Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/36 K.2023/104

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili tarafından mahkememize vermiş bulunduğu ... tarihli dilekçesinde özetle. Müvekkili ...

Sigorta Şirketi tarafından ... nolu poliçe ile Kasko Sigorta Poliçesi yapılmış olan ... adına kayıtlı yine kendisi tarafından sevk ve idare edilen ... plakalı çekici, ... tarihinde davalı adına kayıtlı ve yine kendisi sevk ve idaresindeki ... plakalı kamyonetin çarpması sonucu hasarlandığının, olay tarihinde ...Bölge Trafik Denetleme İstasyon Amirliğince düzenlenmiş olan ... tarihli trafik kazası tespit tutanağında, ... sevk ve idaresindeki ... plakalı çekici ve buna bağlı ... plakalı yarı römork ile Kayseri İli istikametinden ...

İli istikametine seyir halinde iken ...

Mahallesi yol ayrımına geldiğinde, ... mahallesi yolundan Kayseri-... yoluna doğru ana yola çıkan ... sevk ve idaresindeki ... plakalı kamyonete çarpması sonucu çift taraflı yaralamalı maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğinin, yine trafik kazası tespit tutanağı ile bu kazanın oluşumunda ...'ın 2918 sayılı KTK 57/1-B(5) "Tali yoldan ana yola çıkan sürücülerin , ana yoldan gelen araçlara ilk geçiş hakkını vermemesi" maddesini ihlal ettiği , ...'ın ise kural ihlali olmadığı tespit edildiğinin , olay sonrasında sigortalı ... plakalı araçta yaptırılan ekspertiz incelemesi sonucu,

araç sökülmeden parça ve işçilikler esas alınarak hasar durumu çıkarılmış ve araç yapım aşamasında çıkması muhtemel parçalar dikkate alındığında araç hasarının daha büyük boyuta ulaşacağından aracın pert total olarak değerlendirilmesinin uygun olacağı kanaatine varıldığının, sigortalı aracın piyasa rayiç bedeli araştırması yapıldığının , ... (... İli ) 470.000,00 TL. ... Otomotiv (... İli ) 450.000,00 TL. Kasko Değer listesi (2021 yılı 8. Ay için) 455.762,00.

TL. olduğu tespit edilmiş olup sigortalı aracın rayiç bedelinin 430.000,00 TL. olduğu belirlendiğinin, bu tutar ... tarihinde sigortalı ...'a ödenmiş olup araç sovtaj bedeli 236.500,00TL. ve davalının trafik sigortacısı...

Sigorta AŞ tarafından ödenen 43.000,00TL.mahsup edildikten sonra kalan bakiye 150.500,00TL.'nin davalıya rücu edilmesi zorunluluğu doğduğunun, bu nedenlerle fazlaya ilişkin haklarının saklı kalmak kaydıyla 150.500,00TL. tutarındaki alacağın ... ödeme tarihinden itibaren işleyecek reeskont avans faizi, yargılama giderleri ve vekalet ücreti ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili tarafından mahkememize vermiş bulunduğu ...havale tarihli cevap dilekçesinde özetle; davalı ...'ın ... köyü tarafından ... köyü tarafına doğru geçmiş aracı sol tarafa meyilli geçmiş ve iki ana yolu demir bariyerler ile ayıran kısımda araçların beklemesi için oluşturulan kısımda durmuş ve yolun sağına bakıp sola yani Kayseri istikametine gideceği esnada iki anayolu ayıran demir bariyerlerin olduğu kısımda şoför ... aracı ile hızlı şekilde davalı ...'ın aracına çarptığının ,davalı ... in beyanı alınmadığı ve olayın oluş şekli dinlenmediği için sanki ... köyü tarafından ana yola sola bakmadan çıkış yaptığı şekilde rapor

düzenlendiğinin, trafik kazası davacı sigorta şirketinin iddia ettiği gibi olsa idi yani diğer şoför olan ...'ın, davalı yoluna çıksa idi araçların sıkıştığı nokta daha ileride olacağının, zaten ilk kaza tutanağında da aracın posizyonlarından ... plakalı araç sağ şeritten sol şeride geçmiş gibi çizildiğinin ,davalı ...' ın aracı demir bariyerler ile araçlar için ayrılan kısımda dururken ... yönetiminde ki araç,

davalının aracına iki demir bariyer arasında şeridinden takip etmeyerek çarptığının geride sollama işareti de olup şeridinden çıkarak demir bariyerler arasında bekleyen ...'ın aracına çarptığının davalı ... in bir kural ihlali olmadığının, öncelikle belirtelim ki kusur raporunu ve sigortaca bulunan zarar miktarını kabul etmediklerinin, davacı zaten arabuluculuk yoluna başvurarak da davanın ticari nitelikte bir dava olduğunu kabul etmesine rağmen davayı Asliye Hukuk Mahkemesinde açıldığının bu anlamda görevli mahkemenin Asliye Hukuk değil Asliye Ticaret Mahkemesi olduğu açık olup görevsizlik kararı verilmesini talep ettiklerinin,

ayrıca dosyanın ... ilçesinin Ticaret Mahkemeleri anlamında yargı çevresi Kayseri merkeze bağlı olması sebebi ile de Kayseri Ticaret Mahkemeleri yetkili ve görevli olduğunun, öncelikle görev ve yetki itirazımızı tekrar ile davanın görevli ve yetkili mahkemesi Kayseri Asliye Ticaret Mahkemesi olması sebebi ile görev ve yetkisizlik kararı verilmesine, davacının davasının reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücreti ile birlikte davacıdan alınarak davalıya ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, trafik kazası sonrası ödenen tazminatların rücuen tahsili istemine ilişkindir.

Dava ... tarihinde ...Mahkemesi'ne açılmış ...Asliye Hukuk Mahkemesi'nce yapılan yargılama neticesinde ... esas ... karar sayılı ... tarihli ilam ile HSK Genel Kurulunun... tarihli ... sayılı kararı ile Kayseri mülki sınırları içerisinde Kayseri Ticaret Mahkemelerinin görevli olması ile birlikte görev ve iş bölümü kuralları nedeniyle dosyanın Nöbetçi Kayseri Ticaret Mahkemesine gönderilmesine dair karar verilmiş, verilen karar ... tarihinde kararın taraflarca istinaf edilmemesi üzerine kesinleşmiş ve mahkememize gönderilerek yukarıda yazılı olan esas sırasına kaydedilerek yargılamaya devam edilmiştir.

Her ne kadar Hakim ve Savcılar Genel Kurulunun mevcut bulunan Asliye Ticaret Mahkemelerinin yargı çevrelerinin belirlenmesine ilişkin ... tarihli ve ...sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 608 sayılı kararı ile Kayseri Asliye Ticaret Mahkemesi yargı çevresinin Kayseri ilinin mülki sınırları olduğu belirlenmiş ve iş bu kararın ... tarihinden itibaren uygulanmaya başlanmasına karar verilmiş ve işbu dava tarihi ... olmakla ve ...Asliye Hukuk Mahkemesi (Asliye Ticaret Mahkemesi sıfatı ile) mahkememize işbu dosyayı göndermiş ise de mahkememizce yapılan incelemede; ... plakalı aracın maliki davalı ...'ın ...Malmüdürlüğü'nce mahkememize gönderilen ... tarihli yazıda vergi kaydına rastlanılmadığı yani tacir olmadığı anlaşılmıştır.

Davacı sigorta şirketi, bu davayı sigortalısının halefi olarak açtığına göre, görevli mahkemenin tayininde sigortalı ile davalı arasındaki ilişkinin hukuki mahiyeti nazara alınır. Yargıtay İçtihadı Birleştirme Genel Kurulu'nun 22.03.1944 tarihli 37 Esas ve 9 Karar sayılı kararında bu husus “sigortacının sorumlu kişi aleyhine açacağı dava, sigorta poliçesinden doğan bir dava değildir. Bu nedenle, halefiyet davası bir ticari dava sayılamaz. Bu dava, aynen sigortalı kimsenin sorumlu kişiye karşı açmış olduğu bir dava gibidir. Sigortalının muhtelif mahkemelerde dava açma hakkı varsa aynı hak, sigortacının halefiyet hakkına dayanan rücu davası için de söz konusudur” şeklinde vurgulanmaktadır.

Öte yandan, TTK'nun “Halefiyet” başlığı altındaki 1472. maddesinde “Sigortacı, sigorta tazminatını ödediğinde, hukuken sigortalının yerine geçer. Sigortalının, gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa bu hak, tazmin ettiği bedel kadar, sigortacıya intikal eder.” hükmüne yer verilmiştir.

TTK’nın 4. maddesine göre; ticarî davaların iki grup altında incelenmesi mümkündür. Bunlar; tarafların sıfatına ve işin ticarî işletmeyle ilgili olup olmadığına bakılmaksızın ticarî sayılan davalar (mutlak ticari davalar) ile her iki taraf için de ticari sayılan hususlardan doğan davalar (nispi ticari davalar)dır.

Mutlak Ticari Dava; tarafların tacir olup olmadıklarına ve dava konusu edilen işin ticari nitelikte olup olmadığına bakılmaksızın ticari dava olarak sayılan davalar olup, TTK’nın 4/1. maddesinde a ve f bentlerinde 6 bent halinde sayılan dava türleri mutlak ticari davadır. Taraflar arasındaki var olduğu iddia edilen ilişkinin satım sözleşmesinden kaynaklanması ve satım sözleşmesinin TTK' nın 4/1 maddesinde düzenlenmemesi, Borçlar Kanunu'nda düzenlenmesi nedeni ile davanın mutlak ticari dava olmadığı anlaşılmıştır.

Nisbi ticari dava ise; her iki tarafı tacir olan ve tarafların ticari işletmesi ile ilgili olan uyuşmazlıklar nisbi ticari dava olarak adlandırılmaktadır.

TTK’nın gerekçesinde; ticari davalar ile ticari olmayan hukuk davalarını ayırmada kullanılan kıstasın “bir yandan her iki tarafın tacir sıfatı ve uyuşmazlığın konusunu teşkil eden işin bu sebepten dolayı ticari sayılması keyfiyeti, diğer yandan tarafların sıfatına bakılmaksızın sadece işin ticari mahiyeti” olduğu açıklanmıştır.

Bu anlamda bir davanın nisbi ticari dava sayılabilmesi için; davaya uyuşmazlığın her iki tarafının tacir olması ve uyuşmazlığın her iki tarafın ticari işletmesi ile ilgili olması gerekli ve zorunludur.

Somut olayda, sigortalı ...'ın tacir olduğu ve davalı ...'ın ise tacir olmadığı, görev hususu İBK kararı uyarınca ... tarafından davalı ...'a karşı açılacak dava niteliğine göre belirleneceğinden he iki tarafın da tacir olmaması ve mutlak ticari dava olmadığından görev ...AHM'ye aittir.