Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/636 K.2025/944

Mahkememize açılan Alacak (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan yargılaması sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. "Müvekkilin İnternet ve modem cihazları işi ile iştigal ettiğini, davalının ise otomobil firması olduğunu, davalının talep ettiği aracın satımı konusunda tarafların anlaştığını, 14.09.2022 tarihli 90.000,00-TL bedelli faturanın düzenlendiğini, davalının fatura bedelini ödemekten imtina ettiğini, Kayseri Genel İcra Müdürlüğünün ...

E sayılı dosyası ile takip başlatıldığını, davalının itirazı ile takibin durduğunu, davalı ile anlaşma ihtimali olduğu için itirazın iptali davası açılmadığını, aradan geçen zamandan sonra alacak davası açılması gerektiğinin hasıl olduğunu, davalı ile anlaşılan aracın zamanında eksiksiz ve ayıpsız teslim edildiğini belirterek şimdilik 100,00-TL'nin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek faizi ile davalıdan alınarak davacıya ödenmesi ile yargılama harç ve giderleri ile vekalet ücretinin karşı taraf üzerine bırakılmasına karar verilmesini" talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili dosyaya sunduğu cevap dilekçesinde özetle; " müvekkilin 14.09.2022 tarihli 90.000,00-TL bedelli fatura yönünden herhangi bir borcu bulunmadığını, fatura incelendiğinde 38 ... plakalı aracın satış bedeli olduğunun görüleceğini, uyuşmazlığın bu aracın satış bedelinin ödenip ödenmediği noktasında toplandığını, trafikte kayıtlı araçların satış sözleşmelerinin noterlikçe yapılmasının geçerlilik şartı olduğunu, Kayseri 15. Noterliğinin 14.09.2022 tarihli ... yevmiye numaralı araç satış sözleşmesi incelendiğinde, satıcı sıfatına haiz davacının satış bedelinin alındığını,

dolayısıyla satım bedelinin tahsil edildiğinin davacının kabulünde olduğunu, aksini davacının yazılı delille ispatlaması gerektiğini, yasal düzenlemeler ve yerleşik içtihatlar ile satım bedelinin alındığının kabul edilmiş olması karşısında davanın reddi gerektiğini yargılama giderleri ile ücreti vekaletin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini" talep etmiştir.

DELİLLER

Mahkememizce taraf teşkili sağlanmış davanın taraflarına delillerini ibraz etme olanağı tanınmış uyuşmazlığın çözümü için gereken bütün deliller toplanmıştır.

Kayseri Genel İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasının UYAP sistemi üzerinden celp edildiği görüldü. Alacaklısının ..., borçlusunun ... olduğu, takip dayanağının 14/09/2022 tarihli, 90.000,00 TL bedelli fatura olduğu görülmüştür.

Gevher Nesibe Vergi Dairesine, Mimarsinan Vergi Dairesine yazılan müzekkerelere cevap verildiği görüldü.

Mahkememizce taraflara ticari defter ve kayıtlarını sunması için kesin süre verildiği, davalı ... vekilinin 06/02/2025 tarihli dilekçesi ile davalı şirketin defterlerinin Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasına gönderildiği hususu mahkememize bildirildiği görüldü. Bilirkişi ...'ın Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dosyası incelendiğinde ilgili ... İnş... Ltd.Şti'ne ait olması nedeniyle ticari defter ve kayıtların incelenemediği hususu mahkememize bildirilmiştir.

Davacı tarafın 2021 yılı envanter-defteri kebir-yevmiye defteri, 2022 yılı yevmiye defteri-defteri kebir-envantere ve 2023 yılı envanter- yevmiye defteri-defteri kebiri mahkememize ibraz ettiği görüldü.

Tüm deliller toplandıktan sonra bilirkişi incelemesi yaptırılmış, SMMM bilirkişi ...'ın 20/02/2025 tarihli raporunda özetle;

Davacı taraf derdest dava kapsamında davalıdan 14.09.2022 tarihli ....72 numaralı 90.000,00-TL bedelli fatura sebebiyle alacak talep etmiştir. Davalı taraf ise söz konusu faturanın dayanağının 14.09.2022 tarihli Kayseri 15. Noterliğinin ... yevmiye numaralı araç satış sözleşmesi olduğunu ve araç bedelinin ödendiğinin noter sözleşmesinde yazılı olduğunu ileri sürmüştür. Tarafımızca davacının uyuşmazlık dönemine ilişkin ticari defter kaydı incelenmiş ve davalının iddia ettiği gibi araç satış bedelinin tahsil edildiğinin kayıtlı olduğu ve davalıdan alacak gözükmediği tespit edildiğine kanaatini bildirir raporunu sunmuştur.

Rapordan birer suretin taraflara tebliğ edildiği, rapora karşı taraf vekillerinin beyan/itiraz dilekçesi sunduğu görülmüştür.

Davalı şirket yetkilisi ...'nun 23/10/2025 tarihli duruşmasında yemin edasının yerine getirildiği görüldü.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, YARGILAMA VE GEREKÇE

Dava, fatura alacağından kaynaklı olarak alacak talebine ilişkindir.

HMK’nun "Ticari defterlerin ibrazı ve delil olması" başlıklı 222. maddesi;

"(1) Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir.

(2) Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır.

(3) İkinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya ilgili hususta hiç bir kayıt içermemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir. Bu şartlara uygun olarak tutulan defterlerdeki sahibi lehine ve aleyhine olan kayıtlar birbirinden ayrılamaz.

(4) Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtları, sahibi aleyhine delil olur.

(5) Taraflardan biri tacir olmasa dahi, tacir olan diğer tarafın ticari defterlerindeki kayıtları kabul edeceğini belirtir; ancak, karşı taraf defterlerini ibrazdan kaçınırsa, ibrazı talep eden taraf iddiasını ispat etmiş sayılır." şeklindedir.

7251 sayılı Kanunu’nun 23. maddesi ile yapılan değişiklik ile 6100 sayılı Kanun’un 222. maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan "ilgili hususta hiç bir kayıt içermemesi" ibaresi "diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi" şeklinde değiştirilmiştir.

Ticari defterlerin delil olmasına ilişkin düzenleme HMK'nun 222. maddede yer almaktadır. Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir (HMK'nun 222/1).

Ticari defterlerin ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için kanununa göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır (HMK'nun 222/2).

Bu şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya ilgili hususta hiçbir kayıt içermemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerektiği ise üçüncü fıkrada düzenlenmiştir.

Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtları, sahibi aleyhine delil olur (HMK'nun 222/4). Ticari defterler usulüne uygun tutulsun tutulmasın aleyhe olan kayıtlar delil olur (Yargıtay 19. Hukuk Dairesi'nin, 28/05/2009 gün ve 2008/10995 Esas, 2009/5037 Karar sayılı ilamı).

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacı tarafça davalı aleyhinde başlatılan takip konusu aynı zamanda davanın dayanağı olan 14/09/2022 Tarih, ... seri faturanın tanzim edilmesine dayanak olan 14/09/2022 Tarihli araç satış sözleşmesinde davacı tarafın 90.000,00 TL olan satış bedelini aldığını beyan ettiği, davacının ticari defterlerinde de satış bedelinin nakit olarak ödendiğinin kaydedildiği mevcut kayıtların kendi aleyhine delil teşkil edeceği,

mahkememizce davacı tarafa yemin delilinin hatırlatıldığı ve davacı tarafın yemine başvurması üzerine davalı şirket yetkilisinin 23/10/2025 Tarihli duruşmada yemin eda ettiği anlaşılmakla ispatlanamayan davanın reddine karar verilmiş dava kısmi dava olarak açılmış olmakla davaya dayanak fatura tutarı dikkate alınarak istinaf yasa yolu açık bırakılmak suretiyle aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır