Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/180 K.2021/884

...

DAVA

Tazminat (Rücuen Tazminat) DAVA TARİHİ : ....

KARAR TARİHİ : 26/10/2021

KARAR YAZIM TARİHİ : 02/11/2021

KARAR SONUCU : KISMEN KABUL KISMEN RED

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... tarihinde meydana gelen iş kazası sebebiyle Kayseri ... İş Mahkemesi'nin ....Esas sayılı dosyası üzerinden yapılan yargılama neticesinde hükmedilen tazminatın Kayseri ... İcra Dairesi'nin .... esas sayılı dosyası ile icra takibine konu edilmesi sebebiyle ... tarihinde 119.564,16-TL ödeme yaptıklarını, kazaya karışan aracın olay tarihini kapsayan ZMMS poliçesinin davalı ... şirketince tanzim edildiğini, diğer davalıların da davacı ...'na atfedilen %50 kusura sebebiyet veren belediye çalışanları olduklarını, ödenen 119.564,16-TL'nin tamamının davalı ... şirketinden sorumlu tutulmasını, diğer davalıların da kusur oranlarına tekabül eden miktardan sorumlu tutularak davalılardan tahsiline karar verilmesi talep etmiştir.

CEVAP

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı ...'na ait ... plakalı aracın 25/05/2008-2009 dönemini kapsayan ZMMS poliçesinin kendilerince tanzim edildiğini, dava öncesinde kendilerine bir başvuru yapılmadığını bildirerek davanın reddini istemiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; Olayın meydana geldiği tarihte davalının davacı Belediyede işçi statüsünde çalıştığını, olayın da iş kazasından kaynaklandığını, görevli mahkemenin İş Mahkemesi olduğunu, davanın zamanaşımına uğradığını, iş kazasında davalının bir sorumluluğunun ve kusurunun olmadığını, olayda kusurun ... ve ... de olduğunu bildirerek davanın reddini istemiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; Davalıya husumet yöneltilemeyeceğini, iş kazasında kendisinin bir kusurunun bulunmadığını, davacı ...'nın gerçek zararının ödediği bedelin %50'si oranında olduğunu, geriye kalan %50'lik miktarın iş kazasında diğer kusur sahipleri ..., ... ve ...'den talep edilmesinin gerektiğini bildirerek davanın reddini istemiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; Davanın zamanaşımına uğradığını, davanın davayanağı olan İş Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyada davanın davalı ...'a ihbar edilmediğini, iş kazasında kendisinin bir kusuru olmadığını, bildirerek davanın reddini istemiştir.

DELİLLER

İş bu davanın ilk olarak Asliye Hukuk Mahkemesi'ne açıldığı, Kayseri .... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ...

Esas sayılı dosyası üzerinden yapılan yargılama neticesinde ... tarih 2015/349 sayılı karar ile; mahkemenin görevsizliğine, dosyanın görevli ve yetkili Kayseri Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmesi yönünde karar verildiği, verilen kararın .... tarihinde kesinleştiği, davanın görevli ve yetkili mahkemeye gönderilmesi talebi üzerine Kayseri Tevzii Bürosu tarafından yapılan tevzii işlemi üzerine dosya mahkememize gelmiş ve işbu dosya üzerinden yargılamaya devam edilmiş ve mahkememizin 2020/467 karar sayılı kararı ile davanın esası hakkında karar verilmiş,

dosyanın istinaf edilmesi üzerine Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi'nin 2021/26 Esas, 2021/319 Karar sayılı ilamı ile kararın kaldırılarak dosyanın iş bu esası aldığı anlaşılmıştır.

Kayseri... İcra Dairesi'nin .... Esas sayılı dosyasının celbiyle yapılan tetkikinde; alacaklı Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından borçlular Kayseri Büyükşehir Belediyesi, .... aleyhine ... tarihinde: borçlular Kayseri Büyükşehir Belediyesi, .... yönünden; 7.798,99-TL vekalet ücreti, 863,95-TL mahkeme masrafı, 76.237,44-TL rücûen tazminat, 37.413,12-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam:122.313,50-TL üzerinden, borçlulardan ... yönünden ayrıca 677,66-TL vekalet ücreti, 445,71-TL mahkeme masrafı, 8.470,65-TL rücûen tazminat,4.207,94-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam:13.801,96-TL üzerinden icra takibi başlatıldığı anlaşılmıştır.

Kayseri 3. İş Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasının bir suretinin celbi ile yapılan tetkikinde; davacısının Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı, davalıların Kayseri Büyükşehir Belediyesi,...., ... olduğu, davanın rücuen tazminat davası olup .... tarihinde davanın kabulüne karar verildiği ve Yargıtay 10. Hukuk Dairesi'nin ....tarihli kararı ile düzeltilerek onanmasına karar verildiği ve kesinleştiği anlaşılmıştır.

Davalı ...'ne müzekkere yazılarak ... plakalı otobüse ait ZMMS poliçesinin bir örneği celbedilmiştir.

Mahkememizce dosyanın iş güvenliği uzmanı bilirkişi .... ile hesap bilirkişisi ....'a tevdi edilerek, %50 kusur oranından davalılar ..., ... ve ...'un sorumluluk oranları belirlenerek, Kayseri .... İş Mahkemesi'nin ... Esas - .... Karar ve Kayseri ... İş Mahkemesi'nin ... Esas - .... Karar sayılı dosyalarının da incelenmek suretiyle davacı kurumun her bir davalıdan rücuen talep edebileceği tazminat olup olmadığı, ayrıca sigorta şirketi yönünden ZMMS poliçesi ve gerçek zarardan sorumlu ilkeleri de gözetilmek suretiyle bilirkişi raporu alınmasına karar verilmiş olup, .... tarihli bilirkişi raporu dosyaya ibraz edilmiştir.

Bilirkişi heyeti .... tarihli bilirkişi raporunda; işyerinde gerekli güvenlik tedbirlerinin yeterince almayan, mezkur kazanın olduğu araç bakım ve onarım hizmetinin yoğun yapıldığı yerde uzun süredir parkta duran aracın hava tahliye sisteminin sökülmüş olmasına rağmen araç üzerine herhangi bir uyarı levhası asmayan, bu konuda atölye sorumlusu ustabaşının bile haberi olmayan, parkta duran aracın belli prosedürler uygulandıktan sonra parktan çıkartması gereken, işyerinde tamir bakım ve onarım prensipleri ve kuralları olmayan,

işyerindeki iş kazalarına sebebiyet verecek tüm olumsuzlukları teknolojinin gerektirdiği usul ve yöntemlerle gidererek bu husustaki gerekli olan tedbirleri almayan, işçinin dalgınlığına unutkanlığına ihmaline hatalı tutum ve davranışlarına imkan vermeyecek şekilde yerine getirmekle yükümlü olan, bütün bunları işyerinde çalışanlar için de alınması gerekli önlemler olarak yerine getirmeyen, sadece yaptıkları işi öğretmek ile yetinmeyip öğretilmiş olan güvenlik tedbirlerinin çalışma esnasında uygulanmasını sağlamayan ve bunu uygun bir denetim mekanizması kurarak denetlemeyen,

işyerinde iş sağlığı ve güvenliği hizmetinin yeterince almayan davalı ... ...'nde atölye sorumlusu ...'nün meydana gelen bu olayda %20 oranında kusurlu olduğu, buna göre bu davalının sorumlu olacağı rakamın 79.097,08/50*20 = 31.638,83-TL olacağı, yukarıda belirtilen sebeplere ek olarak çalışma esnasında dikkat etmesi gereken hususlara ilişkin işveren tarafından, kullanmış oldukları makine, ekipman ve teçhizatlara yönelik talimatlar hazırlayarak,

çalışanlara tebliğ etmeyen, çalışanların dikkatlerini çekmek amacı ile uyarı ve ikaz levhalarını, güvenlik ve sağlık işaretlerini koymayan, kazalının ağır ve tehlikeli işler de çalışabileceğini gösteren sağlık raporu aldırmayan, işbaşında uyulması gereken kurallar, tehlike ve risk kavramları gibi temel ve detay konuları içeren iş sağlığı ve güvenliği eğitimleri vermeyen, sadece yaptıkları işi öğretmek ile yetinmeyip öğretilmiş olan güvenlik tedbirlerinin çalışma esnasında uygulanmasını sağlamayan ve bunu uygun bir denetim mekanizması kurarak denetlemeyen,

işyerinde çalışma alanları ve iş pozisyonlarına göre mevcut ve muhtemel durumları içeren risk değerlendirmesi yapmayan ve bu şekilde çalışma alanlarında alınması gereken proaktif önlemleri belirlemeyen, işyerinde iş sağlığı ve güvenliği hizmetinin yeterince almayan davalı ... ...'nde atölye müdürü ...'ın meydana gelen bu olayda %20 oranında kusurlu olduğu, buna göre bu davalının sorumlu olacağı rakamın 79.097,08/50*20= 31.638,83-TL olacağı, Kayseri Büyükşehir Belediyesi Makine İkmal Bakım ve Onarım Daire Başkanı ...'un meydana gelen bu olayda %10 oranında kusurlu olduğu,

buna göre bu davalının sorumlu olacağı rakamın 79.097,08/50*10= 15.819,41-TL olacağı, dosya içeriğindeki belge ve bilgilere göre ...'nin kusurlu olmadığı, ancak ZMMS sigortacısı olarak zararın tamamı olan 79.097,08-TL'den sorumlu olacağı, davalılar ..., ... ve ...'un ödeme tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek faiziyle, davalı ...'nin dosyada dava öncesi ihbara rastlanmadığından dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle sorumlu olacağı belirlenmiştir.

...'na müzekkere yazılarak, ... tarihinde, davalılar ..., ... ve ...'nün ...'nın hangi birimlerinde görev yaptıkları, bu birimlerin görev içerikleri, Büyükşehir Belediye Başkanlığı'nda işçilerin eğitimi ve istihdamı görevinin .... tarihinde hangi daire başkanlığına ait olduğu hususlarının, yine aynı tarihte makine ikmal daire başkanlığındaki sorumluların ve sorumluluk içeriklerine ait görev ve talimat uygulama şemasının mahkememize gönderilmesi istenilmiş olup, ... tarihli müzekkere cevabı dosya arasına alınmıştır. Davalı ... tanıkları ..., ..., ...'a usulüne uygun davetiyeler tebliğ edilerek tanıkların bizzat mahkememizde beyanları alınmıştır.

Davalı ... tanığı ... ... tarihli celsede. "Ben Büyükşehir belediyesinde görev yaparım ben kiçikapı hareket amirliğinde hareket amiri olarak görev yapıyordum. Kaza haberini söylediler olay yerine ben gitmedim. Belediyenin ödeme yapıp yapmadığını bilemem. Yaralı hastaneye gitmişti biz hastaneye gittim biz hastanede bir müddet bekledikten sonra hasta ölmüştür.

Bir arkadaşın otobüslerin bakım hanına alınırken kapıya çarpması ve ve kapının da ....'ın üzerine düşmesi sonucu kaza meydana gelmiştir. ... o dönemde otobüs işletme müdürü olarak görev yapmakta idi. Fakat bakım işletme müdürünün emekli olmasından dolayı bakım işletme müdürlüğüne de vekalet ediyordu, ...'ın makam yeri kiçikapıda idi. Fiili kiçikapıda duruyordu ve kaza sırasında da kiçikapıda idi. Haber geldiğinde de ... bizimle beraber gelmişti." şeklinde beyanda bulunmuştur.

Davalı ... tanığı ... .... tarihli celsede; "Ben Büyükşehir Belediyesinde görev yaparım ben kiçikapı hareket amirliğinde hareket memuru olarak görev yapıyordum. Halen de Büyükşehir Belediyesinde çalışıyorum. Kazanın olduğu yer kapruzatan bakım atölyesidir. Hareket memurluğu ise kiçikapıdadır. Ben kazanın olduğunu hiç görmedim. Ben kazayı duydum. Benim duyduğum ...'ın üzerine kaza sonucu kapının düştüğü ve bundan dolayı öldüğünü duydum. ... benim kiçikapıda bulunan otobüs işletme müdürlüğünde müdürdür ve odalarımız yan yanadır. Kaza anında ...'ın kiçikapıda olup olmadığını hatırlamıyorum, çoğunlukla kiçikapıda bulunur." şeklinde beyanda bulunmuştur.

Davalı ... tanığı ... .... tarihli celsede; "Ben Büyükşehir Belediyesinde görev yaparım ben kazanın olduğu atölyede tamirci olarak çalışıyorum. Fakat kazayı ben görmedim. Otobüsün havası dolmamış hareket etmiş ve otobüs kapıya çarpması sonucu kapının ....'ın üzerine düşmesi sonucu olmuştur. ... otobüs işletme müdürlüğünde müdürdür. Kaza anında .... bakım atölyesinde yoktu, benim bildiklerim bundan ibarettir, aracı kullanan ...'nin görevi ustabaşıdır. Atölyenin sorumluluğu ondadır. Gelen araçları arıza birimlerine dağıtır. Kullanmasa da kendi yapardı ve kendi göreviydi." şeklinde beyanda bulunmuştur.

Tanık beyanları alındıktan sonra mahkememizce bilirkişi heyetinden ek rapor alınmasına karar verilmiş olup, ... tarihli ek rapor dosya arasına alınmıştır.

... tarihli bilirkişi ek raporunda; önceki raporda değişiklik yapılmasını gerektiren hata olmadığı, taraflara izafe edilen kusur oranlarında hata bulunmadığı bildirilmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, iş kazası sebebiyle ödenen tazminat bedelinin rücuen tahsili talebine ilişkindir.

Kayseri Büyükşehir Belediyesi Başkanlığı İnsan Kaynakları ve Eğitim Daire Başkanlığı'nın ... tarih ve ... sayılı yazısında; ... tarihinde ...'un Makine İkmal Bakım ve Onarım Daire Başkanlığında daire başkanı olduğu, görev içeriğinin, amirinin verdiği görev, yetki ve sorumluluklarının birim koordinasyonunu sağlayarak hizmetlerin verimli ve düzenli şekilde yürütülmesini sağlamak olduğu, kurumda çalışmakta olan işçilerin eğitim ve istihdam görevinin İnsan Kaynakları Daire Başkanlığının yetki ve sorumluluğunda bulunduğu, anılan tarihte ...'ın daimi işçi kadrosunda otobüs işletme sorumlusu olup, ...'nün ise sözleşmeli personel kadrosunda Makine İkmal Daire Başkanlığı bünyesinde yetkili amirinin vermiş olduğu görev ve sorumlulukları yerine getirmekle görevli oldukları bildirilmiştir.

Mahkememizce dosya arasına celbedilen tüm kayıt ve belgeler, dinlenen tanık anlatımları, Kayseri ... İş Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası, ceza dosyalarının içeriği ve alınan uzman bilirkişi raporu bir bütün halinde değerlendirildiğinde; dosyada mevcut Kayseri .... İş Mahkemesi'nin ... Esas -... Karar sayılı dosyasında hükme esas alınan kusur raporunda Kayseri Büyükşehir Belediyesi'nin %50 oranında, ....'nin %25 oranında, ustabaşı ...'nin %15 oranında, ustabaşı ...'in %10 oranında kusurlu bulunduğu tespit edilmiş ve bu rapor doğrultusunda karar verilmiştir, Yargıtay'ın düzelterek onama kararında davalıların %90 kusuru karşılığı rakamın hüküm altına alındığı, dolayısıyla ...'in kusuru yönünden hüküm kurulmadığı anlaşılmıştır.

Kazaya konu aracın bulunduğu işyerinde gerekli güvenlik tedbirlerinin yeterince almayan, mezkur kazanın olduğu araç bakım ve onarım hizmetinin yoğun yapıldığı yerde uzun süredir parkta duran aracın hava tahliye sisteminin sökülmüş olmasına rağmen araç üzerine herhangi bir uyarı levhası asmayan, bu konuda atölye sorumlusu ustabaşının bile haberi olmayan, parkta duran aracın belli prosedürler uygulandıktan sonra parktan çıkartması gereken, işyerinde tamir bakım ve onarım prensipleri ve kuralları olmayan,

işyerindeki iş kazalarına sebebiyet verecek tüm olumsuzlukları teknolojinin gerektirdiği usul ve yöntemlerle gidererek bu husustaki gerekli olan tedbirleri almayan, işçinin dalgınlığına, unutkanlığına, ihmaline, hatalı tutum ve davranışlarına imkan vermeyecek şekilde yerine getirmekle yükümlü olan, bütün bunları işyerinde çalışanlar için de alınması gerekli önlemler olarak yerine getirmeyen, sadece yaptıkları işi öğretmek ile yetinmeyip öğretilmiş olan güvenlik tedbirlerinin çalışma esnasında uygulanmasını sağlamayan ve bunu uygun bir denetim mekanizması kurarak denetlemeyen,

işyerinde iş sağlığı ve güvenliği hizmetini yeterince almayan davalı ... ...'nde atölye sorumlusu ...'nün meydana gelen bu olayda %20 oranında kusurlu olduğu, buna göre bu davalının sorumlu olacağı rakamın 79.097,08/50*20 = 31.638,83-TL olacağı, yukarıda belirtilen sebeplere ek olarak çalışma esnasında dikkat etmesi gereken hususlara ilişkin işveren tarafından, kullanmış oldukları makine, ekipman ve teçhizatlara yönelik talimatlar hazırlayarak,

çalışanlara tebliğ etmeyen, çalışanların dikkatlerini çekmek amacı ile uyarı ve ikaz levhalarını, güvenlik ve sağlık işaretlerini koymayan, kazalının ağır ve tehlikeli işler de çalışabileceğini gösteren sağlık raporu aldırmayan, işbaşında uyulması gereken kurallar, tehlike ve risk kavramları gibi temel ve detay konuları içeren iş sağlığı ve güvenliği eğitimleri vermeyen, sadece yaptıkları işi öğretmek ile yetinmeyip öğretilmiş olan güvenlik tedbirlerinin çalışma esnasında uygulanmasını sağlamayan ve bunu uygun bir denetim mekanizması kurarak denetlemeyen,

işyerinde çalışma alanları ve iş pozisyonlarına göre mevcut ve muhtemel durumları içeren risk değerlendirmesi yapmayan ve bu şekilde çalışma alanlarında alınması gereken proaktif önlemleri belirlemeyen, işyerinde iş sağlığı ve güvenliği hizmetinin yeterince almayan davalı ... 'nde atölye müdürü ...'ın meydana gelen bu olayda %20 oranında kusurlu olduğu, buna göre bu davalının sorumlu olacağı rakamın 79.097,08/50*20= 31.638,83-TL olacağı, . ...'un meydana gelen bu olayda %10 oranında kusurlu olduğu,

buna göre bu davalının sorumlu olacağı rakamın 79.097,08/50*10= 15.819,41-TL olacağı, dosya içeriğindeki belge ve bilgilere göre ...'nin kusurlu olmadığı, ancak ZMMS sigortacısı olarak zararın tamamı olan 79.097,08-TL'den sorumlu olacağı, davalılar ..., ... ve ...'un ödeme tarihi olan ... tarihinden itibaren işleyecek faiziyle, davalı ...'nin dosyada dava öncesi ihbara rastlanmadığından dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle sorumlu olacağı kanaatine varılmış ise de Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi'nin 2021/26 Esas, 2021/319 karar sayılı kararı ile mahkememiz kararı kaldırılmakla,

dosyanın yeni bir bilirkişiye tevdi edildiği ve bu alınan bilirkişi raporu ışığında davalı ... ...'un meydana gelen bu olayda %10 oranında kusurlu olduğu, buna göre bu davalının sorumlu olacağı rakamın 79.709,44-TL/50*10=15.941,89TL olacağı, dosya içerisindeki belge ve bilgilere göre ...'nin Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortacısı olduğu,

ZMMS sigortacısı olarak sigortalı davacının kendi kusuruna denk gelen zararın tamamından sorumlu olacağı, davalılar ... ... ve ...'un ödeme tarihi olan ... tarihinden işleyecek faiziyle, davalı ...'nin dosyada dava önceki usulüne uygun ihbara rastlanmadığından dava tarihinden işleyecek yasal faiziyle sorumlu olacağı anlaşılmakla davanın kısmen kabulüne kısmen reddine karar vermek gerekmiş olup, dava dilekçesinde talep edilen tazminat tutarının öncelikle davalı ...

Şirketinden diğer davalılardan ise sorumlu olacağı miktarlar mahkemece tespit edildikten sonra bu miktarlar üzerilerinden talepte bulunulduğu, ve yukarıda da açıklandığı üzere alınan bilirkişi raporu doğrultusunda tespit edilen tutarlar üzerinden davanın kısmen kabulüne karar verildiği, gözetilerek davalılar ..., ... ve ... tarafından yargılama giderlerinin kendi üzerilerinde bırakılmasına ve bu davalılar lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına reddedilen tutar üzerinden davalı ... lehine vekalet ücreti takdirine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm ihdas edilmiştir.