Konya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/914 K.2025/830

T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... E. - ... K. T.C.

KONYA TÜRK MİLLETİ ADINA

. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ KARAR

ESAS NO

KARAR NO

BAŞKAN

ÜYE

ÜYE

KATİP

DAVACILAR : 1-

2-

VEKİLLERİ

DAVALILAR : 1-

2- 3-

DAVA

ŞİRKET HİSSE DEVRİNİN İPTALİ ve TESCİL

DAVA TARİHİ

KARAR TARİHİ

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH

Davacılar tarafından davalılar aleyhine açılan davanın yapılan yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacılar vekili 09/12/2025 tarihli dilekçesiyle; davacıların murisi ...'ın 29/03/2022 tarihinde vefat ettiğini, davacıların kendisinin mirasçısı olduklarını, ...'ın vefat etmeden önce davalı şirketteki hisselerini kızı ...'a devrettiğini, ...'ın da ...'a devretmiş olduğunu, bu devirlerin davacı mirasçılardan mal kaçırmak amacıyla yapılan muvazaalı devirler olduğunu beyan ederek, davacıların murisi ... tarafından yapılan hisse devirlerinin öncelikle şekil şartlarına aykırılık nedeniyle, aksi halde muvazaalı olarak yapılmış olması nedeniyle iptali ile davacıların miras payları oranında davacılar adına şirket pay defterine tesciline ve ilanına karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

İncelenen dosya kapsamı ve toplanan deliller bir bütün halinde değerlendirildiğinde;

Dava, "Şirket Hisse Devrinin İptali ve Tescil" davasıdır.

Antalya BAM . HD'nin 07/10/2025 gün ve ... E. ... K. sayılı emsal kararına göre, "dava, muvazaa hukuksal nedenine dayalı olarak davacıların murisinden davalıya geçen hisselerin iptali ile davacılar adına tescili, olmadığı takdirde hisselerin bedelinin davalıdan tahsili istemine ilişkindir...

6100 sayılı HMK'nın 2. maddesinde Asliye Hukuk Mahkemelerinin görevi düzenlenmiştir. Bu düzenlemeye göre, dava konusunun değer ve miktarına bakılmaksızın mal varlığı haklarına ilişkin davalarla şahıs varlığına ilişkin davalarda görevli mahkeme, aksine bir düzenleme bulunmadıkça Asliye Hukuk Mahkemesi'dir. 6102 sayılı TTK'nın 4. maddesi uyarınca, tarafların tacir olup olmadığına bakılmaksızın TTK'da öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ticari davadır.

Aynı yasanın 5. maddesinde, aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesinin tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevli olduğu, 5/3. maddesinde de, asliye ticaret mahkemesi ile asliye hukuk mahkemesi ve diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişkinin görev ilişkisi olduğu, bu durumda göreve ilişkin usul hükümlerinin uygulanacağı belirtilmiştir.

Görev hususu kamu düzeninine ilişkin olup, yargılamanın, her safhasında re'sen gözetilmelidir. Davacıların talebi, muvazaa nedeniyle davalı adına kayıtlı şirket hisselerinin davacılar adına tescili, olmadığı takdirde hisse bedelinin tahsili istemine ilişkin olduğundan dava ticari nitelikte bir dava değildir. Muvazaa hukuksal nedenine dayalı olarak açılan bu davada görevli mahkeme Asliye Hukuk Mahkemesi'dir. (Bkz. Yargıtay . Hukuk Dairesi'nin ... Esas ... Karar ve ... Esas ... Karar sayılı kararları, Yargıtay . Hukuk Dairesi'nin ... Esas ... Karar sayılı kararı, Yargıtay . Hukuk Dairesi'nin ... Esas ... Karar sayılı kararı)"

Yargıtay . HD’nin 08.12.2015 gün ve ... E. ... K. sayılı emsal içtihadına göre , "Dava, muris muvazaası hukuksal nedenine dayalı şirket paylarının iptali ile tescili olmadığı takdirde tenkis istemine ilişkindir… Bilindiği ve 6100 sayılı HMK 2. maddesinde düzenlendiği üzere “Dava konusunun değer ve miktarına bakılmaksızın malvarlığı haklarına ilişkin davalarla, şahıs varlığına ilişkin davalarda görevli mahkeme, aksine bir düzenleme bulunmadıkça asliye hukuk mahkemesidir”. Eldeki dava, ticari nitelikte bir dava olmadığına göre, muris muvazaası hukuksal nedenine dayalı tapu iptal, tescil isteği bakımından Ticaret Mahkemesi’nin görevli olmadığı açıktır. Hâl böyle olunca, her iki istek bakımından görevsizlik kararı verilmesi gerekirken yazılı olduğu üzere hüküm kurulması isabetsizdir."

Yargıtay . HD’nin 31.05.2016 gün ve ... E. ... K. sayılı emsal içtihadına göre de, "Dava, muris muvazaasına dayalı hisse devrinin iptali ve mümkün olmadığı takdirde tenkis istemine ilişkindir. 6102 sayılı TTK'nın 4. maddesinde ticari davalar sayılmış olup, 5271 sayılı TMK'nın 576. maddesi hükümlerine göre açılacak davalar, TTK'nın 4. maddesi kapsamındaki ticari dava niteliğinde olmadığından, davanın görülüp sonuçlandırılmasının Ticaret Mahkemesinin görevine girmediği açıktır. Bu itibarla, mahkemece Asliye Hukuk Mahkemelerinin görevli olduğundan bahisle görevsizlik kararı verilmesi gerekirken, öncelikle görev hususu incelenmeksizin yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir."

Somut olayda. Muris muvazaası nedeniyle şirket hisse devrinin iptali ve davacıların miras hissesi oranında davacılar adına tescili davası her ne kadar mahkememizde açılmış ise de, yukarıda yazılı Yargıtay emsal içtihatlarında ve Antalya BAM. HD'nin emsal kararında da belirtildiği üzere, söz konusu davanın ticari dava olmadığı, ticaret mahkemelerinin görevli olmayıp genel yetkili mahkemeler olarak asliye hukuk mahkemelerinin görevli olduğu sonucuna varılmıştır.

Görev hususu 6100 s. HMK'nin 114/1-c maddesine göre dava şartı olup, 115/1. maddesine göre de dava şartlarının her aşamada ve re'sen değerlendirilmesi gerektiğinden, davacının davasının dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar vermek gerekmiş ve dosya üzerinden yapılan inceleme sonucu oluşan vicdani kanaat ile aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Başkan Üye Üye Katip