Konya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/757 K.2023/668

Davacı tarafından mahkememize açılan "Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali)"dava dosyasının mahkememiz esasının yukarıda belirtilen sırasına kaydı yapıldı, evrak incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle; Zayi olan ... seri numaralı çekin iptalini, dava konusu çeke ilişkin tedbiren ilgili bankaya müzekkere yazılarak ödemeden men kararı verilmesini talep ve dava etmiştir. Tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirildiğinde; Zayi olan ... seri numaralı çekin iptalini, dava konusu çeke ilişkin tedbiren ilgili bankaya müzekkere yazılarak ödemeden men kararı verilmesini talep ve dava ettiği, Dava konusu çekin bilgilerinin; Keşidecisi: ... Tic. Ltd. Şti, lehtarı: ... AŞ olduğu, ... çek nolu 31/12/2023 vade tarihli 141.823,62 TL bedelli çek olduğu,

Davanın 6100 sayılı HMK.nun 316.382,385.maddeleri gereğince çekişmesiz yargıya ve basit yargılama usulüne tabi olduğu, dava dilekçesinin 6100 sayılı HMK.119. maddesindeki unsurları taşıdığı, davacının dava konusu etmiş olduğu çek hesabının sahibi olduğu, konunun 6102 sayılı TTK.818/1-s. maddesi yollaması ile aynı kanunun 757.maddesi ve devamı maddelerinde düzenlendiği, anılan kanunun maddelerine göre çek iptali davalarının, lehdar veya hamil tarafından açılması gerektiği, davacının da söz konusu çekin keşidecisi olduğu, keşidecinin çekin iptaline yönelik dava açma (aktif husumet) ehliyetinin bulunmadığı,

dava ehliyetinin bulunmasının 6100 sayılı HMK.114/1-d.maddesi gereğince dava şartlarından olduğu ve aynı kanunun 115.maddesi gereğince dava şartlarının varlığının mahkemece davanın her aşamasında resen araştırılmasının gerektiği Yargıtay. Hukuk Dairesinin 27/04/2016 tarih ve ... Es. ... Kar. Sayılı, Yargıtay. Hukuk Dairesinin 18.04.2016 tarih ve ... Es. ... Kar.

Sayılı İlamlarının da benzer şekilde olduğu anlaşıldığı ayrıca çeki zayi eden keşideci muhatabı ödemekten men edebilirse de zayi nedeniyel iptal davası açamaz, (Yargıtay. HD'nin 18/06/2012 tarihli ... Esas, ... Karar sayılı ilamı), yine TTK'nın 651. Maddesine göre çek iptali davasının çekin hamilinin açabileceğine ilişkin olduğu, keşidecinin çek iptali davasını açma hakkının bulunmadığına yöneliktir.

"Senedin iptaline karar verilmesini mahkemeden zayi olduğu veya ziyanın ortaya çıktığı anda senet üzerindeki hak sabihi olan lehtarın veya senedin devri halinde yetkili hamilin isteyebileceği (TTK 651/2) sabit olduğundan TTK'nın bu düzenlemesi uyarınca senedi düzenleyerek tedavüle çıkaran "keşidecinin" iptal davası açma hakkı yoktur, (Prof. Dr. ... , Prof. Dr. ... Kıymetli Evrak Hukuku Güncellenmiş ve Genişletilmiş 7. Baskı -Ekim 2017 Kitabı) " hükmü ile Adana BAM.

HD.'nin 28/12/2018 Tarih, ... , ... Karar sayılı ilamı ile "iptal davası açma hakkı, TTK'nın 651. Maddesi uyarınca, çeke bağlı alacağı bulunan hamile aittir, iptal kararını alan hamil, TTK'nın 652. Maddesinde düzenlendiği üzere hakkını senetsiz ileri sürebilir ya da borçludan yeni bir kıymetli evrak düzenlemesini isteyebilir, iptal davasının amacı budur. Çek keşidecisinin TTK'nın 818/1-s maddesi yollamasıyla TTK'nın 757.

Maddesi gereğince iptal davası açma hakkı bulunmamaktadır" demektedir. Emsal kararlar göz önüne alındığında iptal davası açma hakkının çeke bağlı alacağı bulunan hamile ait olması nedeniyle davanın usulden reddine karar vermek gerekmiş olup vicdani kanaat ile aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... Hakim ...