Konya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/590 K.2024/50

T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ... T.C.

KONYA

. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ "TÜRK MİLLETİ ADINA"

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

KARAR NO

HAKİM

KATİP

DAVACI

VEKİLLERİ

DAVALI

VEKİLİ

DAVA : Tazminat

DAVA TARİHİ

KARAR TARİHİ

KARARIN YAZILDIĞI TARİH

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özet olarak; davalının müvekkili şirket ile irtibata geçerek yeşil mercimek talep etmiş ve taraflar arasında 02.11.2022 tarihli "Ref no: ... " sözleşme imzalandığını, taraflar arasında sözleşme bedelinin %25'i peşinat olarak belirlenmiş ve davalı tarafından müvekkili şirkete 7.625,00 USD gönderilmesi gerekmekte iken 7.000,00 USD gönderildiğini, müvekkili tarafından ticari ilişkinin zedelenmemesi adına durum hakkında bir şey denmemiş ve süreç devam ettirildiğini,

sözleşmeye konu ürünün Kazakistan'dan temin edilecek olması ve transfer sürecinin kış ayına gelmesi sebebi ile müvekkilinden kaynaklanmayan sebeplerle yükleme de gecikmeler yaşandığını, sürecin tüm aşamalarında davacının tüm olanlarda davalı tarafa gerekli bilgilendirme yapıldığını ve kabulünde olmasına rağmen davacı tarafından ürün iptal edildiğini ve müvekkilin Pakistan'da bulunan mısır ürününü almak istediğini söylediğini, taraflar daha önce ödenen 7.000,00 USD peşinatı bu anlaşmaya saymaya karar vermiş ve anlaşma bedeli 35.000,00 USD'den geriye kalan 28.000,00 USD'nin mallar gümrüğe ulaştığında ödeneceğinde mutabık kaldıklarını,

müvekkili tarafından mısır ürünü için davacıya 11.01.2023 tarihinde "Ref No: ... " sözleşmesi gönderildiğini, Pakistanda bulunan ürünün ton bazı fiyatı 390,00 USD olmasına rağmen davalının bunu kabul etmediğini, müvekkilinin Pakistan'da bulunan tedarikçisi ile anlaşarak 360,00 USD şeklinde anlaşma yapmış, davalı ile de 357,00 USD üzerinden anlaşma yaparak zararına malı sattığını, müvekkilinin tek amacı müşteriyi memnun etmek ve ticaretin uzun soluklu olmasına yardımcı olmak olduğunu, müvekkili tarafından, Pakistanda bulunan tedarikçiye peşinat bedelinden 3.600,00 USD gönderilmiş ve süreç başlatıldığını,

bu aşamada peşinat dışında başkaca gerekli masraflar da müvekkili tarafından karşılandığını, davalının satın alınan mahcuzların transfer süreci devam ederken müvekkili şirketin Pakistan'da bulunan tedarikçisini aramış ve müvekkili tabiri caiz ise aradan çıkarmak isteyerek malları daha düşük bir fiyata direkt Pakistanlı tedarikçiden almak istediğini, müvekkili tarafından bu durumun öğrenilmesi akabinde davacının daha önce aynı tutumu Rusya'da bulunan tedarikçisine de sergilemesi sebebi ile ticari ilişki zedelenmiş ve karşılıklı olarak sözleşme feshedilmek istendiğini,

davalının ticari hayata yakışmayan ve etik olmayan hareketleri ile hem müvekkilin tedarik ettiği ürünleri gümrükten almak hem de tedarikçileri ile çalışmasının sonlanmasına sebebiyet vererek müvekkili zarara uğratmak istediğini, davalı tarafın kendi kusurlu davranışları söz konusu olup haksız şekilde müvekkiline kusur isnat edilmeye çalışıltığını, taraflar arasında bulunan ilişkinin sonlanmasına davalının kötüniyetli hareketlerinin sebebiyet vermiş olup müvekkilinden zararlara katlanmasını beklemek hakkaniyete aykırı olduğunu,

Uluslararası sözleşmeler ve uluslararası örf ve adet hukuku uyarınca alıcının direkt satıcının temin ettiği tedarikçi ile irtibat kurması dahi yasakken davalı tarafından yasa ve hukuk yoksayılarak müvekkilin tedarikçileri ile çalışılmaya başlanmış olup müvekkili tedarikçilerinden olduğunu, yapılacak ticari defter ve belgelerin incelemesinde de görüleceği üzere müvekkilinin bu olay sebebi ile kar kaybı ve çeşitli zararları meydana geldiğini belirterek; davanın kabulü ile, taraflar arasında gerçekleşen

ticari ilişki sebebi ile uğramış olduğu zararların karşılığı olarak şimdilik 100,00 TL maddi tazminat, 100.000,00 TL manevi tazminat olmak üzere toplam 100.100,00 TL'nin davalıdan tazminine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özet olarak; davanın usulden reddinin gerektiğini, davacının 35.000 USD yi alıp sözleşmede belirlenen ürünleri göndermediğini, yeşil mercimeği gönderemeyeceğini söyleyip müvekkilini ikna ederek mısır göndereceğini söylediğini, ancak mısırı da göndermediğini, asıl mağdur olan tarafın müvekkili olduğunu, davacının iddialarının etik değerlere aykırılık teşkil ettiğini, müvekkilinin herhangi bir tedarikçi ile irtibata geçmediğini, başka hiçbir tedarikçiden ürün spariş etmediğini, müvekkilinin haftalarca Türkiye de kalmak zorunda kaldığını, bu nedenle maddi ve manevi olarak zor günler geçirdiğini,

davacı taraf müvekkilinin parasını kullanabilmek için zaman kazanmaya çalıştığını, davacı tarafın kötü niyetli olduğunu belirterek; davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, haksız rekabete dayalı maddi ve manevi tazminat isteminden ibarettir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık; davalının davacının iş çevresine haksız olarak müdahale edip etmediği, davalının varsa eylemlerinin haksız rekabet niteliğinde olup olmadığı, davalının bu eylemleri nedeniyle davacının zarara uğrayıp uğramadığı, davacının uğradığı maddi zarar tutarının ne kadar olduğu, varsa haksız rekabet niteliğinde olan eylemler nedeniyle davacı lehine manevi tazminata hükmedilmesinin gerekip gerekmediği, gerekirse tutarının ne kadar olduğu ile uyuşmazlığın çözümünde mahkememizin yetkili olup olmadığı hususlarından ibarettir.

Yargıtay . Hukuk Dairesi'nin 15/05/1989 tarihli ve ... sayılı kararına göre; tacirler arası haksız rekabete TK hükümleri, tacir olmayanlar (iki berber gibi) arasındaki haksız rekabete ise eBK nın 48 maddesi uygulanacaktır.

Yargıtay . Hukuk Dairesi'nin 21/02/2010 gün ve ... sayılı kararına göre; bir ticari işletmeye, şirkete yönelik olarak yapılan eylemlerin haksız rekabet oluşturması için bu eylemleri yapanların tacir olmaları veya haksız rekabete maruz kalan şahıs, işletme veya şirket ile aynı konularda iştigal etmeleri gerekmemektedir. Haksız eylemin özel bir türü olan haksız rekabeti oluşturan eylemin kim tarafından, hangi şekilde, hangi yolla meydana getirilmiş olduğunun bu eylemin sübutu açısından bir önemi bulunmayıp, yapılan eylemin haksız olarak bir ticari işletmeye, ticari faaliyete zarar verip vermediği, güven içinde devam etmesi işlemesi gerekli ticari rekabet ortamını bozup bozmadığı üzerinde durulmalıdır.

Yargıtay . Hukuk Dairesi'nin 05/02/1998 gün ve ... sayılı kararına göre; başkalarının ticari işlerini yanlış, yanıltıcı veya lüzumsuz yere incitici beyanlarla kötülemek ve başkasının mali iktidarı hakkında hakikate aykırı malumat vermek haksız rekabet oluşturduğundan bu fiili durumun tanık dahil her türlü delil ile kanıtlanması mümkündür.

Yargıtay Ticaret Dairesi'nin 25/06/1964 tarihli ve ... sayılı kararına göre; hakimin haksız rekabet dolayısıyla manevi tazminata hükmedebilmesi için davacının iktisadi menfaati yönünden zararın veya tehlikenin bulunması kafidir.

Yargıtay . Hukuk Dairesi'nin 30/01/2008 tarihli ve ... sayılı kararına göre her ne kadar kanıt yükü kendisinde olan davacı taraf uğradığı zararı veya davalının elde etmesi mümkün görülen menfaatin karşılığının ne olduğunu ispatlayamamış ise de; davalının haksız rekabet teşkil eden eylemi nedeniyle davacının satışının düşmesine bağlı olarak zarara uğradığı tabi bulunduğundan mahkemede eBK'nın 42 maddesi uyarınca uygun bir tazminat hükmetmek gerekirken istemin reddine karar verilmesi doğru olmamıştır.

Anılan emsal nitelikte kabul edilen içtihatlarda da belirtildiği üzere somut olayda ispat yükü davacı üzerinde olup, davacı davalı tarafından gerçekleştirilen eylemlerin haksız rekabet niteliğinde olduğunu ve bu eylemler nedeniyle maddi ve manevi yönden zarara uğradığını ya da zarara uğrama tehlikesi altında olduğunu ispatlamalıdır.

Dava konusu uyuşmazlığa ilişkin olarak Mali Müşavir Bilirkişi ... düzenlemiş olduğu 02/01/2024 tarihli raporu ile ticari defter ve kayıtların birbirlerini teyit ettiği, TTK ve VUK usullerine uygun olarak tutulduğu, davacı şirketin brüt satış karlarının 2021 yılında %9,43 , 2022 yılında %7,52 2023 yılı 3.dönemi (01.01.2023 - 30.09.2023) % 26,09 olduğu

satışlarında düşüş olmadığı, kar kaybı meydana gelmediği aksine karında artış olduğu, davacı şirketin 2021 brüt satışı 21.789.903,95 , 2022 brüt satışı 33.113.657,50 , 2023 yılı

3.dönem (01.01.2023 ile 30.09.2023 arası) brüt satışının 26.467.229,01 TL satışlarında artış olduğu müşteri kaybı veya tedarikçi kaybı olup olmadığının ticari defter ve kayıtlarından tespit yapma imkanın olmadığı, davacı şirketin 2021, 2022 ve 2023 yılları kambiyo zararları ve finans giderlerinde artış olduğu, 2021 yılı 296.454.52.-TL , 2022 yılı 5.570.779.77.-TL, 2023 yılı 1.765.103,46.-TL olduğu, davacı şirketin 2022 yılı zarar etmesinin dava konusu olaydan meydana gelmediği 2022 yılı kambiyo zararı ve finansman giderinden kaynaklandığı tespit edildiği, davacı şirketin ticari defter ve kayıtları ile bilanço ve gelir tablosu üzerinden müşteri kaybı veya tedarikçi kaybı yaşayıp yaşamadığını tespit etme imkanının bulunmadığı belirtilmiştir.

Tüm dosya kapsamı ve toplanan deliller bir bütün halinde değerlendirildiğinde; davalının tedarikçilerle doğrudan irtibata geçerek davacının edimlerini yerine getirmediği yönünde haksız izlenimlere neden olduğu iddia edilmiş ise de, bu iddianın ispatına elverişli bir delil ibraz edilmediği, davalın tedarikçi ile görüşmesinin tek başına haksız rekabet teşkil etmesinin mümkün olmadığı, davacının defter kayıtlarının da bu durumu doğruladığı, zira davacının son dönem karlılığının önemli oranda artmış olduğu, davacının haksız rekabet iddiasını usulünce ispatlayamadığı sonucuna varıldığından davacının haksız rekabete dayalı maddi ve manevi tazminat davalarının reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.