakkında yazılı şekilde hüküm kurulmasında isabet görülmemiştir." şeklindedir.

Eldeki davada Kayseri ...Dairesi'nin ... Esas sayılı takip dosyasının Uyap kayıtları celp edilerek ve dava dosyamıza sistem üzerinden eklenerek incelenmiştir. Yapılan incelemede, ilk olarak İstanbul Bakırköy ... İcra Dairesi'nin ...

Esas sayılı takip dosyası üzerinden oluşturulan ... tarihli takip talebinde cari hesap ekstresinden kaynaklanan 33.343,00-Euro asıl alacak ve 3.352,57-Euro işlemiş faiz (yıllık %5 oranında) olmak üzere toplam 36.695,57-Euro tutarındaki alacağın asıl alacak kısmına takip tarihinden itibaren işleyecek 3095 sayılı Yasa'nın 4/a maddesi gereğince işletilecek alacak satırlarında belirtilen faizi ile birlikte, var ise vergileri, takip masraflarının, takip tarihinde geçerli orandaki KDV vergileri ile vekalet ücretinin tahsilinin talep edildiği görülmüştür.

Davalı borçlunun ... tarihli dilekçe ile icra dairesinin yetkisine ve borca itiraz etmesi üzerine İstanbul Bakırköy ... İcra Dairesi müdürlüğünün ... tarihli kararı ile takip dosyasının yetkili Kayseri ...

Dairesi'ne gönderilmesine karar verildiği ve takip dosyasının gönderildiği, ... tarihinde tevzi olunan Kayseri ...Dairesi'nin düzenlediği ...tarihli ödeme emrinde ise, 33.343,00-TL asıl alacak ve 3.352,57-TL takip tarihi itibarı ile işlemiş faiz olmak üzere toplam 36.695,57-TL tutarındaki alacağın asıl alacak kısmına takip tarihinden itibaren işleyecek 3095 sayılı Yasa'nın 4/a maddesi gereğince işletilecek alacak satırlarında belirtilen faizi ile birlikte, var ise vergileri, takip masraflarının, takip tarihinde geçerli orandaki KDV vergileri ile vekalet ücretinin tahsilinin talep edildiği görülmüştür.

Başka bir anlatımla, takip tarihinde Euro cinsinden tahsili talep edildiği halde alacağın Kayseri ...Dairesi'nin düzenlediği ...tarihli ödeme emrinde TL cinsinden tahsilinin talep edildiğinin yazıldığı, böylece takip talebindeki alacak kalemlerinin ödeme emrinde farklılaştırılmış olduğu görülmüştür.

Somut uyuşmazlıkta, icra takibine dayanak yapılan takip talebi ile takip borçluya çıkarılan ödeme emrinin içerik olarak birbirinden farklı olduğu anlaşılmaktadır. Böyle bir halde geçerli bir ilamsız icra takibinin varlığından söz edilemez. İtirazın iptali davasına özgü dava şartlarından birisi de, usulüne uygun olarak başlatılmış bir takibin varlığıdır.

Mahkememizce bu yön gözetilerek geçerli bir takip bulunmadığı gerekçesiyle davanın, HMK'nun 114/2. ve 115/2. maddeleri uyarınca dava şartı yokluğundan reddi gerekmiştir.

Yargıtay 19. Hukuk Dairesi'nin 15/02/2018 günlü, 2016/19481 Esas ve 2018/700 Karar sayılı, 13/12/2018 günlü, 2017/2368 Esas ve 2018/6573 Karar sayılı, 15/02/2018 günlü, 2016/19481 Esas ve 2018/700 Karar sayılı ve 22/03/2016 günlü, 2015/16067 Esas ve 2016/5115 Karar sayılı, Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi'nin 24/05/2022 tarihli, 2022/1210 Esas ve 2022/1174 Karar sayılı emsal kararları bu doğrultudadır.

Davalı vekili cevap dilekçesinde kötü niyet tazminatı talebinde bulunmuştur. İİK'nun 67/1. maddesine göre "Bu davada borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın "yüzde yirmisinden" aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkum edilir." Dosya kapsamına göre davacının icra takibinde kötü niyetli olduğunu gösterir delil bulunmadığından davalının kötü niyet tazminatı isteminin koşulları bulunmadığı nedeniyle reddine verilmesi gerekmiştir.

Katip ... · E-imzalıdır Hakim ... · E-imzalıdır