Konya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2014/1009 K.2022/322

T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... E. - ... K. T.C.

KONYA TÜRK MİLLETİ ADINA

. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ KARAR

ESAS NO

KARAR NO

BAŞKAN

ÜYE

ÜYE

KATİP

DAVACILAR : 1-

2-

VEKİLLERİ

TEMLİK ALAN

DAVALI

VEKİLİ

DAVA : MENFİ TESPİT

DAVA TARİHİ

KARAR TARİHİ

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH

Davacılar tarafından davalı aleyhine açılan davanın yapılan yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacılar vekili 02/12/2011 tarihli dilekçesiyle; davacılardan ...'nün halı ve mobilya mağazası işlettiğini, diğer davacı ...'nün ise kendisinin kızı olduğunu, davacıların 2009 yılında ekonomik zorluk içerisine girdiklerini, Konya. İcra Müdürlüğü'nün ...

E. sayılı takip dosyası üzerinden davalı ... tarafından davacılar aleyhine dava konusu 91.000 TL. bedelli ve 201.000 TL. bedelli çekler ile 100.000 TL. bonoya istinaden toplam 392.000 TL. asıl alacak ve ferileri üzerinden kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla icra takibi başlatılmış ise de, davacıların davalı ...'e hiçbir borçlarının bulunmadığını çekler ve senedin davacılardan zorla alındığını beyan ederek, davacıların dava konusu 2 adet çek ve 1 adet bonodan dolayı davalı ...'e borçlu olmadıklarının tespiti ile davalının %40 tazminata mahkum edilmesine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

Takip alacaklısı ...'ün icra takip dosyasındaki alacağını ...'e, ...'in de ...'e temlik ettiğinin belirlenmesi üzerine, davacı tarafa seçim hakkı sorulmuş, davacılar vekili 17/01/2020 tarihli dilekçeleri ile, davayı temlik alan ...'e karşı sürdüreceklerini beyan etmeleri üzerine gerekli tebligatlar yapılmış, ... önceki davalı ... yerine temlik alan davalı olarak dava ve duruşmalara kabul edilmiştir. Dilekçeler aşaması tamamlanmış, taraflara duruşma gününü bildirir davetiye tebliğ edilerek duruşma açılmıştır.

Davalı vekili, davacıların beyanının gerçeği yansıtmadığını, dava konusu çekler ve bononun zorla imzalatılmadığını, dolu olarak imzalanmış olduğunu, davacılardan ... ile dava dışı ... arasında sık sık telefon görüşmesi yapıldığını, bu görüşme kayıtlarından davacıların borçlarının ödenmesi için süre talep ederek anlaşmaya çalıştıklarını, bu görüşmelerden dava konusu icra dosyasının kapanması için ödenmesi gereken toplam borcun 485.000 TL. ile 490.000 TL. olduğunun anlaşıldığını,

davacı tarafın ... ile hiçbir ticari ilişkilerinin olmadığını iddia etmelerine rağmen dava konusu icra dosyası üzerinden yapılan 26/10/2009 ve 25/01/2010 tarihli haciz tutanaklarında borcu ve takibi kabul ettiklerini ayrıca, taraflar arasında 21/11/2012 tarihli protokol düzenlendiğini, bu protokole göre davalı ...icra dosyasındaki avukatı ...'a emanet edilen 190.000 TL.'nin anlaşma sağlanırsa ...'e, sağlanmaz ise icra dosyasına yatırılmasının kararlaştırıldığını, taraflar arasında anlaşma sağlanamadığından paranın icra dosyasına yatırıldığını, bu hususunda çekler ve bononun sahte olması veya zorla imzalatılması iddiasını çürüttüğünü,

Yargıtay uygulamalarına göre tefecilik suçunda borçlunun suçun mağduru olarak kabul edilmediğini beyan ederek, davanın reddini ve davalı lehine %40 tazminata hükmedilmesini istemiştir.

Konya. İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı takip dosyası aslı ile Adana Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 27/09/2010 gün ve ... Soruşturma, ... E. sayılı Adana Ağır Ceza Mahkemesi'ne açılan davaya ilişkin iddianame ve savcılık mütalaası sureti ile Adana. Ağır Ceza Mahkemesi'nin ... E. sayılı dosya üzerinden verdiği görevsizlik kararı sonrası davanın kaydedildiği Konya. Ağır Ceza Mahkemesi'nin ... E...

K. sayılı kesinleşmiş ilam sureti ve bu dosya üzerinden yapılan suç duyurusu üzerine Konya Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... sayılı ek kovuşturmaya yer olmadığına dair karar sureti ve ilgili belge suretleri dosyamıza getirtilmiş, 2 adet temlikname fotokopisi dosyamıza sunulmuş, ilgili icra müdürlüğünden takip dosyasına yapılan ödeme tarih ve miktarları sorulmuş, kapak hesabı istenilmiş, kapak hesabının yetersiz görülmesi üzerine, icra bilirkişisinden re'sen 22/03/2022 tarihli rapor alınmıştır.

İncelenen dosya kapsamı ve toplanan deliller bir bütün halinde değerlendirildiğinde;

Dava, "Menfi Tespit" davasıdır.

Somut olayda ; Konya . İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı takip dosyasının incelenmesi sonucu; takip alacaklısı ... tarafından 24/09/2009 tarihinde, dava konusu 201.000 TL. ve 91.000 TL. bedelli 2 adet çek ile 100.000 TL. bedelli 1 adet bono olmak üzere toplam 392.000 TL.'lik asıl alacak, takip tarihine kadar işlemiş 2.464,79 TL. faiz, 14.600 TL. çek tazminatı, 160 TL. ihtiyati haciz vekalet ücreti ve 44,20 TL. ihtiyati haciz gideri olmak üzere toplam 409.268,99 TL. üzerinden kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla icra takibi başlatıldığı belirlenmiştir.

Yine aynı icra dosyasındaki 1. temlik belgesine göre, takip alacaklısı ...'ün, Konya . Noterliği'nin 28/06/2017 gün ve ... yevmiye nolu alacağın devri belgesiyle, bu takip dosyasındaki 657.655,49 TL.'lik alacağın aslını bütün ferileri ile birlikte ...'e temlik ettiği görülmüştür.

... tarafından düzenlenen 2. temlik belgesine göre ise, temlik alan takip alacaklısı ...'in, Konya . Noterliği'nin 19/06/2018 gün ve ... yevmiye nolu alacağın devri belgesiyle, bu takip dosyasındaki 694.812,76 TL.'lik alacağın tamamını ferileriyle birlikte ...'e temlik ettiği görülmüştür.

Konya. Ağır Ceza Mahkemesi'nin 03/06/2015 gün ve ... E. ...

K. sayılı kesinleşmiş ilamının incelenmesinde ; davacılar ... ve ... ile dava dışı diğer müşteki ve katılanların şikayeti üzerine, sanıklar ..., ... ve ... ile dava dışı 24 kişi aleyhine, suç işlemek amacıyla örgüt kurma, örgüte üye olma, yardım etme, tefecilik, 6136 Yasa'ya muhalefet, suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama, yağma, görevi kötüye kullanma suçlarından açılan kamu davası olduğu, davacıların iddialarına konu olan 11 nolu eyleme ilişkin olarak,

davacı ...'nün ... ve ...'dan geri ödemesi 485.000 TL. olan toplam 160.000 TL. borç para aldığı ve karşılığında önce 485.000 TL.'lik, daha sonra da 291.000 TL. ve 91.000 TL. bedelli çek ile 100.000 TL.'lik bono verdiği, sanıkların sonradan verilen çek ve senetleri ... aracılığıyla icraya koydukları kabul edilmek suretiyle, ... ve ...'ın iddianamede 11 nolu olay olarak anlatılan eylemler ile bu davaya konu olmayan diğer eylemler nedeniyle tefecilik suçundan mahkumiyetlerine karar verildiği, ... hakkında tefecilik suçundan dava bulunmadığı, sadece suç örgütüne yardım etme suçundan dava açıldığı, bu suçtan da ...'ün beraatine karar verildiği,

ceza mahkemesi tarafından davacıların şikayetine konu 11. olay ile ilgili suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama suçundan ... hakkında savcılığa suç duyurusunda bulunulduğu, ... ve ... hakkındaki tefecilik suçuna ilişkin mahkumiyet kararının Yargıtay denetiminden geçerek 04/02/2022 tarihinde kesinleştiği tespit edilmiştir.

Konya . Ağır Ceza Mahkemesi tarafından yapılan suç duyurusu üzerine, ... ve diğer şüpheliler aleyhine malvarlığı değerlerinin meşru bir yolla elde edildiği konusunda kanaat uyandırmak suçundan Konya Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... sayılı dosyası üzerinden ek kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verilmiş, ... hakkında başka bir soruşturma bulunmadığı tespit edilmiştir.

Dosyada mevcut 21/11/2012 tarihli protokolün incelenmesinde de ; Konya . İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı takip dosyasının borçlusu ... tarafından, alacaklı ... vekili Av. ...'a haricen 190.000 TL. verileceği, alacaklı vekilinin protokolde yazılı taşınmaz üzerindeki haczi kaldıracağı, muhafaza altında bulunan ev eşyaları üzerindeki haciz baki kalmak kaydıyla yediemin değişikliği yapılarak borçluya teslim edileceği, 21/12/2012 tarihine kadar alacaklıyla borçlunun haricen anlaşamaması durumunda bu protokol ile ...'a ödenen 190.000 TL.nin alacaklı vekilince icra dosyasına yatırılacağı, diğer menkul ve gayrimenkul üzerindeki hacizlerin duracağı kararlaştırılmış, protokolün borçlu ... ve vekili ile alacaklı vekili Av. ... tarafından imzalandığı belirlenmiştir.

Davalı tarafın 27/10/2020 tarihli dilekçesindeki ve 23/03/2022 tarihli duruşmada ileri sürülüp, 30/03/2022 tarihli dilekçe ile tekrar edilen, iki ayrı mahkeme heyetini çekilmeye davet ve reddi hakim talepleri 6100 s. HMK'nin 41/1-b maddesi gereğince, ret sebebine ilişkin inandırıcı delil ve emare gösterilemediğinden geri çevrilmişir.

Davada çözülmesi gereken sorunlar; bu davaya konu olan 91.000 TL. ve 201.000 TL. bedelli 2 adet çek ile 100.000 TL. bedelli 1 adet bononun zorla ve boş olarak davacılara imzalatılıp imzalatılmadığı, çek ve senetlerin sahte olup olmadığı, bu çek ve senetlerin tefecilik suçuna konu olup olmadıkları, davacılar tarafından ...'e mi, dava dışı ... ve ...'a mı verildiği, davacıların bu 2 çek ve 1 bonodan dolayı önce ...'e sonra da temlik alan ...'e borçlu olup olmadıkları, borç varsa ne kadar olduğu, menfi tespit davasının kendiliğinden tamamen veya kısmen istirdat davasına dönüşüp dönüşmediği, icra takibinden ve ayrıca tedbir kararından dolayı taraflar lehine feri nitelikte tazminata hükmedilmesinin gerekip gerekmediği sorunlarıdır.

Dava konusu çeklerden bir tanesi ; ... ... Şubesi'ne ait olup, davacı ... tarafından keşide edilen, 15/09/2009 keşide tarihli, 91.000 TL. bedelli çek olup, hamiline yazılı olduğu, diğer davacı ...'nün cirosu sonucu ...'e intikal ettiği belirlenmiştir.

Dava konusu diğer çek ise ; yine İşbankası Konya Büsan Şubesi'ne ait olup, davacı ... tarafından keşide edilen, 16/09/2009 keşide tarihli 201.000 TL. bedelli çek olup, hamiline yazılı olduğu, diğer davacı ...'nün cirosu sonucu ...'e intikal ettiği belirlenmiştir.

Dava konusu bononun ise ; düzenleyen ... tarafından, lehtar ... lehine düzenlenen, 28/07/2009 düzenleme, 28/08/2009 ödeme tarihli ve 100.000 TL. bedelli bono olduğu, davacılardan ...'nün bu bonoyu kefil sıfatıyla imzaladığı anlaşılmıştır.

Gerek her iki davacının Konya . Ağır Ceza Mahkemesi'nin ... E. sayılı dosyasındaki beyanlarından ve gerekse bu dosyamızda toplanan delillerden, bu davaya konu olan 91.000 TL. ve 201.000 TL. bedeli 2 adet çek ile 100.000 TL. bedelli 1 adet bonodaki sahtecilik ve tahrifat iddiaları kabul edilmemiş, bu 2 adet çek ve 1 adet bono ile bu davaya konu olmayan 485.000 TL. bedelli 1 adet bononun, davacılar tarafından tefecilik yoluyla alınan borç para karşılığında, dava dışı ... ve ...'a imzalanarak verildiği anlaşılmış, imza inkarının bulunmaması karşısında dava konusu 2 adet çek ve 1 adet bonodaki yazılar davacılara ait olmasa dahi bu çekler ve bononun geçerli olduğu sonucuna varılmıştır.

Dava konusu bu 2 adet çek ve 1 adet bonodan dolayı önceki davalı ... tarafından, Konya . İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı takip dosyası üzerinden 392.000 TL.'lik asıl alacak olmak üzere ferileri ile beraber toplam 409.268,99 TL. üzerinden icra takibi başlatılmış ise de; Konya . Ağır Ceza Mahkemesi'nin dava dışı ... ve ... yönünden kesinleşen tefecilik suçuna ilişkin mahkumiyet kararına göre, bu 2 adet çek ve 1 adet bono ile bu davaya konu olmayan 485.000 TL.'lik bononun davacıların 160.000 TL.'lik borcuna karşılık tefecilik yoluyla ... ve ... tarafından alındığı ve bu 2 adet çek ile 1 adet bononun ... ve ... tarafından ... aracılığıyla icra takibine konulduğu anlaşılmıştır.

Her ne kadar ... hakkında tefecilik suçundan mahkumiyet kararı yok ise de; ... hakkında tefecilik suçundan değil, suç örgütüne yardım etmek suçundan kamu davası açıldığı anlaşılmış, önceki davalı ... hakkında tefecilik suçundan kesinleşmiş bir mahkumiyet kararının bulunmaması nedeniyle ... yönünden 6098 s. TBK'nın 74. maddesi gereğince Mahkememizi bağlayacak bir ceza hükmünün bulunmadığı ancak, Mahkememizin ceza dosyasındaki delillerden yararlanmasına engel bir yasa hükmünün de olmadığı kabul edilmiştir.

Buna göre; önceki davalı ...'ün de sanık olarak yargılandığı davaya ilişkin Konya . Ağır Ceza Mahkemesi'nin ... E. ... K. sayılı kararında, bu dava konusu iddialar 11. olay adı altında anlatılmıştır. Ceza mahkemesi tarafından, ... ve ...'ın dava konusu 2 adet çek ve 1 adet bonoyu, tefecilik sonucu (160.000 TL.'lik borca karşılık) davacılardan aldıkları ve bunları ... aracılığıyla takibe koydukları kabul edilmiş, bu kabule dayalı mahkumiyet kararı Yargıtay denetiminden geçerek kesinleşmiş, önceki davalı ... de bu davamıza konu olan 2 adet çek ve 1 adet bonoyu, ceza mahkemesinin kabulü dışında nasıl elde ettiğini ispat edememiştir.

Davalı tarafın dayandığı 21/11/2012 tarihli protokol içeriği açıkça takibe konu borcu kabul anlamına gelmeyip, kambiyo senetlerine mahsus yoluyla hacze ilişkin icra takibinden dolayı borçtan kurtulmaya yönelik beyanlar olarak değerlendirildiği gibi, Konya. İcra Müdürlüğü'nün ...

E. sayılı takip dosyasında ...'nün 30/09/2009 tarihli dilekçesindeki borca ve takibine itirazının olmadığı, teminatın iadesine muvafakat ettiği, kızı ...'nün vekaletine istinaden ... adına da teminatın iadesini muvafakat ettiği yönündeki beyanları ile 26/12/2009 tarihli haciz tutanağında her iki davacının borca ve takibe itirazlarının olmadığı ve teminatın iadesine muvafakat ettikleri yönündeki beyanlarının ve 25/01/2010 tarihli ihtiyati haciz tutanağındaki davacı ...'nün borcu ödemeye çalışacağına ilişkin beyanlarının haciz baskısı altında yapılmış beyanlar olduğu, menfi tespit davası açılmasına engel teşkil etmeyeceği sonucuna varılmıştır.

Mahkememizce de ceza mahkemesindeki olaya ilişkin kabul ve toplanan deliller gözönünde bulundurularak, dava konusu 2 adet çek ve 1 adet bononun, davacılar tarafından alınan borca karşılık, tefecilik yapan ... ve ...'a imzalanarak verildiği, ... ve ...'ın da ... aracılığıyla bunları takibe koydukları, borç alacak ilişkisinin ... ve ... ile davacılar arasında olduğu, davacılar ile ... arasında herhangi bir alacak borç ilişkisinin bulunmadığı, ...'ün bu 2 adet çek ve 1 adet bonodan dolayı iyi niyetli ve yetkili lehtar ve hamil olarak kabul edilemeyeceği, ... ve ...'ın davacılardan alacaklı olduğu miktar kadar davacılardan alacaklı olacağı kabul edilmiştir.

Ceza mahkemesinin kesinleşen kararına göre de davacılar dava dışı ... ve ...'a 160.000 TL. borçuldur.

6098 s. TBK'nın 188/1. maddesine göre, "Borçlu, devri öğrendiği sırada devredene karşı sahip olduğu savunmaları, devralana karşı da ileri sürebilir."

Konya . İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı takibine konu 2 adet çek ve 1 adet bonodan dolayı 392.000 TL.'lik asıl alacak ve ferileri üzerinden icra takibi yapılmış ise de; bu takibe dayanak çekler ve bononun ciro yoluyla ...'e geçmediği ancak, bu takibe konu alacağın ...'e temlik edilmiş olduğu belirlenmiştir.

TBK'nın 188/1. maddesine göre de temlik edene karşı ileri sürülebilecek şahsi defiler temlik alana karşı da ileri sürülebileceğinden, temlik eden ...'ün davacılardan sadece 160.000 TL. alacaklı olması karşısında davalı ...'in de davacılardan sadece 160.000 TL. alacaklı olduğu sonucuna varılmıştır.

Davacıların takibe konu 392.000 TL.'lik asıl alacağın sadece 232.000 TL.'lik kısmından dolayı davalıya borçlu olmadıkları, 160.000 TL.'lik kısmından dolayı borçlu oldukları kabul edilerek davanın kısmen kabul, kısmen reddine karar verilmiştir.

Konya . İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı takip dosyasına ilişkin olarak doğrudan tahsil edilen ve borca mahsuben tahsil edilen bedeller sorulmuştur.

Dosya kapsamına uygun görülerek hükmü esas alınan icra bilirkişisinin 22/03/2022 tarihli raporuna göre, asıl borç 160.000 TL. kabul edildiğinde, 19/12/2011 tarihi itibariyle davacıların 81.384,02 TL. fazla ödemelerinin bulunduğu ayrıca, 11/02/2014 tarihindeki 190.000 TL.'lik ödeme ile 21/08/2015 tarihindeki 37.597 TL.'lik ödemenin de fazla ödeme olduğu sonucuna varılmış, fazla ödemelerin 2004 s. İİK'nın 72/6 maddesi gereğince kendiliğinden istirdata dönüştüğü sonucuna varılmıştır.

İstirdat yönünden herhangi bir faiz talebi olmadığından, istirdada dönüşen kısmın faizsiz olarak davalıdan alınarak (istirdat edilerek) davacılara verilmesine karar vermek gerekmiştir.

Davanın kabul edilen kısmı yönünden takibin haksız ve kötü niyetli yapıldığı kabul edilerek, davacılar lehine ve dava tarihi itibariyle feri nitelikte tazminat oranının %40 olduğu kabul edilerek feri nitelikteki tazminata hükmedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Davanın reddedilen kısmı yönünden, ihtiyati tedbirin haksız olduğu sonucuna varılarak davalı tarafın talebi göz önünde bulundurularak bu kısım yönünden de davalı lehine yine %40 oranında feri nitelikte tazminata hükmedilmesi gerektiği sonucuna varılmış ve oluşan vicdani kanaat ile aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Başkan ... Üye ... Üye ... Katip ...