Konya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/123 K.2023/121

Davacı vekili dava dilekçesinde. Müvekkilinin şirketin tekstil ürünlerine yönelik satış yapmakta olduğunu, şirket yetkilisi ...'ün; ... 'a şirketinin borçlarını ödemesi amacıyla vermiş olduğu tarihsiz ve boş ancak imzalı çek yaprağı 13/02/2023 tarihinde hasımları tarafından yağmalanmış olduğunu, müvekkilinin meydana gelen hırsızlık dolayısıyla ...

Asayiş Büro Amirliği tarafından tutulan tutanak ve olay yeri fotoğrafları da dosyamıza sunduğunu, müvekkili ...'ün yetkilisi olduğu ... Limited Şirketi adına olan 1 adet ... Bankasının, ... Şubesinden alınan ; ...

Seri numaralı çek yaprağının 13/02/2023 tarihinde bilgi ve belgelerden anlaşılacağı üzere gasp (yağma) edilmiş olduğunu, çekin bankadan tahsil edilmesini engellemek ve müvekkilimizin ve 3. Şahısların zarar görmemesi için tedbir amaçlı olarak ödeme yasağı konulmasını da içeren çekin iptali için iş bu davanın açılması zorunluluğu olduğunu davalarının kabulüne karar verilmesini, öncelikle müvekkiline ait dava çekin ödenmesini önlemek için ivedilikle ödeme yasağı konulmasını,söz konusu çekin iptaline karar verilmesini beyan ve dava etmiştir.

Davanın, Çek iptali davası olduğu görülmüştür.

Tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirildiğinde. Şirket yetkilisi ...'ün ... 'a şirketinin borçlarını ödemesi amacıyla vermiş olduğu tarihsiz ve boş ancak imzalı çek yaprağı 13/02/2023 tarihinde hasımları tarafından yağmalanmış olduğunu, müvekkilinin meydana gelen hırsızlık dolayısıyla ... Asayiş Büro Amirliği tarafından tutulan tutanak ve olay yeri fotoğrafları da dosyamıza sunduğunu, müvekkili ...'ün yetkilisi olduğu ... Limited Şirketi adına olan 1 adet ...

Bankasının, ... Şubesinden alınan ; ...

Seri numaralı çek yaprağının 13/02/2023 tarihinde bilgi ve belgelerden anlaşılacağı üzere gasp (yağma) edilmiş olduğunu, çekin bankadan tahsil edilmesini engellemek ve müvekkilimizin ve 3. Şahısların zarar görmemesi için tedbir amaçlı olarak ödeme yasağı konulmasını da içeren çekin iptali için iş bu davanın açılması zorunluluğu olduğunu davalarının kabulüne karar verilmesini, öncelikle müvekkiline ait dava çekin ödenmesini önlemek için ivedilikle ödeme yasağı konulmasını, söz konusu çekin iptaline karar verilmesini talep ettiği ; keşidecinin ise çekin iptalini talep etme yetkisi yasal anlamda bulunmamaktadır.

Çeki zayi eden keşideci muhatabı ödemekten men edebilirse de zayi nedeniyel iptal davası açamaz, (Yargıtay. HD'nin 18/06/2012 tarihli ... Esas, ... Karar sayılı ilamı), yine TTK'nın 651.

Maddesine göre çek iptali davasının çekin hamilinin açabileceğine ilişkin olduğu, keşidecinin çek iptali davasını açma hakkının bulunmadığına yöneliktir."Senedin iptaline karar verilmesini mahkemeden zayi olduğu veya ziyanın ortaya çıktığı anda senet üzerindeki hak sabihi olan lehtarın veya senedin devri halinde yetkili hamilin isteyebileceği (TTK 651/2) sabit olduğundan TTK'nın bu düzenlemesi uyarınca senedi düzenleyerek tedavüle çıkaran "keşidecinin" iptal davası açma hakkı yoktur, (Prof.

Dr. ..., Prof. Dr. ... Kıymetli Evrak Hukuku Güncellenmiş ve Genişletilmiş 7. Baskı -Ekim 2017 Kitabı) " hükmü ile Adana BAM. HD.'nin 28/12/2018 Tarih, ... , ... Karar sayılı ilamı ile "iptal davası açma hakkı, TTK'nın 651. Maddesi uyarınca, çeke bağlı alacağı bulunan hamile aittir, iptal kararını alan hamil, TTK'nın 652.

Maddesinde düzenlendiği üzere hakkını senetsiz ileri sürebilir ya da borçludan yeni bir kıymetli evrak düzenlemesini isteyebilir, iptal davasının amacı budur. Çek keşidecisinin TTK'nın 818/1-s maddesi yollamasıyla TTK'nın 757. Maddesi gereğince iptal davası açma hakkı bulunmamaktadır". Davacı tarafın davaya konu çekin sadece keşidecinin imzasının olduğu diğer unsurların boş olduğunu beyan ettiği, Türk Ticaret Kanununun 780.

Maddesinde çekin unsurları yani geçerlilik şartları açık olarak belirtilmiştir. 780. Maddede yazılı unsurların bulunmaması halinde bu belge çek sayılmayacaktır. Bu itibarla da ortada çek mahiyetinde bir belge de bulunmamaktadır. Bu nedenle iptali talep edilen çekin zorunlu unsurların yazılmaması sebebiyle T.T.K'nunda düzenlenen kıymetli evrak niteliği taşımadığından (Yargıtay. Hukuk dairesinin 11/06/1019 Tarih ... Esas ... Karar sayılı ilamı da dikkate alındığında),

Somut olayımızda; Davacı yan, dava konusu çekin tehdit ile zorla gasp edilerek alındığı beyanı değerlendirildiğinde ortada çekin bir eylem neticesinde elinden çıktığı iddiası karşısında çek iptali davasının şartları oluşmamaktadır. Bu durumda ancak zilyetliğin iadesi davasına (gasp) TMK 982 ( Zilyetlik, hamilin rızası dışında gasp sonucu kaybedilirse hamil, ZİLYETLİĞİN İADESİ ve TAZMİNAT DAVASI AÇABİLİR) veya İİK 72'ye göre menfi tespit davasının konusu olabilir, eldeki deliller ile ilgili mevzuat hükümleri bir bütün halinde değerlendirildiğinde emsal kararlar göz önüne alındığında iptal davası açma hakkının çeke bağlı alacağı bulunan hamile ait olması nedeniyle ve yukarıdaki tüm hususlarda değerlendirildiğinde, dair oluşan vicdani kanaate göre aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.

HÜKÜM: GEREKÇESİ YUKARIDA AÇIKLANDIĞI ÜZERE

Katip ... Hakim ..