Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/288 K.2025/645

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Kazazede ...'ın ... Elektro. Bilgi. Cih. Paz. San ve Tic. Ltd. Şti. bünyesinde çalışırken 26.07.2021 tarihinde iş kazası geçirdiğini ve %9,3 oranında malul kaldığını, iş bu oranın Kayseri 2.İş Mahkemesinin ...

Esas sayılı dosyasında alınan yüksek sağlık kurulu ve adli tıp raporu ile kesinleştiğini, müvekkilinin kaza tarihinde evli ve 3 çocuk babası olduğunu, eşinin çalışmadığını, kazazedenin tecrübeli mobilya işçisi olup, aylık net AGİ hariç 4.500,00 TL ücretle çalıştığını, işverence SGK kayıtlarına asgari ücret olarak bildirildiğini veya aldıkları maaşnı SGK kayıtlarında düşük gösterildiğini, Kayseri 2.İş Mahkemesi ...

Esas sayılı dosyasında da taleple bağlı kalınarak karar verildiğini ve ücretin asgari ücretin 1,59 katı olduğunun kabul edildiğini, kaza ile ilgili Kayseri 2. İş Mahkemesinin ...

Esas sayılı dosyasında 27.04.2023 tarihinde yapılan duruşmada davalı şirkete ihbar edilmesine karar verildiğini, iş bu davada davalı vekilinin talebi üzerine davalı şirkete ihbar olunan olarak davanın bildirildğini ve davalı şirkete bildirim yapıldığını, ayrıca taraflarınca sigorta şirketine başvuru yapıldığını ve başvuru sonucunda ... nolu hasar dosyasının açıldığını, çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıp nedeniyle tazminat taleplerinin olduğunu belirterek müvekkili lehine ilerde hükmedilecek tazminattan mahsup edilmek üzere,

TBK m.76 gereğince 150.000,00 TL tazminat ödenmesine ilişkin geçici ödeme kararı verilmesini, tahsilde tekerrür olmak kaydı ile ve ayrıca sigorta poliçesinde ki teminat limiti ile sınırlı olmak üzere, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 140.000,00 (yüzkırkbin) TL maddi tazminatın sigorta şirketine bildirim tarihinden itibaren mevduata uygulanan en yüksek faiz ile tahsiline (kısmi dava), yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; yetki itirazlarının olduğunu, İstanbul Anadolu Mahkemelerinin yetkili olduğunu, huzurdaki davanın konusuna ilişkin davacı tarafından açılmış ve derdest bir davanın olduğunu, iş bu nedenle dava şartı noksanlığından reddi gerektiğini, kabul anlamına gelmemekle birlikte müvekkili şirketin sorumluluğunun sigortalısının kusuru ve poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, sigortalının kusuru konusunda ceza davasının bekletici mesele yapılmasını,

müvekkili şirketin faizden dava tarihinden itibaren yasal faizle sorumlu olduğunu beyanla davacının davasının ispatı halinde müvekkili şirketin öncelikle ferilerden sorumlu tutulmamasını, olmaz ise, asıl alacak, yargılama giderleri ve avukatlık ücreti açısından ayrı ayrı poliçe limiti ile sorumlu tutulmasını, faizin en erken dava tarihinden başlatılmasını, davanın reddedilen kısmı açısından yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davacı tarafa tahmilini talep etmiştir.

DELİLLER

Mahkememizce taraf teşkili sağlanmış davanın taraflarına delillerini ibraz etme olanağı tanınmış uyuşmazlığın çözümü için gereken bütün deliller toplanmıştır.

Kayseri 2. İş Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası uyap üzerinden celp edilmiştir.

Davalı ... Katılım Sigorta A.Ş.'ye müzekkere yazılarak, 26/07/2021 tarihinde yaşanan iş kazası nedeni ile açılan ... nolu hasar dosyası celp edilmiş, Melikgazi İlçe Emniyet Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak davacının sosyal ve ekonomik durum araştırması yapılmıştır.

Tüm deliller toplandıktan sonra bilirkişi incelemesi yaptırılmış, A sınıfı sosyal güvenlik uzmanı Mükremin Sürücü, sigorta alacaklarının hesaplanması konusunda bilirkişi Av.... , makine mühendisi bilirkişi ... 29/01/2025 tarihli raporunda özetle;

Raporun 2. maddesinde yer alan hükümlerde belirtildiği üzere; Kazazede ...’ in şahsi güvenliğini sağlamak bakımından dikkatsiz ve tedbirsiz çalışması olduğunu, kazazedenin deneyimli ve tecrübeli bir çalışan olarak yatar daire makinesinde çalışırken meydana gelebilecek tehlikeleri öngöremediği, keseceği malzemeyi iş öncesinde kontrol etmediği, küçük parça kesimleri için kıskaç, itici çubuk ya da maşa gibi yardımcı ekipmanlar ile çalışma esnasında kullanacağı koruyucu eldiven için iş yeri yetkililerinden bir talepte bulunmadığı, parçayı keserken kontrolsüz ve dengesiz bir işlem yaptığı, koruyucusu aktif olmayan makinedeki tehlikelere karşı çalışmaktan kaçınma hakkını kullanmadığı ve kendi can güvenliğini tehlikeye atacak hatalı bir çalışma şekli izlediği,

Raporun 3., 4., 5., 6., 7., 8., 9., 10. ve 11. maddelerinde yer alan hükümlerde belirtildiği üzere; ...Elektronik Bilgi. Cih. Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti.

Kazadaki KÖK NEDEN olarak; kazanın meydana geldiği yerde güvenlik önlemlerini yeterince almadığı, işyerinde iş sağlığı ve güvenliği konusunda aktif ve yeterli bir iş organizasyonunu sağlayamadığı, yatar daire testere bıçağının üzerine koruyucu muhafaza yapmadığı yada koruyucusunun aktif şekilde kullanılmasını sağlayamadığı, küçük parçaların kesimi için çalışanını daha dikkatli olması konusunda uyarmadığı, küçük parça kesimleri için kıskaç, itici çubuk ya da maşa gibi yardımcı ekipmanlar verip kullanmasını sağlamadığı,

makinenin koruyucusuz şekilde çalışmasını önlemek için gerekli gözetim ve denetim görevini yapamadığı ve koruyucusuz bir makinede meydana gelebilecek bu tür tehlikeleri çalışanların kendi inisiyatifine bıraktığı, çalışanlarının işbaşında uyulması gereken kurallar, tehlike ve risk kavramları gibi detay konuları içeren ve kaza öncesinde yapılan yeterli seviyede "Temel İş Sağlığı ve Güvenliği Eğitimi" ile “İş Ekipmanlarının Kullanımında Güvenlik Eğitimi” yapmamış ve yıllık eğitim planı hazırlamamış, yatar daire makinesinin periyodik (günlük, haftalık, aylık ve üç aylık vb.) bakımlarını yapmadığı ve kayıt altına almadığı,

çalışanlara kullanmış olduğu ekipman ve teçhizatlara yönelik Yatar Daire Makinesi Kullanım, Bakım ve Güvenlik talimatları hazırlamadığı ve çalışanlarına tebliğ etmediği, iş yerindeki çalışma alanları ve iş pozisyonlarına göre mevcut ve muhtemel durumları içeren risk değerlendirmesini yapmadığı ya da yaptırmadığı, bu şekilde çalışma ortamında alınması gereken proaktif önlemleri belirlemediği ve bu konuda gerekli iyileştirmeleri yeterince sağlayamadığı,

çalışanlara sadece yaptıkları işi öğretmek ile yetinmeyip öğretilmiş olan güvenlik tedbirlerinin çalışma esnasında uygulanmasını yeterince sağlamadığı ve bunu uygun bir denetim mekanizması kurarak aktif şekilde denetlemediği, işyerinde iş güvenliği önlemlerine uyulup uyulmamasını denetleyecek ve doğabilecek tehlikeleri önleyecek kontrol mekanizması kurmadığı, çalışanına Mesleki Eğitim Belgesi aldırmadığı, kazalı işçinin işbaşında kullanması gereken kişisel koruyucu malzemeleri imza karşılığı teslim etmediği ve bu konuda çalışana bilgilendirme yapmadığı, işyerinde iş sağlığı ve güvenliği hizmetlerini yeterince sağlayamadığı,

Söz konusu yaşanan kazada Kayseri 2. İş Mahkemesine sunulmak üzere hazırlanan 24.03.2023 tarihli Bilirkişi Heyet Raporundaki İş Sağlığı ve Güvenliği tespitlerine Bilirkişi Heyetince İştirak Edildiği,

...Elektronik Bilgi. Cih. Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından ... Sigorta A.Ş.' ne 22.06.2022 bitiş tarihli ve ... poliçe numaralı Geniş Kapsamlı Yangın Paket Katılım Sigorta Poliçesi yaptırıldığı, poliçede İşveren Mali Mesuliyet teminatında şahıs başına bedeni teminatın 300.000TL olduğu, meydana gelen iş kazasının taraflar arasındaki sigorta poliçesinde yazılı adreste meydana geldiği, bu nedenle meydana gelen kaza sebebiyle davalının sigorta poliçesi kapsamında sorumlu olduğu,

Mevcut belge ve bilgilere göre başkaca kişi veya kişilerin kazanın meydana gelmesinde etkili olmadıkları yönünde görüş ve kanaat bildirilmiştir. Bilirkişi raporunun taraflara tebliğ edildiği, rapora karşı davacı vekilinin itiraz dilekçeleri sunduğu görülmüştür.

Mahkememizin 24/02/2025 tarihli ara kararı ile dosyanın aktüerya bilirkişisine tevdine karar verilmiş, aktüerya hesap bilirkişisi Av. ... 15/04/2025 tarihli raporunda özetle;

1- Davacının gelirinin asgari ücretin 1,15 katı olduğunun kabulü halinde:

1-a. Geçici iş göremezlik zararının 0 TL. olduğu,

1-b. Sürekli iş göremezlik zararının;

İşlemiş Aktif Dönem Geliri 775.288,44 TL.

İşleyecek Aktif Dönem Geliri 5.850.921,94 TL.

İşleyecek Pasif Dönem Geliri + 4.008.313,48 TL.

10.634.523,86 TL.

%9,3 maluliyet oranına göre (10.634.523,86 x %9,3) : 989.010,71 TL.

%20 kusur indirimi (989.010,71 x %80) : 791.208,57 TL. olduğu,

1-c. Davacının toplam zararının 791.208,57 TL. olduğu,

2- Davacının gelirinin asgari ücretin 1,32 katı olduğunun kabulü halinde: 2-a. Geçici iş göremezlik zararının 178,83 TL. olduğu, 2-b. Sürekli iş göremezlik zararının; İşlemiş Aktif Dönem Geliri 866.939,77 TL. İşleyecek Aktif Dönem Geliri 6.715.840,84 TL. İşleyecek Pasif Dönem Geliri + 4.008.313,48 TL. 11.591.094,09 TL. %9,3 maluliyet oranına göre (11.591.094,09 x %9,3) : 1.077.971,75 TL. %20 kusur indirimi (1.077.971,75 x %80) : 862.377,40 TL. olduğu, 2-c. Davacının toplam zararının 862.556,23 TL. olduğu,

3- Davacının gelirinin asgari ücretin 1,59 katı olduğunun kabulü halinde: 3-a. Geçici iş göremezlik zararının 1.277,54 TL.olduğu, 3-b. Sürekli iş göremezlik zararının; İşlemiş Aktif Dönem Geliri 1.044.268,37 TL. İşleyecek Aktif Dönem Geliri 8.089.535,55 TL. İşleyecek Pasif Dönem Geliri + 4.008.313,48 TL. 13.142.117,40 TL. %9,3 maluliyet oranına göre (13.142.117,40 x %9,3) : 1.222.216,91 TL. %20 kusur indirimi (1.222.216,91 x %80) : 977.773,53 TL. olduğu, 3-c. Davacının toplam zararının 979.051,07 TL. olduğu,

4- ... poliçe numaralı poliçenin incelenmesinde, sigortacının davalı ... Sigorta AŞ., sigortalının davacının işvereni olduğu, poliçe başlangıç ve bitiş tarihinin 22.06.2021 / 2022 olduğu, poliçenin 26.07.2021 kaza tarihini kapsadığı, zararın poliçe teminatı kapsamında olduğu, kişi başına bedeni limitin 300.000,00 TL. olduğu, limite manevi zararların da dahil edildiği ancak davacının manevi zararlara yönelik talebi bulunmadığı,

bu nedenle limitin tamamının maddi zararlara ilişkin olarak kabulü gerektiği, gelir konusunda 3 seçenekli hesaplama yapılmış ise de her üç seçeneğe göre de hesaplanan zararın poliçe limiti üzerinde olduğu ve davalının en fazla poliçe limiti olan 300.000,00 TL. limit ile sınırlı olarak sorumlu tutulabileceği yönünde kanaatini bildirmiştir. Raporun taraflara tebliğ edildiği, rapora karşı davacı vekilinin beyan dilekçesi sunduğu görülmüştür.

Davacı vekilinin 19/05/2025 tarihli ıslah dilekçesi sunduğu, harcını tamamladığı, ıslah dilekçesinin taraflara tebliğ edildiği görülmüştür.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, YARGILAMA VE GEREKÇE

Dava geniş kapsamlı yangın paket katılım sigorta poliçesine dayalı tazminat istemine ilişkindir.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 1507 nci maddesinde; “Kaza sigortası, belli bir prim karşılığında, sigortalının uğrayacağı kaza sonucu ölüm, geçici veya sürekli sakatlık ya da işgöremezlik hâlleri için sigorta teminatı sağlar. Ölüm, ani olarak veya kaza tarihinden itibaren en çok bir yıl içinde gerçekleşmiş ise sigorta bedeli sigorta ettirene yahut onun tarafından belirlenmiş kişiye; geçici ve sürekli sakatlık veya işgöremezlik hâllerinde ise sigortalıya ödenir.” şeklinde düzenleme yer almaktadır.

Anılan hükümden de yola çıkılarak kapsamlı bir tanım yapılacak olursa kaza sigortası sözleşmesi; sigorta ettirenin prim ödemesi karşılığında, sigortacının riziko şahsının kaza sonucunda ölümüne yahut sağlığında meydana gelecek zedelenmeler ile bunların doğurabileceği tedavi giderlerine karşı sigorta himayesi sağladığı sigorta sözleşmesi türüdür. Riziko şahsı ise "rizikonun üzerinde gerçekleştiği kişi" olarak tanımlanır ve sigorta ettirenden farklı bir kişidir. (Evrim Akgün, Ferdi Kaza Sigortası Sözleşmesi, İstanbul, 2017, s. 12).

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun sorumluluk sigortalarında sözleşmenin konusu ve kapsamını düzenleyen 1473 üncü maddesinin 1 inci fıkrasında "Sigortacı sorumluluk sigortası ile, sözleşmede aksine hüküm yoksa, sigortalının sözleşmede öngörülen ve zarar daha sonra doğsa bile, sigorta süresi içinde gerçekleşen bir olaydan kaynaklanan sorumluluğu nedeniyle zarar görene, sigorta sözleşmesinde öngörülen miktara kadar tazminat öder." hükmü düzenlenmiştir.

Tüm deliller toplandıktan sonra bilirkişi incelemesi yaptırılmış, A sınıfı sosyal güvenlik uzmanı Mükremin Sürücü, sigorta alacaklarının hesaplanması konusunda bilirkişi Av. ..., makine mühendisi bilirkişi ... 29/01/2025 tarihli raporunda özetle;...Elektronik Bilgi. Cih. Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından ...

Sigorta A.Ş.' ne 22.06.2022 bitiş tarihli ve ... poliçe numaralı Geniş Kapsamlı Yangın Paket Katılım Sigorta Poliçesi yaptırıldığı, poliçede İşveren Mali Mesuliyet teminatında şahıs başına bedeni teminatın 300.000TL olduğu, meydana gelen iş kazasının taraflar arasındaki sigorta poliçesinde yazılı adreste meydana geldiği, bu nedenle meydana gelen kaza sebebiyle davalının sigorta poliçesi kapsamında sorumlu olduğu, söz konusu yaşanan kazada Kayseri 2. İş Mahkemesine sunulmak üzere hazırlanan 24.03.2023 tarihli Bilirkişi Heyet Raporundaki İş Sağlığı ve Güvenliği tespitlerine Bilirkişi Heyetince İştirak Edildiği,

bu rapora göre iş verenin %80, işçinin %20 kusurlu olduğu anlaşılmıştır.

Mahkememizin 24/02/2025 tarihli ara kararı ile dosyanın aktüerya bilirkişisine tevdine karar verilmiş, aktüerya hesap bilirkişisi Av. ... 15/04/2025 tarihli raporunda özetle; ... poliçe numaralı poliçenin incelenmesinde, sigortacının davalı ...

Sigorta AŞ., sigortalının davacının işvereni olduğu, poliçe başlangıç ve bitiş tarihinin 22.06.2021 / 2022 olduğu, poliçenin 26.07.2021 kaza tarihini kapsadığı, zararın poliçe teminatı kapsamında olduğu, kişi başına bedeni limitin 300.000,00 TL. olduğu, limite manevi zararların da dahil edildiği ancak davacının manevi zararlara yönelik talebi bulunmadığı,

bu nedenle limitin tamamının maddi zararlara ilişkin olarak kabulü gerektiği, gelir konusunda 3 seçenekli hesaplama yapılmış ise de her üç seçeneğe göre de hesaplanan zararın poliçe limiti üzerinde olduğu ve davalının en fazla poliçe limiti olan 300.000,00-TL limit ile sınırlı olarak sorumlu tutulabileceği yönünde kanaatini bildirmiştir.

Tüm dosya kapsamı bütün olarak değerlendirildiğinde, aldırılan bilirkişi raporları dikkate alınarak davalının dava dışı şirket ile yapmış olduğu poliçe kapsamında davacıya karşı sorumluluğun bulunduğu, dava dışı şirketin %80 kusurlu olduğu, davalının sorumluluğunun poliçe limiti kapsamında kaldığı anlaşılmakla aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiş ve hüküm kurulmutur.

Sigortacının sorumluluğu haksız fiile dayanmadığı için, temerrüde düştüğü hallerde faizin başlangıç tarihi temerrüt tarihi olup, davacının sigortacıyı dava tarihinden önce temerrüde düşürdüğü kanıtlanamaz ise, sigortacı açısından faiz yükümlülüğü dava tarihinden başlar (Yargıtay 21. Hukuk Dairesinin 15.10.2018 tarih ve 2017/4611 Esas, 2018/7358 Karar sayılı kararı). Somut olayda davalı Sigorta Şirketinin, Kayseri 2. İş Mahkemesi'nin ... Esas, 2023/414 Karar sayılı dosyasında yapılan 10/05/2023 tarihli ihbarla temerrüde düşürüldüğü gözetilerek faize hükmedilmesi gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır