Konya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/563 K.2025/427

T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ... T.C.

KONYA "TÜRK MİLLETİ ADINA"

. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

KARAR NO

HAKİM

KATİP

DAVACI

VEKİLİ

DAVALILAR : 1-

VEKİLLERİ

: 2- ... - 3- ... -

VEKİLLERİ

DAVALI : 4-

DAVA

Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ

KARAR TARİHİ

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH

Davacı tarafından davalı aleyhine açılan davanın yapılan yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili 03/07/2024 tarihli dilekçesiyle. Davalı ... adına kayıtlı davalı ... sürücülüğünü yaptığı davalı ... Sigorta A.Ş. Tarafından Zmss ile ve davalı ... Sigorta A.Ş.

Tarafından İmss ile sigortalanmış olan ... plakalı aracın 30/10/2023 tarihinde müvekkili ... 'aait ve onun sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın çarpışması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, müvekkilinin bu kazada herhangi bir kusuru bulunmadığını, kazadan kaynaklı müvekkilinin arabasının ciddi anlamda hasar gördüğünü, yüksek miktarda değer kaybı yaşadığını, ancak değer kaybına ilişkin davalı ... Sigorta Şirketi tarafından 10.649 TL.

İle ödeme yapıldığını, bu kazada ... plakalı aracın tam kusurlu olduğunu, sigorta şirketi tarafından ödenen miktarın çok üstünde olduğunu, ayrıca müvekkilinin kazadan kaynaklı arabasını uzun süre kullanamadığını, dolayısıyla araç mahrumiyet bedeli taleplerinin olduğunu, müvekkiline araç değer kaybı ve mahrumiyet bedeli olarak çok cüzi bir miktarın ödendiğini, bunun sonucunda taraflarınca bütün davalılara karşı dava şartı olarak arabuluculuğa başvurulduğunu, izah edilen nedenlerle şimdilik 1000 TL.

Araç değer kaybının tüm davalılardan tahsiline araç mahrumiyet bedeli olarak 100 TL.'nin ise davalılar ... ve ...'dan tahsiline, vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin davalılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

Davacı vekili 22/05/2025 tarihli ıslah dilekçesinde özetle; Davalı sigorta şirketi 13.05.2024 tarihinde 10.649,00 TL değer kaybı ödemesi yapması sebebiyle bilirkişi raporuna göre değer kaybı alacağımız 51.460,75 TL kaldığını, bu sebeple değer kaybı talebimizi 1.000 TL'den 50.460,75 TL arttırarak 51.460,75 TL olarak ıslah ettiklerini, Yine bilirkişi raporunda mahrumiyet bedeli 16.380,00 TL olarak hesaplandığını, mahrumiyet bedeli talebimizi de 100 TL'den 16.280,00 TL arttırarak 16.380,00 TL olarak ıslah ettiklerini bildirmiştir.

Davalı ...

Sigorta vekili 22/07/2024 tarihli cevap dilekçesiyle; işbu davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, davacının dava açılmadan önce müvekkili şirkete başvuru yapmadığını, sigorta şirketine başvurunun zorunlu olduğunu, işbu şartın yerine getirilmediğini, ayrıca davacının değer kaybı taleplerinin öncelikle kusurlu aracın trafik sigortacısından karşılanması gerektiğini, trafik sigortası teminatları üzerinde kalan kısım için öncelikle sigortalı aracın kasko ve İMM sigortasında verilen teminatlardan davacının zararının karşılanması gerektiğini, davacı tarafın sigortalının kusurunu ve zararını ispat etmesi gerektiğini,

izah edilen nedenlerle dosyanın yetki yönünden reddini, aleyhlerine haksız olarak açılan davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... Sigorta Şirketi vekili 30/07/2024 tarihli cevap dilekçesiyle; davacı tarafın sigortacıya başvuru şartı yerine getirilmeden dava yoluna başvurulduğunu, davacı tarafın müvekkili şirkete usulüne uygun başvuru yapılmasının dava şartı olduğunu, huzurdaki yargılamaya kou kaza nedeniyle müvekkili şirket tarafından araç başına 120.000 TL.

Teminat limitli trafik poliçesi kapsamında davacı tarafa ... plakalı araca ilişkin 28/12/2023 tarihinde maddi hasar tazminatı olarak 95.000 TL. Davacı vekiline değer kaybı için 29/12/2023 tarihinde 10.649 TL. Olmak üzere toplam 105.649 TL. Ödeme yapıldığını, poliçe limitinin 120.000 TL. Olduğunu, toplam ödemenin ise 105.649 TL.

Olduğunu, izah edilen nedenlerle müvekkili şirket hakkında açılan davanın dava şartı yokluğu nedeniyle reddine, vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalılar ... ve ... vekili 02/09/2024 tarihli cevap dilekçesiyle; davaya konu maddi hasarlı trafik kazasının meydana gelmesinde müvekkilinin kusuru bulunmadığını, davacının değer kaybı ve araç mahrumiyetine ilişkin taleplerinin reddi gerektiğini, araç sürücüsü davacı tarafın işbu kazanın oluşumunda %100 kusurlu olduğunu, kusurun müvekkilinde olması halinde dahi davacı tarafın meydana gelen değer kaybı ve araç mahrumiyeti bedelinden müvekkilinin ZMMS'sinin bulunduğu ...

Sigorta Şirketinin kusuru oranında ve limitleri dahilinde sorumlu olduğunu, trafik sigortası teminatları üzerinde kalan kısım için de müvekkilinin kasko ve İMMS'nin bulunduğu ... Sigorta A.Ş.

Tarafından karşılanması gerektiğini, bu nedenle davanın müvekkilleri açısından reddine karar verilmesi gerektiğini, davaya konu trafik kazasında müvekkilinin kusuru bulunmadığından araç mahrumiyet bedeline ilişkin taleplerinin de reddi gerektiğini, izah edilen nedenlerle müvekkilleri aleyhine açılan haksız davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Dilekçeler aşaması tamamlanmış, taraflara duruşma gününü bildirir davetiye tebliğ edilerek duruşma açılmıştır. Davalılar vekili, davanın reddini istemiştir. İncelenen dosya kapsamı ve toplanan deliller bir bütün halinde değerlendirildiğinde; Dava, "Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)" davasıdır. Mahkememizce davalı ... Sigorta Şirketi ve ... Sigorta Şirketi ile Sigorta Bilgi Gözetim Merkezi Müdürlüğüne müzekkereler yazılmış, gelen yazı cevapları incelenmek suretiyle dosyamız arasına konulmuştur. Mahkememizce tarafların kusur durumunun ve zarar durumunun tespiti amacıyla Trafik Bilirkişi eşliğinde keşif yapılmış;

Bilirkişiler ... ve ... tarafından düzenlenen 18/04/2025 tarihli raporda özetle.

Davaya konu kazada; kural ihlali yönünden; ... plakalı otomobil sürücüsü ...'ın 2918 sayılı karayolları trafik kanununun trafik kazalarında sürücü kusurlarının tespiti ve asli kusur sayılan haller başlığı altındaki 84. maddesinin h bendinde belirtilen “araç sürücüleri trafik kazalarında; kavşaklarda geçiş önceliğine uymama halinde asli kusurlu sayılırlar.” kuralı ihlal ettiğinden %75 (yüzde yetmiş beş) oranında asli kusurlu olduğu,

... plakalı otomobil sürücüsü merve cırıt özcan'ın ise aynı kanunda yer alan ve diğer kusurlar’dan sayılan 52. maddesinin A bendinde belirtilen “sürücüler, kavşaklara yaklaşırken aracın hızını azaltmak zorundadırlar.” kuralı ihlal ettiğinden % 25 (yüzde yirmi beş) oranında tali kusurlu olduğu, ... plakalı araçta meydana gelen toplam değer kaybı miktarının kaza tarihinde 82.813,00 TL olduğu, davalının kusur oranına göre davacının değer kaybı zararının % 75 x 82.813,00 = 62.109,75 tl olduğu, değer kaybı olarak zmms poliçe kapsamında 10649,00 TL. ödendiği, bakiye miktarın 62109,75 - 10649 = 51460,75 tl olduğu,

bu miktardan zmms poliçeden kalan 14351,00 TL miktardan zmms poliçe sigortacısı sorumlu olduğu, imm sigorta şirketinin ise kalan 51460,75- 14351=37.109,75 tl miktardan sorumlu olduğu, ... plakalı araçta meydana gelen araç mahrumiyet zararının kaza tarihinde 21840,00 tl olduğu, kusur oranına göre araç mahrumiyet zararının % 75 x 21840,00 = 16380,00 tl olduğu, görüş ve kanaatine varılmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Bir motorlu aracın işletilmesi sırasında meydana gelen trafik kazasında, zarar görenlerin zararından, 6098 sayılı TBK'nın 49. Maddesi uyarınca araç sürücüsü, 2918 sayılı KTK'nın 85. Maddesi uyarınca araç işleteni ve şartları varsa teşebbüs sahibi ve 2918 sayılı KTK'nın 91. Maddesi uyarınca sigortacı müştereken ve müteselsilen sorumludur.

Trafik kazası nedeniyle zarara uğradığını iddia eden hak sahipleri tarafından açılan tazminat davalarında ispat yükü 6098 sayılı TBK'nın 50. Maddesi uyarınca zarar gören üzerinde olup, zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat etmek zorundadır.

Yine bu tür davalarda 2918 sayılı KTK'nın 97. Maddesi uyarınca, zarar görenin dava açmadan önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı olarak başvuru yapması gerekmekte olup bu husus sonradan giderilmesi de mümkün olmayan dava şartlarındandır. Ayrıca yazılı başvurudan hemen sonra dava açılması mümkün olmayıp 15 günlük sürenin dolmasından sonra dava açılabilecektir. Sigortacı kendisine yapılan yazılı başvuruya karşı 15 gün içinde cevap vermek ve 2918 sayılı KTK'nın 99. Maddesine göre 8 iş günü içinde de tazminatı ödemek zorundadır. Sekiz iş günü içinde sorumlu olduğu tazminatı ödemeyen sigortacı 9. Gün itibariyle temerrüde düşecektir.

Hak sahipleri tarafından talep edilebilecek tazminatlar ise 2918 sayılı KTK'nın 90. Maddesi uyarınca 2918 sayılı KTK ile 6098 sayılı TBK'nın haksız fiile ilişkin hükümleri uygulanacaktır.

Somut olayda davacı, davaya konu trafik kazası neticesinde aracının hasara uğradığını iddia ederek değer kaybı ve mahrumiyet zararının tazmini isteminde bulunmuştur.

2918 sayılı KTK ile 6098 sayılı TBK'da araç değer kaybı tutarının ve mahrumiyet zararının ne şekilde belirleneceği konusunda bir düzenleme bulunmadığından bu boşluğun da içtihatlarla doldurulması gerekmektedir.

Yargıtay . Hukuk Dairesi'nin yerleşik içtihatlarına göre araçta oluşan değer kaybı tutarının, aracın modeli, yaşı, hasarın ağırlığı, boyanmış olan yerler ve hasarlı bölgelerin özelliği nazara alınıp, aracın kaza öncesi ikinci el piyasa rayiç değeri ile tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre belirlenmesi gerekmektedir. Nitekim Yargıtay . Hukuk Dairesi'nin ... E ... K sayılı ilamında da bu husus vurgulanmıştır.

Yine Yargıtay . Hukuk Dairesi'nin yerleşik hale gelen içtihatları uyarınca araç mahrumiyet zararı ise hasara uğrayan aracın markası, özellikleri ve model yılı ile aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği dikkate alınarak objektif olarak hasara uğrayan aracın onarımı için gerekli süre belirlendikten sonra belirlenen tamir süresi içinde emsal nitelikteki bir araç için ne kadar masraf yapılacağı ( kaza olmasaydı dahi yapılması gereken yakıt, amortisman vs. gibi zorunlu giderler indirildikten sonra) tespit edilmek suretiyle hesaplanacaktır.

Tüm dosya kapsamı ve toplanan deliller bir bütün halinde değerlendirildiğinde; davaya konu trafik kazasının oluşmasında davalı sigorta şirketine sigortalı ... plakalı davalı araç sürücüsü ...'ın %75 oranında kusurlu olduğu, kaza neticesinde davacıya ait araçta 82.813,00 TL tutarında değer kaybı, 21.840,00 TL mahrumiyet bedeli zararı oluştuğu, sigorta şirketi tarafından yapılan ödeme düşüldüğünde ve kusur oranı indirildiğinde, davacının değer kaybı yönünden bakiye alacağın 51.460,75 TL, mahrumiyet bedeli yönünden bakiye alacağın 16.380,00 TL olduğu, ZMMS sigorta teminat limiti kapsamında ...

Sigorta Şirketinin değer kaybı yönünden sorumluluğunun 14.351,00 TL ile sınırlı olduğu, İhtiyari Mali Sorumluluk sigorta teminat limiti kapsamında ...

Sigorta Şirketinin değer kaybı yönünden sorumluluğunun 37.109,75 TL ele sınırlı olduğu, değer kaybı kaynaklı zarardan davalıların müteselsilen sorumlu olduğu, araç mahrumiyetinden kaynaklı zarardan ise sadece ... plakalı araç sürücüsü ve işleteninin sorumlu olduğu, davalı sigorta şirketinin bu zarar kaleminden sorumlu olmadığı, kazanın Konya İlinde gerçekleşmesi nedeniyle mahkememizin yetkili mahkeme olduğu sonucuna varıldığından davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.