Konya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/255 K.2024/130

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Davalı şirketin, taraflar arasında akdedilen franchise sözleşmesine aykırı olarak rekabet etmeme yükümlülüğünü ihlal etmesi nedeniyle, sözleşmede kararlaştırılan cezai şartın fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla şimdilik 2000 Euro'nun (ikibinavro-euro) fiili ödeme tarihindeki kur üzerinden Türk lirası olarak davalı şirketten tahsili ile sözleşmenin davalı tarafça taahhüt edilen süreden önce feshedilmesinden dolayı kararlaştırılan 15.000,00-TL (onbeşbintürlirası) cezai şartın tahsiline karar verilmesini, davalıya ait araç ve gayrimenkuller üzerinde teminatsız ihtiyati haciz mahiyetinde ihtiyati tedbir kararı verilmesini,

davanızın kabulü ile davalı şirketin, rekabet etmeme yükümlülüğüne aykırı davranması nedeniyle Sözleşme'de kararlaştırılan cezai şartın fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla şimdilik 2000 EURO'nun fesih tarihinden itibaren 3095 sayılı Kanun'un 4/a maddesi gereğince faizi ile birlikte fiili ödeme tarihindeki kur üzerinden Türk lirası ile davalıdan tahsilini, sözleşme'nin davalı şirket tarafından taahhüt edilen süreden önce feshi nedeniyle Sözleşme'de kararlaştırılan 15.000,00-TL cezai şartın fesih tarihinden itibaren ticari faiziyle birlikte davalıdan tahsilini,

yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı yana yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Mahkememiz ara kararı gereğince resen görevlendirilen bilirkişi Doç. Dr. ... ve SMMM ... tarafından düzenlenen müşterek rapordan özetle.

Davacı ...Ş.'ne ait incelenen 2021 yılları ticari defterlerinin E-Defter olduğu, defterlerin GİB onaylı beratlarının usulüne uygun olarak alındığı şematron kontrolünden geçtiği bu durumun açılış ve kapanış tasdiki anlamına geldiği, ticari defterlerin birbirini teyit ettiği, TTK ve VUK hükümlerine uygun tutulduğu kendi lehine delil olarak kullanabileceği, Davacı ticari defter ve kayıtlarına göre davalı yan tarafına 4.128,35 TL borcu bulunduğu,

İkinci sözleşmenin geçerliliği ihtimaline istinaden sayın mahkemenizce rekabet yasağının ihlal edildiğine hükmedilirse, taleple bağlılık ilkesi saklı kalmak üzere sözleşmede yer alan 50.000 EURO cezai şarta; ayrıca sözleşmenin bu husus dışında haksız feshine hükmedilirse 15.000 TL cezai şarta hükmedileceği;

ilk sözleşmenin geçerliliği ihtimaline istinaden sayın mahkemenizce sözleşmenin haksız feshine kanaat getirilirse yalnızca 15.000 TL cezai şarta hükmedileceği, davalının feshinin rekabet yasağı ihlaline, kusura ve sözleşmeye aykırılığa dayanmadığı ihtimalinde ise herhangi bir cezai şart hükmedilemeyeceği sonuçlarına varıldığını bildirir müşterek rapor tanzim etmişlerdir.

Mahkekemiz ara kararı gereğince Eskişehir Asliye Ticaret Mahkemesi'ne talimat yazılmak suretiyle 2022/11 Talimat sayılı dosyasına resen görevlendirilen bilirkişi Prof. Dr. ... tarafından düzenlenen bilirkişi raporundan özetle.

Mevcut Dava Dosyası muhtevası incelendiğinde ihtilafa dayanak alınan iki Franchising Sözleşmesinin Konu olduğu,Bunlardan 11.08.2020 Tarihli olanın ihtilafsız geçerli olduğu, Mart 2021 de oluşturulan bir diğer sözleşme nüshasının ise, imzalatılma davranışı, düzenlenme tarihi, yanıltıcı içerik düzenlemesi , genel düzeni ile Kararı sayın Mahkemenin takdirinde olmak üzere tatminkar görülmediğini, diğer taraftan Franchise alan tarafın ticari defterleri , Eskişehirde Mahkeme Kalemine ibraz edilmiş, 2020 ve 2021 yılları yevmiye defterlerinin dönem sonu tastiklerinin zamanında yapıldığı görüldüğünü, ancak,

mevcut sözleşmede teknik uygulamanın yanında, tüm ticari ve mali işlerde Franchising verenin defter, kayıt ve belgeleri esas alınacağı hükmü bulunmakta ve bu alanda hiçbir kanıt ve iddia sunulmamış bulunduğunu bildirir rapor tanzim etmiştir.

Mahkememiz ara kararı gereğince Eskişehir Asliye Ticaret Mahkemesi'ne talimat yazılmak suretiyle 2022/156 Talimat sayılı dosyasına resen görevlendirilen bilirkişi SMMM ... tarafından düzenlenen bilirkişi raporundan özetle. Dava dosyası incelendiğinde davalının dosyaya sunduğu birkaç belge olmakla birlikte davacı tarafın sunduğu belgelendirecek kanıt ve belgeye rastlanılmamıştır.

Davaya konu olan 12.08.2020 tarihli Franchıse Sözleşmesi'nin geçerli olduğu süre içerisinde 09.03.2021 tarihinde yeni bir sözleşme imzalatı!lması, bu sözleşmenin düzenleme tarihinin geriye dönük 01.01.2021 tarihinin el ile yazılarak düzenlenmesi ve birkaç maddenin yeni sözleşmede dikkat çekmeyecek şekilde, yanlış maddeye eklenmesi art niyetli bir davranış olarak hukuka aykırı olduğunu bildirir rapor tanzim etmiştir.

Mahkememiz dosyasına kazandırılan bilirkişi raporu taraflara usulüne uygun olarak tebliğ edilmiştir.

Tüm dosya kapsamı ve deliller birlikte değerlendirildiğinde; Davacı vekili aleyhine Tazminat davası açmıştır.

Davacı ile davalı arasında akdedilen 01/01/2021 tarihli Franchıse Sözleşmesi'nin

10.18 maddesinde; ".... Franchıse verenin iştigal alanı olan oto ekspertiz sektöründeki iştigal eden 3. Kişiler ile doğrudan satıcı, bayi, yetki sahibi, aracı olarak iştigal edemez. Franchise alanın rekabet yasağı, sözleşmede belirtilen il ile sınırlıdır. 15.2Rekabet yasağının ihlali halinde franchıse alan, franchıse verenin bu sebeple uğramış olduğu tüm zararlardan sorumlu olacağı gibi belirtilen 50.000 Euro (ellibin euro) cezai şartı da ödemekle yükümlüdür." şeklinde düzenlendiği,

Aynı sözleşmenin Madde 6: Sözleşmenin Süresi ve Feshi kısmında "işbu sözleşmenin 2 yıl süreli olduu, franchıse alan tarafından ilk 1 yıl süreyle feshedilemeyeceği kabul, beyan ve taahhüt edilmiştir. Franchıse alan tarafından işbu sözleşme imzalandığı tarihten itibaren her ne sebeple olursa olsun ilk 1 yıl içerisinde feshedilirse, hiçbir ihtirazı kayda gerek kalmaksızın franchıse verene 13. Maddedeki cezai şartı ödemeyi peşinen kabul ve taahhüt eder.

Sözleşme süresi boyunca franchıse veren sözleşmeyi 30 gün önceden noter veya katlı elektronik posta aracılığıyla bildirimde bulunarak ve herhangi bir nedene dayanmaksızın her zaman ve tek taraflı feshetme hakkına sahiptir Franchıse alan ise, ilk bir yıldan sonra ancak sözleşmenin bitiminden önce en az 1 ay önceden franchıse verene noter ve kayıtlı elektronik posta aracılığı ile fesih ihbarında bulunarak sözleşmeyi fesih hakkına sahiptir.

Taraflardan herhangi biri fesih ihbarında bulunmadığı taktirde, sözleşme Pilot Garage'ın her yıl belirleyeceği ücret oranındaki artış hakkı saklı kalmak kaydıyla birer yıllık süreler ile uzar."

Aynı Sözleşmenin Madde 8: Hizmet Ücreti ve Teminat Mektubu kısmında; "Franchıse alan, ... Oto Ekspertiz'in marka kullanma ve Know How bedeline karılık olmak üzere sözleşmenin imza tarihinde bir defaya mahsusu olmak üzere ..... TL (.... Türk Lirası) ödemeyi kabul ve taahhüt eder."

Aynı sözleşmenin Madde 13: Cezai Şart kısmında; "Franchıse alan, işbu sözleşmenin herhangi bir maddesine aykırı davranması halinde Pilot Garage'ın herhangi bir zarar veya ziyanını kanıtlamasına gerek olmaksızın 15.000,00 (onbeşbintürklirası) TL cezai şartı, Pilot Garage'a ödemeyi kayıtsız ve şartsız kabul eder.

Franchıse alan, işbu sözleşmenin 10.1 ve 10.2 maddesine aykırı şekilde Pilot Garage Online Ekspertiz Sistemine giriş yapmadan kayıt dışı ekspertiz işlemi yapması veya sözleşmenin 8.3 maddesine aykırı olarak ekspertiz ücretlerinin düşük gösterilmesi halinde her araç için 5.000,00TL (beşbintürklirası) cezai şart ödeyeceğini kabul ve taahhüt etmiştir.

İşbu maddede düzenlenen cezai şart teminat dışında olu, Pilot Garage'ın başkaca her türlü zarar ve tazminat talep hakkı ile sözleşmeyi fesih hakkı saklıdır.

Sözleşme feshedilme durumunda tüm sosyal mecralar ve google konumları bayiliği sona eren tarafından kapatılacak aksi halde 10.000 Euro cezai yaptırım uygulanacaktır."

Yine aynı sözleşmenin Madde 18: Delil Anlaşması kısmında; "Franchıse alan, işbu sözleşmenin uygulanması nedeniyle ortaya çıkabilecek anlaşmazlıklarda Pilot Garage'ın defter, kayıt ve belgelerinin esas alınacağını, Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun ilgili maddesi gereğince kesin delil sayılacağını kabul ve taahhüt eder."

İşbu sözleşme, aynı zamanda sözleşmenin tarafları arasıda 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 89 ve müteakip maddelerinde düzenlenmiş cari hesap mukavelesidir. Cari hesap Pilot Garage tarafından tutulacaktır ve Pilot Garage'ın defter kayıt ve esasları alınacaktır.

Sözleşmenin feshi ya da kendiliğinden son bulması halinde Pilot Garage'ın cari hesaplarında bakiye alacağı taraflar arasında aksine bir sözleşme yok ise geçerli bir alacak olarak kalmaya devam edecektir." şeklinde düzenlemeler yapılmış olduğu,

01/01/2021 tarihli sözleşme Mahkememizce taraflar arasında geçerli olduğu sonuç ve kanatine varılmıştır. Şöyle ki sözleşmenin açığa atılan imzaya yönelik şikayet KYOK ile neticelenmiştir. Bunun neticesinde işbu sözleşme taraflar arasında geçerli bir sözleşme olduğu sonucunu doğurmaktadır.

Sözleşmedeki delil şartı da dikkate alındığında, talimatla alınan bilirkişi raporlarının dosya ile uyum derecesi de dikkate alındığında, Mahkememizce bu raporlara itibar edilmemiştir.

Heyet halinde alınan bilirkişi raporuna itibar edilmiştir.

Mahkememiz dosyasına Doç. Dr. ... ve SMMM ... tarafından düzenlenen ve hükme esas alınan bilirkişi raporunda;

1. Davacı ...Ş.'ne ait incelenen 2021 yılları ticari defterlerinin E-Defter olduğu, defterlerin GİB onaylı beratlarının usulüne uygun olarak alındığı şematron kontrolünden geçtiği bu durumun açılış ve kapanış tasdiki anlamına geldiği, ticari defterlerin birbirini teyit ettiği, TTK ve VUK hükümlerine uygun tutulduğu kendi lehine delil olarak kullanabileceği,

3. İkinci sözleşmenin geçerliliği ihtimaline istinaden sayın mahkemenizce rekabet yasağının ihlal edildiğine hükmedilirse, taleple bağlılık ilkesi saklı kalmak üzere sözleşmede yer alan 50.000 EURO cezai şarta; ayrıca sözleşmenin bu husus dışında haksız feshine hükmedilirse 15.000 TL cezai şarta hükmedileceği kanaati bildirir bentler de dikkate alındığında,

Davalı vekilinin 26/02/2024 tarihli duruşmada; " Önceki beyanlarımızı tekrar ediyoruz, baştan itibaren itiraz ve savunmalarımızda bu davanın belirsiz alacak dava olarak açılamayacağı yönünde savunmamız vardır, öncelikle bu hususun değerlendirilmesini talep ediyoruz, davanın reddine karar verilmesini talep ederiz," şeklinde bulunduğu ancak cevap dilekçesi ile işbu beyanın uyumlu olmadığından çelişkili savunma nedeniyle itibar edilmemiştir.

TMK 1/3. Maddesinde; "Hâkim, karar verirken bilimsel görüşlerden ve yargı kararlarından yararlanır."

Anayasa'nın 138/1. Maddesinde; " Hakimler, görevlerinde bağımsızdırlar; Anayasaya, kanuna ve hukuka uygun olarak vicdanı kanaatlerine göre hüküm verirler." şeklinde düzenlemeler olduğu,

Somut olayımızda; tüm dosya kapsamı, dosyadaki tüm bilgi - belgeler, tüm deliller, alınan bilirkişi rapor/ları, tarafların iddia - savunmaları, yukarıda yapılan açıklamalar, bir bütün halinde değerlendirildiğinde, Mahkememizce benimsenen hükme esas alınan bilirkişi raporunun denetime elverişli olduğu sonuç ve kanaatine varılarak, TMK 1/3 ve 6100 Sayılı HMK 297.

Maddesi kapsamında Anayasa'nın 138/1 maddesi atfı ile Davacının davasının KABULÜ ile taleple bağlı kalınarak HMK 26; 2.000,00 EURO'nun temerrüt tarihi olan 05/04/2021 tarihinden işletilecek 3095 Sayılı Kanun'un 4/A maddesi gereğince T.C.

Devlet Bankalarının bir yıl vadeli Euro cinsindeki dövize uyguladıkları en yüksek mevduat faizi ile birlikte fiili ödeme tarihindeki TCMB efektif satış kuru üzerinden TL karşılığının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davacının, davalı aleyhine açtığı cezai şart davası nedeniyle 15.000,00TL'nin Kabulü ile 05/04/2021 Temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınıp davacıya verilmesine dair mahkememizde oluşan vicdani kanaate göre aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.

HÜKÜM: GEREKÇESİ YUKARIDA AÇIKLANDIĞI ÜZERE

Davacının davasının KABULÜ ile taleple bağlı kalınarak HMK 26;

1-2.000,00 EURO'nun temerrüt tarihi olan 05/04/2021 tarihinden işletilecek 3095 Sayılı Kanun'un 4/A maddesi gereğince T.C. Devlet Bankalarının bir yıl vadeli Euro cinsindeki dövize uyguladıkları en yüksek mevduat faizi ile birlikte fiili ödeme tarihindeki TCMB efektif satış kuru üzerinden TL karşılığının davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,

2-Davacının, davalı aleyhine açtığı cezai şart davası nedeniyle 15.000,00TL'nin Kabulü ile 05/04/2021 Temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınıp davacıya VERİLMESİNE,

3-Harçlar kanunu gereğince dava değeri üzerinden alınması gereken toplam 2.465,14-TL harçtan dava başında yatırılan 2.112,88-TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 352,26-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad KAYDINA,

4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre hesaplanan 17.900,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,

5-Davacı tarafından yapılan sarfına mecbur kalınan 2.153,98-TL ilk yargılama harcı ile yargılama gideri olan 4.179,50-TL bilirkişi ücretleri, tebligat, posta ve diğer masraflar olmak üzere toplam 6.333,48-TL'nin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,

6-Davacı tarafından dava başında yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde davacıya İADESİNE,

6- 6102 sayılı TTK'nun 5/A maddesi kapsamında arabuluculuğa başvurulduğundan 1.320,00 TL arabulucu ücretinin 6235 sayılı Kanunu 18/A-13.maddesi gereğince davalıdan alınarak Hazine'ye gelir KAYDINA,

Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içerisinde mahkememize veya başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesi'ne verilecek dilekçe ile Konya Bölge Adliye Mahkemesi'ne İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.26/02/2024

Katip ... Hakim ...