Konya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/279 K.2024/553

Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Müvekkilinin ticari ilişkisi sebebi ile dava dışı ...Tic. LTD.ŞTİ. (VKN:...) şirketinin keşidecisi olduğu çeki aldığını, ...A.Ş. ...Şubesi 'nin ...Seri no'lu 150.000,00TL (YüzElliBinTürkLirası) bedelli , 13/01/2022 tarihli çekin zayi olması sebebi ile ödemeden men ve çekin iptali talep edildiğini, Konya. Asliye Ticaret Mahkemesi Hakimliği'nin ...Esas sayılı dosyası ile açılmış olunan davada yargılamaya konu çek Konya.

İcra Dairesi Müdürlüğü'nün ...Esas sayılı icra dosyası ile müvekkilinin aleyhine icra takibi başlatıldığını, yargılamaya konu çekin yetkili hamili davacı müvekkili olduğunu, yargılamaya konu çek müvekkilinin elinden rızası dışında çıktığını, yargılamaya konu çek üzerinde görünen ciro silsilesinde ismi yer alan ...'ün abisi ile , alacaklı görünen ... arasında ticari ortaklık bulunduğunu, ticari faaliyetlerini ... üzerinden gösteren şahıslar ile ... arasında yargılamaya konu çeki doğuracak herhangi bir ticari alış veriş bulunmadığını,

tamamen 3. Şahıs üzerinden takibe konu edilerek kıymetli evrakta sorumluluklarından kurtulmak amacıyla bu şahısı teslim ile yetkili hamil göstermek üzere alacaklı olarak icra takibi açıldığını, davanın kabulünü , ...Tic. Ltd.şti.

(VKN:2930466395) şirketinin keşidecisi olduğu, ...A.Ş. ...Şubesi 'nin ...Seri no'lu 150.000,00TL (YüzElliBinTürkLirası) bedelli , 13/01/2022 tarihli çekin yetkili hamilinin müvekkili olması sebebi ile müvekkiline istirdadına, telafisi güç ve imkansız sonuçlara sebebiyet verecek olması nedeni ile ödemeden men kararı verilmiş ancak icra takibine konu edilmiş çeke dayanılarak başlatılan Konya.

İcra Müdürlüğü'nün ...Esas sayılı icra dosyasında çeke ilişkin ödemeden men kararının devamı ile icra takibinin ihtiyati tedbir yolu ile durdurulmasına, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı taraf üzerine bırakılmasını karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinden özetle; Müvekkilinin ikametgahı Aksaray olup, dava yetkisiz mahkemede açıldığını, yetkili mahkeme Aksaray Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunu, yetkisizlik kararı verilmesini, yetkili mahkeme Aksaray Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunu, yetkisizlik kararı verilmesini, dava şartı yokluğu nedeni ile davanın usulden reddine karar verilmesini, davacı tarafından açılan haksız davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerine bırakılmasına haksız dava nedeni ile % 20 tazminata karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.

Davacı vekilinin 11/09/2024 tarihli duruşmadaki beyanında; "Dava dilekçemizi ve aşamalardaki beyanlarımızı aynen tekrar ederiz dava açarken arabuluculuk müracaatımız olmamıştır davamızın kabulüne karar verilsin" şekilde beyanda bulunmuş olduğu görülmüştür.

Dava; "İstirdat" davasıdır.

Tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirildiğinde; Konya . İcra Müdürlüğü'nün ...Esas sayılı icra dosyasında çeke ilişkin ödemeden men kararının devamı ile icra takibinin ihtiyati tedbir yolu ile durdurulmasına, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı taraf üzerine bırakılmasını karar verilmesini talep ve dava ettiği,

6102 sayılı Türk Ticaret kanunun'na eklenen 5/A maddesi uyarınca 1.1.2019 tarihi itibarıyla Kanunun 4 üncü maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkında dava açılmadan önce arabuluculuğa başvurulmuş olması dava şartı olarak kabul edilmiştir.

Ayrıca Davacı, arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin son tutanağın aslını veya arabulucu tarafından onaylanmış bir örneğini dava dilekçesine eklemek zorundadır. Bu zorunluluğa uyulmaması halinde mahkemece davacıya, son tutanağın bir haftalık kesin süre içinde mahkemeye sunulması gerektiği, aksi takdirde davanın usulden reddedileceği ihtarını içeren davetiye gönderilir.

İhtarın gereği yerine getirilmez ise dava dilekçesi karşı tarafa tebliğe çıkarılmaksızın davanın usulden reddine karar verilir. (HUAK m. 18/A/2, c. 1-3).

Davacının arabulucuya başvurma zorunluluğunu yerine getirdiği bu halde, anlaşmazlığa ilişkin son tutanağı dava dilekçesine eklememesi şeklindeki noksanlıklar bu sayede tamamlanabilecektir.Arabulucuya başvurulmadan dava açıldığının anlaşılması halinde herhangi bir işlem yapılmaksızın ve dosya üzerinden davanın, dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine karar verilir. (HUAK m. 18A/2, c. 4; HUAK Yönetmeliği m. 22/3).

Burada dava şartı arabuluculuk sürecinin, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 115 inci maddesinin ikinci fıkrası çerçevesinde, gider avansı yatırılmasında veya gerekli hallerde teminat gösterilmesinde olduğu gibi tamamlanabilen bir dava şartı eksikliği olarak düzenlenmediği görülmektedir. Bir başka ifadeyle, dava şartı noksanlığının giderilmesi ve arabulucuya başvurulması için mahkemece davacıya süre verilmeyecektir.

(Ticari Uyuşmazlıklarda Dava Şartı Arabuluculuk Hukuk İşleri Genel Müdürlüğü Arabuluculuk Daire Başkanlığı Yayını Birinci Baskı, Yazarlar; ...Ankara Bölge Adliye Mahkemesi.

Hukuk Dairesi Başkanı, ...Hacettepe Üniversitesi Hukuk Fakültesi Öğretim Görevlisi) yine 7155 sayılı Kanun'un 23.maddesi ile eklenen 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-1.ve 2. Maddesinde;"(1) İlgili kanunlarda arabulucuya başvurulmuş olması dava şartı olarak kabul edilmiş ise arabuluculuk sürecine aşağıdaki hükümler uygulanır.(2) Davacı, arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin son tutanağın aslını veya arabulucu tarafından onaylanmış bir örneğini dava dilekçesine eklemek zorundadır.

Bu zorunluluğa uyulmaması hâlinde mahkemece davacıya, son tutanağın bir haftalık kesin süre içinde mahkemeye sunulması gerektiği, aksi takdirde davanın usulden reddedileceği ihtarını içeren davetiye gönderilir. İhtarın gereği yerine getirilmez ise dava dilekçesi karşı tarafa tebliğe çıkarılmaksızın davanın usulden reddine karar verilir.

Arabulucuya başvurulmadan dava açıldığının anlaşılması hâlinde herhangi bir işlem yapılmaksızın davanın, dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine karar verilir." şeklinde, 6100 sayılı HMK'nun 114/2.maddesinde;" (2) Diğer kanunlarda yer alan dava şartlarına ilişkin hükümler saklıdır." şeklinde, HMK'nun 115/1.ve 2. maddesinde;" (1) Mahkeme, dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır.

Taraflar da dava şartı noksanlığını her zaman ileri sürebilirler. (2) Mahkeme, dava şartı noksanlığını tespit ederse davanın usulden reddine karar verir. Ancak, dava şartı noksanlığının giderilmesi mümkün ise bunun tamamlanması için kesin süre verir. Bu süre içinde dava şartı noksanlığı giderilmemişse davayı dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddeder." şeklinde düzenlemeler yapıldığı

05/04/2023 Tarihli 32154 Sayılı Kanun'un Geçici 1. Maddesi; "(1) Bu maddeyi ihdas eden Kanunla, 6102 sayılı Kanunun 5/A maddesinin birinci fıkrası ile 7036 sayılı Kanunun 3 üncü maddesinin birinci fıkrasına eklenen menfi tespit ve istirdat davaları hakkındaki hüküm, 1/9/2023 tarihinde ve sonrasında açılacak davalar hakkında uygulanır." dikkate alındığında, Ayrıca Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi . Hukuk Dairesi'nin ... Esas ... Karar ve Antalya Bölge Adliye Mahkemesi'nin ... Esas ve ... Karar sayılı ilamları da göz önüne alındığında; (... : çek istirdatında arabuluculuk dava şartı aranır.)

Davacı taraf vekiline işbu davaya ilişkin arabulucuya müracatının olup olmadığı, olmuş ise arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin son tutanağın aslını veya arabulucu tarafından onaylanmış bir örneğini mahkememize sunmak üzere bir hafta kesin süre verilmesine, aksi halde davanın dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddedileceği hususu ihtarını bildirildiği, kesin süreler içeren muhtıranın davacı vekiline 01/05/2022 tarihinde tebliğ edilmiş olduğu, ancak mahkememize arabuluculuk son tutanağını sunmadığı ayrıca davacı vekilinin 11/09/2024 tarihli duruşmadaki beyanında.

"Dava dilekçemizi ve aşamalardaki beyanlarımızı aynen tekrar ederiz dava açarken arabuluculuk müracaatımız olmamıştır davamızın kabulüne karar verilsin" şekilde beyanda bulunmuş olduğu görülmüştür.

"6102 sayılı Türk Ticaret kanunun'na eklenen 5/A maddesi uyarınca 1.1.2019 tarihi itibarıyla Kanunun 4 üncü maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkında dava açılmadan önce arabuluculuğa başvurulmuş olması dava şartı olarak kabul edilmiştir" şartı sağlanamadığı anlaşılmakla, davanın HMK'nun 115.

Ve 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-2. maddesi gereğince dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verilerek vicdani kanaat ile aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.

Katip ... Hakim ...