Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/621 K.2024/1179

Av. ... -

DAVA

Tazminat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : ***

KARAR TARİHİ : ***

KARAR YAZIM TARİHİ : ***

Mahkememize açılan Tazminat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan yargılaması sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı şirketin çalıştırdığı işçilerden ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ... isimi çalışanlar, davalının tüzel kişiliğini sonlandırma kararı alması ve birden fazla kez belirli süreli yapılan iş sözleşmesinin sonucunun da 10/11/2022 tarihinde bitmesi sebebiyle iş akdinin feshedilmesi üzerine işçilik alacağı talebiyle müvekkili şirket ve davalı şirkete karşı arabuluculuğa başvurduklarını, arabuluculuk görüşmeleri sonucunda davacının ihale ettiği ve davalı şirketin üstlendiği Çağrı Merkezi İşletimi Hizmet Alımı işinde çalışan ..., ..., ..., ..., ...,

... ve ... isimli çalışanların 01/02/2011-10/11/2022 tarihleri arasındaki çalışmalarından dolayı, çalıştığı dönemlere ilişkin davalının ve şirketlerinin müşterek ve müteselsilen sorumlu olduğu kıdem tazminatları 14/12/2022 tarihli arabuluculuk anlaşma belgesi gereğince net 765.987,60-TL olarak müvekkili şirket tarafından ilgili işçilere ödendiğini, davacı şirketin sorumlu olduğu işçilik alacaklarının tamamını ödediğini, davalı firmaya karşı 03/03/2023 tarihinde 02205 yevmiye numaralı noter ihtarı ile rücu hakkını kullandığını,

davalının bu ihtara olumsuz dönüş yaptığını ileri sürerek davacının adı geçen işçilere ödediği işçilik alacakları bedelinin kısmi dava olarak 1.000,00-TL'sinin müvekkili şirketin ödeme yaptığı tarihten itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalı şirketten rücuan tahsilini, dava süresi boyunca davalı şirkete davacı şirketten alacağı tüm hak edişlere tedbir konulmasını dava ve talep etmiştir.

Davalı tarafça cevap dilekçesi sunulmamıştır. Dosya, Kayseri 8. İş Mahkemesinin ... karar sayılı görevsizlik kararının kesinleşmesi neticesinde mahkememize gelerek ... esas sırasına kaydı yapılmış ve yargılamasına bu esas üzerinden devam edilmiştir.

YARGILAMA VE GEREKÇE

Dava, davacı şirket tarafından dava dışı işçilere ödenen tazminatların davalı şirketten rücuen tahsili talebine ilişkindir.

Davacı tarafça davalı şirkete gönderilen noter ihtarının örneği, taraflar arasında düzenlenen hizmet alımı sözleşmesi, teknik şartname, SGK kayıtları, ticaret sicili kayıtları ve tarafların dayandığı tüm deliller toplanmış, bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.

Davacı vekili, davacı şirket bünyesinde çağrı merkezi işletimi işi için davalı ile ihale sözleşmesi yapıldığını, bu sözleşmeye göre yüklenicinin çalıştırdığı tüm personelin her türlü ücret, vergi, harç, SGK ve işsizlik sigortası priminden yüklenicinin sorumlu olacağının düzenlendiğini, davalının çalıştırdığı işçilerden ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ... isimli çalışanların iş sözleşmelerinin sonuncusunun 10/11/2022 tarihinde sona ermesi üzerine ilgili işçilerin başvurusu üzerine düzenlenen ihtiyari arabuluculuk tutanakları üzerine toplamda 765.987,60-TL kıdem tazminatı ödemesi yapıldığını, bu ödemeden davalının sorumlu olduğunu iddia etmiş, davalı cevap dilekçesi sunmamış, HMK 128. Maddesi uyarınca münkir sayılmıştır.

Dosyaya mübrez 06/03/2024 tarihli bilirkişi raporunda; sözleşme olmayan dönem için yarı yarıya sorumluluk ilkesinin geçerli olduğu kanaatine varılacak olursa davalı şirketin sorumlu olacağı miktarların;

...;

Davalı şirkette geçen hizmet süresine göre 46.537,20-TL, toplam hizmet süresine göre 46.838,81-TL,

...;

Davalı şirkette geçen hizmet süresine göre 36.666,29-TL, toplam hizmet süresine göre 36.967,91-TL,

...;

Davalı şirkette geçen hizmet süresine göre 48.004,12-TL, toplam hizmet süresine göre 56.545,20-TL,

...;

Davalı şirkette geçen hizmet süresine göre 46.852,52-TL,

...;

Davalı şirkette geçen hizmet süresine göre 42.368,35-TL, toplam hizmet süresine göre 42.629,97-TL,

...;

Davalı şirkette geçen hizmet süresine göre 42.368,35-TL, toplam hizmet süresine göre 42.629,97-TL,

...;

Davalı şirkette geçen hizmet süresine göre 34.952,60-TL, toplam hizmet süresine göre 43.054,96-TL, şeklinde olacağı görüş ve kanaatinde olduğunu bildirmiştir.

Davacı vekili bilirkişi raporuna itiraz dilekçesi ekinde eksik ihale sözleşmelerini, çarşaf bordroyu ve işçilere ait maaş bordosunu da sunmuştur. Bu doğrultuda ek rapor alınmasına karar verilmiştir.

25/09/2024 tarihli bilirkişi ek raporunda: dava dışı işçilerin kıdem tazminatlarından yüklenicinin sorumlu olup olmayacağı hususunun takdiri mahkemeye ait olmak üzere;

...;

Davalı şirkette geçen hizmet süresine göre 114.669,90-TL, toplam hizmet süresine göre 115.860,20-TL,

...;

Davalı şirkette geçen hizmet süresine göre 95.193,10-TL, toplam hizmet süresine göre 96.383,35-TL,

...;

Davalı şirkette geçen hizmet süresine göre 141.391,32-TL, toplam hizmet süresine göre 161.557,71-TL,

...;

Davalı şirkette geçen hizmet süresine göre 115.887,25-TL,

...;

Davalı şirkette geçen hizmet süresine göre 106.365,20-TL, toplam hizmet süresine göre 107.555,48-TL,

...;

Davalı şirkette geçen hizmet süresine göre 106.365,20-TL, toplam hizmet süresine göre 107.555,48-TL,

...;

Davalı şirkette geçen hizmet süresine göre 77.609,83-TL, toplam hizmet süresine göre 108.394,10-TL şeklinde olacağı yönünde görüş bildirmiştir.

Hizmet alım sözleşmeleri; ihale şartları ile belirlenen işin sözleşmede kararlaştırılan bedel ile yapılmasının üstlenildiği sözleşmelerdir. Bu sözleşme türünde yüklenicinin edimi, hizmetin kendi işçisi ile yerine getirilmesi, işverenin edimi ise sözleşme bedelinin ödenmesidir. Sözleşme kapsamında yapılması gereken iş yüklenici işçisi tarafından yerine getirilecektir. İş akdinin yüklenici ile işçi arasında yapıldığı hususu ihtilaflı değildir.

SGK kayıtları da bu hususu doğrulamaktadır. Hizmet alımı tip sözleşmelerinde işverenin, yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğu yoktur. İşveren ile yüklenicinin İş Kanunu’na göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmasına rağmen rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanması sözleşme hukukunun en temel ilkelerindendir.

İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekir.

Hizmet alım ihaleleri aynı yüklenici tarafından alındığı gibi, değişik yükleniciler tarafından da alınabilmektedir. Bu halde işyeri devri suretiyle işçiler yeni yükleniciye devredildiği için hizmet akitleri kesintiye uğramadan devam etmekte ve işçilik alacakları da bu doğrultuda hesaplanmaktadır.

İşçiye ödenen kıdem tazminatı iş sözleşmesinin feshedildiği tarihteki giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanmakta olup, bu kıdem tazminatının tamamından işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak yükleniciler işverene karşı sorumludurlar.

İşveren tarafından bu ödemelerin ferileri mahiyetinde yapılan ödemeler de ayrı esasla yüklenicilerden tahsil edilebilecektir.

Davalı yüklenici tacir olup, 6102 sayılı TTK'nın 19/2. maddesi gereğince taraflardan biri için ticari iş niteliğinde olan sözleşmeler, kanunda aksine hüküm yoksa diğer taraf için de ticari iş sayılmaktadır. Ticari işlerde 3095 sayılı Yasa'nın 2/2. maddesine göre avans oranında faiz istenebilecektir.

Yapılan yargılama, toplanan deliller, alınan bilirkişi kök ve ek raporu ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; taraflar arasında düzenlenen sözleşmelerin 12.1.5 maddelerine göre yüklenicinin sözleşme kapsamında çalıştırdığı tüm personelin işçilik alacaklarından sorumlu olduğuna dair hüküm bulunduğu, bu nedenle davacı şirketin davalı şirketin personeline ödemiş olduğu kıdem tazminatı tutarlarını davalı şirkete rücu edebileceği, şayet sözleşmede hiç hüküm bulunmasa bile yüklenicinin bu ödemelerin tamamından sorumlu olduğunun Yargıtay 23. Hukuk Dairesi'nin son dönem içtihatlarında kabul edildiği,

ancak yapılan ödemelerin mahkeme kararına istinaden değil ihtiyari arabuluculuk tutanağına istinaden yapılması nedeniyle yeniden bilirkişiye hesaplatılması gerektiği, bu kapsamda işçilik alacakları alanında uzman bilirkişi tarafından düzenlenen kök ve ek rapora göre davalı şirketteki hizmet sürelerine göre dava dışı işçilerden ...'in 58.114,95-TL, ...'ın 48.244,04-TL, ...'ın 59.883,48-TL, ...'nın 58.731,88-TL, ...'ın 53.906,10-TL, ...'ın 53.906,10-TL, ...'nın ise 39.332,81-TL kıdem tazminatına hak kazanacağı,

adı geçen işçilerin Majorel Telekomünikasyon Hizmetleri A.Ş'de geçen hizmet süreleri yönünden bu şirket ile davalı şirket arasında organik bağ bulunduğu kanaatine varılması halinde hizmet süreleri artacağından her bir işçi yönünden seçenekli olarak ilave hesaplamanın yapıldığı, ancak ticaret sicil müdürlüğünden getirtilen kayıtların incelenmesinde şirketlerin yöneticilerinin ve ortaklarının farklı olması nedeniyle aralarında organik bir bağın bulunmadığı,

bu nedenle işçilerin bu şirkette geçen hizmet sürelerinin hesaplamaya dahil edilemeyeceği kanaatine varılmakla bu şirkette geçen hizmet süreleri dışlanarak yapılan hesaba göre davacının davalıdan alacaklı olduğu kanaatine varılmıştır.

Davacı davasını fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak 1.000,00-TL üzerinden açmıştır. Dava dilekçesinin sonuç kısmında da davanın kısmi dava olarak açıldığı açıkça belirtilmiştir. Ancak davacı tarafça ıslah talebinde bulunulmamış olup bu nedenle dava dilekçesinde talep edilen 1.000,00-TL üzerinden davanın kabulüne karar vermek gerekmiştir. Yasal faiz talep edildiğinden hükmedilen tazminata yasal faiz uygulanmıştır. Dava tarihinden evvel Kayseri 1. Noterliğinin 20/02/2023 tarihli ihtarnamesi davalıya gönderilmiş olup 22/02/2023 tarihinde ilgili ihtarname davalıya tebliğ edilmiştir. İhtarnamede verilen 5 günlük süre de dikkate alındığında davalının 28/02/2023 tarihinde temerrüde düştüğü anlaşılmış olup bu tarihten itibaren faize hükmedilerek aşağıdaki hükmün tesisi uygun görülmüştür.

Katip ... · e-imzalı Hakim ... · e-imzalı