Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/696 K.2024/356

Mahkememizde görülmekte olan iflas (doğrudan alacaklı tarafından talep edilen iflas (İİK 177)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı şirketin müvekkiline Kayseri 2. Tüketici Mahkemesi'nin ... Karar sayılı ilamı ile 128.686,59-TL anapara ve ferileri ile borçlu olduğunu, bu mahkeme ilamının Kayseri Genel İcra Dairesi'nin ...

Esas sayılı dosyasıyla ilamlı takip yapıldığını, takip üzerinden geçen süreye rağmen borçlu şirketin müvekkiline ödeme yapmadığını, hem icra takibinin hem de mahkeme kararının kesinleştiğini, 2004 sayılı İİK'nun 177/4. maddesi gereği borçlunun doğrudan iflasını istemek gerektiğini, Kanun ve Yargıtayın yerleşmiş içtihatları gereği depo kararı dahi verilmeden şirket temsilcilerinin dinlenerek iflas kararı verilmesi gerektiğini belirterek davalı şirketin 2004 sayılı İİK'nun 177/4 ve devamı maddeleri gereği iflasına; mahkeme masrafı ve ücreti vekaletin davalılara tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili davalı şirketin şuan tek yetkilisi olan Suat Altın'nın babası tarafından 1970 yılında kurulduğunu, 1990 yılında yetkili tarafından idare edilmeye başlandığını, Kayseri'nin köklü firmalarından olduğunu ve İstanbul'da da büyük projelere imza attığını, yaptığı sözleşmeleri yerine getirdiğini, ödemelerini gerçekleştirdiğini, daire teslimi ve sonrasında ki sorunlarını çözdüğünü, ancak son yıllarda gelişen ekonomik krizler,

inşaat sektöründeki malzeme fiyatlarının dalgalanması ve son dönemde ortaya çıkan küresel boyuttaki pandemi nedeniyle herkeste olduğu gibi müvekkili şirketin de ticari işleri sekteye uğrattığını, artarak giden bir ekonomik daralmaların meydana geldiğini, gelişen bu ekonomik kriz sadece pandemi sürecinde olmayıp ondan daha önceki dönemi de kapsadığını, yani salgın döneminden önce inşaat sektöründe kur farkları/dalgalanmaların ülkemizde ziyadesiyle fazla olduğu için malzeme temini,

sözleşme günündeki kurların zamanla dengesiz değişimleri ve sözleşme ediminin yerine getirileceği gün aradaki farkın neredeyse 2 katını aştığı öngörülemez zorluklar sonucu ekonomik kriz baş vermeye başladığını, bütün bu anlatılan olayların en büyük somut delili olarak müvekkilinin olan davalı şirket 09/09/2019 Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'ne konkordato projesi için başvurduğunu, yapılan incelemeler sonunca 11/09/2019 tarihinden başlamak üzere 3 ay süreyle geçici mühlet kararı, 14/01/2021 tarihinde konkordato talebiyle Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...

Esas sayılı dosyasıyla müvekkili şirket hakkında 11/02/2020 tarihinden başlamak üzere 1 yıllık konkordato kesin mühleti verildiğini, verilen bu süre içerisinde müvekkilim iyi niyetli olarak borçlarını ödemek isterken, ticari faaliyetleri içerisinde içine düştüğü ekonomik krizden kurtulmaya çalıştığını, bu süreç devam ederken müvekkili şirketin tek yetkili temsilcisi olan Suat Altın'ın 26/10/2020 tarihinde kalp krizi geçirdiğini, 02/11/2020 tarihinde de By-Pass ameliyatı geçirdiğini, bu sağlık sorunlarından ötürü 14/01/2021 başlangıç, 13/04/2021 bitiş tarihli "iş göremezlik raporu" verildiğini,

müvekkili hakkında verilmiş olan kesin mühlet süresinin uzatılması talep edildiğini, 11/02/2020 tarihinden itibaren başlamak üzere verilen kesin mühlet süresinin bitiş tarihi olan 11/02/2021 tarihinden itibaren kesin mühletin 4 (dört) ay süre ile uzatılmasına,

karar verildiğini, yine ülkemizdeki salgın ve ekonomik krizlerin etkisinin ağır bir biçimde devam ediyor olması hasebiyle ve hükümet tarafından alınan kapanmalar ve uygulanan yasaklar sebebiyle ikinci kez süre uzatım kararı verilmiş olup 11/06/2021 tarihinden başlamak üzere konkordato süresi 2 ay daha uzatıldığını, hali hazırda konkordato sürecinde olan şirkete İİK'nun 294. maddesine göre "Mühlet içinde borçlu aleyhine 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'a göre yapılan takipler de dahil olmak üzere hiçbir takip yapılamaz ve evvelce başlamış takipler durur,

ihtiyatî tedbir ve ihtiyatî haciz kararları uygulanmaz, bir takip muamelesi ile kesilebilen zamanaşımı ve hak düşüren müddetler işlemez" hükmü uyarınca takip yapılamadığını, yapılan takiplerin durdurulduğunu, davacı tarafın bu gelişen olaylardan ve şirketin konkordato sürecinde olduğundan haberi olduğunu ve ekonomik sıkıntılar içerisinde olan şirketin, dava konusu sözleşmeye aykırı davranmadığını bilmesine rağmen şirket aleyhine kötü niyetli olarak bu davayı açtığını, müvekkilinin yılların vermiş olduğu güven ve tecrübe ile sektörde lider konumda olduğunu,

elinde olmayan nedenlerle Covid-19 salgın hastalığı ve akabinde devam eden ekonomik bunalımlar nedeniyle meydana gelen gecikmelerden müvekkilinin sorumlu tutulmasının beklenemeyeceğini, ortada mücbir sebep hali bulunduğunu, müvekkili şirketin iflasını gerektirecek bir durumun olmadığını, hali hazırda konkordato sürecinin devam etmesi nedeniyle bu dosyanın beklenmesi gerektiğini, konkordato mühleti ile ve komiser heyeti yönetimiyle mal varlıkları yöneltilen müvekkilinin borçlarının proje dahilinde ödeneceğini, bu nedenle davacı tarafça açılan haksız ve kötüniyetli davanın reddi gerektiğini belirtmiştir.

DELİLLER

Mahkememizce taraf teşkili sağlanmış davanın taraflarına delillerini ibraz etme olanağı tanınmış uyuşmazlığın çözümü için gereken bütün deliller toplanmıştır.

Davacı tarafından Kayseri 2. Tüketici Mahkemesi'nin ... Karar sayılı dava dosyasına, Kayseri Genel İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı takip dosyasına ve bilirkişi incelemesine delil olarak dayanılmıştır.

Davalı tarafından, ilgili şirket kayıtlarına, banka dökümlerine, yemine, keşif ve bilirkişi incelemesine, Yargıtay kararlarına ve konkordato dosyasına delil olarak dayanılmıştır.

İİK'nun 176. maddesi yollamasıyla, 160. madde gereğince iflas masraflarına avans olarak 20.000,00-TL'nı yatırması için davacı vekiline kesin süre verilmiş, aksi takdirde İİK'nun 160. maddesi gereğince masrafların peşin verilmesine ilişkin yasanın emredici hükmüne aykırılık nedeniyle davanın ön koşul yokluğundan usulden reddedileceği usulünce ihtar edilmiştir. Davacı tarafça kesin süre içinde iflas avansı yatırılmıştır.

İİK'nun 173/2, 176. maddesi yollamasıyla ve 166/2. maddesi gereği tirajı 50.000'in üzerinde olan Türkiye genelinde yayınlanan ulusal gazetelerin birisinde, Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi'nde ve mahalli gazetelerden birisinde, davanın ilanı hususunda ilan masraflarına karşılık avans mahiyetinde 6.000,00-TL'nın davacı tarafından karşılanması için davacıya kesin süre verilmiş, ayrıca İİK'nun 166/2 ve 158. maddeleri gereği iflas talebinin ilanı zorunlu olduğundan kesin süre içinde ilan masraflarının yatırılmaması halinde davanın ön koşul yokluğundan usulden reddedileceği usulünce ihtar edilmiştir. Davacı tarafça kesin süre içinde iflas ilan avansı yatırılmıştır. Mahkememizce usulünce iflas ilanları yaptırılmıştır.

Kayseri 2. Tüketici Mahkemesi'ne müzekkere yazılarak ... Karar sayılı dosyasının uyap sistemi üzerinden mahkememize gönderilmesi istenilmiştir. Bu müzekkeremize cevap verilmiştir.

Kayseri Genel İcra Dairesi'ne müzekkere yazılarak ... Esas sayılı takip dosyasının uyap sisteminden mahkememize gönderilmesi istenilmiştir. Bu müzekkeremize cevap verilmiştir.

Mahkememizin ... Karar sayılı davalı şirket hakkındaki konkordato istemli dava dosyası incelenmiş, bu dosyasının Yargıtay incelemesinden dönüp kesinleşmesinin beklenmesine karar verilmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; İİK'nun 177/4. maddesine binaen açılmış davalı şirketin doğrudan iflasına karar verilmesi talebine ilişkindir.

6545 sayılı Yasa'nın 45/3. maddesi uyarınca davanın niteliği itibarı ile dava, mahkememiz heyeti tarafından incelenip sonuçlandırılmıştır.

Taraflar arasında uyuşmazlık konuları, İİK'nun 177/4. maddesi uyarınca iflas koşullarının bulunup bulunmadığı noktalarında toplanmaktadır.

İİK'nun 177/4. maddesi uyarınca davalı şirket yetkilisinin dinlenilmek üzere ihtaratlı tebligat çıkarılmıştır. 11/03/2024 tarihli celsede davalı şirket yetkilisi Suat Altın usulünce dinlenmiştir.

01/04/2024 tarihli duruşmada davacı vekili Av. *** "Celse arasında tarafımıza ödeme yapılmıştır. Bizim açtığımız dava yönünden dava konusuz kalmıştır. Açtığımız dava nedeni ile davalı şirketten Kayseri 2. Tüketici Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasını dayanak yaptığımız Kayseri Genel İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı takip dosyasına konu alacağımızı tamamen tahsil ettik, ancak bu davayı açtığımız tarih itibarı ile haklıyız. Bu nedenle bu davadan dolayı yargılama gideri ve vekalet ücreti talebinin davalıdan almadık. Bunun taktirini mahkemeye bırakıyoruz. Ancak aleyhimize yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmemesini talep ederiz." şeklinde beyanda bulunmuş ve beyanının doğruluğunu imzası ile tasdik etmiştir.

01/04/2024 tarihli duruşmada davalı vekili Av. ***; "Önceki beyanlarımızı tekrar ederiz, asıl dava yönünden davacının icra takibine dayanak yaptığı ilama dayalı alacağı tarafımızca davacıya ödenmiştir. Bu nedenle asıl dava konusuz kalmıştır. Asıl dosya için takip konusu alacağın ödenmesi ile bu davanın kapatılacağı konuşuldu, ancak herhangi bir protokol sözleşme veya sulh tutanağı düzenlenmedi. Birleşen dosya davacısının alacağı yönünden de müvekkilim şirket ödeme gayreti içindedir, temmuz ayına kadar tarafımıza süre verildiği taktirde bunun da ödemesini yapacağız." şeklinde beyanda bulunmuş ve beyanının doğruluğunu imzası ile tasdik etmiştir.

Yargılama sırasında yukarıda izah edilen taraf beyanları ve gelişen durum karşısında bu dosya ile birleştirilen mahkememizin ... Karar sayılı dava dosyası HMK'nun 166 maddesi uyarınca tefrik edilerek mahkememizin yeni bir esasına kaydına karar verilmiştir.

Dosyanın incelemesinde; iflası istenilen davalı şirketin davacıya olan borçlarını ödediği anlaşılmıştır. Tüm bu nedenler karşısında davacı Mustafa Tanrıseven tarafından açılan eldeki dava konusuz kalmıştır.

Bu aşamada uyuşmazlık, eldeki davanın açıldığı tarihteki tarafların haklılık durumuna göre yargılama giderleri ile vekalet ücretinin kime yükletilmesi gerektiği noktasındadır.

6100 sayılı HMK'nun 331. maddesine göre; "Davanın konusuz kalması sebebiyle davanın esası hakkında bir karar verilmesine gerek bulunmayan hallerde, hakim, davanın açıldığı tarihteki tarafların haklılık durumuna göre yargılama giderlerini takdir ve hükmeder."

Gerek takipli gerek takipsiz (doğrudan) iflas yollarında iflasa karar verilebilmesi için davacının davalıdan alacaklı olması gerekir. Kayseri Genel İcra Dairesi'ne müzekkere yazılarak bu icra dairesinin ... Esas sayılı takip dosyası ile davacının davalıdan alacaklı olduğunu ispatlamışlardır. Kesinleşen icra takibi karşısında davacının davayı açtığı tarih itibarı ile haklı olduğu görülmüştür.

İzah edilen nedenlerle davanın konusuz kalması nedeni ile esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiş, HMK'nun 333/1. maddesine göre davanın konusuz kalması sebebiyle, davanın esası hakkında karar verilmesine gerek bulunmayan hallerde davanın açıldığı tarihteki haklılık durumuna göre yargılama giderinin takdir edilmesi gerektiğinden ve davacının davanın açıldığı tarihte haklı olduğu anlaşıldığından davalı aleyhine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Başkan *** · E-imzalıdır · Üye *** · E-imzalıdır · Üye *** · E-imzalıdır · Katip *** · E-imzalıdır