Konya 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/41 K.2021/417

Davacılar vekili mahkememize vermiş olduğu 18/01/2021 havale tarihli dava dilekçesinde özetle. Müvekkilleri aleyhine başlatılan Konya.

İcra Müdürlüğünün ...esas sayılı dosyasına konu senetten dolayı müvekkillerinin herhangi bir borcu olmadığını, müvekkilli ...'nin 09/03/2018 tarihinde senette cirosu bulunan davalı ...şirketine ödeme yaptığını, senet bedelinin ödenmiş olmasına rağmen davalı ...senedi kötü niyetli olarak ...verdiğini, ...de senedi ödeme tarihinden yani sonra bedeli ödendikten sonra davalı ...şirketi adına ciroladığını ancak ciroladığı tarihte şirketin temsil yetkisi olmadığı bu nedenle cirolama işleminin usulsüz olduğunu, ciro silsilesinin koptuğunu,

senedi teslim alan ...senetten sorumlu tutmak amacıyla müvekkili ...'ın ismini sonradan senede yazarak kötüniyetli olarak borçlu sıfatı kazandırmaya çalıştığını, senet aslı üzerinde inceleme yapılarak bu durumun tespit edilebileceğini, bedelsiz senedi ciro yoluyla teslim alan diğer davalı ...'da kötü niyetli olup müvekkillerini zor duruma düşürme çabasında olduklarını, davalı taraflar arasında ciro silsilesine konu ticari ilişki de olmadığını beyanla, Konya 10. İcra Müdürlüğünün ...esas sayılı dosyasında takibe konu tüm borçtan sorumlu olmadıklarının tespitine, davalıların %20'den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına mahkum edilmelerine,

yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılar üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAPLAR

Davalı ... vekili mahkememize vermiş olduğu 04/02/2021 havale tarihli cevap dilekçesinde özetle; takibe konu senette müvekkilininin fiilen hamil olduğunu, bu nedenle meşru alacaklı olduğunu, senetteki çizilmiş cironun hukuken ciro silsilesinin kopmuş olduğu anlamına gelemeyeceğini, davacının iddia ettiği gibi ...şirketine yapılan ödemenin takibe konu senede ilişkin olmadığını, davacı ...'ın avalist durumda olduğunu ve bedelsizlik iddiasında bulunamayacağını, avalist durumunda olan kişinin senet sahte dahi olsa bu senetteki alacaktan sorumlu olacağını, bedelsizlik iddialarının kabul edilemez olduğunu beyanla davacıların davasının reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacılar üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ...- ...vekili mahkememize vermiş olduğu 24/02/2021 havale tarihli cevap dilekçesinde özetle; takibe konu senedin müvekkili eline diğer davalı ...şirketi ile aralarındaki ticari ilişki sonucu ciro yoluyla geldiğini, müvekkilinin bonoyu tahsil için bankaya verdiğini, davacının protesto olmaması için ödemeyi 10 gün sonra yapabileceğini söylemesi üzerine iyi niyetli olarak bonoyu tahsilden çekerek elinde beklettiğini, 09/03/2018 tarihinde müvekkiline ödeme yapıldığını ancak bononun davacı tarafça alınmadığını,

2019 yılı Ağustos ayında müvekkilinin bonodaki tahsil cirosunu iptal ederek iade etmesi için ...şirketi yetkilisine teslim ettiğini, müvekkilinin iyi niyetli olarak bononun davacıya iade edileceğine inandığını, davacı tarafın bonoyu teslim almayarak kusurlu davrandığını beyanda davacının davasının müvekkili yönünden reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacılar üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ...usulüne uygun yapılan tebliğe rağmen dosyaya cevap dilekçesi sunmadığı, duruşmalara katılmadığı anlaşılmıştır.

DELİLLER

Mahkememizce taraf vekillerinin bildirmiş olduğu deliller toplanmış, ...Ticaret Sicil Müdürlüğüne müzekkere yazılarak davalı ...şirketinin yetkililerini gösterir şirket kayıtları celp edilmiş, Konya . İcra Müdürlüğünün ...esas sayılı dosyası, Konya . İcra Hukuk Mahkemesinin ...esas sayılı dosyası dosya arasına celp edilmiş, taraf defterleri üzerine inceleme yapılarak SMMM bilirkişinden rapor alınmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava menfi tespit isteminden ibarettir. Davacılar, davaya ve takibe konu bir adet senedin bedelsiz olduğunu, davalıların bu senedin bedelsiz olduğunu bilmesine rağmen kötüniyetli olarak senedi iktisap ettiğini iddia ederek borçlu olmadıklarının tespitini istemiş, davalılar ise kendilerinin iyiniyetli olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

Taraflar arasındaki ihtilaf; davaya konu bononun davalılar tarafından davacıların zararına olacak şekilde, bilerek ve kötü niyetli olarak iktisap edilip edilmediği hususundandan ibarettir.

Davaya konu bononun keşidecisinin davacı ..., avalistinin davacı ..., lehtarının davalı ..., cirantasının ...Ltd. Şti., hamilinin ise davalı ... olduğu anlaşılmıştır.

6102 sayılı TTK.nun 778. maddesi göndermesiyle bonolar hakkında da uygulanması gereken aynı Kanunun 687/1. maddesinde; "Poliçeden dolayı kendisine başvurulan kişi, düzenleyen veya önceki hamillerden biriyle kendi arasında doğrudan doğruya var olan ilişkilere dayanan def’ileri başvuran hamile karşı ileri süremez; meğerki, hamil, poliçeyi iktisap ederken bile bile borçlunun zararına hareket etmiş olsun." hükmü düzenlenmiştir

Belirtilen kanun hükmü uyarınca davaya konu bononun davalılar tarafından kötü niyetle ya da ağır kusurla iktisap edildiği davacı tarafından ispatlanmalıdır.

Davalı ...vekili dosyaya sunmuş olduğu cevap dilekçesinde bono bedelinin müvekkiline banka havalesi yoluyla ödendiğini ve müvekkilinin tahsil cirosunun iptal edildiğini belirttiğinden adı geçen davalı yönünden davanın kabulüne karar vermek gerekmiştir.

Diğer davalılar yönünden açılan davaya gelince, davacı .., bono bedelini ödemesine rağmen bonoyu teslim almayıp basiretli bir tacir gibi hareket etmemiştir. Davacı ... ise keşideciden bağımsız borç altında olup ve ayrıca keşideci tarafından teslim alınmayan bono nedeniyle borcu devam ettiğinden keşidecinin ödeme iddiasından yararlanamaz. Öte yandan hamil ile lehtar arasında ticari ilişki bulunmadığının ileri sürülmesi kötüniyetli iktisap olgusunun ispatı için yeterli değildir. Zira davalılar bonoda bulunan ciro silsilesi nedeniyle yetkili hamil olup, davalılar bononun edinme sebebini ispatlama yükü altında değildir.(Yargıtay . Hukuk Dairesi ...E. ...K.)

Mahkememizce mali müşavir bilirkişiye davacı ... ile davalı şirketlerin ticari defterleri üzerinde inceleme yaptırılmış olup, bilirkişi 06/07/2021 tarihli raporunda, ticari defterlerde bonoya ilişkin bir kaydın bulunmadığını tespit etmiştir. Bono sebepten bağımsız borç ikrarını içerir belge niteliğinde olduğundan ticari defterlerde bir kaydın bulunmaması davalıların kötü niyetli olduğunu göstermez.

Tüm dosya kapsamı ve toplanan deliller bir bütün halinde değerlendirildiğinde; davacıların, davaya konu bononun davalılar ... ve ... tarafından bedelsiz olduğu bilinmesine rağmen iktisap edildiğini ispatlayamamaları nedeniyle davanın adı geçen davalılar yönünden reddine karar vermek gerekmiştir.

2004 sayılı İİK'nın 72/4. Maddesine göre; Dava alacaklı lehine neticelenirse ihtiyati tedbir kararı kalkar. Buna dair hükmün kesinleşmesi halinde alacaklı ihtiyati tedbir dolayısıyla alacağını geç almış bulunmaktan doğan zararlarını gösterilen teminattan alır. Alacaklının uğradığı zarar aynı davada takdir olunarak karara bağlanır. Bu zarar herhalde yüzde yirmiden aşağı tayin edilemez. Somut olayda, davalı alacaklının alacağını tahsil etmesi Mahkememizce verilen tedbir kararı nedeniyle engellendiğinden davalı lehine tazminata hükmetmek gerekmiştir.

2004 sayılı İİK'nın 72/5. Maddesi uyarınca;Dava borçlu lehine hükme bağlanırsa derhal takip durur. İlamın kesinleşmesi üzerine münderecatına göre ve ayrıca hükme hacet kalmadan icra kısmen veya tamamen eski hale iade edilir. Borçluyu menfi tespit davası açmaya zorlayan takibin haksız ve kötü niyetli olduğu anlaşılırsa, talebi üzerine, borçlunun dava sebebi ile uğradığı zararın da alacaklıdan tahsiline karar verilir. Takdir edilecek zarar, haksızlığı anlaşılan takip konusu alacağın yüzde yirmisinden aşağı olamaz. Somut olayda icra takibi mahkememizce tedbiren durdurulmadığından davalıların tazminat isteminin reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... Hakim ...