Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/598 K.2024/663

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA

Davacı dava dilekçesinde özetle; müvekkilin ticari ilişki içerisinde bulunduğu ... Sanayi Ticaret Ltd.

Şti lehine müvekkili tarafından düzenlenerek verilen Fibabanka Kayseri Çarşı Şubesine ait, ... numaralı, keşide yeri Kayseri, keşide tarihi 10.05.2023 olan 500.000,00 TL bedelli çek ile yine Fibabanka Kayseri Çarşı Şubesi'ne ait, ... numaralı, keşide yeri Kayseri, keşide tarihi 20.04.2023 olan 500.000,00 TL bedelli çeklerin müvekkili tarafından vadesinde ödenemediğini, çeklere karşılıksızdır şerhinin ilgili banka tarafından vurulduktan sonra çekte ciroları bulunan taraflar arasında yapılan anlaşma gereğince çeklerin arkasında bulunan tüm ciroların iptal edildiğini,

müvekkili tarafından çek bedellerinin ilgilisine ödendiğini ve çek asıllarının müvekkiline teslim edildiğini, müvekkilinin çek asıllarını ilgili banka şubesine teslim etmek için lehtardan teslim aldığını ve fakat Fibabanka'nın Kayseri Şubesi'nin kapatılması nedeniyle bankadan aldığı talimat doğrultusunda çekleri Fibabanka Ankara Ostim Şubesi'ne gönderilmek üzere Aras Kargo Kayseri Tekir Şubesi'ne verdiğini, ancak çeklerin ilgili banka şubesine ulaşmadan kaybolduğunu,

çeklerin kötü niyetli üçüncü kişilerin eline geçmesi halinde müvekkilinin mağdur olacağını belirterek dava konusu çeklerin zayi nedeniyle iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

Dava, zayi nedeni ile çek iptali istemine ilişkindir. Davacı dava dilekçesinde belirttiği, Fibabanka Kayseri Çarşı Şubesi'ne ait, 10/05/2023 tarihli, ... çek seri nolu, 500.000,00-TL bedelli çekin ve Fibabanka Kayseri Çarşı Şubesi'ne ait, 20/04/2023 tarihli, ... çek seri nolu, 500.000,00-TL bedelli çekin iptaline karar verilmesi istemli olarak iş bu davayı açmıştır.

Davacı, dava konusu çekin keşidecisidir. TTK'nun 818/1-s maddesinin yollaması ile aynı kanunun 757/1. maddesine göre, çek iptali davası açma hakkı yetkili hamile ait bir haktır, keşidecinin çek iptali davası açma hakkı yoktur.

Zayi nedeniyle çek iptali davasının TTK'nun 818. maddesinin 1. fıkrasının (s) bendi yollamasıyla 651 ve 757. maddeleri gereğince hamil tarafından açılmasının gerekmesi, davacının yetkili hamil olmaması durumunda TTK'nun 757. maddesi çerçevesinde zayi nedeniyle çek iptali davası açılamayacağı anlaşılmaktadır.

Zayi nedeniyle iptal davalarında açma keşidecinin mükerrer ödeme yapmasını önlemek ve kaybedilen kambiyo senedi yerine mahkemece verilecek iptal kararını keşideciye/muhataba ibraz etmek olduğu gözetildiğinde, keşidecinin kendisine ibraz edilmek üzere iptal kararı istemesi bu yolun hukuki niteliği ile bağdaşmaz.

Yapılan inceleme, tüm deliller ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde bu haliyle davacının TTK'nun 818/1-s yollamasıyla 757. maddesine göre çek iptali davası açma hakkı olmadığı, Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin *** Karar sayılı emsal kararının ve yerleşmiş yargı uygulamalarının bu doğrultuda olduğu, bu nedenle HMK'nun 114/1-h maddesine göre davacının aktif dava şartı ehliyetinin de bulunmadığı nedeniyle davacının davasının usulden reddine karar verilmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip *** · e-imzalıdır Hakim *** · e-imzalıdır