Konya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/160 K.2022/84

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesiyle özetle; müvekkilinin ile sigortalısı ...Tic. A.Ş." arasında Nakliyat Abonman sözleşmesinin imzalandığını, 29.01.2016 tarihinde sigortalı firmanın .... A.Ş.' den aldığı gıda maddelerini taşıması için Ana nakliyeci ...A.Ş. İle anlaştıklarını, ana nakliyecinin de emtianın İstanbul'dan Kastamonu'ya sevk edilmesi işini ...Plakalı çekici ve bu çekiciye bağlı ... plakalı yarı römorkun ruhsat sahibi Alt Nakliyeci Davalı/borçlu ....

A.Ş.' ne verdiğini ve araç sürücüsü ... ile taşıma sözleşmesi düzenlediklerini, sevkıyatın yapıldığı aracın ruhsat sahibi alt nakliyeci .... A.Ş ile ana nakliyeci ... Lojistik firması(...

Grup şirketlerindendir.) arasında " Kira bedeli+ motorin bedeli anlaşması yapıldığının, sürücü ... ile de araç plakaları da belirtilerek taşıt sözleşmesi imzalandığını, bu sözleşmede herhangi bir sebeple oluşacak hasarın sorumluluğunun fiilen nakliyeyi gerçekleştiren tarafa ödettirileceği açık bir şekilde yazıldığını, emtianın 29.01.2016 tarihinde çekici ve ona bağlı yarı römorka yüklenerek yola çıktığını, ancak nakliye esnasında 30. 01.2016 tarihinde ... plakalı yarı römork kısmında "Fren Balatalarının aşırı ısınması sonucu" yangın çıktığını,

emtianın kusurlu taşınması (nakliyesi) sırasında sürücünün %100 kusur nedeni ile yangın sonucunda yarı römork hasar gördüğünü ve taşınan gıda malzemelerinin de tamamının yanarak zayi olduğunu, müvekkili tarafından dava dışı Sigortalı ...Tic.

A.Ş.'ne 29.01.2016 taihli hasar nedeni ile 46.913,20 TL.ödeme yapıldığını, T.T.K ilgili maddesi gereğince ödenen tazminat ile ilgili olarak rücu hakkı müvekkil şirkete geçtiğini, bu nedenle de dava dışı sigortalıya yapılan ödeme hasarın oluşmasında %100 kusurlu ve sorumlu sürücü ..., alt nakliyeci araç sahibi ....

A.Ş.'den talep edildiğini ancak, ödeme yapılmaması nedeni ile Konya 13. İcra Müdürlüğü 2016/7965 Esas sayılı dosyası üzerinden ilamsız icra takibine başlandığını, ancak davalının haksız itirazı üzerine takibin durdurulduğunu belirterek; davalı itirazının iptaline, %20 den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ile ücreti vekaletin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, rücuen alacağa dayalı itirazın iptali isteminden ibarettir.

Taraflar arasındaki ihtilaf; dava dışı sigortalı ile davalı arasında taşıma sözleşmesi niteliğinde bir ilişki bulunup bulunmadığı, varsa taşıma ilişkisi kapsamında ...plakalı çekici ile bu çekiciye bağlı ... plakalı araçta taşınan emtianın hasara uğramasında kimlerin hangi oranda kusurlu oldukları, emtiada meydana gelen hasar tutarının ne kadar olduğu, emtianın hasara uğraması nedeniyle sigortalısına ödeme yapan davacının bu ödemeyi davalıdan rücuen talep edip edemeyeceği, takip tarihi itibariyle takip alacaklısının alacaklı olup olmadığı ile varsa alacak tutarının ne kadar olduğu hususlarından ibarettir.

Davaya konu Konya . İcra Müdürlüğü'nün ... E sayılı takibinin 46.913,20 TL asıl alacak ve 2.140,01 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 49.053,21 TL üzerinden başlatıldığı, takip alacaklısının davacı sigorta şirketi, takip borçlusunun ise davalı ile dava dışı ... olduğu, davalının itirazı üzerine takibin durdurulmasına karar verildiği anlaşılmıştır.

Davacı ile dava dışı ... A.Ş. Arasında sigorta sözleşmesi imzalandığı, bu sözleşme kapsamında 31/03/2015-31/03/2016 vadeli nakliyat abonman sigorta poliçesi tanzim edildiği, poliçe kapsamında davacı sigorta şirketinin 30/01/2016 tarihli riziko nedeniyle sigortalısına 46.913,20 TL tutarında ödeme yaptığı anlaşılmıştır.

Sigortalı ... Ltd. Şti. ile davalı arasında taşıma sözleşmesi yapıldığı, bu sözleşme kapsamında taşımaya konu emtianın davalı şirket adına kayıtlı ...plakalı çekici ile bu çekiciye bağlı ... plakalı araca yüklendiği, aracın seyir halindeyken 30/01/2016 tarihinde alev aldığı, ... Belediyesi İtfaiyesi ekipleri tarafından düzenlenen yangın raporu ile ... plakalı dorsenin tamamen yanarak kullanılamaz hale geldiği, kolluk tarafından düzenlenen tespit tutanağı ile de dorsedeki emtianın tamamen yanarak kullanılamaz hale geldiğinin tespit edildiği anlaşılmıştır.

Yargıtay. Hukuk Dairesi'nin ... E ...

K sayılı ilamı; ''Dava, taşıma esnasında gerçekleşen zıya nedeniyle tazminat istemine ilişkindir Mahkemece, davalı tarafından taşıma ilişkisinin inkar edilmediği, taşınan 2 adet kolinin davalı taşıyıcının uhdesinde iken zayi olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.Taşıyıcı, eşyanın taşınmak üzere teslim alınmasından teslim edilmesine kadar geçecek süre içinde, eşyanın zıyaından, hasarından veya teslimindeki gecikmeden doğan zararlardan sorumludur.Taşıyıcı, eşyanın tamamen veya kısmen zıyaından dolayı tazminat ödemekle sorumlu tutulduğunda, bu tazminat,

eşyanın taşınmak üzere teslim alındığı yer ve zamandaki değerine göre hesaplanır. Ancak, 6102 sayılı TTK 882. maddesine göre, 880. ve 881. maddeleri uyarınca ödenecek tazminat, gönderinin net olmayan ağırlığının her bir kilogramı için 8,33 Özel Çekme Hakkını karşılayan tutar ile sınırlıdır.

Gönderinin münferit parçalarının zıyaı veya hasarı hâlinde taşıyıcının sorumluluğu; gönderinin tamamı değerini kaybetmişse tamamının, gönderinin bir kısmı değerini kaybetmişse, değerini kaybeden kısmının, net olmayan ağırlığının her bir kilogramı için 8,33 Özel Çekme Hakkını karşılayan tutar ile sınırlıdır.

Genel kural, taşıyıcının zıya ve hasardan sınırlı sorumluluğunun olduğu şeklinde ise de 6102 sayılı TTK'nin 886. maddesinde de taşıyıcının sorumluluk sınırlamalarından yararlanamayacağı haller düzenlenmiştir.

Buna göre; zarara, kasten veya pervasızca bir davranışla ve böyle bir zararın meydana gelmesi ihtimalinin bilinciyle işlenmiş bir fiilinin veya ihmalinin sebebiyet verdiği ispat edilen taşıyıcı veya 879. maddede belirtilen kişiler, sorumluluk sınırlamalarından yararlanamayacaktır.Somut olayda, mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda, davalının mal bedelini tazminle yükümlü olduğu belirtilerek, taşımaya konu emtianın fatura bedeli esas alınarak belirlendiği gibi TTK'nin yukarıda belirtilen düzenlemelerine ilişkin bir değerlendirme yapılmamıştır.

Bu itibarla, mahkemece 6102 sayılı TTK'nin 886. maddesi uyarınca davalının sorumluluk sınırlamalarından yararlanıp yararlanamayacağı, davalının sınırlı sorumluluğa tabi olduğunun belirlenmesi halinde ise, davaya konu emtianın TTK'nin 880. maddesine göre eşyanın taşınmak üzere teslim alındığı yer ve zamandaki değerine göre tazminat tutarı hesaplanıp, TTK'nin 882. maddesi uyarınca taşıyıcının üst sorumluluk sınırı tespit edilerek neticesine göre bir karar vermek gerekirken, eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm tesisi doğru olmamış, kararın bu nedenle davalı yararına bozulması gerekmiştir.'' şeklindedir.

6102 sayılı TTK'nın 875. Maddesine göre; Taşıyıcı, eşyanın taşınmak üzere teslim alınmasından teslim edilmesine kadar geçecek süre içinde, eşyanın zıyaından, hasarından veya teslimindeki gecikmeden doğan zararlardan sorumludur. 6102 sayılı TTK'nın 879. Maddesine göre; Taşıyıcı; a) Kendi adamlarının, b) Taşımanın yerine getirilmesi için yararlandığı kişilerin, görevlerini yerine getirmeleri sırasındaki fiil ve ihmallerinden, kendi fiil ve ihmali gibi sorumludur.

6102 sayılı TTK'nın 880. Maddesine göre. (1) Taşıyıcı, eşyanın tamamen veya kısmen zıyaından dolayı tazminat ödemekle sorumlu tutulduğunda, bu tazminat, eşyanın taşınmak üzere teslim alındığı yer ve zamandaki değerine göre hesaplanır.(2) Eşyanın hasara uğraması hâlinde, onun taşınmak üzere teslim alındığı yer ve zamandaki hasarsız değeri ile hasarlı değeri arasındaki fark tazmin edilir.

Zararı azaltmak ve gidermek için yapılacak harcamaların birinci cümleye göre saptanacak değer farkını karşıladığı karine olarak kabul edilir.(3) Eşyanın değeri piyasa fiyatına göre, bu yoksa aynı tür ve nitelikteki malların cari değerine göre tayin edilir. Eşya, taşımak üzere teslimden hemen önce satılmışsa, satıcının faturasında taşıma giderleri mahsup edilerek gösterilen satış bedelinin piyasa fiyatı olduğu varsayılır.

6102 sayılı TTK'nın 882. Maddesine göre. (1) Gönderinin tamamının zıyaı veya hasarı hâlinde, 880 ve 881 inci maddeler uyarınca ödenecek tazminat, gönderinin net olmayan ağırlığının her bir kilogramı için 8,33 Özel Çekme Hakkını karşılayan tutar ile sınırlıdır.(2) Gönderinin münferit parçalarının zıyaı veya hasarı hâlinde taşıyıcının sorumluluğu;

a) Gönderinin tamamı değerini kaybetmişse tamamının, b) Gönderinin bir kısmı değerini kaybetmişse, değerini kaybeden kısmının, net olmayan ağırlığının her bir kilogramı için 8,33 Özel Çekme Hakkını karşılayan tutar ile sınırlıdır.(3) Taşıyıcının, taşıma süresinin aşılmasından doğan sorumluluğu, taşıma ücretinin üç katı ile sınırlıdır.(4) Özel Çekme Hakkı, eşyanın taşıma amacıyla taşıyıcıya teslim edildiği tarihteki veya taraflarca kararlaştırılan diğer bir tarihteki, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasınca belirlenen değerine göre Türk Lirasına çevrilir.

6102 sayılı TTK'nın 886. Maddesine göre; (1) Zarara, kasten veya pervasızca bir davranışla ve böyle bir zararın meydana gelmesi ihtimalinin bilinciyle işlenmiş bir fiilinin veya ihmalinin sebebiyet verdiği ispat edilen taşıyıcı veya 879 uncu maddede belirtilen kişiler, bu Kısımda öngörülen sorumluluktan kurtulma hâllerinden ve sorumluluk sınırlamalarından yararlanamaz.

19/08/2021 tarihli bilirkişi raporu ile; davalıya ait dava dışı ... sevk ve idaresinde olan aracın balatalarının aşırı ısınması sonucunda aracın alev aldığı ve dorsedeki emtianın yandığı, araç sürücüsünün araç ile ilgili bakım ve kontrolleri yapmadığı, üzerine düşen sorumluluğu yerine getirmediği, araç sürücüsünün ihmali neticesinde zararın oluştuğu, 6102 sayılı yasanın sınırlı sorumluluk hallerini düzenleyen 882. Maddesine göre yapılan hesaplama neticesinde sınırlı sorumluluk ilkesinin kabul edilmesi halinde zararın 213.075,36 TL olduğu, gerçek zararın ise 46.913,20 TL olduğu tespit edilmiştir.

Tüm dosya kapsamı ve toplanan deliller bir bütün halinde değerlendirildiğinde; dava dışı sigortalı ile davalı arasında taşıma sözleşmesi niteliğinde ticari ilişki bulunduğu, bu ilişki kapsamında taşınmak üzere davalıya teslim edilen emtianın taşıma esnasında meydana gelen yangın neticesinde hasar gördüğü, bu hasar nedeniyle davacının sigortalısına ödeme yapmak zorunda kaldığı, yapılan ödeme ile davacının sigortalısının haklarına halef olduğu, yangın neticesinde ortaya çıkan zararın 46.913,20 TL olduğu, davalı taşıyıcının oluşan zarardan sorumlu olduğu,

sınırlı sorumluluk ilkesine göre yapılan hesaplama neticesinde ortaya çıkan rakamın 46.913,20 TL'nin üzerinde olması karşısında davalının sınırlı sorumlu olduğu kabul edilse dahi sorumluluk tutarında herhangi bir değişikliğin olmadığı, davalının sigortacıya yapılan 46.913,20 TL'lik ödemenin tamamından sorumlu olduğu,

davacı sigortacının ödeme tarihinden takip tarihine kadar geçen süre ile sınırlı olarak işlemiş faiz talebinde de bulunabileceği, davacının takip tarihi itibariyle talep edebileceği işlemiş faiz alacağı tutarının 1.029,52 TL olduğu sonucuna varıldığından davalının takibe itirazının bu tutarlar üzerinden kısmen iptaline karar vermek gerekmiştir.

2004 sayılı İİK'nın 67/2. Maddesine göre; Bu davada borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkum edilir. Her ne kadar davacı icra inkar tazminatı isteminde bulunmuş ise de alacak likit olmadığından davacının icra inkar tazminatı isteminin reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.