Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/1057 K.2024/906

Av.

DAVA

İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 29/11/2023

KARAR TARİHİ : 18/10/2024

KARAR YAZIM TARİHİ : 15/11/2024

Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekilinin dava dilekçesinden özetle; müvekkilinin ticari ilişkiye istinaden yıllardır ticaret yaptığı müşterilerinden ileri düzenleme tarihli bir kısım çek aldığını, keşidecisinin ... - ....

Mefruşat olduğunu, dava konusu çeklerin müvekkili zilyedindeyken rızası dışında elinden çıktığını, kargo taşıması esnasında çalındığını, kötü niyetli firmaların eline geçtiğini, davalının da çeki iktisabında kötü niyetli olduğunu, buna ilişkin savcılık dosyasının ayrıca sunulacağını, davalının Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi ...

Esas sayılı dosyasında görülen çek iptali davasında, dosyaya beyan dilekçesi sunduğunu, dava konusu çekler hakkında zaten verilmiş ödeme yasakları olduğunu, bu durumun öğrenilmesi üzerine çek iptali davası açılan dosyaya beyanda bulunduklarını, davanın kabulü ile dava konusu edilen dava dilekçesinde detaylıca belirtilen çeklerin davalıdan istirdadını talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekilinin cevap dilekçesinden özetle; müvekkili bankanın iyi niyetli hamil olduğunu, istirdat talebinin ancak kötü niyet halinde ileri sürülebileceğini, davacının bu davayı açmakta hukuki yararının bulunmadığını, davacının dava konusu çeklerde hak sahibi olmadığını, çeklerin zayi olduğu iddiasının gerçeği yansıtmadığını, dava konusu çeklerdeki son yetkili hamilin ... Dış Tic. Ltd.

Şti olduğunu ve çekleri borcuna karşılı olarak imzaladığını, çek teslim tutanağı ile birlikte müvekkili bankaya teslim ettiğini, müvekkili bankanın iyi niyetli yasal hamil olarak çekleri takastan ibraz etmesine rağmen ödeme yasağı bulunması nedeniyle çeklerin arkasına şerh düşüldüğünü, çekler hakkında işlem yapılmadığını, çek asıllarının mahkemeye sunulduğunu, davacının dava konusu çeklerde iddialarını ispat edecek herhangi bir delil sunmadığını, açıklanan tüm bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

dava konusu çek fotokopileri, çek teslim-kargo bilgileri, Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi' nin ... Esas sayılı dosyası.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, çek istirdadı istemine ilişkindir.

TTK'nun 790.maddesi uyarınca cirosu kabil bir çeki elinde bulunduran kişi, son ciro beyaz ciro olsa bile, kendi hakkı müteselsil ve birbirine bağlı cirolardan anlaşıldığı taktirde yetkili hamil sayılır. Aynı yasanın 792.maddesi uyarınca çek, herhangi bir suretle hamilin elinden çıkmış bulunursa, ister hamile yazılı, ister ciro yoluyla devredilebilen bir çek söz konusu olup da hamil hakkını 790. maddeye göre ispat etsin, çek eline geçmiş bulunan yeni hamil ancak çeki kötü niyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır kusuru bulunduğu takdirde o çeki geri vermekle yükümlüdür.

Kıymetli evrakın yetkili hamili olduğunu ve istem dışı elinden çıktığını ileri süren davacı, halen kıymetli evrakın hamili konumunda olan kişilere karşı istirdat isteminde bulunabilir. Böyle bir iddiada bulunan davacının söz konusu davadaki kanıt yükü, kendisinin davaya konu ettiği kıymetli evrakın son yetkili hamili olduğu ve hali hazırda hamil konumunda olan davalının kıymetli evrakı iktisabında kötüniyetli yahut ağır kusurlu olduğunu ortaya koymak olmalıdır. Buna göre hali hazırda hamil durumunda olan davalının kötüniyet ya da ağır kusurunu ispat zımmında, ciro zincirindeki bir kopukluk, çalıntı olduğu bilinmesine rağmen kıymetli evrakın devralınması gibi unsurlar belirleyici olabilecektir. (Benzer Yargıtay 11.HD.12/12/2014 Tarih, 2014/13735 Esas 2014/19653Karar Sayılı Kararı)

Davacı lehtar çeklerin rızası hilafına elinden çıktığını ileri sürerek işbu davayı açmış, davalı ise çeklerin yetkili hamili olduğunu savunmuştur.Her ne kadar dava konusu çeklerde davacının cirosu bulunmasa bile dava dilekçesi ekinde sunulan çek teslim bordrolarından davacının KuveytTürk Katılım Bankasına ait ... seri numaralı çek dışındaki çekler yönünden yetkili hamil olduğunu ispatlamıştır.Çeklerin istirdadına karar vermek içinse davalı tarafın TTK’nın 792. maddesinde öngörüldüğü üzere, kötü niyetle çeki iktisap ettiği veya iktisabında ağır kusurlu olduğu kanıtlanmalıdır.Davacı tarafından sunulan delillerden davalı bankanın kötüniyetle, keşideciyi zarara uğratmak maksadı ile sözkonusu çeki iktisap ettiği kanıtlanamadığından talebinin reddine dair karar vermek gerekmiştir.

Katip · ¸E-imzalıdır Hakim · ¸E-imzalıdır