Konya 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/350 K.2025/569

T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ... T.C.

KONYA

. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

KARAR NO

BAŞKAN

ÜYE

ÜYE

KATİP

DAVACI

VEKİLİ

DAVALI

VEKİLİ

İHBAR OLUNAN : 1-

VEKİLİ

: 2-

DAVA

İtirazın İptali

DAVA TARİHİ

KARAR TARİHİ

KARAR YAZIM TARİHİ

Mahkememizde görülmekte olan davanın açık yargılaması sonunda,

HEYETİMİZCE GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

TALEP

Davacı vekili Konya.

Asliye Hukuk Mahkemesine vermiş olduğu 30/03/2022 havale tarihli dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında iki ayrı süt alım satım sözleşmesi olduğunu, sözleşme gereğince müvekkilinin çiğ süt satışı yapacağı ve müvekkilce kesilen fatura bedellerinin içinde bulunduğu ayın 30'una kadar davalı tarafça müvekkilinin ilgili hesabına yatırılması hususunda tarafların anlaştığını, davalı tarafın kesilen faturalara bedellerini tam olarak ödemediğini, müvekkilinin faturaya dayalı olarak toplamda 1.828.467,41TL bakiye alacağının olduğunu,

davalı tarafça müvekkili tarafından kesilen fatura bedellerine süresinde bir itiraz olmadığını kanunen itiraz edilmeyen fatura bedellerinin karşı tarafça kabul edildiği anlamına geldiğini, davalı tarafın borcunu ödemediğini, davalı tarafın süt alımlarını yaptığının açık olduğunu, müvekkili tarafından ilgili bölgelerden süt toplanarak davalı tarafa teslim edildiğinin de açık olduğunu, davalı kooperatif yetkilisi ...'ın müvekkili ile yaptığı görüşmelerde kooperatif yetkilisince müvekkile ... firmasından müvekkile ödenmek üzere para almaya çalıştıklarını söyleyerek de borcun ikrar edildiğini,

müvekkilinin bölgede toplamış olduğu süt bedellerini ödeyebilmek için kredi çekmek zorunda kaldığını, müvekkilinin kredi çekerek zor duruma düştüğünü, müvekkilinin alacağının tahsili için Ilgın İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyası ile başlatılan icra takibine davalı tarafça yetkiye ve borca itiraz edildiğini, icra müdürlüğünce yetki itirazının kabulü ile dosyanın Konya İcra Müdürlüğüne gönderildiği ve Konya. İcra Müdürlüğünün ...

9108 esas sayılı sırasına kaydedildiğini, bu dosya üzerinden de davalı tarafın itirazı nedeniyle takibin durdurulmasına karar verildiğini, davalı tarafın yapmış olduğu itirazın haksız ve kötü niyetli olduğunu beyanla itirazın iptali ile takibin devamına, davalının %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili Konya.

Asliye Hukuk Mahkemesine vermiş olduğu 09/05/2023 tarihli cevaba cevap dilekçesinde özetle; davalı tarafın hukuki ilişkiyi kabul ettiğini, cevap dilekçesinde borcun olmadığına değil borcun başka bir firma tarafından ödendiğine yönelik beyanlarının olduğunu, borcun varlığının kabul edildiğini, davalı tarafın görev itirazlarını kabul etmediklerini, dosyaya bakmaya görevli mahkemelerin Asliye Hukuk Mahkemeleri olduğunu, davalı tarafın yeni belge ve fatura sunulduğu iddialarının asılsız olduğunu, icra dosyasından gönderilen tebligatta ödeme emri ekinde dayanak belgelerin olduğuna ilişkin şerh düşüldüğünü,

dava dosyasına sunulan fatura ve belgelerin icra dosyasında da mevcut olduğunu, müvekkilce teslimi yapılan süt bedellerinin sözleşme gereğince aynı ayın 30'una kadar ödemelerinin yapılmasına karar verildiğini süt satışlarının davalı tarafça beyan edildiği gibi peşin ödemeli yapılmadığını, müvekkilinin kesmiş olduğu faturaların muhatabının davalı olduğunu, davalı tarafın borçlu olmadıkları yönündeki iddialarının kabul edilemez olduğunu, davalı tarafça beyan edilen ... firmasıyla yapılan mutabakatın ve konkordato komiser raporuna dayanılan savunmaları kabul etmediklerini,

dava konusu alacağın büyük bir miktarını oluşturan kooperatif tarafından kesilen çiğ süt bedelini içerir faturaların müvekkile değilde müstahsillere kesildiğinden müvekkil ticari defter ve kayıtlarında yer almadığını bu nedenle de müvekkili ticari defter ve kayıtlarının dava konusu alacağa ilişkin yanlış kanaat oluşturabileceğini beyanla davanın daha önceki talepleri gibi kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

Davacı vekili Konya . Asliye Hukuk Mahkemesine vermiş olduğu 09/05/2022 tarihli beyan dilekçesinde özetle; davalı tarafça davaya konu borcun ... firması tarafından kendilerine ödendiğinin iddia edildiğini, ... firmasına bu davanın hukuki yarar olduğundan ihbar edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili Konya.

Asliye Hukuk Mahkemesine vermiş olduğu 26/04/2022 havale tarihli cevap dilekçesinde özetle; öncelikle göreve yönelik itirazlarının olduğunu, davaya bakmakta görevli mahkemelerin Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğunu, dosyanın görevli Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesine karar verilmesini talep etmiş, esasa ilişkin beyanlarında da açılan davanın haksız ve kötü niyetli olduğunu, başlatılan icra takibine konu borcun sebebinin 01/01/2021 tarihli süt alım satım sözleşmesinden kaynaklı 2.008.695,66TL bakiye borç olarak gösterildiğini,

davacı tarafın iş bu davada icra takibine konu edilmeyen fatura ve belgeler sunarak yeni belgeler sunduğunu buna muvafakatlarının olmadığını, iddianın genişletilemeyeceğini ve değiştirilemeyeceğini, açılan davada ispat yükünün davacı tarafta olduğunu, davacı tarafın alacağını usulüne uygun delillerle ispat etmesi gerektiğini, müvekkili kooperatifin davacı tarafa bir borcunun olmadığını, davacı tarafın toplamış olduğu sütleri kendi bulmuş olduğu süt fabrikası olan ... şirketine desteklerden yararlanabilmek için müvekkili kooperatifi aracı kılarak müvekkili şirkete faturalandırdığını,

süt teslimi sonrasında teslim edilen süt karşılığı olarak bono, çek ve çeşitli ödemeler aldığını, süt satışına ilişkin pazarlamanın bu şekilde gerçekleştiğini, ilk satış işlemlerinden sonra ödemelerin müvekkili kooperatife yapıldığını sonrasında davacı tarafın müvekkili kooperatifi aradan çıkartarak ödemeleri kendisinin almaya başladığını, ... firması tarafından ödemelerin doğrudan davacı tarafa yapılmaya başlandığını, ticari kayıtlarda davacının doğrudan aldığı ödemeler nedeniyle ... firmasına borçlu göründüğünü, müvekkili kooperatifinde ... firmasından alacaklı görüldüğünü,

bu durumun ... firması ile yapılan mutabakat sonrası davacıya ödenen doğrudan ödemelerin kendilerinin alacak hanesinden ve ... firmasının borç hanesinden düşülerek cari hesap kayıtlarının bu şekilde düzenlendiğini, bu durumun kayıtların incelenmesiyle ortaya çıkacağını, davaya konu ihtilafın bu durumla ortadan kalktığını, buna rağmen davacı tarafın icra takibi başlattığını, dava dışı ... firmasının konkordato başvurusunun olduğunu, mahkemece geçici mühlet kararı verildiğini ve komiser atandığını, konkordato komiserinin düzenlemiş olduğu raporda da bu durumun ortaya konulduğunu beyanla açılan davanın reddine,

davacının %20'den az olmamak üzere kötüniyet tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili Konya. Asliye Hukuk Mahkemesine vermiş olduğu 02/06/2022 tarihli ikinci cevap dilekçesinde özetle; görev itirazlarını tekrar ettiklerini, davacı tarafın cevaba cevap dilekçesindeki aleyhe olan hususları kabul etmediklerini, davacı tarafın faturaların müstahsillere kesildiğini iddia ettiğini ancak icra takibinin müstahsiller tarafından değil kendisi tarafından başlatıldığını, bu durumun çelişkili olduğunu,

destekten yararlanmak için müvekkili kooperatif aracılığıyla pazarlaması yapılan çiğ sütlere ilişkin davacı tarafın müvekkilce toplanan çiğ sütlerin bir kısmının da farklı firmalara bizzat satıldığını ve satılan sütlerin de faturalarının bizzat bu firmalara kesildiğini bu firmalardan birinin de ... firması olduğunu ikrar ettiğini, bu durumunda dava konusu faturaları ihtilaf konusu yapmaktan çıkardığını,

... firmasına atanan konkordato komiserinin davacıya çıkarmış olduğu mektuba karşılık olarak davacı vekilince komiserliğe sunulan dilekçede müvekkilinin ... firmasından 360.000,00TL alacaklı olduğunun beyan edildiğini ancak ticari defter ve kayıtlarının incelenmesinde tam tersi davacının ... firmasına borçlu olduğunun ortada olduğunu, davacı tarafın bu durumu komiserliği neden bildirmediğinin sebebinin anlaşılamadığını, müvekkili kooperatifin hukuka aykırı bir şekilde icra baskısı altında olduğunu, yargı eli ile müvekkilinin zarara uğratılmaya çalışıldığını bu durum hakkında hukuki ve cezai haklarının saklı tutulduğunu,

süt pazarlama işlerini bilen tanıklarının olduğunu ve dinlenilmesi ile durumun açıklığa kavuşacağını beyanla önceki taleplerini de tekrarla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Konya . Asliye Hukuk Mahkemesinin 29/06/2022 tarih, ... esas ... karar sayılı kararı ile görevsizlik kararı verildiği, kararın 08/09/2022 tarihinde kesinleştiği ve dosyanın 20/09/2022 tarihinde mahkememize tevzi edilerek mahkememiz ... esas sırasına kaydedildiği anlaşılmıştır.

DAVANIN NİTELİĞİ, DEĞERLENDİRİLME VE GEREKÇE

Dava, icra takibine vaki itirazın iptali davasıdır. Konya . İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı icra dosyası ile, davacı tarafından, iki ayrı süt alım-satım sözleşmesinden kaynaklı alacağın tahsili amacıyla davalı borçlu aleyhine 2.008.695,66TL asıl alacak, 85.727,28TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 2.094.422,94TL alacağın tahsili için ilamsız icra takibine girişildiği, davalının yasal süresinde yaptığı itiraz üzerine takibin durdurulduğu, davacı tarafından bir yıllık hak düşürücü süre içerisinde takibe yapılan itirazın iptalinin dava edildiği anlaşılmıştır. Mahkememiz 06/12/2023 tarih ... esas ... karar sayılı kararı ile;

"...davacı yan, üreticilerden toplanan sütlerden bir kısmını ürün desteği alabilmek amacıyla, dosyaya sunulu alım-satım sözleşmesine istinaden davalı kooperatife satıldığını ve fatura edildiğini, davalı kooperatifin de süt üreticilerine ayrı ayrı müstahsil faturası kestiğini, müstahsillere yapılacak ödemenin kendisi aracılığıyla yapıldığını, fakat davalı kooperatifin ödeme yapmaması üzerine üreticilere kendisinin ödeme yapmak durumunda kaldığını belirterek bakiye kalan alacaklarının itirazın iptali yoluyla tahsilini talep etmiştir.

Davalı kooperatif ise, vekili aracılığıyla sunduğu dilekçelerinde, süt alım-satım sözleşmesini doğrulamakla birlikte, davacının sütleri ... ... Ltd. Şti. unvanlı dava dışı müflis şirkete sattığını, fakat ürün desteği alabilmek adına sütlerin davalı kooperatife faturalandırıldığını, başta ödemelerin ... ... Ltd.

Şti. tarafından kooperatife yapıldığını ancak sonradan ödemelerin doğrudan davacıya yapıldığını, kooperatife bir ödeme yapılmadığını, davacının bizzat faturalandırarak kooperatife süt satışının olmadığını ve dolayısıyla kooperatifin davacıya bir borcunun olmadığını savunmuştur.

İş bu davada ispat yükü, davacı taraf üzerinde olup, davacı, takip dayanağı satım sözleşmelerine istinaden davalıya ürün sattığını ve teslim ettiğini ve teslim edilen ürünlerin bedelinin ödenmediğini ispatla yükümlüdür. Davacı tarafından dosyaya sunulan faturalarda, kooperatife süt satımına ilişkin bir faturanın bulunmadığı, fakat nakliye ve süt soğutma içerikli faturaların düzenlenmiş olduğu görülmüştür. Dava taraflarının ve dava dışı ... .... Ltd. Şti.'nin ticari defterlerinin incelenmesi sonucu düzenlenen ve hükme esas alınan 09/03/2023 tarihli kök raporda ve 01/09/2023 tarihli ek bilirkişi raporunda davacının iddialarını destekler mahiyette bir ticari defter kaydının bulunmadığı tespit edilmiştir.

Davacı, iddialarının ispatı için yemin deliline dayanmış ise de, mahkememizce düzeltilen yemin teklifi davalı kooperatif yetkilileri tarafından usulünce eda edilmiştir. Bu itibarla ispatlanamayan davanın reddi gerekmiştir.

İtirazın iptali davalarında davası reddedilen davacı aleyhine kötü niyet tazminatı hükmedilebilmesi için takibin sadece haksız başlatılması yeterli olmayıp, aynı zamanda kötü niyetli olduğu ispatlanmalıdır. Dosya kapsamından ulaşılan vicdani kanaate göre takibin kötü niyetli başlatıldığı sabit olmadığından davacı aleyhine tazminata hükmedilmemiştir.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-DAVANIN REDDİNE, 2-Yasal koşulları oluşmadığından davacı aleyhine kötü niyet tazminatı HÜKMEDİLMESİNE YER OLMADIĞINA..." şeklinde karar verilmiştir. Mahkememizce verilen karar davacı vekilince istinaf edilmiş olup Konya BAM . Hukuk Dairesinin 13/02/2025 tarih ... esas, ... karar sayılı kararı ile;

"...Taraflar arasındaki süt alım satım sözleşmesi ve dosyadaki diğer tüm bilgi ve belgeler hep birlikte değerlendirildiğinde davacının ... Ltd.Şti. ile ayrı bir ticari ilişkisi bulunmaktadır. Davalının ticari defterlerinde kayıtlı nakliye faturalarına göre satışı yapılan ve davalıya teslim edilen süt bedeli 3.361.984,60 TL, nakliye bedeli ise 305.164,75 TL , davalının yaptığı ödeme ise 1.791.617,61 TL'dir.

Bilirkişi kök raporunun 7 ve 8.sayfalarında ''Davacının banka ekstrasına göre davalıdan yaptığı tahsilatlar'' olarak belirtilen toplam 2.160.000,00 TL ödemenin davacıya davalı tarafından yapılan ödeme değil, ... Ltd.Şti. tarafından yapılan ödeme olduğu, dosyadaki hesap ekstresinden de bu durum anlaşıldığı, bilirkişi raporunda maddi hataya dayalı olarak sehven 2.160.000,00 TL ödemenin davalı tarafından yapıldığının yazıldığı anlaşılmıştır.

Davalı, davacının, ... Ltd.Şti.'ye verdiği sütleri, davacının davalı birlikle olan sözleşmesi kapsamında verdiğini savunarak buna ilişkin ... Ltd.Şti. ile davalı birlik arasında imzalanan 02/10/2021 tarihli cari hesap mutabakat metnini sunmuş ise de bu mutabakat metninde davacının imzası bulunmamakta olup, davacı dışında ... Ltd.Şti. ile davalı birlik arasındaki bir mutabakat belgesidir. Bu sebeple davalının, davacının, ...

Ltd.Şti.'ye verdiği sütleri, davacının davalı birlikle olan sözleşmesi kapsamında verdiğini yazılı delillerle ispatlaması gerekmektedir. Davalı bu konuda yazılı bir delil ibraz edememiş, ancak yemin deliline de dayanmıştır.

Bu sebeple davalıya yemin teklif etme hakkı hatırlatılarak sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken ispat yükünün tayininde hataya düşülerek yazılı şekilde karar verilmesi yerinde olmadığından davacının istinaf başvuru talebinin kabulü ile HMK'nın 353/1.a.6 maddesi gereğince ilk derece mahkemesi kararının kaldırılm

HÜKÜM

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davacının istinaf başvuru talebinin KABULÜ ile; Konya . Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 06/12/2023 tarih, ... Esas - ... Karar sayılı KARARININ KALDIRILMASINA, 2-Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-a maddesi gereğince dosyanın ilk derece mahkemesine GÖNDERİLMESİNE..." şeklinde karar verilmiştir. İstinaf kaldırma kararı gereği dosya mahkememize gönderilmiş olup 27/05/2025 tarihinde mahkememiz yukarıdaki esasa kaydedildiği anlaşılmıştır.

Somut olayda, davacı yan, üreticilerden toplanan sütlerden bir kısmını ürün desteği alabilmek amacıyla, dosyaya sunulu alım-satım sözleşmesine istinaden davalı kooperatife satıldığını ve fatura edildiğini, davalı kooperatifin de süt üreticilerine ayrı ayrı müstahsil faturası kestiğini, müstahsillere yapılacak ödemenin kendisi aracılığıyla yapıldığını, fakat davalı kooperatifin ödeme yapmaması üzerine üreticilere kendisinin ödeme yapmak durumunda kaldığını belirterek bakiye kalan alacaklarının itirazın iptali yoluyla tahsilini talep etmiştir.

Davalı kooperatif ise, vekili aracılığıyla sunduğu dilekçelerinde, süt alım-satım sözleşmesini doğrulamakla birlikte, davacının sütleri ... ... Ltd. Şti. unvanlı dava dışı müflis şirkete sattığını, fakat ürün desteği alabilmek adına sütlerin davalı kooperatife faturalandırıldığını, başta ödemelerin ... ... Ltd.

Şti. tarafından kooperatife yapıldığını ancak sonradan ödemelerin doğrudan davacıya yapıldığını, kooperatife bir ödeme yapılmadığını, davacının bizzat faturalandırarak kooperatife süt satışının olmadığını ve dolayısıyla kooperatifin davacıya bir borcunun olmadığını savunmuştur.

İstinaf Mahkemesi kaldırma kararı uyarınca davalıya yemin hakkı hatırlatılmış ve bu hakkın kullanımı üzerine, davacı ... Doğanhisar Asliye Hukuk Mahkemesinin ... talimat sayılı dosyası aracılığıyla kendisine teklif olunan taraf yeminini eda ettiği anlaşılmıştır.

Taraflar arasındaki süt alım satım sözleşmesi ve dosyadaki diğer tüm bilgi ve belgeler ile istinaf mahkemesi kararı hep birlikte değerlendirildiğinde.

Davalının ticari defterlerinde kayıtlı nakliye faturalarına göre satışı yapılan ve davalıya teslim edilen süt bedeli 3.361.984,60 TL, nakliye bedeli ise 305.164,75 TL , davalının yaptığı ödeme ise 1.791.617,61 TL olduğu, buna göre davacının davalı şirketten 1.875.531,74TL asıl alacağının olduğu, istinaf mahkemesi kararına göre davalının fazlaya ilişkin ödeme ve diğer iddialarını ispatlayamadığı anlaşılmış ve davacının talebi ile bağlı kalınarak 1.828.467,41TL asıl alacak için takibin devamı yönünde hüküm tesisi gerekli olmuştur.

Dava konusu alacak likit nitelikte olduğundan ve takibe itiraz haksız görüldüğünden davalı aleyhine ayrıca icra inkar tazminatına da hükmedilmiştir.

Başkan 5 Üye Üye Katip